Okoliczności powstania skargi

1. Niniejsza skarga dotyczy sposobu, w jaki Komisja rozpatrzyła skargę w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego dotyczącą procedury rejestracji samochodów w Niderlandach.

2. W wiadomości e-mail z dnia 23 listopada 2007 r. skarżący, obywatel Niderlandów posiadający belgijskie prawo jazdy, złożył skargę do Dyrekcji Generalnej Komisji ds. Sprawiedliwości, Wolności i Bezpieczeństwa (DG JLS) dotyczącą procedury rejestracji samochodów w Niderlandach. W skardze skarżący wyjaśnił, że mieszkając przez pewien czas w Brukseli, posiada belgijskie prawo jazdy. Stwierdził on, że w przeciwieństwie do osób posiadających niderlandzkie prawo jazdy, które mogą zarejestrować swój samochód w Niderlandach, po prostu udając się na pocztę i przedstawiając swoje prawo jazdy, musi najpierw udać się do władz miejskich swojego rodzinnego miasta w Niderlandach, aby uzyskać dokument potwierdzający, że jest wpisany do rejestru ludności. Dokument ten wraz z belgijskim prawem jazdy skarżącego uprawniałby go wówczas do zarejestrowania samochodu w Niderlandach. Skarżący wskazał zatem, że nadal nie poczyniono żadnych „europejskich” postępów w zakresie rejestracji samochodów.

3. W swojej skardze do Komisji skarżący stwierdził ponadto, że niderlandzkie przepisy dotyczące rejestracji samochodów zawierają pewne poważne ograniczenia. W szczególności wspomniał, że zgodnie z ustawodawstwem niderlandzkim można zostać wpisanym do rejestru ludności tylko wtedy, gdy w Niderlandach spędza się co najmniej cztery na sześć miesięcy. W związku z tym osoby (w tym obywatele Niderlandów), które spędzają większość roku w Niderlandach (tj. ponad sześć, ale mniej niż osiem miesięcy): np. siedem miesięcy w Niderlandach i pięć miesięcy za granicą) nie są w stanie zarejestrować swojego samochodu w Niderlandach. Władze niderlandzkie nie zezwalają jednak osobie na prowadzenie samochodu zarejestrowanego w innym państwie członkowskim, jeżeli jej oficjalny adres znajduje się w Niderlandach. Skarżący twierdził, że niderlandzkie przepisy nie są zgodne z przepisami UE dotyczącymi swobody przemieszczania się i pobytu w UE. Skarżący wspomniał, że bezskutecznie próbował zwrócić się w tej sprawie do władz niderlandzkich.

4. Ponieważ skarżący nie otrzymał odpowiedzi ani potwierdzenia odbioru od Komisji, w dniu 23 grudnia 2007 r. przesłał swoją skargę do Komisji pocztą tradycyjną.

5. W wiadomości e-mail z dnia 3 stycznia 2008 r.[1] Komisja potwierdziła otrzymanie pisma skarżącego, informując go, że jego skarga zostanie rozpatrzona i że będzie on na bieżąco informowany.

6. Po upływie roku skarżący nie otrzymał żadnych informacji zwrotnych, w związku z czym pismem z dnia 7 stycznia 2009 r. zwrócił się do DG JLS z pytaniem o stan sprawy. Pismem z dnia 3 marca 2009 r. DG JLS poinformowała go, że jego skarga jest rozpatrywana przez inny departament Komisji, a mianowicie Dyrekcję Generalną ds. Energii i Transportu (DG TREN), która w najbliższych tygodniach wystosuje pismo do skarżącego.

7. W wiadomości e-mail z dnia 11 marca 2009 r. urzędnik z DG TREN skontaktował się ze skarżącym i zapytał go, czy może do niego zadzwonić w celu uzyskania odpowiedzi na niektóre pytania dotyczące tej sprawy. W dniu 19 marca 2009 r. odbyła się rozmowa telefoniczna między skarżącym a urzędnikiem. Rozmowa ta dotyczyła odpowiednich niderlandzkich przepisów dotyczących rejestracji w rejestrze ludności, kwestii podatkowych oraz kwestii, czy zasada pomocniczości ma zastosowanie do tej kwestii. W e-mailu uzupełniającym z dnia 19 marca 2009 r. urzędnik z DG TREN przekazał również skarżącej dane kontaktowe swojej koleżanki z Dyrekcji Generalnej ds. Podatków i Unii Celnej (DG TAXUD).

