Το ιστορικό της καταγγελίας

1. Η καταγγελία αφορά ζητήματα που ανακύπτουν σε σχέση με αίτημα προς την Επιτροπή να καταχωρίσει μια Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών (ΕΠΠ)^[1], δηλαδή τις διαδικασίες και τους όρους χρήσης του λογισμικού ανοικτής πηγής της Επιτροπής για την επιγραμμική συγκέντρωση υπογραφών, καθώς και την προσθήκη περαιτέρω εγγράφων σε αίτηση καταχώρισης.

2. Μετά την υποβολή της ΕΠΠ για καταχώριση στις αρχές του 2014, και κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής, ο καταγγέλλων (ο οποίος εκπροσωπεί την επιτροπή πολιτών για την εν λόγω ΕΠΠ) επιβεβαίωσε ότι η επιτροπή πολιτών ήθελε να χρησιμοποιήσει το λογισμικό ανοικτού κώδικα της Επιτροπής για την επιγραμμική συγκέντρωση υπογραφών και ότι επιθυμούσε επίσης από την Επιτροπή να φιλοξενήσει το επιγραμμικό σύστημα συγκέντρωσης στους διακομιστές της.

3. Ο καταγγέλλων ρώτησε αν η Επιτροπή θα δώσει στην ΕΠΠ το πλήρες δωδεκάμηνο για τη συγκέντρωση υπογραφών στο διαδίκτυο, δεδομένου ότι η συγκέντρωση υπογραφών στο διαδίκτυο μπορεί να ξεκινήσει μόνο αφού πιστοποιηθεί το επιγραμμικό σύστημα συγκέντρωσης από την αρμόδια εθνική αρχή, και η εν λόγω πιστοποίηση μπορεί να ζητηθεί μόνο μετά την καταχώριση της ΕΠΠ από την Επιτροπή.

4. Απαντώντας, η Επιτροπή δήλωσε ότι η καταχώριση μιας ΕΠΠ και η πιστοποίηση του επιγραμμικού συστήματος συγκέντρωσης από αρμόδια εθνική αρχή αποτελούν χωριστές διαδικασίες. Ανεξάρτητα από την ημερομηνία πιστοποίησης του επιγραμμικού συστήματος συγκέντρωσης, η δωδεκάμηνη περίοδος για τη συγκέντρωση υπογραφών αρχίζει από την ημερομηνία καταχώρισης της πρωτοβουλίας στην Επιτροπή.

5. Δώδεκα ημέρες μετά την υποβολή της αίτησης καταχώρισης της ΕΠΠ, ο καταγγέλλων υπέβαλε νέο παράρτημα και ζήτησε από την Επιτροπή την άδεια να το προσθέσει στην αρχική αίτηση καταχώρισης. Η Επιτροπή αποδέχθηκε κατ’ εξαίρεση το αίτημα αυτό, ενημερώνοντας την καταγγέλλουσα ότι η δίμηνη προθεσμία καταχώρισης θα υπολογιστεί από την ημερομηνία κατά την οποία υπέβαλε το νέο παράρτημα. Δεκαπέντε ημέρες μετά την υποβολή του νέου παραρτήματος, η καταγγέλλουσα ρώτησε αν θα μπορούσε να προσθέσει ένα επιπλέον παράρτημα (έκθεση εμπειρογνώμονα) στην αίτηση καταχώρισης. Η Επιτροπή απάντησε ότι το νέο έγγραφο δεν μπορούσε να προστεθεί στην ΕΠΠ, η οποία αναλύεται επί του παρόντος, και ότι η καταγγέλλουσα θα έπρεπε να υποβάλει νέα πρωτοβουλία εάν ήθελε να συμπεριλάβει το νέο έγγραφο.

6. Στις 2 Μαρτίου 2014, ο καταγγέλλων υπέβαλε καταγγελία στον Διαμεσολαβητή σχετικά με τα ανωτέρω. Στις 27 Μαρτίου 2014, η Επιτροπή αρνήθηκε την καταχώριση της προτάσεως ΕΠΠ με την αιτιολογία ότι η καταχώριση αυτή προδήλως δεν ενέπιπτε στις αρμοδιότητές της.

