- PL Polski
Tłumaczenia maszynowe mogą zawierać błędy potencjalnie zmniejszające zrozumiałość i dokładność; Rzecznik Praw Obywatelskich nie ponosi odpowiedzialności za jakiekolwiek rozbieżności. Aby uzyskać najbardziej wiarygodne informacje i pewność prawną, należy zapoznać się z następującymi informacjami wersja źródłowa na angielski, do której odnośnik znajduje się powyżej.
Więcej informacji można znaleźć w naszej polityce językowej i tłumaczeniowej.
Decyzja Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich zamykająca dochodzenie w sprawie skargi 333/2009/(BEH)KM przeciwko Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Lotniczego (EASA)
Decyzja
Sprawa 333/2009/(BEH)KM - Otwarta Wtorek | 03 marca 2009 - Decyzja z Poniedziałek | 11 października 2010
Publikując ogłoszenia o zamówieniu, instytucje zamawiające opisują towary lub usługi, których potrzebują, stosując standardowy system odniesienia – Wspólny Słownik Zamówień (CPV). CPV łączy kod z opisem odpowiednich towarów lub usług.
W niniejszej sprawie EASA opublikowała zaproszenie do składania ofert obejmujące pięć różnych części z wykorzystaniem jednego kodu CPV, 72000000 – usługi informatyczne: doradztwo, tworzenie oprogramowania, internet i wsparcie. Skarżący, niemiecki broker informacji, skrytykował stosowanie tego ogólnego kodu CPV, argumentując, że uniemożliwia on potencjalnym oferentom, którzy kierowali się konkretnymi kodami, złożenie oferty. Zwrócił się do EASA o opublikowanie sprostowania. EASA argumentowała, że ogólny kodeks umożliwił dostęp do oferty większej liczbie oferentów. Ponadto usługi zostały opisane bardziej szczegółowo w ogłoszeniu o zamówieniu.
Następnie skarżący zwrócił się do Rzecznika Praw Obywatelskich, który wszczął dochodzenie. W swojej opinii EASA argumentowała, że stosowanie ogólnego kodu było najdokładniejszym podejściem, ponieważ bardziej szczegółowe kody nie obejmowały całości partii, a zatem wprowadzały w błąd.
Rzecznik zauważył, że opisy związane z każdym kodem CPV istnieją we wszystkich językach urzędowych. Dzięki temu oferenci mogą zidentyfikować towary lub usługi wymagane przez organ bez konieczności ich tłumaczenia. Dlatego szczególnie ważne jest, aby wybrać kod CPV, który jest jak najdokładniejszy. W wytycznych dotyczących stosowania kodów CPV, do których EASA odniosła się w swojej opinii, zalecono również wybór jak najdokładniejszego kodu.
W wytycznych tych podkreślono ponadto, że kodeksy można łączyć. Wiązało się to jednak z pytaniem, co należy zrobić, gdy żadna kombinacja konkretnych kodów nie obejmuje całości danych towarów lub usług. Stanowisko EASA, że w takich przypadkach należy stosować jedynie ogólny kod obejmujący wszystkie te towary i usługi, było na pierwszy rzut oka atrakcyjne, biorąc pod uwagę, że było logiczne i łatwe do wdrożenia. Rzecznik uznał jednak, że podejście to nie uwzględnia w wystarczającym stopniu uzasadnionych interesów potencjalnych oferentów i że w związku z tym należy dodać bardziej szczegółowe kody, jeżeli są one dostępne. Byłoby to dokładniejsze i bardziej przejrzyste niż wskazanie jedynie kodu ogólnego.
Rzecznik stwierdził zatem, że podejście EASA nie jest zgodne z zasadami dobrej administracji. Niewłaściwe administrowanie stwierdzone przez Rzecznika dotyczyło jednak konkretnej oferty, która została już zakończona, a skarżący nie podniósł żadnych roszczeń w odniesieniu do przyszłych ofert. Rzecznik zamknęła zatem sprawę uwagą krytyczną.
Okoliczności powstania skargi
1. Skarżący, obywatel Niemiec, jest pośrednikiem informacyjnym, który monitoruje zaproszenia do składania ofert i związane z nimi informacje dla swoich klientów. Usługa ta opiera się na bazie danych TED (Tenders Electronic Daily), która jest internetową wersją suplementu do Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej poświęconego zamówieniom publicznym.