8. W wiadomości e-mail z dnia 24 marca 2009 r. skarżący przekazał urzędnikowi DG TREN dalsze informacje na temat właściwego ustawodawstwa niderlandzkiego (dotyczącego wyżej wymienionego kryterium czterech z sześciu miesięcy pobytu w Niderlandach) i oświadczył, że oczekuje na reakcję Komisji w sprawie jego skargi.

9. Ponieważ skarżący nie słyszał od Komisji od marca 2009 r., w dniu 24 grudnia 2009 r. złożył niniejszą skargę do Rzecznika Praw Obywatelskich.

10. W wiadomości e-mail z dnia 10 czerwca 2010 r. Komisja poinformowała skarżącego, że zwróciła się do władz niderlandzkich o przedstawienie uwag na temat skargi skarżącego. Komisja poinformowała ponadto skarżącego, że władze niderlandzkie odpowiedziały, iż zareagują do końca roku.

11. W wiadomości e-mail z dnia 17 czerwca 2010 r. skierowanej do Komisji skarżący wyraził zdziwienie faktem, że sama Komisja nie zajęła jeszcze (tymczasowego) stanowiska w tej sprawie i zamiast tego zwróciła się do władz niderlandzkich o zajęcie stanowiska, dając im sześć miesięcy na udzielenie odpowiedzi.

12. W wiadomości e-mail z dnia 20 lipca 2010 r. Komisja poinformowała skarżącego, że wszczęła formalne postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, co oznacza, że władze niderlandzkie zostały poproszone o zareagowanie w terminie wcześniejszym niż koniec 2010 r. Komisja oświadczyła, że będzie na bieżąco informować skarżącego o przebiegu postępowania. Skarżący odpowiedział e-mailem z dnia 8 sierpnia 2010 r., że z niecierpliwością oczekuje dalszego rozwoju sytuacji.

13. Pismem z dnia 15 marca 2011 r. Komisja poinformowała skarżącego, że po szczegółowej analizie akt sprawy doszła do wniosku, że niderlandzkie przepisy dotyczące rejestracji samochodów są zgodne z prawem UE. Stwierdził on w szczególności, że wydaje się, iż ustawodawstwo niderlandzkie jest w rzeczywistości korzystniejsze niż wymogi dyrektyw 83/182/EWG [2] i 83/183/EWG [3], ponieważ zgodnie z ustawodawstwem niderlandzkim „zwykłe miejsce zamieszkania” oznacza miejsce, w którym dana osoba zamieszkuje przez cztery z sześciu miesięcy, czyli mniej niż 185 dni w roku przewidzianych w tych dyrektywach. Służby Komisji poinformowały zatem skarżącego, że Komisja zamknie dochodzenie, jeżeli nie otrzyma dodatkowych informacji od skarżącego w ciągu czterech tygodni.

Przedmiot dochodzenia

14. Rzecznik podsumował zarzut skarżącego i argument w następujący sposób:

Komisja nie rozpatrzyła skargi skarżącego z dnia 23 listopada 2007 r. (zgodnie z którą właściwe ustawodawstwo niderlandzkie dotyczące procedury rejestracji samochodów naruszyło prawo UE) zgodnie z zasadami dobrej administracji.

Komisja powinna wezwać Niderlandy do przestrzegania zobowiązań wynikających z prawa UE.

15. W odniesieniu do tego zarzutu Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do Komisji o wyjaśnienie, czy rozpatrzyła skargę w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego zgodnie z komunikatem Komisji do Parlamentu Europejskiego i Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie stosunków ze skarżącym w związku z naruszeniami prawa wspólnotowego (zwanym dalej „komunikatem”)[4].

