- PL Polski
Tłumaczenia maszynowe mogą zawierać błędy potencjalnie zmniejszające zrozumiałość i dokładność; Rzecznik Praw Obywatelskich nie ponosi odpowiedzialności za jakiekolwiek rozbieżności. Aby uzyskać najbardziej wiarygodne informacje i pewność prawną, należy zapoznać się z następującymi informacjami wersja źródłowa na angielski, do której odnośnik znajduje się powyżej.
Więcej informacji można znaleźć w naszej polityce językowej i tłumaczeniowej.
Decyzja w sprawie sposobu rozpatrzenia przez Agencję Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania (Europol) dwóch wniosków o publiczny dostęp do dokumentów związanych ze zwalczaniem niegodziwego traktowania dzieci w celach seksualnych w internecie (sprawy 1372/2024/OAM i 2219/2024/OAM)
Decyzja
Sprawa 1372/2024/OAM - Otwarta Poniedziałek | 29 lipca 2024 - Decyzja z Piątek | 28 listopada 2025 - Instytucja, której sprawa dotyczy Agencja Unii Europejskiej ds. Szkolenia w Dziedzinie Ścigania ( Częściowo przyjęte rozwiązanie ) - Kraj Wielka Brytania
Sprawa 2219/2024/OAM - Otwarta Poniedziałek | 09 grudnia 2024 - Decyzja z Piątek | 28 listopada 2025 - Instytucja, której sprawa dotyczy Agencja Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania ( Częściowo przyjęte rozwiązanie ) - Kraj Czechy
Skarga złożona
29/11/2024Analiza skargi
02/12/2024Dochodzenie w toku
09/12/2024Wstępny wynik dochodzenia
21/02/2025Wynik dochodzenia
28/11/2025
Skarżący złożył dwa wnioski do Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania (Europol) o publiczny dostęp do dokumentów. Wnioski dotyczyły wymiany informacji z Komisją Europejską na temat wniosku dotyczącego rozporządzenia w sprawie zapobiegania niegodziwemu traktowaniu dzieci w celach seksualnych i zwalczania go, a także wymiany wiadomości e-mail z Thornem, który określa się jako organizacja non-profit zajmująca się zwalczaniem niegodziwego traktowania dzieci w celach seksualnych w internecie. Europol udzielił częściowego dostępu do kilku dokumentów, jednocześnie odmawiając ujawnienia innych. W tym celu Europol powołał się na szereg wyjątków przewidzianych w przepisach UE dotyczących publicznego dostępu do dokumentów, argumentując, że ujawnienie mogłoby naruszyć ochronę interesu publicznego w odniesieniu do bezpieczeństwa publicznego, ochrony danych osobowych, interesów handlowych i procesów decyzyjnych. Niezadowolony z otrzymanego dostępu skarżący zwrócił się do Rzecznika Praw Obywatelskich.
Rzecznik wszczęła dwa dochodzenia, a jej zespół dochodzeniowy zbadał dokumenty będące przedmiotem obu skarg. Na tej podstawie Rzecznik uznał, że istnieje możliwość dalszego ujawnienia. W związku z tym Rzecznik Praw Obywatelskich przedstawił dwie propozycje rozwiązań, zwracając się do Europolu o ponowne rozważenie jego wcześniejszych stanowisk w celu zapewnienia jak najszerszego dostępu. W jednej ze spraw Rzecznik zaproponował również Europolowi lepsze wyjaśnienie, w jaki sposób ujawnienie naruszyłoby jeden lub kilka chronionych interesów, w przypadku gdy uważa, że nie można udzielić dostępu.
W odpowiedzi Europol postanowił udzielić dalszego dostępu do dokumentów. Jeżeli chodzi o wymianę informacji z Komisją, Europol udzielił szerszego publicznego dostępu do jednego z dwóch dokumentów, które już częściowo ujawnił, oraz pełnego lub częściowego dostępu do trzech z czterech dokumentów, które wcześniej w całości wstrzymał. Jeśli chodzi o wiadomości e-mail wymieniane z Thornem, Europol usunął niektóre ze swoich utajnionych fragmentów czterech z dziewięciu wcześniej ujawnionych dokumentów i udzielił częściowego dostępu do pięciu z siedmiu dokumentów, do których wcześniej odmówił dostępu w całości.