2. Publikując ogłoszenia o zamówieniu i związane z nimi informacje, instytucje zamawiające opisują przedmiot swoich zamówień przy użyciu znormalizowanego systemu referencyjnego, Wspólnego Słownika Zamówień (CPV), ustanowionego rozporządzeniem (WE) nr 2195/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 listopada 2002 r. w sprawie Wspólnego Słownika Zamówień [1]. Praktyka stosowania CPV jest zgodna z załącznikiem VII do dyrektywy 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi [2], który określa informacje, które muszą być zawarte w ogłoszeniach o zamówieniach publicznych, a także z art. 1 ust. 14 tej dyrektywy, który stanowi, że CPV stosuje się jako nomenklaturę referencyjną.
3. W dniu 22 stycznia 2009 r. Europejska Agencja Bezpieczeństwa Lotniczego (EASA) opublikowała w TED zaproszenie do składania ofert nr 30588-2009. Przetarg składał się z pięciu następujących części, z których wszystkie miały ten sam kod CPV 72000000 – usługi informatyczne: doradztwo, tworzenie oprogramowania, Internet i wsparcie:
Część 1: tworzenie i utrzymanie aplikacji internetowych
Część 2: aplikacje klient-serwer, rozwój i konserwacja
Część 3: administrowanie systemem, bazą danych i siecią
Część 4: Konserwacja i wsparcie SAP
Część 5: zarządzanie treścią przedsiębiorstwa, zarządzanie dokumentacją przedsiębiorstwa, wdrażanie, utrzymanie i wsparcie w zakresie zarządzania dokumentami.
4. W dniu 3 lutego 2009 r. skarżący skontaktował się z EASA, aby skrytykować stosowanie tego ogólnego kodu CPV. Stwierdził on, że potencjalni oferenci mieliby trudności z określeniem ofert, które byłyby dla nich istotne, gdyby odpowiednie usługi nie były dokładnie oznaczone odpowiednim kodem CPV. W związku z tym nie byłyby one w stanie uczestniczyć w przetargu opublikowanym przez EASA. Biorąc pod uwagę, że kody CPV rozpoczynające się od 72 stron zajmowały siedem stron w Dzienniku Urzędowym i zawierały szereg bardziej szczegółowych kodów, które bardzo dobrze opisywały usługi objęte przetargiem przez EASA, skarżący był zdania, że należy opublikować sprostowanie do ogłoszenia o zamówieniu. Sprostowanie to powinno zawierać szczegółowe kody CPV odpowiadające usługom zgłoszonym do przetargu.
5. EASA odpowiedziała tego samego dnia, stwierdzając, że kod CPV 72000000 zawiera wszystkie kody niższe w hierarchii. Zastosowanie bardziej ogólnego kodu oznaczało, że zaproszenie do składania ofert było dostępne dla większej liczby przedsiębiorstw działających w danym sektorze, co w rzeczywistości zwiększyło konkurencję. EASA wskazała również, że wymagane usługi opisano bardziej szczegółowo w innej sekcji ogłoszenia o publikacji, i podała link do dalszych informacji na swojej stronie internetowej. Wszystkie niezbędne dokumenty były dostępne na tej stronie. EASA argumentowała ponadto, że fakt, iż skarżący wiedział o ogłoszeniu o zamówieniu i miał dostęp do dalszych informacji opublikowanych na jej stronie internetowej, oznaczał, że zarówno on, jak i inne potencjalnie zainteresowane osoby mogły uzyskać odpowiednie informacje i wziąć udział w przetargu.
6. W dniu 4 lutego 2009 r. skarżący odpowiedział, dziękując EASA za szybką odpowiedź, ale stwierdził, że nie może zgodzić się z jej uzasadnieniem. Przeczytał ponownie rozporządzenie 213/2008 [3] i nie był w stanie znaleźć podstawy dla argumentu EASA, że hierarchicznie wyższy kod automatycznie zawiera odpowiednie niższe kody. Zastanawiał się również, dlaczego kody CPV zostały w ogóle poddane dalszemu przeglądowi, jeżeli, jak twierdziła EASA, użytkownicy w każdym razie wyszukiwali na wyższym poziomie hierarchii. Wręcz przeciwnie, skarżący twierdził, że szczegółowe kody CPV umożliwiłyby zainteresowanym stronom wyszukiwanie odpowiednich ofert w ukierunkowany sposób i udział w nich. Dodał, że firmy czasami instruowały specjalistów takich jak on, aby znaleźli dla nich takie konkretne informacje.
