A Uachtaráin, a chara,

Tá gearán faighte agam ó roinnt eagraíochtaí sochaí sibhialta [1] i gcoinne an Choimisiúin Eorpaigh.

Baineann an gearán le mainneachtain líomhnaithe an Choimisiúin a ‘Treoirlínte maidir le Rialáil Níos Fearr’ a chomhlíonadh agus dhá thogra á n-ullmhú aige chun reachtaíocht an Aontais a neartú maidir le smuigleáil imirceach a chosc agus a chomhrac. Is iad an dá thogra reachtacha atá i gceist an Togra le haghaidh Treoir lena leagtar síos rialacha íosta chun éascú teacht isteach neamhúdaraithe, idirthurais neamhúdaraithe agus fanachta neamhúdaraithe san Aontas a chosc agus a chomhrac [2] agus an Togra le haghaidh Rialachán maidir le feabhas a chur ar an gcomhar póilíneachta i ndáil le smuigleáil imirceach agus gáinneáil ar dhaoine a chosc, a bhrath agus a imscrúdú, agus maidir le feabhas a chur ar thacaíocht Europol chun coireanna den sórt sin a chosc agus a chomhrac [3].

Áitíonn na gearánaigh nár chloígh an Coimisiún le ceanglais na dTreoirlínte maidir le Rialáil Níos Fearr, go háirithe an ceanglas measúnú tionchair a dhéanamh ar an dá thogra.

Dhearbhaigh an tOmbudsman go seasta gur cheart d’institiúidí agus do chomhlachtaí an Aontais na rialacha atá bunaithe acu dóibh féin a chur i bhfeidhm. Áirithítear leis sin comhsheasmhacht agus trédhearcacht agus seachnaítear aon bhraistint treallachais sa chaoi a n-oibríonn riarachán an Aontais. Tá tábhacht ar leith ag baint leis na breithnithe sin nuair a ullmhaíonn an Coimisiún tograí reachtacha.

Leagtar amach sna Treoirlínte maidir le Rialáil Níos Fearr na prionsabail a leanann an Coimisiún agus tograí á n-ullmhú aige agus nuair a bhíonn an reachtaíocht atá ann cheana á bainistiú agus á measúnú aige. Cé go bhféadfadh roinnt solúbthachta a bheith ag teastáil ina gcur i bhfeidhm, ba cheart údar a bheith i gcónaí le haon imeacht ó na ceanglais a leagtar amach sna Treoirlínte seo. Mura ndéanfar amhlaidh, féadfaidh saoránaigh an Aontais amhras a chaitheamh ar thiomantas an Choimisiúin do phróiseas reachtóireachta atá trédhearcach, cuimsitheach agus bunaithe ar fhianaise.

Tá trí ghearán faighte ag m’Oifig le míonna beaga anuas maidir le comhlíontacht an Choimisiúin lena Threoirlínte maidir le Rialáil Níos Fearr.[4] Is léir go gcumhdaíonn na saincheisteanna a ardaíodh sna trí ghearán sin roinnt saincheisteanna tábhachtacha don Ombudsman.

Ar na cúiseanna sin, chinn mé fiosrúchán a oscailt maidir leis an ngearán seo.

Mar chéad chéim, measaim gur gá freagra i scríbhinn a fháil ón gCoimisiún ar an ngearán agus, go háirithe, ar na ceisteanna sonracha a leagtar amach san iarscríbhinn a ghabhann leis an litir seo.

Bheinn buíoch as freagra an Choimisiúin a fháil faoin 24 Meán Fómhair 2025. Tabhair do d’aire gur dócha go seolfaidh mé freagra an Choimisiúin agus iatáin ghaolmhara chuig an ngearánach chun barúlacha ^{a fháil [5]}. Is féidir liom cinneadh a dhéanamh freisin an freagra seo a fhoilsiú.