W przedmiocie dochodzenia

16. Skarga została przekazana Komisji do zaopiniowania. W dniu 25 czerwca 2010 r. skarżący wysłał do Rzecznika pismo dotyczące ostatnich wydarzeń w tej sprawie. Komisja przesłała swoją opinię w dniu 30 czerwca 2010 r. Została ona przekazana skarżącemu w celach informacyjnych. Ponieważ jednak Komisja nie wyjaśniła w swojej opinii, czy rozpatrzyła skargę w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego zgodnie z komunikatem, Rzecznik zwrócił się do Komisji o przedstawienie dodatkowej opinii. Komisja przesłała swoją opinię dodatkową w dniu 5 listopada 2010 r. W dniu 22 grudnia 2010 r. skarżący przesłał swoje uwagi dotyczące opinii Komisji i opinii dodatkowej. W dniu 2 sierpnia 2011 r. skarżący odbył rozmowę telefoniczną z Biurem Rzecznika Praw Obywatelskich, a także przesłał kilka dodatkowych uwag pocztą elektroniczną.

Analiza i wnioski Rzecznika Praw Obywatelskich

A. Rzekomy brak właściwego rozpatrzenia skargi o naruszenie i związanego z nią roszczenia

Argumenty przedstawione Rzecznikowi Praw Obywatelskich

17. Skarżący twierdził, że Komisja nie rozpatrzyła jego skargi z dnia 23 listopada 2007 r. (zgodnie z którą właściwe niderlandzkie przepisy dotyczące procedury rejestracji samochodów naruszały prawo UE) zgodnie z zasadami dobrej administracji. Stwierdził, że Komisja powinna wezwać Niderlandy do przestrzegania zobowiązań wynikających z prawa UE. Skarżący stwierdził, że jest zaskoczony, iż Komisja wykazała tak małe zainteresowanie faktem, że on, obywatel niderlandzki, którego główne miejsce zamieszkania znajduje się w Niderlandach, ale który również zamieszkuje w innym państwie członkowskim (Belgia) przez kilka miesięcy w roku, nie jest uprawniony do prowadzenia samochodu z niderlandzką tablicą rejestracyjną.

18. W swojej pierwszej opinii Komisja stwierdziła, że kilkakrotnie kontaktowała się ze skarżącym po złożeniu do niej skargi. W marcu 2009 r. skarżący poinformował Komisję, że w rzeczywistości zarejestrował już swój samochód w niderlandzkim rejestrze pojazdów. Stwierdził jednak, że jego zdaniem niderlandzkie wymogi nie są zgodne ze swobodą przemieszczania się i że państwo członkowskie nie może pominąć tej zasady, powołując się na zasadę pomocniczości.

19. Komisja argumentowała, że kilka departamentów Komisji (DG TREN i DG JLS) uczestniczyło w rozpatrywaniu skargi i że ta międzyresortowa analiza niestety doprowadziła do opóźnień w rozpatrywaniu skargi. Biorąc jednak pod uwagę, że w międzyczasie skarżący poinformował Komisję, że zarejestrował swój samochód w Niderlandach, Komisja uznała, że nie ma podstaw do dalszego badania konkretnego problemu podniesionego przez skarżącego. Komisja wyraziła ubolewanie, że na tym etapie skarżący nie został wyraźnie poinformowany o swojej wiedzy na temat sytuacji. Komisja przeprosiła za to nieporozumienie i opóźnienia. Twierdził, że jest to bardzo wyjątkowy przypadek i że zostaną podjęte wszelkie wysiłki, aby uniknąć powtórzenia się tej sytuacji w przyszłości. Obowiązująca obecnie prostsza procedura rejestracji skarg składanych do Komisji powinna również pomóc w uniknięciu takich zdarzeń w przyszłości.

20. W odniesieniu do twierdzenia skarżącego Komisja stwierdziła, że zwróciła się do władz niderlandzkich o wyjaśnienie kwestii dotyczącej możliwego nieprawidłowego stosowania dyrektywy 1999/37/WE w sprawie dokumentów rejestracyjnych pojazdów [5]. Dodała, że będzie na bieżąco informować skarżącego o odpowiedzi udzielonej przez władze niderlandzkie oraz o działaniach podjętych w związku z tą kwestią.