7. EASA odpowiedziała tego samego dnia, potwierdzając opinię wyrażoną w wiadomości e-mail z dnia 3 lutego 2009 r. W związku z tym odrzuciła wniosek skarżącego o opublikowanie sprostowania.
8. Następnie skarżący zwrócił się do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich.
Przedmiot dochodzenia
9. W skardze do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich skarżący podniósł następujące zarzuty:
Odnosząc się wyłącznie do kodu CPV na wysokim poziomie hierarchii w zaproszeniu do składania ofert (ogłoszenie nr 30588-2009), EASA niesłusznie nie zdefiniowała przedmiotu oferty poprzez odniesienie do konkretnych kodów CPV na niższym poziomie hierarchii.
10. Skarżący twierdził, że EASA powinna skorygować wyżej wymienione zaproszenie do składania ofert i zawrzeć odniesienia do kodów CPV dokładnie odpowiadających przedmiotowi zaproszenia do składania ofert.
W przedmiocie dochodzenia
11. Skarga została złożona w dniu 5 lutego 2009 r. W dniu 3 marca 2009 r. Rzecznik wszczął dochodzenie i zwrócił się do EASA o opinię w sprawie skargi.
12. EASA przekazała swoją opinię w dniu 29 maja 2009 r. Opinia ta została przekazana skarżącemu w celu przedstawienia uwag, które przedstawił on w dniu 18 czerwca 2009 r.
13. W dniu 24 sierpnia 2009 r. skarżący poinformował Rzecznika, że wyniki procedury przetargowej zostały opublikowane w TED, ponownie odnosząc się do tego samego ogólnego kodu CPV. Wyraził również wątpliwości co do ostatecznych wartości umów, które dokładnie odpowiadały wartościom pierwotnie przewidzianym w budżecie. Skarżący załączył publikację TED. Rzecznik Praw Obywatelskich poinformował skarżącego, że gdyby zamierzał dodać do swojej skargi nowy zarzut, powinien wiedzieć, że skargi muszą być poprzedzone odpowiednim uprzednim podejściem administracyjnym. Ponieważ nie wydaje się, aby skarżący podejmował takie działania, zarzut ten nie byłby dopuszczalny na tym etapie.
14. W dniu 15 września 2009 r. skarżący poinformował Rzecznika o spotkaniu z Komisją Europejską dotyczącym problemów z bazą danych TED. W wiadomości e-mail z dnia 19 października 2009 r. przesłał on dodatkowe informacje na temat tego spotkania.
15. W dniu 18 lutego 2010 r. Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do EASA o udzielenie dalszych informacji w związku ze skargą. W dniu 31 marca 2010 r. EASA udzieliła odpowiedzi na ten wniosek. Odpowiedź została przekazana skarżącemu w celu przedstawienia uwag, które przedstawił on w dniu 26 kwietnia 2010 r.
Analiza i wnioski Rzecznika Praw Obywatelskich
A. Zarzut, że EASA niesłusznie nie zdefiniowała przedmiotu oferty, odnosząc się do konkretnych kodów CPV na niższym szczeblu hierarchii i powiązanego twierdzenia
Argumenty przedstawione Rzecznikowi Praw Obywatelskich
16. W skardze do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich utrzymano rozumowanie przedstawione w jego e-mailach do EASA. Zwrócił się do Rzecznika o zbadanie w szczególności, czy EASA prawidłowo stosowała rozporządzenie 213/2008 w związku z dyrektywami 2004/17 [4] i 2004/18.
17. W swojej opinii EASA potwierdziła, że przy publikowaniu publicznych ogłoszeń o zamówieniach stara się stosować najbardziej odpowiednie kody CPV. Podniosła ona, że uczyniła to również w odniesieniu do spornego ogłoszenia o zamówieniu.
18. EASA stwierdziła, że nie istnieją prawnie wiążące przepisy dotyczące sposobu wyboru kodu CPV. Wobec braku takich przepisów Komisja odniosła się do niewiążących wytycznych opublikowanych na stronie internetowej SIMAP ("Brama do europejskich zamówień publicznych")[5]. Zawierały one zalecenie, zgodnie z którym "instytucje zamawiające powinny starać się znaleźć kod [CPV], który odpowiada ich planowanemu zakupowi tak dokładnie, jak to możliwe", co EASA przedstawiła ze zdrowym rozsądkiem.
