Okoliczności powstania skargi

1. Skarżący złożył niniejszą skargę jako przewodniczący Komitetu Pracowniczego Parlamentu Europejskiego i w jego imieniu.

2. Zgodnie z art. 13 ust. 3 załącznika VII do regulaminu pracowniczego:

„Rada dokonuje co dwa lata przeglądu stawek [dodatkowych diet dziennych i kosztów zakwaterowania w przypadku podróży służbowych]. Przegląd ten odbywa się w świetle sprawozdania Komisji w sprawie cen hoteli, restauracji i usług gastronomicznych, z uwzględnieniem wskaźników dotyczących zmian tych cen. Do celów tego przeglądu Rada stanowi na wniosek Komisji większością kwalifikowaną przewidzianą w art. 205 ust. 2 akapit drugi tiret pierwsze Traktatu WE.”(podkreślenie dodane)

3. W dniu 27 czerwca 2006 r. Rada przyjęła rozporządzenie (WE, Euratom) nr 1066/2006 dostosowujące od dnia 1 lipca 2006 r. skalę wyjazdów służbowych urzędników i innych pracowników Wspólnot Europejskich do państw członkowskich [1]. Rozporządzenie zostało przyjęte na podstawie wniosku Komisji dotyczącego rozporządzenia Rady (WE, Euratom) dostosowującego od dnia 1 maja 2006 r. skalę wyjazdów służbowych urzędników i innych pracowników Wspólnot Europejskich do państw członkowskich.

4. W dniu 30 października 2008 r. skarżący zwrócił się pisemnie do sekretarza generalnego Parlamentu w związku z dwuletnimi dostosowaniami wysokości diet dziennych i kosztów zakwaterowania w przypadku podróży służbowych. Zwrócił uwagę na fakt, że skala określona w 2006 r. powinna była zostać poddana przeglądowi w 2008 r. Skarżący zwrócił się do sekretarza generalnego Parlamentu o skontaktowanie się z sekretarzem generalnym Komisji w celu bezzwłocznego rozpoczęcia procesu przeglądu.

5. W dniu 26 listopada 2008 r. dyrektor generalny Dyrekcji Generalnej ds. Personelu (DG ds. Personelu) Parlamentu Europejskiego skontaktował się pismem ze skarżącym. Podkreślił, że w dniu 21 listopada 2008 r. zwrócił się do dyrektora generalnego Dyrekcji Generalnej Komisji ds. Personelu i Administracji (DG ADMIN)[2] z wnioskiem o przedłożenie Radzie sprawozdania zgodnie z art. 13 ust. 3 załącznika VII do regulaminu pracowniczego.

6. W dniu 11 lutego 2009 r. skarżący przesłał kolejne pismo do dyrektora generalnego DG ds. Personelu Parlamentu, w którym stwierdził, że oprócz wyżej wymienionej odpowiedzi z dnia 26 listopada 2008 r. komitet pracowniczy nie otrzymał żadnych informacji w tej sprawie. Skarżący zwrócił się zatem do dyrektora generalnego o ponowne skontaktowanie się z Komisją.

7. W dniu 17 lutego 2009 r. dyrektor generalny DG ds. Personelu Parlamentu poinformował skarżącego, że w dniu 22 grudnia 2008 r. dyrektor generalny DG ADMIN Komisji zwrócił się do Parlamentu o dostarczenie wszystkich danych niezbędnych Komisji do sporządzenia sprawozdania. Dyrektor generalny DG ds. Personelu dodał, że Parlament przekazał wymagane informacje i będzie uważnie śledzić wszelkie późniejsze działania podejmowane przez Komisję.

8. W dniu 26 lutego 2009 r. skarżący ponowił swój wniosek skierowany do dyrektora generalnego DG ds. Personelu Parlamentu.

9. W dniu 28 października 2009 r. skarżący zwrócił się do Rzecznika Praw Obywatelskich.

Przedmiot dochodzenia

10. W swojej skardze skarżący przedstawił następujące zarzuty i zarzuty.

Zarzut:

Zgodnie z art. 13 ust. 3 załącznika VII do regulaminu pracowniczego Komisja nie przedłożyła w odpowiednim terminie sprawozdania i wniosku dotyczącego przeglądu z 2008 r.