Rzecznik z zadowoleniem przyjęła decyzję Europolu o przyznaniu szerszego dostępu. Zauważyła jednak, że uzasadnienie przedstawione przez Europol w odpowiedzi na jej propozycje rozwiązań jest niemal identyczne z uzasadnieniem przedstawionym przez Europol przy odmowie (częściowego) dostępu do dokumentów na etapie wstępnym i potwierdzającym. Rzecznik wyraził ubolewanie, że Europol nie wykorzystał tej okazji, aby pomóc skarżącemu lepiej zrozumieć, dlaczego nie można udzielić pełnego dostępu. Rzecznik zasugerował już poprawę w tym zakresie w niedawno zamkniętym dochodzeniu i oczekuje, że Europol poprawi swoje rozumowanie przy odpowiadaniu na przyszłe wnioski o publiczny dostęp do dokumentów.
Rzecznik stwierdziła, że Europol częściowo zaakceptował jej propozycje rozwiązań i zamknął obie sprawy.
Kontekst skarg
1. Agencja Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania (Europol) jest zaangażowana w walkę z niegodziwym traktowaniem dzieci w internecie i poza nim, co jest priorytetem UE ujętym w programie multidyscyplinarnej platformy przeciwko zagrożeniom przestępstwami (EMPACT) na lata 2022–2025 [1].
2. Skarżący, naukowiec akademicki, zwrócił się do Europolu z dwoma wnioskami o publiczny dostęp [2] do niektórych dokumentów dotyczących zwalczania niegodziwego traktowania dzieci w celach seksualnych w internecie. Pierwszy wniosek, z zastrzeżeniem sprawy 1372/2024/OAM, dotyczył wymiany informacji między Europolem a Komisją Europejską w związku z wnioskiem ustawodawczym Komisji dotyczącym rozporządzenia w sprawie zapobiegania niegodziwemu traktowaniu dzieci w celach seksualnych i zwalczania go (zwanego dalej „proponowanym rozporządzeniem w sprawie niegodziwego traktowania dzieci w celach seksualnych”).[3] Dotyczył również wymiany informacji między Europolem a Thornem, który określa się jako organizacja nienastawiona na zysk, zajmująca się zwalczaniem niegodziwego traktowania dzieci w celach seksualnych w internecie. Drugi wniosek, z zastrzeżeniem sprawy 2219/2024/OAM, dotyczył również wiadomości e-mail wymienianych przez Europol z Thornem, ale na inny okres.
3. Europol postanowił udzielić częściowego dostępu do kilku zidentyfikowanych przez siebie dokumentów, jednocześnie odmawiając ujawnienia innych.
4. Skarżący nie był zadowolony z otrzymanego dostępu i zwrócił się do Europolu o ponowne rozpatrzenie jego decyzji (poprzez złożenie „ponownych wniosków”). Ponowne wnioski dotyczyły:
W sprawie 1372/2024/OAM:
- sześć wymian z Komisją dotyczących niegodziwego traktowania dzieci w celach seksualnych lub wykorzystywania seksualnego dzieci w internecie lub proponowanego rozporządzenia w sprawie niegodziwego traktowania dzieci w celach seksualnych obejmujących okres od 1 stycznia 2022 r. do 24 lutego 2023 r. (zwanych dalej „wymianą z Komisją”);
- dziewięć wymian z Thornem obejmujących okres od 1 stycznia 2021 r. do 24 lutego 2023 r.; oraz
- W sprawie 2219/2024/OAM:
- siedem wymian z Thornem obejmujących okres od 25 lutego 2023 r. do 1 maja 2024 r. (zwanych dalej „wymianą z Thornem”).
5. W swoich decyzjach potwierdzających Europol podtrzymał swoje poprzednie stanowiska.
6. Jeżeli chodzi o wymianę informacji z Komisją, Europol udzielił częściowego dostępu do dwóch dokumentów (dwóch protokołów posiedzeń), części redakcyjnych w celu ochrony danych osobowych [4] oraz procesu decyzyjnego [5]. Odmówił dostępu do pozostałych czterech dokumentów (wykresu blokowego, dwóch dokumentów dotyczących tekstu prawnego proponowanego rozporządzenia w sprawie materiałów przedstawiających niegodziwe traktowanie dzieci w celach seksualnych oraz noty informacyjnej) ze względu na potrzebę ochrony interesu publicznego w odniesieniu do bezpieczeństwa publicznego [6], a także procesu decyzyjnego.
