Għażiż President,

Irċevejt ilment mingħand CEE Bankwatch Network kontra l-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI).

L-ilment jikkonċerna t-tweġiba tal-BEI għal talba għal rieżami intern, ippreżentata mill-ilmentatur fl-14 ta’ Mejju 2024, rigward id-deċiżjoni tal-Bord tad-Diretturi tal-BEI li japprova l-proposta ta’ finanzjament għall-Farm Eoliku ta’ Poklečani (“il-Proġett”) fil-Bożnija-Ħerzegovina.

Fit-tweġiba tiegħu, il-BEI kkonkluda li l-elementi mqajma fit-talba ma ġġustifikawx il-ħtieġa għal xi azzjoni addizzjonali mill-BEI fir-rigward tal-finanzjament tal-Proġett.

Fl-ilment tiegħu lill-Ombudsman, l-ilmentatur jikkontesta t-tweġiba tal-BEI għat-talba għal rieżami intern, filwaqt li jżomm il-pożizzjoni tiegħu li l-BEI approva l-finanzjament tal-Proġett mingħajr ma kklassifika kif xieraq ir-riskji ambjentali u soċjali tiegħu, li kellu konsegwenzi għad-diliġenza dovuta ambjentali u soċjali tal-BEI.[1] L-ilmentatur jallega wkoll nuqqas ta’ divulgazzjoni ta’ informazzjoni ambjentali fir-rigward tal-Proġett, kif meħtieġ mir-Regolament ta’ Aarhus tal-UE ^[2].

Wara evalwazzjoni bir-reqqa tal-informazzjoni kollha pprovduta, iddeċidejt li niftaħ inkjesta dwar l-aspett tal-ilment li jikkonċerna t-tweġiba tal-BEI għat-talba għal rieżami intern.

Bħala l-ewwel pass, ikkonkludejt li jkun utli li nirċievi tweġiba bil-miktub mill-BEI dwar il-kwistjoni, li għandha tindirizza wkoll il-mistoqsijiet annessi ma’ din l-ittra.

Inkun grat jekk nirċievi t-tweġiba tal-BEI sal-5 ta’ Awwissu 2026.

Jekk jogħġbok innota li x’aktarx nibgħat it-tweġiba tiegħek u l-annessi relatati lill-ilmentatur għall-kummenti. Nista' wkoll niddeċiedi li nippubblika t-tweġiba tiegħek. Jekk tixtieq tissottometti dokumenti jew informazzjoni li tqis li huma kunfidenzjali, u li ma għandhomx jiġu żvelati lill-ilmentatur, jekk jogħġbok immarkahom bħala “Kunfidenzjali”[3].

Barra minn hekk, inqis li huwa neċessarju li t-tim ta’ inkjesta tiegħi jispezzjona d-dokumenti u l-korrispondenza rilevanti dwar l-approvazzjoni tal-Proġett mill-BEI. Dan għandu jinkludi:

1. Id-dokumentazzjoni tal-BEI, bħal skambji, noti u rapporti dwar il-proposta, fl-istadju ta' qabel l-evalwazzjoni u l-evalwazzjoni, dwar il-proċess ta' diliġenza dovuta ambjentali, klimatika u soċjali għall-Proġett inkwistjoni.

2. il-kuntratt finanzjarju, inklużi l-annessi tiegħu bħall-Pjan ta' Azzjoni Ambjentali u Soċjali (ESAP);

3. il-valutazzjonijiet ambjentali u soċjali rilevanti kollha u l-kummenti tal-BEI dwarhom, inkluż l-abbozz preliminari tal-Valutazzjoni tal-Impatt Ambjentali (VIA) tal-2023, il-Valutazzjoni tal-Impatt Ambjentali u Soċjali (VIA) ta’ Awwissu 2023, il-Valutazzjoni tal-Ħabitats Kritiċi ta’ Novembru 2023, il-Pjan ta’ Involviment tal-Partijiet Ikkonċernati (SEP) ta’ Frar 2024, l-abbozz tal-Pjan ta’ Akkwiżizzjoni u Kumpens għall-Art (LACP) ta’ Frar 2024, l-Abbozz tal-Pjan ta’ Ġestjoni tal-Bijodiversità (BMP).

Inkun grat jekk nirċievi d-dokumenti ta' hawn fuq, preferibbilment f'format elettroniku permezz ta' email kriptata,^[4] sas-27 ta' Mejju 2026.

