Uachtarán
an Choimisiúin Eorpaigh

A Uachtaráin, a chara,

Tá gearán faighte agam i gcoinne an Choimisiúin Eorpaigh. Baineann an gearán leis an gcaoi a láimhseálann an Coimisiún, agus go háirithe a Ard-Stiúrthóireacht um Thrádáil agus Slándáil Eacnamaíoch (AS TRADE) idirghníomhaíochtaí le hionadaithe thionscal an tobac.

Is eagraíocht neamhrialtasach é an gearánach atá speisialaithe sa chomhrac i gcoinne caitheamh tobac agus nochtadh do thoit tobac. In 2025, d’fhoilsigh an gearánach tuarascáil maidir le gníomhaíochtaí thionscal an tobac vis-à-vis institiúidí an Aontais.[1] Bunaithe ar iarrataí ar rochtain phoiblí ar dhoiciméid, áitíonn an gearánach go mbeadh AS TRADE ag gabháil d’idirghníomhaíochtaí rialta, neamhriachtanach agus neamh-thrédhearcacha le tionscal an tobac, a bhféadfadh a gcineál an bonn a bhaint d’iarrachtaí rialaithe tobac agus de bheartais sláinte poiblí i dtríú tíortha, go háirithe i dtíortha ísealioncaim agus meánioncaim.

Dar leis an ngearánach, sháródh sé sin Airteagal 5(3) de Chreat-Choinbhinsiún na hEagraíochta Domhanda Sláinte maidir le Rialú Tobac (FCTC EDS), a bhfuil an tAontas ina Pháirtí ann, agus Treoirlínte 2008 EDS maidir le cur chun feidhme Airteagal 5(3). 

Tá cinneadh déanta agam fiosrúchán a oscailt maidir leis an ngearán seo.

Mar chéad chéim, chinn mé gur gá iniúchadh a dhéanamh ar na doiciméid seo a leanas:

A. Na leaganacha neamhfholaithe de na 59 ndoiciméad a sainaithníodh sa dá iarraidh ar rochtain phoiblí ar dhoiciméid a rinne an gearánach. Bheinn buíoch dá bhféadfadh an Coimisiún, agus é sin á dhéanamh aige, cuardach breise a dhéanamh ar aon doiciméad nár sainaithníodh cheana agus a thiocfadh faoi raon feidhme na hiarrata sin, go neamhspleách ar a stádas clárúcháin;

B. Na doiciméid chéanna le haghaidh na mblianta 2025 agus 2026, suas go dtí an lá a dhéantar an iarraidh chigireachta sin;

C. Liosta iomlán na gcruinnithe agus/nó na nglaonna teileafóin a tionóladh le hionadaithe thionscal an tobac nó le hionadaithe leasanna an tionscail sin, do na blianta 2023-2026, go neamhspleách ar an leibhéal seirbhíse/ordlathais ar ar tharla siad;

D. Aon mheasúnú ar an ‘tástáil riachtanais’ a dhéantar i ndáil leis na cruinnithe agus/nó na glaonna teileafóin a luaitear faoi phointe C thuas;

E. Na doiciméid uile ina luaitear tobac nó nicitín (lena n-áirítear páipéir sheasaimh, ríomhphoist inmheánacha, tograí, faisnéisiú, nótaí, cláir oibre cruinnithe agus miontuairiscí, etc., ach gan a bheith teoranta dóibh) a bhaineann le malartuithe leis na tríú tíortha dá dtagraítear sna doiciméid a shainaithnítear faoi phointí A agus B thuas.

Bheinn buíoch dá bhféadfadh an Coimisiún na doiciméid sin a chur ar fáil faoin 18 Meán Fómhair 2026.

Ní nochtfar faisnéis nó doiciméid a mheasann an Coimisiún a bheith rúnda don ghearánach nó d'aon duine eile gan comhaontú roimh ré ón gCoimisiún.

Má theastaíonn aon fhaisnéis bhreise ó do sheirbhísí maidir leis an iarratas cigireachta seo, ná bíodh aon leisce ort teagmháil a dhéanamh leis an Uasal Amandine Le Bellec, atá freagrach as an bhfiosrúchán seo.

Le dea-mhéin,

Teresa Anjinho

An tOmbudsman Eorpach

Strasbourg, 18/08/2026

[1] Contre-feu agus STOP, ‘Taobh thiar de dhoirse dúnta: An tionchar atá ag an mbrústocaireacht tobac ar an Aontas Eorpach agus níos faide i gcéin’, 2025, atá ar fáil ar eislíon EDS: https://extranet.who.int/fctcapps/fctcapps/fctc/kh/article12/e-library/behind-closed-doors-how-tobacco-lobby-influences-european

[2] Marcáil go soiléir an t-ábhar sin ‘Rúnda’. Is féidir ríomhphoist chriptithe a sheoladh chuig ár mbosca ríomhphoist tiomnaithe. Scriosfar faisnéis agus doiciméid den chineál sin ó chomhaid an Ombudsman Eorpaigh go gairid tar éis dheireadh an fhiosrúcháin.