Roszczenie:

Komisja powinna przedłożyć sprawozdanie i wniosek dotyczące przeglądu w 2008 r., zgodnie z art. 13 ust. 3 załącznika VII do regulaminu pracowniczego.

W przedmiocie dochodzenia

11. W dniu 2 grudnia 2009 r. Rzecznik wszczął dochodzenie i zwrócił się do Komisji o wydanie opinii w sprawie skargi do dnia 31 marca 2010 r.

12. W dniu 2 marca 2010 r. Komisja przesłała swoją opinię, która została przekazana skarżącemu wraz z wezwaniem do przedstawienia uwag.

13. W dniu 8 września 2010 r. skarżący zwrócił się o kopię całej dokumentacji swojej skargi.

14. W dniu 27 września 2010 r. Rzecznik przekazał skarżącemu kopię akt skargi. Ponowił również skierowane do skarżącego wezwanie do przedstawienia uwag na temat opinii przedstawionej przez Komisję do dnia 31 października 2010 r. Skarżący nie przedstawił uwag.

Analiza i wnioski Rzecznika Praw Obywatelskich

Uwagi wstępne

Dopuszczalność skargi do Rzecznika Praw Obywatelskich

15. Komisja uznała, że skarga nie spełnia warunków określonych w art. 2 ust. 8 statutu Rzecznika Praw Obywatelskich i w związku z tym nie powinna zostać uznana za dopuszczalną. W tym względzie Komisja wskazała, że jeżeli skarżący uważa, że jego koszty podróży służbowych nie zostały prawidłowo zwrócone, art. 90 regulaminu pracowniczego pozwala mu zakwestionować podjętą w tym celu decyzję organu powołującego. W niniejszej sprawie skarżący nie przedstawił żadnego dowodu na to, że zastosował procedurę przewidzianą w art. 90.

16. Rzecznik Praw Obywatelskich przypomina, że art. 2 ust. 8 jego statutu stanowi, iż nie można składać do niego skarg dotyczących stosunków pracy między instytucjami i organami Unii a ich urzędnikami i innymi pracownikami, chyba że zainteresowany wyczerpał wszystkie możliwości składania wewnętrznych wniosków administracyjnych i zażaleń, w szczególności procedury, o których mowa w art. 90 ust. 1 i 2 regulaminu pracowniczego, oraz upłynął termin na udzielenie odpowiedzi przez organ, którego dotyczy wniosek.

17. W odniesieniu do zastrzeżenia Komisji Rzecznik Praw Obywatelskich zwraca uwagę na następujące kwestie. Chociaż niniejsze zażalenie zostało złożone przez urzędnika, skarżący działał w imieniu komitetu pracowniczego i jako jego przewodniczący. Rzecznik zauważa w tym względzie, że komitet pracowniczy nie jest uprawniony do skorzystania z procedury przewidzianej w art. 90 regulaminu pracowniczego, ponieważ decyzja administracyjna nie może mieć na niego indywidualnego wpływu.

18. Rzecznik zauważa ponadto, że przedmiotem niniejszej skargi jest domniemany brak przedłożenia Radzie przez Komisję, w odpowiednim czasie i zgodnie z art. 13 ust. 3 załącznika VII do regulaminu pracowniczego, sprawozdania i wniosku dotyczącego przeglądu z 2008 r. Skarga nie dotyczy ani nawet nie wspomina o kosztach podróży służbowych poszczególnych urzędników.

19. Rzecznik uważa zatem, że nawet jeśli celem skargi jest obrona zbiorowego interesu urzędników w otrzymywaniu płatności za podróże służbowe odpowiadających rzeczywiście poniesionym kosztom, domniemane niewłaściwe administrowanie jako takie nie dotyczy stosunków pracy między instytucjami i organami a ich urzędnikami i innymi pracownikami. Rzecznik Praw Obywatelskich uważa zatem, że art. 2 ust. 8 statutu Rzecznika Praw Obywatelskich nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.