Η έρευνα

7. Η Διαμεσολαβήτρια κίνησε έρευνα σχετικά με την καταγγελία και εντόπισε τους ακόλουθους ισχυρισμούς και ισχυρισμούς:

Ισχυρισμοί:

1. Οι διαδικασίες και οι όροι χρήσης του λογισμικού ανοικτής πηγής της Επιτροπής για την επιγραμμική συγκέντρωση υπογραφών δημιουργούν περιττές δυσκολίες στους διοργανωτές που το χρησιμοποιούν.

2. Η θέση της Επιτροπής, σύμφωνα με την οποία η προσθήκη ενός επιπλέον εγγράφου στο αίτημα του καταγγέλλοντος για καταχώριση μιας ΕΠΠ σημαίνει ότι η διαδικασία καταχώρισης ξεκινά εκ νέου, είναι άδικη και δυσανάλογη.

Αιτήσεις:

1. Η Επιτροπή θα πρέπει να διασφαλίσει ότι ο καταγγέλλων έχει στη διάθεσή του 12 μήνες από την πιστοποίηση του λογισμικού ανοικτού κώδικα για τη συλλογή υπογραφών.

2. Η Επιτροπή θα πρέπει να λάβει υπόψη την έκθεση εμπειρογνώμονα που υπέβαλε ο καταγγέλλων κατά την αξιολόγηση της αρχικής αίτησης καταχώρισης.

3. Κατά τη διάρκεια της έρευνας, ο Διαμεσολαβητής έλαβε τη γνώμη της Επιτροπής σχετικά με την καταγγελία και, στη συνέχεια, τις παρατηρήσεις του καταγγέλλοντος σε απάντηση της γνώμης της Επιτροπής.

Ισχυρισμός σχετικά με τις διαδικασίες και τους όρους χρήσης του λογισμικού της Επιτροπής για την επιγραμμική συγκέντρωση υπογραφών

Επιχειρήματα που υποβλήθηκαν στον Διαμεσολαβητή

8. Ο καταγγέλλων δήλωσε ότι δεν είναι δυνατόν να ζητηθεί από την αρμόδια εθνική αρχή να πιστοποιήσει το επιγραμμικό σύστημα συγκέντρωσης της Επιτροπής, το οποίο θα φιλοξενείται στους εξυπηρετητές της Επιτροπής, εν αναμονή της απόφασης της Επιτροπής σχετικά με την καταχώριση της ΕΠΠ. Σύμφωνα με τον καταγγέλλοντα, η Επιτροπή δεν εκδίδει τα έγγραφα που απαιτούνται για την απόκτηση της πιστοποίησης του επιγραμμικού συστήματος συγκέντρωσης έως ότου καταχωρίσει την πρωτοβουλία. Η δωδεκάμηνη προθεσμία για τη συγκέντρωση υπογραφών αρχίζει από την ημερομηνία καταχώρισης της ΕΠΠ, ενώ η απόκτηση πιστοποίησης επιγραμμικού συστήματος συγκέντρωσης από την εθνική αρχή μπορεί να διαρκέσει έως και έναν μήνα. Κατά συνέπεια, οι διοργανωτές θα έχουν στη διάθεσή τους λιγότερο από δώδεκα μήνες για να συγκεντρώσουν υπογραφές στο διαδίκτυο. Σύμφωνα με τον καταγγέλλοντα, το πρόβλημα αυτό δεν προκύπτει για τους διοργανωτές ΕΠΠ που δεν χρησιμοποιούν το επιγραμμικό σύστημα συγκέντρωσης της Επιτροπής.

9. Στη γνώμη της, η Επιτροπή ανέφερε ότι ο κανονισμός ΕΠΠ [2] δεν εγγυάται στους διοργανωτές δώδεκα πλήρεις μήνες για τη συγκέντρωση υπογραφών στο διαδίκτυο. Ο κανονισμός ΕΠΠ ορίζει την περίοδο συγκέντρωσης ως δώδεκα μήνες από την ημερομηνία καταχώρισης της προτεινόμενης πρωτοβουλίας και όχι από την ημερομηνία πλήρους λειτουργίας του επιγραμμικού συστήματος συγκέντρωσης της ΕΠΠ.

