Strasburgu, 18/10/2023

Ilment 2103/2022/OAM

Suġġett tal-kawża: Kif il-Kummissjoni Ewropea ttrattat talba għal aċċess pubbliku għal dokumenti relatati ma’ proġett iffinanzjat mill-UE mmirat lejn il-valutazzjoni tar-riskju tal-kanċer tal-moħħ mill-esponiment għal oqsma ta’ frekwenza tar-radju fit-tfulija u fl-adolexxenza (il-proġett “Mobi-Kids”)

Għażiż President,

Qed niktiblek direttament dwar il-każ ta’ hawn fuq, li jikkonċerna r-rifjut tal-Kummissjoni Ewropea li tiżvela ammont limitat ta’ informazzjoni, li jmur lura għall-2011 u l-2016, minn proġett li jikkonċerna s-saħħa tat-tfal. Sal-lum, il-Kummissjoni insistiet li żżomm il-pożizzjoni adottata fid-“deċiżjoni konfermatorja” tagħha.

L-iskop proprju tar-rikors għall-Ombudsman huwa li tiġi żgurata ħarsa indipendenti u ġdida lejn każ, u huwa f'dan l-ispirtu li qed niktiblek.

Id-dokumenti inkwistjoni huma relatati ma' proġett iffinanzjat mill-UE li għandu l-għan li jivvaluta r-riskju ta' kanċer tal-moħħ mill-esponiment għal oqsma ta' frekwenza tar-radju fit-tfulija u fl-adolexxenza (il-proġett "Mobi-Kids").[1] L-ilmentatur huwa onkoloġista u professur, involut ħafna fl-istess qasam ta' riċerka bħal dak tal-proġett Mobi-Kids. Huwa talab l-ewwel aċċess għad-dokumenti f’Novembru 2020. Lil hinn mir-rilevanza tas-suġġett usa' tal-proġett għax-xogħol tiegħu, huwa kien imħasseb li kien hemm riskju ta' kunflitti ta' interess ma' xi wħud mir-riċerkaturi involuti fil-proġett.

Il-Kummissjoni tat aċċess parzjali wiesa’ għall-biċċa l-kbira tad-dokumenti li identifikat bħala li jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tat-talba. Madankollu, hija rrifjutat l-aċċess (sħiħ) għal tliet dokumenti (“rapport perjodiku” mill-2016 u żewġ “riżultati tanġibbli” li jistabbilixxu s-sejbiet preliminari tal-proġett mill-2011). Dan wassal għall-inkjesta attwali tiegħi.

It-tim ta' inkjesta tiegħi spezzjona d-dokumenti u sab li l-argumenti mressqa mill-Kummissjoni ma jispjegawx b'mod adegwat kif l-iżvelar tal-informazzjoni pendenti jimmina l-interessi mressqa għall-invokazzjoni tal-eċċezzjonijiet skont ir-Regolament 1049/2001.[2] Xi informazzjoni diġà tinsab fid-dominju pubbliku. Għandek issib analiżi aktar dettaljata fl-anness għal din l-ittra.

Id-dokumenti nfushom imorru lura għall-2011 (iż-żewġ riżultati) u l-2016 (ir-rapport perjodiku) u l-proġett Mobi-Kids intemm fl-2016. Il-ġurisprudenza tal-UE rrikonoxxiet li informazzjoni li għandha aktar minn ħames snin hija preżunta li ma għadhiex kummerċjalment sensittiva.[3] L-informazzjoni tista' tiġi protetta fuq perjodi itwal, biss jekk il-Kummissjoni tkun tista' turi b'mod ċar li, minkejja kemm hija antika, l-informazzjoni xorta tista' tkun kummerċjalment sensittiva. M'aħniex konvinti li l-informazzjoni jistħoqqilha din il-protezzjoni. Għal xi informazzjoni, il-Kummissjoni diġà żvelat l-istess tip ta’ informazzjoni li issa tinsisti li jeħtieġ li tiġi protetta.

F’dan l-isfond, nixtieq nitolbok terġa’ tikkunsidra d-deċiżjoni konfermatorja tal-Kummissjoni dwar din it-talba għal aċċess pubbliku, bil-ħsieb li d-dokumenti inkwistjoni jiġu żvelati kemm jista’ jkun.