7. Jeżeli chodzi o wymianę informacji z Thornem, Europol udzielił częściowego dostępu do dziewięciu dokumentów (sprawa 1372/2024/OAM). Wstrzymała dane osobowe i ograniczone sekcje, twierdząc, że należy je utajnić w celu ochrony interesów handlowych [7] i procesu decyzyjnego, a także interesu publicznego w odniesieniu do bezpieczeństwa publicznego. Ponadto odmówił dostępu do siedmiu dokumentów w całości (sprawa 2219/2024/OAM), powołując się na wyjątek dotyczący ochrony interesu publicznego w odniesieniu do bezpieczeństwa publicznego i procesu decyzyjnego.
8. Niezadowolony z tego wyniku skarżący zwrócił się do Rzecznika Praw Obywatelskich w lipcu i listopadzie 2024 r.
Zapytania
9. Rzecznik wszczął dwa dochodzenia w sprawie odmowy udzielenia przez Europol (pełnego) publicznego dostępu do dokumentów będących przedmiotem skarg.
10. Ponieważ skarżący nie zakwestionował utajnienia danych osobowych w swoich ponownych wnioskach, Rzecznik nie ocenił, czy zastosowanie tego wyjątku przez Europol było uzasadnione.
11. Podczas dochodzeń zespół dochodzeniowy Rzecznika Praw Obywatelskich skontrolował 22 przedmiotowe dokumenty, a także dokumentację dostarczoną przez Europol w związku z konsultacjami w sprawie wniosków o udzielenie dostępu z odpowiednimi stronami trzecimi [8].
12. Na podstawie kontroli dokumentów w obu przypadkach Rzecznik Praw Obywatelskich przedstawił w lutym 2025 r. dwie propozycje rozwiązań.
Propozycja rozwiązania przedstawiona przez Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie 1372/2024/OAM
13. Kontrola wykazała, że wymiana informacji między Europolem a Komisją miała zostać uwzględniona we wniosku ustawodawczym Komisji dotyczącym rozporządzenia w sprawie materiałów przedstawiających niegodziwe traktowanie dzieci w celach seksualnych.
14. Rzecznik Praw Obywatelskich zauważył, że zgodnie z traktatami UE każdy obywatel ma „prawo do uczestnictwa w życiu demokratycznym Unii ”.[9] W związku z tym decyzje UE muszą być podejmowane „w sposób jak najbardziej otwarty i zbliżony do obywatela”.[10] Prerogatywę tę uznaje się za szczególnie ważną, gdy instytucje UE działają w ramach „funkcji prawodawczych ”.[11] Możliwość kontrolowania przez obywateli wszystkich informacji stanowiących podstawę działań prawodawczych UE i zapoznania się z nimi jest w istocie warunkiem wstępnym skutecznego wykonywania ich praw demokratycznych [12].
15. W związku z tym „dokumenty ustawodawcze” muszą być w jak największym stopniu bezpośrednio dostępne.[13] O ile nie można wykazać konkretnych, konkretnych i konkretnych dowodów [14] na wystąpienie wyjątkowych okoliczności, instytucje UE są prawnie zobowiązane do niezwłocznego ujawnienia żądanych dokumentów ustawodawczych.
16. W orzecznictwie UE wyjaśniono, że dokumenty ustawodawcze obejmują dokumenty sporządzone lub otrzymane przez Komisję w ramach przygotowywania wniosku ustawodawczego [15]. W związku z tym przedmiotowe dokumenty powinny korzystać z szerszego dostępu do dokumentów ustawodawczych.
17. Europol powołał się na wyjątek dotyczący ochrony interesu publicznego w odniesieniu do bezpieczeństwa publicznego, aby odmówić dostępu do czterech dokumentów w całości. O ile Rzecznik Praw Obywatelskich przyznał co do zasady, że w świetle szerokiego zakresu uznania Europolu [16] skorzystanie z wyjątku w celu ochrony interesu publicznego w odniesieniu do bezpieczeństwa publicznego nie było oczywiście błędne, o tyle nie zgodziła się ona z tym, że te cztery dokumenty są w całości objęte tym wyjątkiem. Europol nadal musiał lepiej uzasadnić swoje opinie i wykazać „konkretne i rzeczywiste ryzyko”, które jest racjonalnie przewidywalne, a nie czysto hipotetyczne. Nie wystarczyło, aby żądane dokumenty dotyczyły chronionego interesu [17].