10. Η Επιτροπή αναγνώρισε ότι έχει αποδειχθεί δύσκολο για τους διοργανωτές ΕΠΠ να πιστοποιήσουν το επιγραμμικό τους σύστημα συγκέντρωσης έως την ημερομηνία καταχώρισης. Η πιστοποίηση μπορεί να διαρκέσει έως έναν μήνα.^[3] Εάν οι διοργανωτές ΕΠΠ δημιουργήσουν το δικό τους επιγραμμικό σύστημα συγκέντρωσης, δικαιούνται πλήρως να ζητήσουν την πιστοποίησή της πριν από την καταχώριση της προτεινόμενης πρωτοβουλίας από την Επιτροπή. Ωστόσο, εάν επιλέξουν αυτή την επιλογή, οι διοργανωτές ΕΠΠ διατρέχουν τον κίνδυνο απώλειας της οικονομικής και οργανωτικής τους προσπάθειας, σε περίπτωση που η Επιτροπή αρνηθεί την καταχώριση.

11. Σύμφωνα με τον κανονισμό ΕΠΠ, η Επιτροπή έχει θέσει στη διάθεση των διοργανωτών ΕΠΠ δωρεάν λογισμικό ανοικτού κώδικα για το επιγραμμικό σύστημα συγκέντρωσης. Ωστόσο, η Επιτροπή επισήμανε ότι το λογισμικό αυτό αποτελεί μόνο ένα στοιχείο ολόκληρου του επιγραμμικού συστήματος συγκέντρωσης, το οποίο απαιτεί επίσης υπηρεσίες φιλοξενίας (δηλαδή κατάλληλο υλισμικό) και πιστοποίηση από τις αρμόδιες εθνικές αρχές. Σημείωσε ότι προσφέρεται επίσης να φιλοξενήσει το επιγραμμικό σύστημα συγκέντρωσης των διοργανωτών ΕΠΠ στους δικούς της διακομιστές.

12. Δεδομένου του κόστους φιλοξενίας του επιγραμμικού συστήματος συγκέντρωσης στους διακομιστές του, και δεδομένου ότι περίπου το 40 % των προτεινόμενων πρωτοβουλιών έχουν μέχρι στιγμής απορριφθεί λόγω έλλειψης νομικής βάσης στις Συνθήκες, η Επιτροπή θεωρεί οικονομικά αποδοτικότερο να επαληθεύσει ότι μια προτεινόμενη πρωτοβουλία συμμορφώνεται με τους όρους καταχώρισης [4] πριν από την υπογραφή της συμφωνίας φιλοξενίας. Ωστόσο, η Επιτροπή καταβάλλει προσπάθειες για να διευκολύνει τη διαδικασία. Όλοι οι διοργανωτές ερωτώνται αμέσως μετά την υποβολή της αίτησης εγγραφής τους εάν επιθυμούν να χρησιμοποιήσουν τις εγκαταστάσεις φιλοξενίας της Επιτροπής. Μόλις από την προκαταρκτική αξιολόγηση προτεινόμενης πρωτοβουλίας που επιθυμεί να χρησιμοποιήσει τις υπηρεσίες φιλοξενίας της Επιτροπής προκύψει ότι η πρωτοβουλία πληροί τα κριτήρια καταχώρισης, οι υπηρεσίες της Επιτροπής αποστέλλουν στους διοργανωτές τη σύμβαση φιλοξενίας που πρόκειται να υπογραφεί και τα έγγραφα που πρέπει να συμπληρωθούν για τη διαδικασία πιστοποίησης. Στη συνέχεια, η Επιτροπή αναμένει μέχρι την τελευταία ημέρα της δίμηνης προθεσμίας που είναι διαθέσιμη για την καταχώριση της εν λόγω ΕΠΠ, προκειμένου να καταστεί δυνατή, όπου είναι δυνατόν, η πιστοποίηση του επιγραμμικού συστήματος συγκέντρωσης πριν από την καταχώριση. Ωστόσο, οι περισσότεροι διοργανωτές χρειάζονται λίγο περισσότερο χρόνο για να ολοκληρώσουν τη διαδικασία πιστοποίησης.

13. Όσον αφορά την ΕΠΠ που υπέβαλε ο καταγγέλλων, η προκαταρκτική ανάλυση οδήγησε την Επιτροπή στο συμπέρασμα ότι δεν πληρούσε τις προϋποθέσεις καταχώρισης. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή δεν πρότεινε την υπογραφή σύμβασης υποδοχής με τον καταγγέλλοντα.