Nistenna bil-ħerqa li nirċievi t-tweġiba tiegħek dwar din il-kwistjoni sa mhux aktar tard mill-31 ta’ Diċembru 2023.

Jekk jogħġbok innota li beħsiebni nibgħat it-tweġiba tiegħek u l-annessi relatati lill-ilmentatur għall-kummenti.^[4] Beħsiebni wkoll nippubblika din l-ittra dalwaqt, kif ukoll it-tweġiba tiegħek, ladarba nkunu rċevejnaha. Jekk il-Kummissjoni jkollha xi mistoqsijiet, jekk jogħġbok ikkuntattja lill-uffiċjal tal-inkjesti responsabbli.

Dejjem tiegħek,

Emily O'Reilly Ombudsman
Ewropew

Għeluq: Anness għal din l-ittra

Kummenti li waslu mingħand l-ilmentatur dwar ir-rapport dwar il-laqgħa tal-21 ta’ April 2023

Anness - ilment referenza 2103/2022/OAM

“Il-ħames rapport perjodiku”

Il-Kummissjoni tat aċċess parzjali wiesa' għall-“ħames rapport perjodiku” tal-proġett, li jmur lura għall-2016, filwaqt li ħbiet xi partijiet limitati bbażati fuq l-eċċezzjonijiet skont ir-Regolament 1049/2001 għall-protezzjoni tad-data personali [5] u l-interessi kummerċjali.[6] B'mod partikolari, il-Kummissjoni qalet li l-ilmentatur ma kienx ressaq biżżejjed elementi biex jistabbilixxi l-ħtieġa li tiġi żvelata d-data personali. Barra minn hekk, il-Kummissjoni qalet li “dettalji dwar il-kompiti, l-isforzi ppjanati u rrapportati għall-proġett tal-partijiet involuti” hija informazzjoni kummerċjalment sensittiva li, jekk tiġi żvelata, tista’ tiżvela l-organizzazzjoni u l-istrateġiji interni tal-entitajiet ikkonċernati.

Id-dokument huwa wieħed mir-rapporti li jagħti dettalji dwar il-progress tax-xogħol fuq ċertu perjodu ta’ żmien. It-tim ta’ inkjesta tal-Ombudsman spezzjona dawn ir-rapporti u sab li l-Kummissjoni tat aċċess pubbliku usa’ għal verżjonijiet preċedenti (pereżempju r-“raba’ rapport perjodiku” żvelat fl-istadju inizjali). Fi kliem ieħor, il-Kummissjoni diġà żvelat l-istess tip ta’ informazzjoni li tinsisti li jeħtieġ li tiġi protetta fil-“ħames rapport perjodiku”. Bħala eżempju, f’verżjonijiet preċedenti, ġie żvelat iż-żmien imqatta’ mill-benefiċjarji fuq il-pakketti ta’ ħidma tal-proġett, kif ukoll l-universitajiet li magħhom kienu affiljati l-kontributuri għall-proġett. Fil-fehma tagħna, din l-informazzjoni jew mhijiex kummerċjalment sensittiva (iż-żmien li l-benefiċjarji jqattgħu fuq ċertu perjodu fuq proġett li ġie ffinalizzat aktar minn seba’ snin ilu), jew mhijiex data personali (ismijiet tal-universitajiet). Għalhekk, dan ma kellux jiġi redatt mill-ħames rapport perjodiku.

Fir-rigward tad-data personali (jiġifieri, l-ismijiet u l-funzjonijiet tar-riċerkaturi involuti fil-proġett), id-deċiżjoni tal-Kummissjoni li żżomm din l-informazzjoni żiedet mat-tħassib tal-ilmentatur. Kif innotat, l-ilmentatur qajjem tħassib dwar kunflitti ta’ interess potenzjali ma’ xi wħud mir-riċerkaturi involuti fil-proġett. Filwaqt li l-ġurisprudenza tal-UE stabbiliet livell limitu għoli biex tiġi ppruvata l-ħtieġa għall-iżvelar ta' data personali, il-Kummissjoni setgħet madankollu tinforma lill-ilmentatur li l-“benefiċjarji” tal-proġett Mobi-Kids (14-il organizzazzjoni) u l-investigaturi prinċipali rispettivi tagħhom huma disponibbli għall-pubbliku [7]. Dan kien jippermetti lill-ilmentatur ikollu xi informazzjoni li għaliha talab aċċess.