18. Ponadto Europol powołał się na wyjątek dotyczący ochrony procesu decyzyjnego, argumentując, że (pełne) ujawnienie wszystkich sześciu wymian informacji z Komisją podważyłoby proces decyzyjny współprawodawców, którzy nadal negocjują proponowane rozporządzenie w sprawie materiałów przedstawiających niegodziwe traktowanie dzieci w celach seksualnych [18]. Rzecznik uznał, że argumenty przedstawione przez Europol w celu odmowy dostępu nie są wystarczające w tym względzie. Europol stwierdził jedynie, że ponieważ proces legislacyjny jest w toku, te (części) dokumentów nie mogą zostać ujawnione. Trwający proces decyzyjny nie może jednak sam w sobie uzasadniać nieujawniania, tym bardziej w przypadku gdy przedmiotowe dokumenty mają charakter ustawodawczy. Europol musi uzasadnić, w jaki sposób ujawnienie dokumentów poważnie naruszyłoby trwający proces decyzyjny, w sposób racjonalnie przewidywalny, a nie czysto hipotetyczny [19].
19. Europol udzielił również częściowego dostępu do dziewięciu wymian z Thornem obejmujących okres od 1 stycznia 2021 r. do 24 lutego 2023 r.
20. Odmawiając pełnego dostępu do niektórych (części) tych wymian z Thornem, Europol powołał się na ochronę interesu publicznego w odniesieniu do bezpieczeństwa publicznego. Rzecznik Praw Obywatelskich stwierdził, że chociaż Europol dysponuje szerokim marginesem swobody w korzystaniu z tego wyjątku (zob. pkt 17), na podstawie przeglądu dokumentów i wyjaśnień przedstawionych przez Europol pozostaje niejasne, w jaki sposób ujawnienie mogłoby zaszkodzić interesowi publicznemu w odniesieniu do bezpieczeństwa publicznego.
21. Podobnie w odniesieniu do innych wyjątków, na które powołano się w celu utajnienia niektórych części wymiany informacji, a mianowicie ochrony procesu decyzyjnego Europolu i interesów handlowych, Rzecznik uznał, że Europol nie przedstawił wystarczającego uzasadnienia utajnienia. W szczególności Europol nie sprecyzował, do którego procesu decyzyjnego się odnosi, ani w jaki sposób ujawnienie dokumentów poważnie naruszyłoby ten proces w sposób racjonalnie przewidywalny, a nie czysto hipotetyczny. Jeżeli chodzi o ograniczone utajnienia dokonane w ramach wyjątku dotyczącego ochrony interesów handlowych, Rzecznik Praw Obywatelskich uznał za wątpliwe, czy Europol utajnił informacje szczególnie chronione związane z własnością intelektualną. Przeciwnie, niektóre z zatajonych elementów wydawały się mieć bardziej ogólny charakter.
22. W związku z powyższym Rzecznik zaproponował, aby Europol ponownie rozważył swoje stanowisko w sprawie ujawnienia przedmiotowych dokumentów w celu zapewnienia jak najszerszego dostępu. Rzecznik zaproponował również, aby w przypadku gdy Europol uzna, że nie można udzielić dostępu, wyjaśnił szczegółowo i w odniesieniu do każdego dokumentu, w jaki sposób ujawnienie naruszyłoby jeden lub kilka interesów wymienionych w art. 4 rozporządzenia 1049/2001, w razie potrzeby w poufnym załączniku [20].
23. W odpowiedzi na propozycję rozwiązania przedstawioną przez Rzecznika Europol postanowił udzielić szerszego dostępu do dokumentów.
24. Jeżeli chodzi o wymianę informacji między Komisją a Europolem na temat proponowanego rozporządzenia w sprawie materiałów przedstawiających niegodziwe traktowanie dzieci w celach seksualnych, Europol udzielił szerszego publicznego dostępu do jednego z dwóch dokumentów, które już częściowo ujawnił, oraz udzielił pełnego lub szerszego częściowego dostępu do trzech z czterech dokumentów, które wcześniej w całości wstrzymał. Europol podtrzymał swoją odmowę udzielenia dostępu do jednego dokumentu w całości.
25. Jeżeli chodzi o wymianę informacji między Europolem a Thornem, Europol usunął niektóre fragmenty z czterech dokumentów.