21. W swojej dodatkowej opinii Komisja wyjaśniła, w jaki sposób rozpatrzyła skargę z punktu widzenia komunikatu. W odniesieniu do rejestrowania skarg i potwierdzenia odbioru (pkt 3 i 4 komunikatu) Komisja stwierdziła najpierw, że w dniu 3 stycznia 2008 r. zarejestrowała pismo skarżącego z dnia 23 grudnia 2007 r., które stanowiło przypomnienie skargi bez odpowiedzi przesłanej pocztą elektroniczną w dniu 23 listopada 2007 r. Komisja wyraziła ubolewanie, że nie była w stanie udzielić odpowiedzi w ciągu 15 dni roboczych przewidzianych w komunikacie.

22. Komisja stwierdziła, że wewnętrzne rozmowy między jej służbami doprowadziły do znacznego opóźnienia w rozpatrywaniu skargi. W dniu 30 stycznia 2008 r. sprawę przydzielono DG TREN, ale służby Komisji przeprowadziły dalsze rozmowy, w szczególności w celu ustosunkowania się do zarzutów dotyczących niderlandzkich przepisów dotyczących opodatkowania pojazdów. W dniu 24 marca 2009 r. skarżący przedstawił dodatkowe informacje na temat niderlandzkich wymogów dotyczących rejestracji pojazdów, twierdząc, że nie są one zgodne z zasadą swobodnego przepływu osób. Komisja stwierdziła, że chciałaby przeprosić skarżącego za (i) niepoinformowanie go w odpowiednim czasie o przeniesieniu akt sprawy oraz (ii) niezawiadomienie go o tym, czy jego skarga zostanie rozpatrzona w kontekście postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego zgodnie z pkt 4 komunikatu.

23. Jeżeli chodzi o komunikację z zasadą dotyczącą skarżącego (pkt 7 komunikatu), Komisja stwierdziła, że w dniu 9 kwietnia 2010 r., po powiadomieniu Rzecznika o skardze, wysłała do władz niderlandzkich pismo, w którym opisała skargę i odniosła się do komunikatu wyjaśniającego Komisji (2007/C 68/04) z dnia 24 marca 2007 r. w sprawie procedur rejestracji pojazdów silnikowych pochodzących z innego państwa członkowskiego [6]. Władze niderlandzkie udzieliły odpowiedzi w dniu 9 czerwca 2010 r., ale zwróciły się o dodatkowy czas (do końca 2010 r.), aby móc znaleźć rozwiązanie. Następnie w dniu 23 lipca 2010 r. wszczęto procedurę „EU Pilot”. Miała ona na celu uzyskanie wyjaśnień od władz niderlandzkich. W dniu 3 sierpnia 2010 r. władze niderlandzkie przesłały swoje pismo z dnia 9 czerwca 2010 r. do systemu EU Pilot. Komisja poinformowała skarżącego o poszczególnych krokach opisanych powyżej pocztą elektroniczną w dniu 10 czerwca 2010 r. Ponadto w wiadomości e-mail z dnia 20 lipca 2010 r. Komisja przekazała skarżącemu dodatkowe informacje na temat postępowania. Skarżący odpowiedział na tę wiadomość e-mail w dniu 8 sierpnia 2010 r.

24. Jeżeli chodzi o termin rozpatrywania skarg (pkt 8 komunikatu), Komisja stwierdziła, że ponieważ korespondencja z władzami niderlandzkimi w ramach EU Pilot nie doprowadziła do zadowalającego rozwiązania problemów, Komisja (w listopadzie 2010 r.) rozważała wszczęcie formalnego postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego. Stwierdziła, że będzie na bieżąco informować skarżącego o rejestracji postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego oraz o kolejnych krokach proceduralnych. Komisja wyraziła ubolewanie z powodu faktu, że skarżący nie został należycie poinformowany o tym, jak Komisja rozumie sytuację, ponieważ mogłoby to dać skarżącemu możliwość zakwestionowania oceny Komisji. Komisja stwierdziła, że jest w pełni zdecydowana zapewnić, aby skarżący był informowany o wszystkich etapach trwającego dochodzenia w sprawie jego skargi. Komisja ponownie przeprosiła za opóźnienie w rozpatrzeniu skargi.