14. Παρά τα ανωτέρω, η Επιτροπή επισήμανε ότι ο κανονισμός ΕΠΠ θα επανεξεταστεί το 2015. Τα ζητήματα που εγείρει η παρούσα καταγγελία, δηλαδή το επιγραμμικό σύστημα συγκέντρωσης και οι προθεσμίες που ορίζονται στον κανονισμό ΕΠΠ, θα αποτελέσουν μέρος της ανάλυσης επανεξέτασης.

15. Στις παρατηρήσεις της, η καταγγέλλουσα δεν διατύπωσε πρόσθετες παρατηρήσεις σχετικά με αυτή την πτυχή της καταγγελίας της.

Η αξιολόγηση του Διαμεσολαβητή

16. Η κύρια ανησυχία του καταγγέλλοντος είναι ότι οι ΕΠΠ που χρησιμοποιούν τις υπηρεσίες του επιγραμμικού συστήματος συγκέντρωσης της Επιτροπής, συμπεριλαμβανομένης της φιλοξενίας, δεν θα έχουν στη διάθεσή τους δώδεκα μήνες για να συγκεντρώσουν υπογραφές επιγραμμικά. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι η δωδεκάμηνη περίοδος αρχίζει από την ημερομηνία καταχώρισης, ότι η καταχώριση αποτελεί προϋπόθεση για την πλήρη πρόσβαση στο επιγραμμικό σύστημα συγκέντρωσης και φιλοξενίας της Επιτροπής και ότι η επιγραμμική συγκέντρωση μπορεί να ξεκινήσει μόνο μετά την πιστοποίηση του επιγραμμικού συστήματος συγκέντρωσης από την αρμόδια εθνική αρχή, η οποία μπορεί να διαρκέσει ένα μήνα.

17. Παρά τα ανωτέρω, πρέπει να σημειωθεί ότι οι διοργανωτές ΕΠΠ έχουν τη δυνατότητα να επιλέξουν αν θα χρησιμοποιήσουν τις υπηρεσίες του επιγραμμικού συστήματος συγκέντρωσης της Επιτροπής, συμπεριλαμβανομένης της φιλοξενίας, και ότι το πρόβλημα ανακύπτει μόνο εάν επιλέξουν το σύστημα της Επιτροπής. Η Διαμεσολαβήτρια επισημαίνει ότι η προσέγγιση της Επιτροπής όσον αφορά την προθεσμία βασίζεται σε εύλογη ερμηνεία του κανονισμού. Εξίσου σημαντικό είναι ότι, καθυστερώντας όσο το δυνατόν περισσότερο την καταχώριση μιας προτεινόμενης (παραδεκτής) ΕΠΠ, η Επιτροπή καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να περιορίσει το μειονέκτημα που προκύπτει από το γεγονός ότι η ανάγκη απόκτησης εθνικής άδειας πιστοποίησης μπορεί να σημαίνει ότι οι υπογραφές μπορούν να συγκεντρωθούν μόνο μετά την ημερομηνία έναρξης της δωδεκάμηνης προθεσμίας. Εν προκειμένω, πρέπει επίσης να ληφθεί υπόψη ότι η ΕΠΠ του καταγγέλλοντος ήταν, εν πάση περιπτώσει, απαράδεκτη.

18. Κατά συνέπεια, η Διαμεσολαβήτρια διαπιστώνει ότι η Επιτροπή ενεργεί εύλογα στο πλαίσιο του ισχύοντος νομοθετικού πλαισίου και ότι, ως εκ τούτου, δεν συντρέχουν λόγοι για περαιτέρω εξέταση του ζητήματος αυτού στο πλαίσιο της παρούσας έρευνας. Ωστόσο, η Διαμεσολαβήτρια ευελπιστεί ότι η Επιτροπή θα αντιμετωπίσει δεόντως το ζήτημα αυτό κατά την αναθεώρηση του κανονισμού ΕΠΠ το 2015.

19. Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι ήδη δαπανηροί διοργανωτές ΕΠΠ δεν σπαταλούν περισσότερες οικονομικές και οργανωτικές προσπάθειες από όσες είναι αναγκαίες, θα ήταν χρήσιμο η Επιτροπή να ενημερώνει τους διοργανωτές ΕΠΠ, οι οποίοι προτίθενται να χρησιμοποιήσουν το δικό τους επιγραμμικό σύστημα συγκέντρωσης, σχετικά με την προκαταρκτική της αξιολόγηση του παραδεκτού των προτεινόμενων πρωτοβουλιών. Ο Διαμεσολαβητής θα προβεί σε περαιτέρω παρατήρηση σχετικά με το θέμα αυτό.