Propozycja rozwiązania przedstawiona przez Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie 2219/2024/OAM
26. Europol odmówił publicznego dostępu do siedmiu wymian informacji z Thornem, obejmujących okres od 25 lutego 2023 r. do 1 maja 2024 r., w całości.
27. Odmawiając dostępu, Europol powołał się na wyjątek dotyczący ochrony interesu publicznego w odniesieniu do bezpieczeństwa publicznego. Twierdziła, że dokumenty te zawierają informacje poufne dotyczące „członków ekosystemu bezpieczeństwa dzieci” oraz „informacje strategiczne o znaczeniu operacyjnym dotyczące metod pracy Europolu w odniesieniu do stosowania klasyfikatorów obrazu”. Ujawnienie informacji zagroziłoby prawidłowemu wypełnianiu zadań Europolu, ponieważ zagroziłoby procesom operacyjnym i działaniom Europolu. To z kolei miałoby negatywny wpływ na wewnętrzne przepływy pracy, działania w zakresie wsparcia operacyjnego i zaufanie partnerów. Ponadto w przypadku trzech z siedmiu dokumentów Europol powołał się na wyjątek dotyczący ochrony swojego procesu decyzyjnego, argumentując, że ujawnienie ujawniłoby wewnętrzne opinie, które są częścią jego obrad i wstępnych konsultacji związanych z narzędziami dochodzeniowymi organów ścigania. Europol nie stwierdził istnienia nadrzędnego interesu publicznego przemawiającego za ujawnieniem tych trzech dokumentów.
28. Z kontroli dokumentów i wyjaśnień Europolu zawartych w odpowiedziach wstępnych i potwierdzających nie wynikało jasno dla Rzecznika Praw Obywatelskich, że wszystkie siedem spornych dokumentów zawiera w całości informacje szczególnie chronione, które w przypadku ich ujawnienia mogłyby zaszkodzić interesowi publicznemu w zakresie bezpieczeństwa publicznego. Rzecznik zauważył w tym kontekście szeroki zakres uznania Europolu (zob. pkt 17 powyżej), ale nadal jest on zobowiązany do wykazania „konkretnego i rzeczywistego ryzyka” dla bezpieczeństwa publicznego, które jest racjonalnie przewidywalne, a nie czysto hipotetyczne. Również w tym przypadku przypomniała Europolowi, że nie wystarczy, aby żądane dokumenty dotyczyły chronionego interesu [21].
29. Rzecznik zauważyła ponadto, że trudno jest zrozumieć, w jaki sposób wszystkie dokumenty rozpatrywane w niniejszej sprawie różnią się od wymiany informacji między Europolem a Thornem, o której mowa w jej równoległym dochodzeniu 1372/2024/OAM, do którego Europol udzielił częściowego dostępu. W szczególności Rzecznik stwierdziła, że jeden dokument został częściowo ujawniony przez Europol w kontekście wniosku o udzielenie dostępu będącego przedmiotem prowadzonego przez nią równoległego dochodzenia.
30. Odmawiając publicznego dostępu do trzech żądanych dokumentów, Europol powołał się również na potrzebę ochrony trwającego procesu decyzyjnego. Rzecznik uznał, że wyjątek ten wydaje się istotny wyłącznie w odniesieniu do dwóch dokumentów, ponieważ dokumenty te zawierają odniesienia do rozważenia przez Europol konkretnych narzędzi.
31. W związku z powyższym Rzecznik zaproponował, aby Europol ponownie rozważył swoje stanowisko w sprawie wniosku skarżącego w celu udzielenia jak najszerszego dostępu do dokumentów [22].
32. W odpowiedzi Europol udzielił częściowego dostępu do pięciu z siedmiu wymian, o które wnioskowano. W odniesieniu do pozostałych dwóch wymian Europol uznał, że nie można udzielić dostępu w celu ochrony interesu publicznego w odniesieniu do bezpieczeństwa publicznego i procesu decyzyjnego Europolu związanego z wewnętrznymi obradami dotyczącymi narzędzi dochodzeniowych stosowanych przez organy ścigania.
33. Rzecznik zwrócił się do skarżącego o przedstawienie uwag na temat dwóch propozycji rozwiązań oraz odpowiedzi Europolu. Skarżący z zadowoleniem przyjął otrzymany dodatkowy dostęp. Wyraził jednak ubolewanie, że Europolowi tak długo zajęło zapewnienie częściowego dostępu do niektórych dokumentów i to dopiero po interwencji Rzecznika Praw Obywatelskich.