25. W swoich uwagach skarżący stwierdził, że nadal nie jest przekonany, że Komisja starannie zajęła się tą sprawą. Odniósł się do e-maili Komisji z dnia 10 czerwca i 20 lipca 2010 r., w których wskazano, że do końca 2010 r. lub nawet wcześniej będzie informowany o działaniach następczych podjętych w związku z jego skargą. Zauważył jednak, że w grudniu 2010 r. nadal nie otrzymał dalszych informacji od Komisji. W wiadomości e-mail z dnia 2 sierpnia 2011 r. skarżący wskazał, że pismo Komisji z dnia 15 marca 2011 r. jest rozczarowujące, ponieważ nie rozumie, dlaczego jako obywatel niderlandzki, który mieszka w Niderlandach przez ponad połowę roku, nie jest uprawniony do holenderskiej tablicy rejestracyjnej dla swojego samochodu. Skarżący wskazał, że na podstawie miejsca zamieszkania (obecnie) we Francji może uzyskać francuską tablicę rejestracyjną. Gdyby jednak miał prowadzić pojazd w Niderlandach, napotkałby problemy z niderlandzkimi organami podatkowymi, ponieważ prowadzenie pojazdu w Niderlandach z francuską tablicą rejestracyjną podczas pobytu w Niderlandach byłoby sprzeczne z niderlandzkimi przepisami podatkowymi.

Ocena Rzecznika Praw Obywatelskich

i) W odniesieniu do substancji

26. Rzecznik zauważa, że skarga skarżącego dotyczy istoty skargi w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, podczas gdy jego zarzut dotyczy postępowania. W odniesieniu do twierdzenia skarżącego, że Komisja powinna wezwać Niderlandy do przestrzegania zobowiązań wynikających z prawa UE, Rzecznik pragnie przede wszystkim podkreślić, że Komisja dysponuje swobodą uznania co do tego, czy powinna wszcząć postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego; obywatel nie może wymagać od Komisji wszczęcia postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego. Rzecznik zauważa jednak, że w przedmiotowej sprawie Komisja podjęła decyzję o wszczęciu formalnego postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego i skierowała do władz niderlandzkich wezwanie do usunięcia uchybienia. Na podstawie przeprowadzonych dochodzeń Komisja stwierdziła jednak ostatecznie, że nie doszło do naruszenia prawa Unii. Rzecznik zauważa również, że skarżący nie zareagował na pismo Komisji z dnia 15 marca 2011 r., w którym Komisja uzasadniła swoje ustalenie, że nie doszło do naruszenia prawa UE, i w którym wezwała go do przedstawienia uwag w terminie czterech tygodni. Rzecznik zauważa, że stanowisko Komisji, zgodnie z którym Niderlandy nie naruszyły prawa Unii, wydaje się rozsądne. Rzecznik Praw Obywatelskich rozumie obecnie sytuację faktyczną w odniesieniu do rejestracji pojazdów w Niderlandach w następujący sposób: Osoba fizyczna nie może uzyskać oficjalnego statusu pobytu w Niderlandach, chyba że zamieszkuje w Niderlandach przez cztery na sześć miesięcy. Zgodnie z prawem niderlandzkim ta sama osoba nie jest jednak zobowiązana do zarejestrowania swojego pojazdu w Niderlandach, dopóki nie „oficjalnie zamieszkuje” w Niderlandach (tj. dopóki nie spędzi czterech z sześciu miesięcy w Niderlandach). Osoba fizyczna może zatem nadal prowadzić swój pojazd zarejestrowany za granicą w Niderlandach do czasu, gdy stanie się "oficjalnym rezydentem" w Niderlandach.