Ισχυρισμός σχετικά με την προσθήκη εγγράφων σε προτεινόμενη ΕΠΠ

Επιχειρήματα που υποβλήθηκαν στον Διαμεσολαβητή

20. Στη γνώμη της, η Επιτροπή δήλωσε ότι είχε ενημερώσει τον καταγγέλλοντα ότι η σχετική διαδικασία δεν επιτρέπει την τροποποίηση του περιεχομένου μιας προτεινόμενης πρωτοβουλίας μετά την υποβολή της αίτησης καταχώρισής της. Εάν ένας διοργανωτής ΕΠΠ επιθυμεί να υποβάλει πρόσθετο έγγραφο με σκοπό την ανάλυσή του από την Επιτροπή στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας που έχει ήδη προταθεί, η δίμηνη προθεσμία για την καταχώριση της προτεινόμενης πρωτοβουλίας πρέπει να αρχίσει εκ νέου από την ημέρα της νέας υποβολής. Η Επιτροπή δήλωσε επίσης ότι η ανάλυση μιας προτεινόμενης πρωτοβουλίας είναι μια πολύπλοκη διαδικασία, η οποία σε περίπτωση αρνητικής απάντησης συνεπάγεται εκτεταμένη διυπηρεσιακή διαβούλευση και επίσημη διαδικασία για την έκδοση της απόφασης, η οποία ενδέχεται επίσης να απαιτεί πρόσθετο χρόνο για μεταφράσεις. Κατά συνέπεια, δεν υπάρχει περιθώριο ελιγμών εντός της δίμηνης προθεσμίας. Η Επιτροπή πρόσθεσε ότι ενημέρωσε τον καταγγέλλοντα ότι είχε κάνει εξαίρεση όταν αποδέχθηκε το (πρώτο) συμπληρωματικό έγγραφο. Σύμφωνα με την Επιτροπή, «ενόψει του προχωρημένου σταδίου ανάλυσης της προτεινόμενης πρωτοβουλίας, θεωρήθηκε αδύνατη η προσθήκη [δεύτερου] νέου εγγράφου ως αναπόσπαστου μέρους της πρωτοβουλίας». Επιπλέον, η Επιτροπή επισήμανε ότι ο καταγγέλλων ήταν ελεύθερος να δημοσιεύσει την έκθεση στον ιστότοπο της ΕΠΠ, χωρίς να την καταστήσει επίσημο μέρος της προτεινόμενης ΕΠΠ.

21. Στις παρατηρήσεις της, η καταγγέλλουσα δεν σχολίασε περαιτέρω το σημείο αυτό.

Η αξιολόγηση του Διαμεσολαβητή

22. Ο Διαμεσολαβητής αναγνωρίζει ότι η προθεσμία καταχώρισης μιας πρότασης ΕΠΠ είναι εντός δύο μηνών από την υποβολή της και ότι, ως εκ τούτου, εντός της εν λόγω προθεσμίας, η Επιτροπή πρέπει να αναλύσει κατά πόσον η πρόταση πληροί τις προϋποθέσεις καταχώρισης που ορίζονται στον κανονισμό ΕΠΠ. Αναγνωρίζει επίσης ότι η ανάλυση μιας προτεινόμενης πρωτοβουλίας μπορεί να είναι μια πολύπλοκη διαδικασία.

23. Ο Διαμεσολαβητής δεν βρίσκει τίποτα στον κανονισμό ΕΠΠ που να εμποδίζει την Επιτροπή, κατ’ αρχήν, να αποδεχθεί πρόσθετες πληροφορίες από πρόταση ΕΠΠ εντός της αρχικής δίμηνης προθεσμίας. Στην προκειμένη περίπτωση, η Επιτροπή επέτρεψε πράγματι στον καταγγέλλοντα να υποβάλει (πρώτο) νέο έγγραφο.