Ina theannta sin, chinn mé gur gá iniúchadh a dhéanamh ar aon doiciméadacht a bhaineann leis an gcinneadh gan measúnuithe tionchair a dhéanamh don dá thogra reachtacha atá i gceist sa chás seo, lena n-áirítear aon fhaisnéis ábhartha a chuirtear isteach ar ardán TF D ecide agus aon fhormheas a lorgaítear agus a dheonaítear ón Leas-Uachtarán atá freagrach as ‘rialáil níos fearr’ nó ón Stiúrthóir atá freagrach as ‘rialáil níos fearr’ san Ardrúnaíocht [6].

Bheinn buíoch dá bhféadfaí na doiciméid thuas a chur ar fáil do m’Oifig, i bhformáid leictreonach más féidir trí ríomhphost criptithe [7] faoin 15 Iúil 2025.

Tabhair do d’aire gur chuir an gearánach ábhair imní bhreise in iúl maidir le hábhar na ndoiciméad anailíseach, rud a chuir na measúnuithe tionchair in ionad na measúnuithe tionchair sna cásanna atá idir lámha. Tá cinneadh déanta agam nach bhfuil forais leordhóthanacha ann chun fiosrúchán a oscailt ar an ábhar seo.

Ar deireadh, tabhair do d’aire freisin gur thóg sé níos faide ná mar is gnách fiosrúchán a oscailt ar an gcás seo, toisc go raibh mé ag fanacht le hanailís a dhéanamh ar fhreagra an Choimisiúin i gcomhthéacs m’fhiosrúcháin ar ghearán 1379/2024/MIK, a bhaineann freisin le comhlíontacht an Choimisiúin leis na ‘Treoirlínte maidir le Rialáil Níos Fearr’.

Is é Vieri Biondi an t-oifigeach fiosrúcháin atá freagrach.

Le dea-mhéin,

Teresa Anjinho An tOmbudsman
Eorpach

Strasbourg, 23/06/2025

IARSCRÍBHINN:

An Togra le haghaidh Rialachán maidir le feabhas a chur ar chomhar póilíneachta i ndáil le smuigleáil imirceach agus gáinneáil ar dhaoine a chosc, a bhrath agus a imscrúdú, agus maidir le feabhas a chur ar thacaíocht Europol chun coireanna den sórt sin a chosc agus a chomhrac

Sa mheabhrán míniúcháin a ghabhann leis an Togra, deir an Coimisiún ‘nach dtacaíonn Measúnú Tionchair lena thogra reachtach ós rud é gur beag rogha a bhí ag an gCoimisiún, nó nach raibh aon rogha aige, go háirithe mar gheall ar na riachtanais oibríochtúla phráinneacha chun feabhas a chur ar thacaíocht Europol do na Ballstáit maidir le smuigleáil imirceach a chomhrac’. 

• An bhféadfadh an Coimisiún míniú a thabhairt ar na cúiseanna lena chinneadh gan measúnú tionchair a dhéanamh? Go háirithe, an bhféadfadh an Coimisiún cineál beacht na práinne a shoiléiriú agus cén t-am ar tháinig sé ar an eolas faoi na himthosca ba chúis leis an bpráinn sin?
• An bhféadfadh an Coimisiún a shoiléiriú cén fáth a measann sé go dtugann an gá práinneach le feabhas a chur ar thacaíocht Europol do na Ballstáit le tuiscint nach raibh mórán rogha nó nach raibh aon rogha ag an gCoimisiún agus an Togra á ullmhú aige? Cé go bhféadfadh práinn údar a thabhairt le gníomhaíochtaí brostaithe a dhéanamh agus togra á ullmhú, níl sé soiléir láithreach conas a chuirfeadh sé teorainn le lánrogha an Choimisiúin maidir le hábhar iarbhír an togra.
• Conas a rinneadh an cinneadh gan measúnú tionchair a dhéanamh agus cé a rinne an cinneadh sin?
• An bhféadfadh an Coimisiún tuairisc a thabhairt ar an sreabhadh oibre chun an Doiciméad Inmheánach Oibre a ullmhú agus a thabhairt chun críche in ionad an mheasúnaithe tionchair don Togra seo? Cén fáth nár foilsíodh an doiciméad laistigh de thrí mhí ó ghlacadh an Togra, mar a leagtar amach sna Treoirlínte maidir le Rialáil Níos Fearr?[8] Tabhair amlíne mhionsonraithe don Ombudsman maidir le hobair an Choimisiúin ar an Doiciméad Inmheánach Oibre.