34. Jeżeli chodzi o wymianę informacji z Komisją, chociaż skarżący przyznał, że Europol przedstawił pewne dodatkowe powody nieujawniania informacji, uznał, że są one nadal niejasne i że Europol „nie uwzględnił należycie i nie nadał pełnej wagi legislacyjnemu charakterowi przedmiotowych dokumentów”.
35. Jeżeli chodzi o wymianę informacji z Thornem, skarżący wyraził ubolewanie w związku z redakcjami prowadzonymi przez Europol w oparciu o w dużej mierze ogólne uzasadnienia. Wątpił, aby niektóre informacje, które Europol rzekomo chronił, można było uznać za szczególnie chronione informacje handlowe. Ponadto wyraził wątpliwość, czy wszystkie utajnienia dokonane w celu ochrony interesu publicznego w odniesieniu do bezpieczeństwa publicznego są uzasadnione.
Ocena Rzecznika Praw Obywatelskich po przedstawieniu propozycji rozwiązania
36. Rzecznik z zadowoleniem przyjmuje szerszy częściowy dostęp Europolu do żądanych dokumentów.
37. W szczególności w odniesieniu do wymiany informacji z Komisją, Europol:
- udzieliła szerszego częściowego dostępu do jednego wcześniej ujawnionego dokumentu;
- podtrzymała, że nie jest możliwy dalszy dostęp do drugiego wcześniej ujawnionego dokumentu;
- udzieliła pełnego dostępu do jednego dokumentu (wykresu), którego ujawnienia wcześniej odmówiła w całości;
- udzieliła częściowego dostępu do dwóch dokumentów (jednego z dwóch dokumentów dotyczących tekstu prawnego proponowanego rozporządzenia w sprawie materiałów przedstawiających niegodziwe traktowanie dzieci w celach seksualnych i noty informacyjnej), których ujawnienia wcześniej odmówiła w całości; oraz
- stwierdził, że nie można udzielić dostępu do jednego dokumentu (drugiego dokumentu dotyczącego tekstu prawnego proponowanego rozporządzenia w sprawie materiałów przedstawiających niegodziwe traktowanie dzieci w celach seksualnych).
38. Europol wyjaśnił, że zapewnia jedynie techniczną wiedzę fachową, aby pomóc Komisji w kontekście wniosku ustawodawczego, który Komisja udostępniła Europolowi według własnego uznania. Stwierdziła, że – jak twierdzi Rzecznik Praw Obywatelskich w swoim wniosku dotyczącym rozwiązania – nie dzieli się tymi informacjami z Komisją „w celu informowania o projekcie wniosku ustawodawczego lub wywierania na niego wpływu”.
39. W odniesieniu do tych (części) dokumentów, które Europol nadal wstrzymuje, Europol oparł się na wyjątkach dotyczących ochrony interesu publicznego w odniesieniu do bezpieczeństwa publicznego, argumentując, że (pełne) ujawnienie mogłoby zagrozić zaufaniu i współpracy z partnerami Europolu, a tym samym utrudnić zadania Europolu, oraz ochronie procesu decyzyjnego, ponieważ ujawnienie wymiany naruszyłoby dyskusje ustawodawcze na temat proponowanego rozporządzenia w sprawie materiałów przedstawiających niegodziwe traktowanie dzieci w celach seksualnych. Utajnione części dwóch ujawnionych obecnie częściowo dokumentów zawierały "wrażliwy komentarz" do wniosku, zdolności, narzędzi, baz danych i przepływu operacyjnego Europolu, takich jak informacje związane z aplikacją sieci bezpiecznej wymiany informacji (SIENA). Europol uznał ponadto, że dokument, którego wydania odmówiono w całości, jest „wczesnym wewnętrznym projektem tymczasowym” przygotowanym przez Komisję, przedstawiającym różne rozważane warianty legislacyjne i zawierającym wrażliwe informacje na temat tych wstępnych wariantów.
40. W odniesieniu do pozostałych utajnień Rzecznik uważa, że powołanie się przez Europol na wyjątek dotyczący ochrony interesu publicznego w odniesieniu do bezpieczeństwa publicznego nie jest oczywiście błędne, biorąc pod uwagę szeroki zakres uznania Europolu.