27. W związku z tym nie stwierdzono żadnego przypadku niewłaściwego administrowania ze strony Komisji w odniesieniu do tego aspektu sprawy.

ii) W odniesieniu do procedury

28. Rzecznik Praw Obywatelskich zauważa, że w odniesieniu do stosunków ze skarżącymi w związku z naruszeniami prawa wspólnotowego Komisja określiła w swoim komunikacie zasady proceduralne, których należy przestrzegać. W piśmie z dnia 8 lutego 2010 r. otwierającym dochodzenie oraz w piśmie uzupełniającym z dnia 29 lipca 2010 r. Rzecznik zwrócił się do Komisji o wyraźne wyjaśnienie, w jaki sposób uważa ona, że przestrzegała tych zasad.

29. Rzecznik Praw Obywatelskich zwraca uwagę na szczególne znaczenie dla niniejszej sprawy przepisów dotyczących następujących kwestii: rejestrowanie skarg; (ii) potwierdzenie odbioru; (iii) komunikacja ze skarżącymi; (iv) termin rozpatrywania skarg; oraz (v) zamknięcie sprawy.

30. Po pierwsze, jeśli chodzi o rejestrowanie skarg, pkt 3 komunikatu stanowi, że wszelka korespondencja, która może być rozpatrywana jako skarga, jest rejestrowana w centralnym rejestrze skarg prowadzonym przez Sekretariat Generalny Komisji, z wyjątkiem sześciu szczególnych przypadków. W przedmiotowej sprawie w dniu 23 listopada 2007 r. skarżący złożył skargę do Komisji, w której stwierdził, że „niderlandzkie przepisy w dziedzinie wydawania tablic rejestracyjnych wydają mi się nieco dziwne i mało zgodne z europejskimi przepisami dotyczącymi swobody przemieszczania się i pobytu w całej Unii Europejskiej”(podkreślenie dodane). Nie ulega zatem wątpliwości, że skarżący zamierzał złożyć skargę dotyczącą tego, co jego zdaniem stanowi naruszenie prawa Unii przez państwo członkowskie. Wydaje się również, że Komisja uznała korespondencję skarżącego za skargę w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego. Wbrew komunikatowi nigdy jednak nie zarejestrowała go jako takiego, a jedynie zarejestrowała jako zwykłą korespondencję (DG JLS/CAD, nr 77). Komisja mogła oczywiście powstrzymać się od zarejestrowania skargi skarżącego z dnia 23 listopada 2007 r. jako „skargi dotyczącej naruszenia”, gdyby była zdania, że w przedmiotowej sprawie ma zastosowanie jeden z sześciu wyjątków wymienionych w pkt 3 komunikatu. Na żadnym etapie postępowania Komisja nie twierdziła jednak, że e-mail skarżącego z dnia 23 listopada 2007 r. lub jego pismo przypominające z dnia 23 grudnia 2007 r. nie powinny być uznawane za „skargi dotyczące naruszenia” w rozumieniu komunikatu. Rzecznik stwierdza zatem, że Komisja nie zastosowała się do pkt 3 komunikatu.

31. Po drugie, w odniesieniu do wysłania potwierdzenia odbioru, pkt 4 komunikatu stanowi, że Sekretariat Generalny Komisji wydaje wstępne potwierdzenie wszelkiej korespondencji w ciągu 15 dni roboczych od jej otrzymania, a korespondencja zarejestrowana jako skarga jest ponownie potwierdzana przez Sekretariat Generalny w ciągu jednego miesiąca od daty wysłania wstępnego potwierdzenia. Stanowi on ponadto, że w przypadku gdy służby Komisji zdecydują się nie rejestrować korespondencji jako skargi, powiadamiają autora tej decyzji zwykłym pismem określającym co najmniej jeden z sześciu wyjątków. W niniejszej sprawie Komisja potwierdziła otrzymanie korespondencji skarżącego z dnia 23 listopada 2007 r. w dniu 3 stycznia 2008 r., czyli po upływie 29 dni roboczych. To uznanie było spóźnione. Ponadto Komisja nie uznała tego pisma za „skargę” w terminie jednego miesiąca od tego wstępnego potwierdzenia. Komisja nie zastosowała się zatem do pkt 4 komunikatu.