20. Rzecznik Praw Obywatelskich zauważa jednak, że art. 2 ust. 4 jego statutu wymaga, aby każda wniesiona do niego skarga była poprzedzona odpowiednimi uprzednimi działaniami administracyjnymi skierowanymi do danej instytucji. Uważa on, że w niniejszej sprawie zastosowano odpowiednie uprzednie podejście administracyjne. Komisja została poinformowana o tej kwestii i miała możliwość przedstawienia swojego stanowiska. W związku z powyższym Rzecznik Praw Obywatelskich podtrzymuje swoje stanowisko, że skarga jest dopuszczalna.

A. Zarzut niepodjęcia działań w odpowiednim czasie

Argumenty przedstawione Rzecznikowi Praw Obywatelskich

21. Skarżący twierdził, że Komisja nie przedłożyła Radzie, w odpowiednim czasie i zgodnie z art. 13 ust. 3 załącznika VII do regulaminu pracowniczego, sprawozdania i wniosku dotyczącego przeglądu z 2008 r.

22. W swojej opinii Komisja wyjaśniła, że przegląd tabeli wydatków przewidziany w art. 13 ust. 3 załącznika VII do regulaminu pracowniczego miał miejsce w 2007 r. Rada dostosowała tabelę wydatków w dniu 27 marca 2007 r. W związku z tym następny przegląd powinien był zostać przeprowadzony w 2009 r. Komisja podkreśliła, że skarga została złożona w dniu 28 października 2009 r., przed upływem dwuletniego okresu przewidzianego w art. 13 ust. 3 załącznika VII.

23. Zdaniem Komisji art. 13 ust. 3 załącznika VII nie nakłada na nią obowiązku przedłożenia wniosku dostosowującego dodatki na podróże służbowe. W związku z tym, biorąc pod uwagę potrzebę zwiększenia lub zmniejszenia diet służbowych, Komisja może podjąć decyzję o nieproponowaniu ich dostosowania. W takim przypadku Rada nie musi podejmować działań.

24. Ponadto Komisja wskazała, że przedstawiciele pracowników, w tym Parlamentu, zwrócili się o zorganizowanie licznych spotkań w tej sprawie. W tym względzie Komisja odniosła się do kilku spotkań zorganizowanych z przedstawicielami pracowników w 2009 r. Podkreśliła, że jest zobowiązana do konsultowania się z przedstawicielami pracowników i że konsultacje w tej sprawie są nadal w toku. W dniu 14 września 2009 r., na wniosek związków zawodowych, Komisja zgodziła się na spotkanie pojednawcze z przedstawicielami pracowników. Według Komisji spotkanie to nie odbyło się jeszcze przed wydaniem przez Komisję opinii w sprawie skargi. Zostanie ono przeprowadzone, gdy tylko pojawi się taka możliwość. Po zakończeniu konsultacji Komisja sporządzi sprawozdanie i, jeżeli uzna to za stosowne, przedłoży wniosek Radzie.

Ocena Rzecznika Praw Obywatelskich

25. Po pierwsze, Komisja wydaje się twierdzić, że ostatni przegląd skali miał miejsce w 2007 r., a nie w 2006 r. W związku z tym następny przegląd powinien był zostać przeprowadzony w 2009 r. Rzecznik nie może zgodzić się z argumentacją Komisji.

26. Rzecznik Praw Obywatelskich zauważa, że w dniu 26 czerwca 2006 r. Rada przyjęła rozporządzenie (WE, Euratom) nr 1066/2006 dostosowujące od dnia 1 lipca 2006 r. skalę podróży służbowych urzędników i innych pracowników Wspólnot Europejskich w państwach członkowskich. (podkreślenie dodane)

27. W dniu 27 marca 2007 r. Rada przyjęła rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 337/2007 z dnia 27 marca 2007 r. dostosowujące od dnia 1 stycznia 2007 r. skalę mającą zastosowanie do podróży służbowych urzędników i innych pracowników Wspólnot Europejskich do Rumunii i Bułgarii (podkreślenie dodane). Rzecznik Praw Obywatelskich zauważa, że motyw piąty tego rozporządzenia ma następujące brzmienie:

„W związku z przystąpieniem Republiki Bułgarii i Rumunii do Unii Europejskiej w dniu 1 stycznia 2007 r. zwrot urzędnikom i innym pracownikom wydatków poniesionych w związku z podróżami służbowymi do tych krajów powinien od tej daty podlegać zasadom określonym w art. 13 załącznika VII do regulaminu pracowniczego.”;