Ladarba t-tim ta’ inkjesta tiegħi jkun ivvaluta d-dokumenti u t-tweġiba bil-miktub tal-BEI, se niddeċiedi jekk huwiex meħtieġ li nirranġa laqgħa mar-rappreżentanti rilevanti tal-BEI biex niddiskuti dan il-każ.

L-uffiċjal tal-inkjesti responsabbli għall-każ huwa s-Sinjura Kristina Wittkopp.

Jekk, matul din l-inkjesta, il-BEI jiġi involut fi proċedimenti tal-qorti li jikkonċernaw l-istess suġġett bħal dan l-ilment, nitolbok tgħarrafna.

Jekk jogħġbok innota li jien ikkunsidrajt li l-aspett tal-ilment dwar l-allegat nuqqas ta' żvelar ta' informazzjoni ambjentali skont ir-Regolament ta' Aarhus [5] huwa inammissibbli, peress li dan l-argument ma tqajjimx fit-talba għal rieżami intern u għalhekk ma jaqax fil-kamp ta' applikazzjoni ta' din l-inkjesta. Jien infurmajt lill-ilmentatur kif xieraq.

Dejjem tiegħek,

Teresa Anjinho Ombudsman
Ewropew

Strasburgu, 05/05/2026

Anness: Mistoqsijiet lill-BEI fil-kawża 3556/2025/KW

Argumenti ppreżentati lill-Ombudsman

L-ilmentatur jargumenta li l-BEI approva l-finanzjament tal-park eoliku ta’ Poklečani mingħajr ma kklassifika kif xieraq ir-riskju ambjentali u soċjali tal-Proġett, bi ksur tal-Politika Ambjentali u Soċjali tiegħu stess, il-Manwal Ambjentali u Soċjali tiegħu u l-Istandards Ambjentali u Soċjali applikabbli. Skont l-ilmentatur, din l-ommissjoni ċaħħdet lill-Bord tad-Diretturi tal-BEI minn informazzjoni ambjentali essenzjali u mminat it-teħid ta’ deċiżjonijiet infurmati.

L-ilmentatur iqis ukoll li, għall-kuntrarju tal-affermazzjoni tal-BEI, din l-ommissjoni kellha effetti konkreti fuq id-diliġenza dovuta ambjentali u soċjali. B’mod partikolari, hija targumenta li n-nuqqas ta’ kategorizzazzjoni tal-Proġett:

(i) ħolqot inċertezza dwar liema standards ambjentali u soċjali kienu japplikaw, inkluż jekk kinux meħtieġa VIA jew ESIA u parteċipazzjoni pubblika. Skont l-ilmentatur, il-kategorizzazzjoni tal-proġetti hija prerekwiżit skont il-Qafas Ambjentali u Soċjali tal-BEI għad-determinazzjoni tal-istandards applikabbli, l-obbligi ta’ monitoraġġ, u r-rekwiżiti ta’ involviment tal-partijiet ikkonċernati. Minkejja li rrikonoxxa l-ħtieġa għal studji ambjentali aktar komprensivi, il-BEI ma kkategorizzax il-proġett u naqas milli jinforma b’mod ċar kemm lill-pubbliku kif ukoll lill-Bord tad-Diretturi tiegħu dwar l-istandards applikabbli u l-kundizzjonalitajiet li jirriżultaw.

(ii) irriżultaw fin-nuqqas ta’ valutazzjoni tal-impatt ambjentali legali u parteċipazzjoni pubblika sinifikanti, kif meħtieġ skont id-Direttiva VIA [6]. Filwaqt li l-BEI talab u żvela studji ambjentali addizzjonali, l-ilmentatur isostni li dawn ma jistgħux jissostitwixxu VIA mwettqa mill-awtorità nazzjonali kompetenti permezz ta' proċess ta' teħid ta' deċiżjonijiet pubbliku formali.

(iii) irriżulta fin-nuqqas ta’ “Valutazzjoni Xierqa” meħtieġa skont id-Direttiva dwar il-Ħabitats [7] u l-Istandard 4 tal-BEI, minkejja l-prossimità tal-proġett għas-siti proposti ta’ Natura 2000 u żoni protetti oħra. Għalkemm il-BEI kien jeħtieġ studji addizzjonali dwar il-bijodiversità, l-ilmentatur isostni li dawn ma jistgħux jissostitwixxu Valutazzjoni Xierqa mwettqa minn awtorità kompetenti u inkorporata fi proċess formali ta’ teħid ta’ deċiżjonijiet.

