Wara lmenti dwar il-kwistjoni, l-Ombudsman Ewropew, Emily O'Reilly, talbet lill-Kummissjoni Ewropea twettaq valutazzjoni aktar bir-reqqa tal-impatt tal-Ftehim bejn l-UE u t-Turkija fuq id-drittijiet tal-bniedem [1].

Skont il-Ftehim, konkluż f’Marzu 2016, il-persuni li jfittxu asil u l-migranti li jaqsmu mit-Turkija lejn il-Greċja li l-applikazzjonijiet tagħhom imbagħad jiġu ddikjarati inammissibbli għandhom jintbagħtu lura lejn it-Turkija; u t-Turkija għandha tieħu miżuri biex tipprevjeni l-ftuħ ta’ rotot ġodda ta’ migrazzjoni fuq il-baħar jew fuq l-art.

L-Ombudsman appellat lill-Kummissjoni biex fir-rapporti ta' progress futuri tagħha dwar l-implimentazzjoni tal-Ftehim – maqbula mill-Kunsill Ewropew -, tinkludi taqsima separata li tiffoka fuq ir-riskji għad-drittijiet tal-bniedem u fuq miżuri biex dawn jitnaqqsu.

Is-Sinjura O’Reilly qalet: “Ninsab konxju tal-isfida estremament diffiċli u r-realtajiet politiċi li qed jiffaċċjaw kemm l-Istituzzjonijiet tal-UE kif ukoll l-Istati Membri biex jippruvaw jindirizzaw il-kriżi tal-migrazzjoni, madankollu l-Kummissjoni għad għandha r-responsabbiltà li twettaq valutazzjoni tal-impatt tal-implimentazzjoni tagħha fuq id-drittijiet tal-bniedem.”

Sfond

L-ilmentaturi, l-NGOs Spanjoli (il-Kumitat Spanjol għall-Għajnuna lir-Refuġjati (CEAR), l-Assoċjazzjoni Spanjola tal-Avukati Żgħażagħ u r-Rabta tan-Nisa madwar id-Dinja) u ċ-ċittadini individwali, irrikorrew għand l-Ombudsman wara li l-Kummissjoni naqset milli twieġeb jew wieġbet b’mod inadegwat għat-tħassib li kienu esprimew dwar l-impatt tal-Ftehim fuq id-drittijiet tal-bniedem ta’ dawk li jfittxu l-ażil u l-migranti soġġetti għar-ritorn lejn it-Turkija mill-Greċja. B’mod speċifiku, Women’s Link Worldwide ħeġġet lill-Kummissjoni twettaq valutazzjoni tal-impatt tal-Ftehim fuq id-drittijiet tal-bniedem, billi tiffoka b’mod partikolari fuq is-sitwazzjoni tan-nisa u t-tfal migranti.

L-Ombudsman f’dan il-każ bniet fuq prinċipji li jirriżultaw minn inkjesta dwar in-nuqqas tal-Kummissjoni li twettaq valutazzjoni tal-impatt fuq id-drittijiet tal-bniedem tal-ftehim ta’ kummerċ ħieles bejn l-UE u l-Vjetnam.

F'dik l-inkjesta, magħluqa fi Frar 2016, l-Ombudsman innota li "valutazzjoni tal-impatt fuq id-drittijiet tal-bniedem mhijiex ġabra ta' data jew rispons għall-oppożizzjoni pubblika, iżda pjuttost għodda analitika biex jintwera li l-fatturi u ċ-ċirkostanzi kollha meħtieġa ġew ikkunsidrati fit-tfassil ta' politika. L-għodda tal-valutazzjoni tal-impatt fuq id-drittijiet tal-bniedem tidentifika s-sorsi tar-riskji u l-impatti fuq id-drittijiet tal-bniedem fuq il-partijiet ikkonċernati affettwati f’kull stadju tal-ħajja tal-proġett.”

Id-deċiżjoni sħiħa tista’ tinstab hawnhekk (link).

[1] Id-deċiżjoni tal-Ombudsman, maħruġa f'Lulju 2016, tuża t-terminu "Ftehim UE-Turkija". Jekk jogħġbok innota li, fid-deċiżjonijiet tagħha tat-28 ta’ Frar 2017 (fil-kawżi T-192/16, T-193/16 u T-257/16), il-Qorti Ġenerali tal-UE qieset li d-dikjarazzjoni ma tistax titqies bħala miżura adottata mill-Kunsill Ewropew, jew minn kwalunkwe istituzzjoni, korp, uffiċċju jew aġenzija oħra tal-UE. Il-Qorti sabet li kien fil-kapaċità tagħhom bħala Kapijiet ta’ Stat jew ta’ Gvern tal-Istati Membri li r-rappreżentanti ta’ dawk l-Istati Membri ltaqgħu mal-kontroparti Torka tagħhom.