De Europese Ombudsman, Emily O'Reilly, heeft een onderzoek geopend naar de vraag of de Raad van de EU voldoende publiek toezicht op de zich ontwikkelende besprekingen over ontwerpwetgeving van de EU toestaat.

De Ombudsman heeft de Raad 14 vragen gesteld over de wijze waarop wetgevingsdocumenten die voortvloeien uit vergaderingen van ambassadeurs van de lidstaten en adjunct-ambassadeurs, plus de meer dan 150 comités en werkgroepen van nationale ambtenaren, worden behandeld in overeenstemming met de transparantienormen van de EU.

De vragen betreffen onder meer wanneer en hoe de standpunten van de afzonderlijke lidstaten over wetsontwerpen worden vastgelegd en hoe de Raad een uitspraak van het Europees Hof van Justitie van 2013 over het beleid van de Raad inzake de toegang tot documenten heeft behandeld.

“De Raad is medewetgever met het Europees Parlement en zet zich in om het leven van meer dan 500 miljoen Europeanen te verbeteren. Het doel van dit onderzoek is licht te werpen op de ontwikkeling van de ontwerpwetgeving van de EU tijdens de verschillende bijeenkomsten van nationale ambtenaren en ambassadeurs in de Raad, alvorens uiteindelijk door de ministers te worden goedgekeurd", aldus mevrouw O’Reilly.

“Er lijken verschillende praktijken te bestaan tijdens voorbereidende vergaderingen met betrekking tot het documenteren van resultaten of compromisvoorstellen, en wanneer deze documenten worden gepubliceerd. Hoewel er ruimte moet zijn voor flexibiliteit, zijn dergelijke documenten niettemin de enige manier waarop het publiek het proces kan volgen en de wijzigingen in ontwerpen van EU-wetgeving in de Raad kan zien.

“In het huidige politieke klimaat is het van essentieel belang dat de EU-burgers duidelijkheid krijgen over de vormgeving van EU-wetgeving. Dit zou helpen om een aantal misverstanden onder de bevolking op te lossen over wie precies nieuwe wetten ontwikkelt en goedkeurt, en de verantwoordelijkheid van “Brussel” bij het publiek los te koppelen van de verantwoordelijkheid van de lidstaten. Dit zou de Raad ook helpen zijn duidelijke inzet voor transparantie te bevorderen", aldus mevrouw O’Reilly.

Achtergrond

Vertegenwoordigers van het bureau van de Ombudsman hebben twee constructieve vergaderingen gehad met het secretariaat-generaal van de Raad om de transparantieregelingen voor de voorbereidende instanties van de Raad te bespreken.

In haar brief tot inleiding van het onderzoek aan secretaris-generaal Tranholm-Mikkelsen vroeg de Ombudsman om informatie op vier gebieden: de consistentie van de praktijken tussen de werkgroepen; de volledigheid van het documentenregister van de Raad; de toegankelijkheid van documenten in het documentenregister van de Raad; en de registratie van de individuele standpunten van de lidstaten.

Met betrekking tot deze laatste kwestie verzocht de Ombudsman om nadere informatie over de wijze waarop een uitspraak van het Europees Hof van Justitie (C-280/11 P) in 2013 het openbaarmakingsbeleid van de Raad heeft beïnvloed. In de zaak Access Info Europe oordeelde het Hof dat de Raad ten onrechte de toegang van het publiek heeft geweigerd tot delen van een nota van het secretariaat-generaal van de Raad met door de lidstaten ingediende wijzigingsvoorstellen.

De Ombudsman heeft in juni 2017 om een antwoord verzocht.

De brief van de Europese Ombudsman aan de secretaris-generaal van de Raad is hier beschikbaar.