Tá fiosrúchán oscailte ag an Ombudsman Eorpach Teresa Anjinho faoin gcaoi a láimhseálann roinn trádála an Choimisiúin Eorpaigh (AS TRADE) idirghníomhaíochtaí le brústocairí tobac.

Leanann an fiosrúchán gearán ó eagraíocht sochaí sibhialta atá speisialaithe sa chomhrac i gcoinne caitheamh tobac agus nochtadh do thoit tobac. Bunaithe ar a measúnú ar fhaisnéis a fuarthas trí iarrataí ar rochtain phoiblí ar dhoiciméid, áitíonn an eagraíocht go raibh AS TRADE ag gabháil d’idirghníomhaíochtaí rialta, neamhriachtanach agus neamh-thrédhearcacha le tionscal an tobac agus go bhfuil an baol ann go mbainfidh na hidirghníomhaíochtaí sin an bonn d’iarrachtaí rialaithe tobac agus de bheartais sláinte poiblí i dtíortha nach bhfuil san Aontas, go háirithe i dtíortha ísealioncaim agus meánioncaim.

Dar leis an ngearánach, bheadh na hidirghníomhaíochtaí sin ag sárú oibleagáidí an Aontais faoi Chreat-Choinbhinsiún na hEagraíochta Domhanda Sláinte maidir le Rialú Tobac (FCTC). Mar shínitheoir le FCTC, tá sé d’oibleagáid ar an Aontas teorainn a chur lena idirghníomhaíochtaí le tionscal an tobac agus na hidirghníomhaíochtaí sin a dhéanamh trédhearcach.

Mar chéad chéim san fhiosrúchán, d’iarr an tOmbudsman go ndéanfaí iniúchadh ar dhoiciméid éagsúla de chuid an Choimisiúin maidir lena idirghníomhaíochtaí leis an tionscal tobac.

Cúlra

In 2023, chinn Oifig an Ombudsman go raibh drochriarachán ann i mainneachtain an Choimisiúin trédhearcacht a áirithiú ar fud a ranna uile a mhéid a bhaineann le cruinnithe le brústocairí tobac chomh maith lena mainneachtain a chinntiú go ndéanann gach roinn measúnú córasach ar cé acu atá nó nach bhfuil gá le cruinnithe sonracha le hionadaithe thionscal an tobac ar an gcéad dul síos.

Ina dhiaidh sin, rinne an Coimisiún measúnú riosca ar nochtadh a ranna do bhrústocaireacht i dtionscal an tobac. Ghlac sí sraith beart chun déileáil níos fearr le brústocaireacht tobac agus chuir sí in iúl gur cheart tuiscint níos fearr a bheith ag a ranna anois ar conas na rialacha is infheidhme a chomhlíonadh.