24. Ωστόσο, η Επιτροπή δεν μπορεί να υποχρεωθεί ανεπιφύλακτα να αναλύσει νέες πληροφορίες εντός της αρχικής προθεσμίας ή ακόμη, ανάλογα με τη φύση των πληροφοριών, να τις λάβει υπόψη χωρίς να υποβληθεί εκ νέου η πρόταση ΕΠΠ ως νέα πρόταση (η οποία παραμένει πάντα επιλογή). Κατά την άποψη του Διαμεσολαβητή, η αξιολόγηση του κατά πόσον νέες πληροφορίες θα πρέπει ή μπορούν να προστεθούν σε πρόταση ΕΠΠ εντός της αρχικής δίμηνης προθεσμίας θα πρέπει να διενεργείται κατά περίπτωση.

25. Ο Διαμεσολαβητής δεν διαπιστώνει κανένα στοιχείο από το οποίο να προκύπτει ότι η Επιτροπή δεν στήριξε την απόφασή της στην παρούσα υπόθεση σε εξατομικευμένη αξιολόγηση της συγκεκριμένης υπόθεσης. Ως εκ τούτου, η Διαμεσολαβήτρια θεωρεί ότι η Επιτροπή κατέληξε εγκύρως στο συμπέρασμα ότι η υποβολή πρόσθετης έκθεσης εμπειρογνωμόνων δεν θα ήταν δυνατή σε τόσο προχωρημένο στάδιο της ανάλυσης της προτεινόμενης ΕΠΠ. Ως εκ τούτου, ο Διαμεσολαβητής δεν διαπιστώνει κακοδιοίκηση εκ μέρους της Επιτροπής όσον αφορά την εν λόγω πτυχή της καταγγελίας.

26. Η Διαμεσολαβήτρια αναγνώρισε με ανησυχία ότι η διαδικασία της ΕΠΠ αντιμετωπίζει μια σειρά διαδικαστικών και συστημικών προβλημάτων που πρέπει να αντιμετωπιστούν προκειμένου το εργαλείο της ΕΠΠ να είναι πραγματικά φιλικό προς τον πολίτη. Η Διαμεσολαβήτρια εντόπισε τα κύρια προβλήματα στη διαδικασία ΕΠΠ και πρότεινε πιθανές λύσεις στην απόφασή της με την οποία περατώθηκε η αυτεπάγγελτη έρευνα OI/9/2013/TN σχετικά με την ΕΠΠ [5].

Γ. Συμπέρασμα

Με βάση την έρευνα σχετικά με την εν λόγω καταγγελία, ο Διαμεσολαβητής την περατώνει με το ακόλουθο συμπέρασμα:

Δεν υπάρχει λόγος να εξεταστεί περαιτέρω το ζήτημα στο οποίο στηρίζεται ο πρώτος ισχυρισμός στο πλαίσιο της παρούσας έρευνας. Όσον αφορά τον δεύτερο ισχυρισμό, η Επιτροπή δεν υπέπεσε σε κακοδιοίκηση.

Ο καταγγέλλων και η Επιτροπή θα ενημερωθούν για την απόφαση αυτή.

Περαιτέρω παρατήρηση

Προκειμένου να αποφευχθεί η άσκοπη σπατάλη οικονομικής και οργανωτικής προσπάθειας από τους διοργανωτές ΕΠΠ, θα ήταν χρήσιμο η Επιτροπή να ενημερώνει τους διοργανωτές ΕΠΠ, οι οποίοι προτίθενται να χρησιμοποιήσουν το δικό τους επιγραμμικό σύστημα συγκέντρωσης, σχετικά με την προκαταρκτική αξιολόγηση του παραδεκτού των προτεινόμενων πρωτοβουλιών τους.

η Έμιλι Ο' Ράιλι

Στρασβούργο, 01/04/2015

[1] Διέπεται από τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 211/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Φεβρουαρίου 2011, σχετικά με την πρωτοβουλία πολιτών (ΕΕ 2011, L 65, σ. 1) (στο εξής: κανονισμός ΕΠΠ).

[2] Άρθρο 5 παράγραφος 5 του κανονισμού ΕΠΠ

[3] Άρθρο 6 παράγραφος 3 του κανονισμού ΕΠΠ

[4] Άρθρο 4 παράγραφος 2 του κανονισμού ΕΠΠ

[5] Διατίθεται στον δικτυακό τόπο του Διαμεσολαβητή: http://www.ombudsman.europa.eu/cases/decision.faces/el/59205/html.bookmark