41. Wyraża jednak ubolewanie, że Europol nadal korzysta z wyjątku w celu ochrony procesu decyzyjnego, tj. negocjacji w sprawie proponowanego rozporządzenia w sprawie materiałów przedstawiających niegodziwe traktowanie dzieci w celach seksualnych. Argumentacja ta nie jest zgodna z istniejącym orzecznictwem (zob. również pkt 14–16 powyżej). Według Trybunału Sprawiedliwości „szerszy dostęp” musi zostać przyznany do dokumentów ustawodawczych UE, a wszelkie wyjątki od niego należy interpretować „bardziej rygorystycznie” jako „możliwość kontrolowania przez obywateli wszystkich informacji stanowiących podstawę działań legislacyjnych UE i zapoznania się z nimi jest warunkiem wstępnym skutecznego wykonywania ich praw demokratycznych”[23].
42. Jeżeli chodzi o wymianę informacji z Thornem, Europol:
- udzieliła szerszego częściowego dostępu do czterech z dziewięciu dokumentów rozpatrywanych w sprawie 1372/2024/OAM;
- udzieliła częściowego dostępu do pięciu z siedmiu dokumentów rozpatrywanych w sprawie 2219/2024/OAM, do których Europol wcześniej odmówił publicznego dostępu w całości.
43. Rzecznik przypomina, że wymiana informacji między Europolem a Thornem to bardzo krótkie wiadomości e-mail wymieniane w kontekście działań Europolu mających na celu zwalczanie wykorzystywania seksualnego dzieci.
44. W odniesieniu do części, które Europol nadal powstrzymuje, oparł się on na tych samych wyjątkach, na które powołał się w swoich pierwotnych i potwierdzających decyzjach. W szczególności Europol powołał się na ochronę interesu publicznego w odniesieniu do bezpieczeństwa publicznego w zakresie ochrony zaufania i współpracy z partnerami Europolu. Powołała się ona również na ochronę interesów handlowych osoby prawnej w zakresie utajniania informacji dotyczących własności intelektualnej oraz ochronę procesu decyzyjnego Europolu w odniesieniu do dyskusji na temat niektórych narzędzi i projektów technologicznych.
45. W odniesieniu do pozostałych utajnień Rzecznik uważa, że stanowisko Europolu, zgodnie z którym niektóre z tych utajnień są objęte wyjątkiem dotyczącym bezpieczeństwa publicznego, nie jest oczywiście błędne. Rzecznik nadal jednak nie jest przekonany o tym, że Europol powołuje się na inne wyjątki, w szczególności na ochronę interesów handlowych. Zauważa jednak, że utajnienia objęte tym wyjątkiem są bardzo ograniczone i nie uzasadniają dalszego prowadzenia sprawy.
46. Podsumowując, Rzecznik z zadowoleniem przyjmuje fakt, że Europol udzielił szerszego częściowego dostępu do dokumentów, ale zauważa, jak opisano powyżej, że nie jest przekonana ciągłym poleganiem Europolu na wyjątkach dotyczących podejmowania decyzji i interesów handlowych w odniesieniu do niektórych dokumentów. Ponadto, pomimo jej konkretnego wniosku o szczegółowe wyjaśnienie, w jaki sposób ujawnienie pozostałych utajnionych informacji naruszyłoby jeden lub kilka interesów wymienionych w art. 4 rozporządzenia 1049/2001, Europol przedstawił jedynie bardzo ograniczone dodatkowe wyjaśnienia.
47. W związku z tym Europol tylko częściowo zaakceptował propozycje rozwiązań. W tym kontekście Rzecznik przypomina Europolowi o sugestii dotyczącej poprawy, którą ostatnio przedstawiła w kontekście innego dochodzenia prowadzonego z Europolem.[24] W szczególności Rzecznik zasugerował, aby Europol przedstawił we wszystkich swoich decyzjach o odmowie publicznego dostępu wystarczające uzasadnienie, aby umożliwić wnioskodawcom ubiegającym się o publiczny dostęp do dokumentów zrozumienie, dlaczego dostęp nie mógł zostać przyznany lub mógł zostać przyznany tylko częściowo, biorąc pod uwagę konkretną treść każdego dokumentu.
Wnioski
Na podstawie przeprowadzonych dochodzeń Rzecznik zamyka te sprawy z następującym wnioskiem:
Wyrażając zgodę na udzielenie dalszego publicznego dostępu do dokumentów, o które wnioskował skarżący, Europol częściowo zaakceptował propozycje rozwiązania przedstawione przez Rzecznika Praw Obywatelskich.