32. Po trzecie, jeśli chodzi o zasadę komunikacji ze skarżącymi, pkt 7 komunikatu stanowi, że służby Komisji skontaktują się ze skarżącymi i poinformują ich na piśmie, po każdej decyzji Komisji (formalne zawiadomienie, uzasadniona opinia, skierowanie sprawy do Trybunału lub zamknięcie sprawy), o krokach podjętych w odpowiedzi na ich skargę. W wiadomości e-mail z dnia 10 czerwca 2010 r. Komisja po raz pierwszy przekazała skarżącemu informacje na temat działań podjętych w odpowiedzi na jego skargę, a mianowicie na temat kontaktów z władzami niderlandzkimi. W wiadomości e-mail z dnia 20 lipca 2010 r. Komisja przekazała skarżącemu dodatkowe informacje, a mianowicie, że po wszczęciu oficjalnego postępowania zwróciła się do władz niderlandzkich o wyjaśnienia. Rzecznik stwierdza zatem, że Komisja w wiadomości e-mail z dnia 20 lipca 2010 r. poinformowała skarżącego, że skierowała do władz niderlandzkich wezwanie do usunięcia uchybienia. W dniu 15 marca 2011 r. Komisja poinformowała również skarżącego, że stwierdziła brak naruszenia i że zamierza zamknąć sprawę. Rzecznik zauważa zatem, że Komisja poinformowała skarżącego na piśmie o różnych krokach podjętych w odpowiedzi na jego skargę po podjęciu tych kroków. Nie stwierdzono zatem żadnego przypadku niewłaściwego administrowania w odniesieniu do tego aspektu sprawy.

33. Po czwarte, jeśli chodzi o termin rozpatrywania skarg, pkt 8 komunikatu stanowi, że co do zasady służby Komisji badają skargi w celu dotarcia, w terminie nie dłuższym niż rok od daty rejestracji skargi, do decyzji o wystosowaniu wezwania do usunięcia uchybienia lub zamknięciu sprawy. Punkt 8 stanowi ponadto, że w przypadku przekroczenia tego terminu właściwy departament Komisji poinformuje skarżącego na piśmie. W niniejszej sprawie, biorąc pod uwagę, że skarga skarżącego z dnia 23 listopada 2007 r. została zarejestrowana (nieterminowo) w dniu 3 stycznia 2008 r., termin rozpatrzenia skargi upłynął zatem w dniu 3 stycznia 2009 r. Wydaje się, że termin ten został znacznie przekroczony, ponieważ Komisja poinformowała skarżącego jedynie, że w dniu 20 lipca 2010 r. skierowała do władz niderlandzkich wezwanie do usunięcia uchybienia. W związku z tym zbadanie skargi skarżącego zajęło Komisji ponad dwa i pół roku (zamiast jednego roku). Rzecznik zauważa również, że Komisja nie poinformowała skarżącego na piśmie, że przekroczony zostanie termin jednego roku. Komisja nie przedstawiła żadnego przekonującego wyjaśnienia, dlaczego tak długo trwała reakcja na skargę skarżącego. Powody opóźnienia, na które powoływała się Komisja, były następujące: i) wewnętrzne dyskusje między różnymi służbami Komisji (analiza międzyresortowa); (ii) dodatkowe informacje dostarczone przez skarżącego; (iii) fakt, że był to „bardzo wyjątkowy przypadek”; oraz (iv) fakt, że skarżący poinformował Komisję, że zarejestrował swój samochód w Niderlandach. Rzecznik uważa, że żaden z tych powodów nie uzasadnia opóźnienia wynoszącego półtora roku. Z akt sprawy wynikałoby bowiem, że w okresie od stycznia 2008 r. do marca 2009 r. skarga pozostawała bez nadzoru i że Komisja rzeczywiście zaczęła się nią zajmować, gdy została powiadomiona o skardze pismem Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 8 lutego 2010 r. Wobec braku ważnego uzasadnienia opóźnienia Rzecznik stwierdza, że Komisja nie zastosowała się do pkt 8 komunikatu.

