Szanowny Panie,

Rzecznik otrzymał skargę przeciwko Komisji Europejskiej dotyczącą sposobu rozpatrzenia wniosku o publiczny dostęp do dokumentów [1] związanych z finansowanym przez UE projektem Mobi-Kids (Ryzyko raka mózgu wynikające z narażenia na pola o częstotliwości radiowej w dzieciństwie i okresie dojrzewania)[2].

W dniach 20 i 29 listopada 2020 r. skarżący i jego pełnomocnik zwrócili się do Komisji o zapewnienie publicznego dostępu do „wszystkich danych lub analiz badania MobiKids”, w tym do „kopii umowy o udzielenie dotacji FP7-ENV-2008-226873 i wszelkich powiązanych dokumentów”.

26 lutego 2021 r. Komisja udzieliła częściowego dostępu. Rozumiemy, że Komisja zidentyfikowała 29 dokumentów jako objęte zakresem wniosku, udzieliła szerokiego częściowego dostępu do 25 dokumentów, ograniczyła częściowy dostęp do jednego dokumentu i odmówiła dostępu do trzech pozostałych dokumentów.

W dniu 19 marca 2021 r. pełnomocnik skarżącego złożył ponowny wniosek, kwestionując zastosowanie wyjątków, na które powołuje się Komisja, w celu odmowy pełnego dostępu, tj. ochrony prywatności i integralności osoby fizycznej [3] oraz ochrony interesów handlowych osoby fizycznej lub prawnej, w tym własności intelektualnej [4].

10 sierpnia 2022 r. Komisja przyjęła decyzję potwierdzającą. Sąd dokonał wykładni wniosku potwierdzającego skarżącego w odniesieniu do dokumentów, których wydania odmówiono w całości, a mianowicie dokumentu 7 – „Piąte sprawozdanie okresowe”, dokumentu 21 – „Dostarczone 4.2 Sprawozdanie z pomiarów RF” oraz dokumentu 22 – „Dostarczone 4.3 Sprawozdanie z pomiarów ELF”. Postanowił udzielić częściowego dostępu do dokumentu 7, utajniając niektóre części w celu ochrony danych osobowych i interesów handlowych, i odmówił dostępu do pozostałych dwóch dokumentów w całości, powołując się na ochronę interesów handlowych.

Skarżący nie jest usatysfakcjonowany otrzymanym częściowym dostępem. Ponadto skarżący wyraził głębokie niezadowolenie z czasu poświęconego przez Komisję na rozpatrzenie jego wniosku o publiczny dostęp.

Postanowiliśmy wszcząć dochodzenie w sprawie skargi przeciwko rozpatrywaniu przez Komisję wniosku o publiczny dostęp do dokumentów oraz jej decyzji o odmowie pełnego dostępu do dokumentów 7, 21 i 22 na podstawie rozporządzenia 1049/2001.

Rozporządzenie 1049/2001 stanowi, że wnioski o udzielenie dostępu należy rozpatrywać niezwłocznie. Zgodnie z tą zasadą Rzecznik Praw Obywatelskich stara się również jak najszybciej rozpatrywać takie sprawy.

W pierwszej kolejności Trybunał uznaje za konieczne dokonanie przeglądu dokumentów, o których mowa we wniosku skarżącego, oraz innych istotnych dokumentów. Bylibyśmy wdzięczni, gdyby Komisja mogła przekazać nam do dnia 8 grudnia 2022 r. następującą dokumentację, najlepiej w formacie elektronicznym za pośrednictwem zaszyfrowanej poczty elektronicznej [5]:

• kopie dokumentów żądanych przez skarżącego, a mianowicie dokumentów 7, 21 i 22 (wersja niezredagowana);
• kopię dokumentu 7 ujawnioną skarżącemu na etapie potwierdzającym (wersja zredagowana);
• kopię dokumentacji związanej z konsultacjami z osobami trzecimi na etapie wstępnym i potwierdzającym (przeprowadzonymi zgodnie z art. 4 ust. 4 rozporządzenia 1049/2001);
• kopię pierwotnej odpowiedzi Komisji wraz ze wszystkimi dokumentami ujawnionymi skarżącemu na tym etapie.

Dokumenty, których dotyczy wniosek o publiczny dostęp, będą traktowane jako poufne, podobnie jak wszelkie inne materiały, które Komisja zdecyduje się nam udostępnić i które oznaczy jako poufne. Dokumenty tego rodzaju będą przetwarzane i przechowywane zgodnie z tym poufnym statusem i zostaną usunięte z akt Rzecznika Praw Obywatelskich wkrótce po zakończeniu dochodzenia.

Co się tyczy drugiego aspektu skargi, publiczny dostęp do dokumentów jest prawem podstawowym. Aby zapewnić znaczący dostęp, administracja UE musi szybko rozpatrywać każdy wniosek o publiczny dostęp, tj. w terminach określonych w rozporządzeniu 1049/2001. Na początku tego roku Rzecznik wszczął dochodzenie z własnej inicjatywy w sprawie czasu rozpatrywania przez Komisję wniosków o publiczny dostęp do dokumentów. Dochodzenie to jest obecnie w toku [6].

W tym przypadku udzielenie odpowiedzi na ponowny wniosek skarżącego zajęło Komisji prawie 17 miesięcy. Wykracza to znacznie poza dozwolony termin 30 dni roboczych na rozpatrzenie ponownego wniosku i jest wyraźnie sprzeczne z duchem rozporządzenia 1049/2001, zgodnie z którym dostęp powinien być udzielany niezwłocznie. W związku z tym wstępnie uważamy, że opóźnienie Komisji w udzieleniu odpowiedzi na ponowny wniosek skarżącego w tej sprawie stanowiło przypadek niewłaściwego administrowania.

Stanowisko Komisji zostało przedstawione w decyzji potwierdzającej. Zwracamy się jednak do Komisji o przedstawienie do 12 stycznia 2023 r. wszelkich dodatkowych uwag, które Rzecznik Praw Obywatelskich ma uwzględnić, w tym w odniesieniu do naszej wstępnej opinii na temat opóźnienia.

Po sprawdzeniu wymaganej dokumentacji i otrzymaniu wszelkich dodatkowych uwag od Komisji rozważymy, czy pomocne byłoby spotkanie z przedstawicielami Komisji.

W razie jakichkolwiek pytań prosimy o kontakt z właściwym urzędnikiem ds. dochodzeń, panią Oaną Marin.

Z poważaniem,

Rosita Hickey
Dyrektor ds.

Strasburg, 1 grudnia 2022 r.

[1] Zgodnie z rozporządzeniem 1049/2001 w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=celex:32001R1049.

[2] Projekt Mobi-Kids został zamknięty w lutym 2016 roku. Więcej informacji można znaleźć na stronie: https://cordis.europa.eu/project/id/226873/reporting.

[3] Art. 4 ust. 1 lit. b) rozporządzenia 1049/2001.

[4] Art. 4 ust. 2 tiret pierwsze rozporządzenia 1049/2001.

[5] Zaszyfrowane wiadomości e-mail można wysyłać na naszą dedykowaną skrzynkę pocztową.

[6] 4 kwietnia 2022 r. Rzecznik Praw Obywatelskich wszczął dochodzenie z własnej inicjatywy OI/2/2022/MIG:

https://www.ombudsman.europa.eu/pl/opening-summary/pl/154404.