Skarżący i Europol zostaną poinformowani o tej decyzji.
Teresa Anjinho
Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich
Strasburg, 28 listopada 2025 r.
[1] Więcej informacji na temat EMPACT można znaleźć na stronie: https://www.europol.europa.eu/crime-areas-and-trends/eu-policy-cycle-empact
[2] Zgodnie z rozporządzeniem 1049/2001 w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=celex:32001R1049, mające zastosowanie do Europolu zgodnie z jego decyzją zarządu z dnia 13 grudnia 2016 r.: https://www.europol.europa.eu/sites/default/files/documents/decision_of_the_mb_rules_applying_reg_1049_2001.pdf.
[3] Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego przepisy mające na celu zapobieganie niegodziwemu traktowaniu dzieci w celach seksualnych i jego zwalczanie, COM(2022) 209 final: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=COM%3A2022%3A209%3AFIN.W dniu 26 listopada 2025 r. Rada uzgodniła rozpoczęcie negocjacji z Parlamentem Europejskim z myślą o uzgodnieniu ostatecznego rozporządzenia: https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2025/11/26/child-sexual-abuse-council-reaches-position-on-law-protecting-children-from-online-abuse/.
[4] Art. 4 ust. 1 lit. b) rozporządzenia 1049/2001.
[5] Art. 4 ust. 3 rozporządzenia 1049/2001.
[6] Art. 4 ust. 1 lit. a) tiret pierwsze rozporządzenia 1049/2001.
[7] Art. 4 ust. 2 tiret pierwsze rozporządzenia 1049/2001.
[8] Art. 4 ust. 4 rozporządzenia 1049/2001.
[9] Art. 10 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE).
[10] Artykuł 1 i art. 10 ust. 3 TUE.
[11] Motyw 6 rozporządzenia 1049/2001.
[12] Zob. podobnie wyroki Trybunału z dnia 1 lipca 2008 r., Szwecja i Turco przeciwko Radzie, C‑39/05 P i C‑52/05 P, pkt 46: http://curia.europa.eu/juris/liste.jsf?num=C-39/05&language=en, oraz z dnia 17 października 2013 r., Rada przeciwko Access Info Europe, C‑280/11 P, pkt 33: http://curia.europa.eu/juris/liste.jsf?num=C-280/11&language=EN.
[13] Art. 12 ust. 2 i motyw 6 rozporządzenia 1049/2001.
[14] Wyrok z dnia 25 stycznia 2023 r., De Capitani/Rada, sprawa T-163/21, pkt 83, 85 i 93: https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=269684&pageIndex=0&doclang=EN&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=26618867.
[15] Zob. na przykład wyrok z dnia 4 września 2018 r., ClientEarth/Komisja, sprawa C-57/16 P, pkt 85, 88, 90–93: https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=205322&pageIndex=0&doclang=en&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=3693014.
[16] Wyrok Sądu z dnia 11 lipca 2018 r., ClientEarth/Komisja, T-644/16: http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=203913&pageIndex=0&doclang=EN&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=46943.
[17] Wyrok z dnia 27 listopada 2019 r., Izuzquiza i Semsrott/Frontex, sprawa T-31/18, pkt 61–65: https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=221083&pageIndex=0&doclang=en&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=4082546.
[18] https://www.europarl.europa.eu/legislative-train/spotlight-JD22/file-combating-child-sexual-abuse-online.
[19] Zob. w tym względzie wyrok z dnia 25 stycznia 2023 r., De Capitani/Rada, sprawa T-163/21: https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=269684&pageIndex=0&doclang=EN&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=3531724.
[20] Propozycja Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich dotycząca rozwiązania w sprawie 1372/2024/OAM, dostępna pod adresem: https://www.ombudsman.europa.eu/solution/214483
[21] Podobnie jak w przypisie 17.
[22] Propozycja Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich dotycząca rozwiązania w sprawie 2219/2024/OAM, dostępna pod adresem: https://www.ombudsman.europa.eu/solution/214484.
[23] Wyrok z dnia 4 września 2018 r., ClientEarth/Komisja, sprawa C-57/16 P, pkt 84: https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=205322&pageIndex=0&doclang=en&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=3693014.
[24] Zob. decyzja kończąca postępowanie w sprawie 851/2024/SF, dostępna pod adresem: https://www.ombudsman.europa.eu/en/decision/en/214746.