34. Po piąte, jeśli chodzi o zamknięcie sprawy, pkt 10 komunikatu stanowi, że w przypadku gdy departament Komisji zamierza zaproponować niepodjęcie dalszych działań w związku ze skargą, powiadomi o tym skarżącego w piśmie, w którym przedstawi powody, dla których proponuje zamknięcie sprawy, i zwróci się do skarżącego o przedstawienie uwag w terminie czterech tygodni. Wydaje się, że w niniejszej sprawie Komisja przestrzegała tej zasady, wysyłając do skarżącego pismo z dnia 15 marca 2011 r., w którym wezwała go do przedstawienia uwag w terminie czterech tygodni. Rzecznik zauważa, że skarżący nie skorzystał z tej możliwości. Rzecznik stwierdza zatem, że nie ma przypadku niewłaściwego administrowania w odniesieniu do tego aspektu sprawy.

35. Na podstawie powyższej analizy Rzecznik stwierdza, że Komisja nie zastosowała się do pkt 3, 4 i 8 komunikatu. Rzecznik uważa, że naprawienie błędów Komisji nie jest już możliwe, ponieważ skarga w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego została zamknięta. Rzecznik zauważa jednak, że w ramach innej skargi dotyczącej nieprzestrzegania przepisów komunikatu (2403/2008/OV) przedstawił projekt zalecenia, w którym wezwał Komisję do podjęcia niezbędnych środków w celu zapewnienia jego zgodności z komunikatem w przyszłych sprawach. Rzecznik zauważa również, że w kwietniu 2011 r. wszczął dochodzenie z własnej inicjatywy w sprawie związku między EU Pilot a gwarancjami proceduralnymi dla skarżących określonymi w komunikacie. Ponadto, jak już wskazano powyżej, Komisja wyraziła ubolewanie i przeprosiła za nieprzestrzeganie odpowiednich punktów komunikatu oraz za opóźnienie w rozpatrywaniu skargi. Rzecznik z zadowoleniem przyjmuje przeprosiny ze strony Komisji. Z powyższych powodów Rzecznik uważa, że sporządzenie nowego projektu zalecenia nie służyłoby żadnemu użytecznemu celowi w niniejszej sprawie. Rzecznik uważa zatem, że wystarczy zamknąć sprawę uwagą krytyczną.

B. Wnioski

Na podstawie dochodzenia w sprawie tej skargi Rzecznik zamyka ją następującą uwagą krytyczną:

Komisja nie zastosowała się do pkt 3 (rejestracja skarg), 4 (potwierdzenie odbioru) i 8 (termin rozpatrywania skarg) komunikatu Komisji do Parlamentu Europejskiego i Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie stosunków ze skarżącym w odniesieniu do naruszeń prawa wspólnotowego. Niepowodzenia te stanowią przypadki niewłaściwego administrowania.

Skarżący i Komisja zostaną poinformowani o tej decyzji.

P. Nikiforos Diamandouros

Sporządzono w Strasburgu dnia 6 października 2011 r.

[1] 3 stycznia 2008 r. jest datą wskazaną w piśmie Komisji z dnia 3 marca 2009 r. oraz w opinii Komisji. Jednakże e-mail Komisji z dnia 11 marca 2009 r. odnosi się do dnia 7 stycznia 2009 r.

[2] Dyrektywa Rady 83/182/EWG z dnia 28 marca 1983 r. w sprawie zwolnień podatkowych we Wspólnocie, dotyczących niektórych środków transportu czasowo wwożonych do jednego państwa członkowskiego z innego państwa członkowskiego, Dz.U. L 105, s. 59.

[3] Dyrektywa Rady 83/183/EWG z dnia 28 marca 1983 r. w sprawie zwolnień podatkowych stosowanych do przywozu na stałe z państwa członkowskiego majątku osobistego osób fizycznych, Dz.U. L 105, s. 64.

[4] COM (2002) 141 wersja ostateczna, Dz.U. C 244, s. 5.

[5] Dyrektywa Rady 1999/37/WE z dnia 29 kwietnia 1999 r. w sprawie dokumentów rejestracyjnych pojazdów, Dz.U. L 138, s. 57.

[6] Dz.U. 2007, C 68, s. 15.