Mistoqsijiet lill-BEI

L-Ombudsman ikun grat jekk il-BEI jkun jista', fit-tweġiba bil-miktub tiegħu,

tindirizza l-kwistjonijiet imqajma fl-ilment rigward it-tweġiba tal-BEI għat-talba għal rieżami intern, inkluża wkoll tweġiba għall-mistoqsijiet li ġejjin:

1. Il-BEI jista' jispjega kif jittratta t-talbiet għal rieżami intern, f'termini tal-proċedura involuta u l-kompożizzjoni tal-entità interna li twettaq ir-rieżami?

2. Il-BEI jista' jispjega l-iskop wara l-kategorizzazzjoni tar-riskju tal-proġetti u jekk l-eżitu ta' din il-kategorizzazzjoni jaffettwax l-applikabbiltà ta' ċerti standards għall-proġett? Għaliex il-BEI ma kklassifikax ir-riskju għall-Proġett inkwistjoni, f’konformità mal-paragrafu 43 tal-Manwal Ambjentali u Soċjali tal-BEI, mit-2 ta’ Diċembru 2013, u l-paragrafu 4.18 tal-Politika Ambjentali u Soċjali tal-Grupp tal-BEI, mit-3 ta’ Frar 2022?

3. Il-BEI meta sar konxju tas-sentenza tal-Qorti Suprema fil-Bożnija-Ħerzegovina meħuda miċ-Ċentru ta’ Aarhus fil-Bożnija-Ħerzegovina li tikkontesta d-deċiżjoni tal-iskrin-out ta’ Awwissu 2023? Din is-sentenza ġiet ikkunsidrata mill-BEI f’dan il-każ speċifiku?

4. Il-BEI kif żgura l-konformità mar-rekwiżit tal-iskrinjar tal-bijodiversità qabel id-deċiżjoni li jiġi approvat is-self għall-proġett? B’mod partikolari, il-BEI kif jiżgura l-konformità mal-obbligu li jitwettaq skrinjar tal-bijodiversità meta d-Direttiva dwar il-Ħabitats tkun għadha ma ġietx trasposta fil-liġi nazzjonali tal-pajjiż kandidat u/jew meta ma tkun inħatret l-ebda awtorità kompetenti fil-livell nazzjonali, u liema jkunu l-istandards/il-qafas legali applikabbli f’każ bħal dan?

[1] Rendikont aktar dettaljat tal-argumenti tal-ilmentatur huwa stabbilit fl-Anness.

[2] Ir-Regolament (KE) Nru 1367/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-6 ta' Settembru 2006 dwar l-applikazzjoni għall-istituzzjonijiet u l-korpi tal-Komunità tad-dispożizzjonijiet tal-Konvenzjoni ta' Aarhus dwar l-Aċċess għall-Informazzjoni, il-Parteċipazzjoni tal-Pubbliku fit-Teħid ta' Deċiżjonijiet u l-Aċċess għall-Ġustizzja fi Kwistjonijiet Ambjentali

[3] L-emails kriptati jistgħu jintbagħtu fil-kaxxa postali apposta tagħna.

[4] L-emails kriptati jistgħu jintbagħtu fil-kaxxa postali apposta tagħna. Informazzjoni u dokumenti ta' dan it-tip se jitħassru mill-fajls tal-Ombudsman Ewropew ftit wara li tkun intemmet l-inkjesta.

[5] Ir-Regolament (KE) Nru 1367/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-6 ta' Settembru 2006 dwar l-applikazzjoni għall-istituzzjonijiet u l-korpi tal-Komunità tad-dispożizzjonijiet tal-Konvenzjoni ta' Aarhus dwar l-Aċċess għall-Informazzjoni, il-Parteċipazzjoni tal-Pubbliku fit-Teħid ta' Deċiżjonijiet u l-Aċċess għall-Ġustizzja fi Kwistjonijiet Ambjentali.

[6] Id-Direttiva 2011/92/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-13 ta' Diċembru 2011 dwar l-istima tal-effetti ta' ċerti proġetti pubbliċi u privati fuq l-ambjent, ĠU L 26, 28.1.2012, p. 1-21.

[7] Id-Direttiva tal-Kunsill 92/43/KEE tal-21 ta' Mejju 1992 dwar il-konservazzjoni tal-ħabitat naturali u tal-fawna u l-flora selvaġġa

ĠU L 206, 22.7.1992, pp. 7–50.