28. Rzecznik zwraca uwagę, że to ostatnie rozporządzenie rozszerzyło stosowanie tabeli wydatków przewidzianej w art. 13 ust. 3 załącznika VII jedynie na konkretną kategorię podróży służbowych, a mianowicie podróże służbowe odbywające się w Rumunii i Bułgarii. Nie stanowiło to jednak kontroli merytorycznej w rozumieniu art. 13 załącznika VII do regulaminu pracowniczego. Rzecznik nie zna żadnego rozporządzenia z 2007 r. dotyczącego wyjazdów służbowych we wszystkich państwach członkowskich ani nawet wybranych rozporządzeń zmieniających poprzednie przepisy.

29. Rzecznik Praw Obywatelskich zauważa również, że przepisy art. 13 ust. 3 załącznika VII wspominają o tym, że Rada dokonuje przeglądu skali wydatków. Powyższe przepisy nakładają zatem wyraźny obowiązek na Radę, która musi działać na podstawie odpowiedniego wniosku Komisji. Zdaniem Rzecznika Praw Obywatelskich, chociaż Komisja może zadecydować, że pułapy dotyczące wyjazdów służbowych nie powinny być dostosowywane, wniosek taki powinien opierać się na sprawozdaniu i w związku z tym należy przedłożyć Radzie formalny wniosek w tym zakresie. Sam fakt, że Komisja postanawia nie dostosowywać pułapów dotyczących podróży służbowych, nie zwalnia jej z przewidzianego w art. 13 ust. 3 załącznika VII prawnego obowiązku sporządzenia sprawozdania i przedłożenia wniosku.

30. W związku z powyższym Rzecznik uważa, że Komisja nie przedłożyła sprawozdania w terminie dwóch lat, licząc od daty ostatniego przeglądu przez Radę tabeli wydatków przewidzianej w art. 13 ust. 3 załącznika VII do regulaminu pracowniczego, która opierała się na odpowiednim wniosku Komisji.

31. Komisja uzasadniła opóźnienie w przyjęciu powyższego sprawozdania, a tym samym w przedłożeniu wniosku Radzie, wspominając o trwających i długotrwałych konsultacjach z przedstawicielami pracowników, w tym z Komitetem Pracowniczym Parlamentu. Chociaż Rzecznik Praw Obywatelskich przyznaje, że cele Komisji w tym zakresie były rozsądne, nie mogą one uzasadniać nieprzestrzegania przez nią przewidzianych prawem terminów. Ponieważ Komisja nie wykazała obiektywnej niemożności wywiązania się z ciążącego na niej obowiązku prawnego (ultra posse nemo obligatur), Rzecznik stwierdza przypadek niewłaściwego administrowania.

32. Biorąc pod uwagę, że (i) Komisja stwierdziła w swojej opinii, że chce zakończyć przedmiotową procedurę, oraz (ii) skarżący nie zakwestionował powyższego oświadczenia Komisji, Rzecznik uważa, że nie należy dążyć do polubownego rozstrzygnięcia sprawy ani sporządzać projektu zalecenia. Zamyka sprawę uwagą krytyczną poniżej.

B. Wnioski

Na podstawie dochodzenia w sprawie tej skargi Rzecznik zamyka ją następującą uwagą krytyczną:

Komisja nie przedstawiła w terminie przewidzianym w art. 13 ust. 3 załącznika VII do regulaminu pracowniczego sprawozdania i propozycji dotyczących przeglądu tabeli wydatków na podróże służbowe. Był to przypadek niewłaściwego administrowania.

Skarżący i Komisja zostaną poinformowani o tej decyzji.

P. Nikiforos Diamandouros

Sporządzono w Strasburgu dnia 13 grudnia 2010 r.

[1] Dz.U. 2006, L 194, s. 1.

[2] Dyrekcja Generalna Komisji ds. Personelu i Administracji (DG ADMIN) jest obecnie Dyrekcją Generalną ds. Zasobów Ludzkich i Bezpieczeństwa. W niniejszej decyzji zostanie jednak umieszczone odniesienie do „DG ADMIN”, która była prawidłową nazwą w czasie, gdy miały miejsce istotne fakty.