Żewġ “riżultati tanġibbli”

Il-Kummissjoni rrifjutat ukoll l-aċċess għal żewġ rapporti li jmorru lura għall-2011 bħala “riżultati tanġibbli” taħt il-proġett. Dawn ir-rapporti fihom sejbiet preliminari tal-proġett, li huwa stess intemm fl-2016. Meta rrifjutat l-aċċess, il-Kummissjoni invokat l-eċċezzjoni skont ir-Regolament 1049/2001 għall-protezzjoni tal-interessi kummerċjali.

It-tim ta’ inkjesta tal-Ombudsman spezzjona d-dokumenti u sab li l-argumenti mressqa mill-Kummissjoni ma jispjegawx b’mod adegwat kif id-divulgazzjoni tagħhom timmina l-interessi kummerċjali tal-organizzazzjonijiet li abbozzawhom (il-“benefiċjarji” tal-proġett).[8] Xi informazzjoni diġà tinsab fid-dominju pubbliku.

Il-Kummissjoni argumentat li l-informazzjoni li tinsab fiż-żewġ dokumenti hija ta’ natura preliminari. Madankollu, il-Kummissjoni naqset milli turi kif ir-rilaxx ta' tali data preliminari jagħmel ħsara speċifika u reali lill-interessi kummerċjali tal-organizzazzjonijiet, u li r-riskju kien raġonevolment prevedibbli, u mhux purament ipotetiku.[9] Il-Kummissjoni ddikjarat ukoll li, jekk jiġi żvelat, il-kontenut tad-dokumenti jista' jintuża ħażin, u b'hekk jagħmel ħsara lill-interessi kummerċjali tal-partijiet involuti. Madankollu, hija reġgħet naqset milli tipprovdi evidenza konvinċenti dwar kif dan ir-riskju kien raġonevolment prevedibbli [10].

[1] Aktar informazzjoni dwar il-proġett Mobi-Kids hija disponibbli fuq: https://cordis.europa.eu/project/id/226873/reporting.

[2] L-Artikolu 4 tar-Regolament 1049/2001 dwar l-aċċess pubbliku għad-dokumenti tal-Parlament Ewropew, tal-Kunsill u tal-Kummissjoni: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/en/TXT/?uri=CELEX%3A32001R1049.

[3] Sentenza tal-Qorti Ġenerali tat-23 ta’ Settembru 2020, Kawża T-727/19, Giorgio Basaglia vs Il-Kummissjoni Ewropea: https://curia.europa.eu/juris/liste.jsf?num=T-727/19&language=EN.  

[4] Jekk il-Kummissjoni tixtieq tissottometti dokumenti jew informazzjoni li tqis li huma kunfidenzjali, u li ma għandhomx jiġu żvelati lill-ilmentatur, jenħtieġ li timmarkahom bħala “Kunfidenzjali”. L-emails kriptati jistgħu jintbagħtu fil-kaxxa postali apposta tagħna. Informazzjoni u dokumenti ta' dan it-tip se jitħassru mill-fajls tal-Ombudsman Ewropew ftit wara li tkun intemmet l-inkjesta.

[5] L-Artikolu 4(1)(b) tar-Regolament 1049/2001.

[6] L-Artikolu 4(2) tar-Regolament 1049/2001.

[7] Disponibbli fuq: https://cordis.europa.eu/docs/results/226/226873/final1-list-of-the-participants.pdf.

[8] Ara f’dan ir-rigward is-Sentenza tal-Qorti tal-Prim’Istanza tat-13 ta’ April 2005, VKI vs Il-Kummissjoni, T-2/03, il-paragrafu 69:

https://curia.europa.eu/juris/liste.jsf?language=en&num=T-2/03.

[9] Is-Sentenza tal-Qorti Ġenerali tad-9 ta’ Settembru 2014, MasterCard et vs Il-Kummissjoni, T-516/11, il-paragrafi 85-90: https://curia.europa.eu/juris/liste.jsf?num=T-516/11&language=EN.

[10] Is-Sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-22 ta’ Jannar 2020, PTC Therapeutics International Ltd vs L-Aġenzija Ewropea għall-Mediċini (EMA), C-175/18 P, il-paragrafi 95-97: https://curia.europa.eu/juris/liste.jsf?language=en&td=ALL&num=C-175/18%20P.