An Togra le haghaidh Treoir lena leagtar síos rialacha íosta chun éascú teacht isteach neamhúdaraithe, idirthurais neamhúdaraithe agus fanachta neamhúdaraithe san Aontas a chosc agus a chomhrac

Sa mheabhrán míniúcháin a ghabhann leis an Togra, deir an Coimisiún ‘go gcuirtear an togra i láthair go heisceachtúil gan measúnú tionchair a ghabhann leis’. Mar sin féin, níor léirigh an Coimisiún na cúiseanna nach ndearna sé measúnú tionchair sa chás seo. Tuigeann an tOmbudsman ón bhfreagra a thug an Coimisiún don ghearánach i gcomhthéacs fhiosrúchán an Ombudsman i ngearán 519/2024/VB, go bhféadfadh baint a bheith ag an easnamh leis an méid a mheas an Coimisiún a bheith práinneach chun an dá thogra a ullmhú chun gníomhaíocht ghasta a dhéanamh chun dul i ngleic le smuigleáil imirceach.

• An bhféadfadh an Coimisiún a shoiléiriú cén fáth ar cuireadh an togra i láthair gan measúnú tionchair a dhéanamh? Dá mba í an phráinn dá dtagraítear thuas ba chúis leis sin, an bhféadfadh an Coimisiún cineál beacht na práinne a shoiléiriú agus cén tráth a tháinig sé ar an eolas faoi na himthosca ba chúis leis an bpráinn sin? An bhféadfadh an Coimisiún a shoiléiriú freisin cén fáth nár cuireadh é sin in iúl sa roinn ábhartha den mheabhrán míniúcháin a ghabhann leis an Togra?
• Conas a rinneadh an cinneadh gan measúnú tionchair a dhéanamh agus cé a rinne an cinneadh sin?
• An bhféadfadh an Coimisiún cur síos a dhéanamh ar an sreabhadh oibre chun an Doiciméad Inmheánach Oibre a ullmhú agus a thabhairt chun críche in ionad an mheasúnaithe tionchair don Togra seo? Cén fáth nár foilsíodh an doiciméad laistigh de 3 mhí ó ghlacadh an Togra, mar a leagtar amach sna Treoirlínte maidir le Rialáil Níos Fearr? Tabhair amlíne mhionsonraithe don Ombudsman maidir le hobair an Choimisiúin ar an Doiciméad Inmheánach Oibre.

[1] Is iad Cearta Digiteacha Eorpacha agus an tArdán um Chomhar Idirnáisiúnta maidir le hImircigh gan Doiciméid a chuir an gearán isteach thar ceann chomhghuaillíocht ProtectNotSurveil.

[2] COM(2023) 755 final.

[3] COM(2023) 754 final.

[4] Gearán 1379/2024/MIK agus 983/2025/MAS.

[5] Más mian leat doiciméid nó faisnéis a chur isteach a mheasann tú a bheith rúnda, agus nár cheart a nochtadh don ghearánach, déan iad a mharcáil ‘Rúnda’. Is féidir ríomhphoist chriptithe a sheoladh chuig ár mbosca ríomhphoist tiomnaithe. Scriosfar faisnéis agus doiciméid den chineál sin ó chomhaid an Ombudsman Eorpaigh go gairid tar éis dheireadh an fhiosrúcháin.

[6] I gcomhréir leis an nós imeachta a leagtar amach sa Bhosca Uirlisí um Rialáil Níos Fearr, Uirlis 1, lch. 10.

[7] Is féidir ríomhphoist chriptithe a sheoladh chuig ár mbosca ríomhphoist tiomnaithe.

[8] Treoirlínte maidir le Rialáil Níos Fearr, lch. 30.