19. Stosując te wytyczne do przedmiotowej sprawy, EASA argumentowała, że ogólny kod CPV jest najbardziej odpowiedni, aby dokładnie odzwierciedlić zakres wszystkich usług objętych przetargiem, ponieważ obejmuje wszystkie pięć części objętych zaproszeniem do składania ofert. Bardziej szczegółowe kody, a nawet kombinacje bardziej szczegółowych kodów, nie opisywały dokładnie całego zakresu poszczególnych części. W związku z tym objęłyby one te części tylko częściowo, co byłoby mniej dokładne i potencjalnie wprowadzające w błąd. EASA argumentowała zatem, że zwiększając ryzyko nieporozumień, bardziej szczegółowe kodeksy byłyby mniej skuteczne niż przyjęte przez nią rozwiązanie.
20. EASA stwierdziła zatem, że spełniła cel polegający na przekazaniu przejrzystych i dokładnych informacji na temat treści odnośnej oferty. Potwierdził to również fakt, że do czasu wysłania opinii do Rzecznika Praw Obywatelskich wpłynęła rekordowa liczba ofert (łącznie 69).
21. W swoich uwagach skarżący podtrzymał swoje stanowisko. Ponadto wskazał, że w bazie danych TED kody CPV są automatycznie tłumaczone na wszystkie 23 języki urzędowe UE. Dzięki temu użytkownicy mogą zlokalizować ogłoszenia o przetargach i powiązane publikacje, które są dla nich istotne, nawet jeśli nie są one publikowane w ich języku ojczystym.
22. Skarżący zaproponował ponadto szereg kodów CPV, które jego zdaniem dokładniej odzwierciedlały poszczególne części zamówienia. Były one następujące:
Część 1: tworzenie i utrzymanie aplikacji internetowych:
72421000-7 Usługi opracowywania aplikacji klienta internetowego lub intranetowego
72422000-4 Usługi opracowywania aplikacji serwera internetowego lub intranetowego
Część 2: Aplikacje klient-serwer, rozwój i konserwacja
72212400-3 Usługi związane z transakcją biznesową i opracowywaniem oprogramowania dla firm osobistych
Część 3: 72212210-4
Usługi tworzenia oprogramowania sieciowego
Część 4: Konserwacja i wsparcie SAP
72212451-5 Usługi opracowywania oprogramowania do planowania zasobów przedsiębiorstwa
Część 5: zarządzanie treścią przedsiębiorstwa, zarządzanie dokumentacją przedsiębiorstwa, wdrażanie, utrzymanie i obsługa zarządzania dokumentami
72212311-2 Usługi opracowywania oprogramowania do zarządzania dokumentami
72250000-2 Usługi systemowe i pomocnicze.
23. Ponadto skarżący sprzeciwił się analizie EASA, zgodnie z którą nie istnieją prawnie wiążące przepisy dotyczące sposobu wyboru kodu CPV. Twierdził on, że biorąc pod uwagę, iż istnieje prawie 9000 kodów CPV, które są zgodne z logiczną hierarchią, należy założyć, że rozporządzenie 213/2008 wymaga wyboru właściwego kodu. Z jego doświadczeń wynika, że zdecydowana większość instytucji zamawiających stosuje szereg kodów CPV w celu opisania treści swoich zamówień. W przypadku stosowania kodów ogólnych są one często uzupełniane bardziej szczegółowymi kodami. Podsumowując, skarżący twierdził, że EASA błędnie zinterpretowała i zastosowała rozporządzenie nr 213/2008.
24. Po przeanalizowaniu tych argumentów Rzecznik zwrócił się do EASA o wyjaśnienie, dlaczego zastosowała ten sam ogólny kod dla wszystkich pięciu części, zamiast zdecydować, który kod opisał każdą pojedynczą część tak dokładnie, jak to możliwe. Rzecznik zapytał ponadto EASA, dlaczego nie skorzystała z możliwości zastosowania więcej niż jednego kodu. Zwrócił się również do EASA o przedstawienie uwag na temat konkretnych kodów sugerowanych przez skarżącego oraz o określenie podstawy stwierdzenia, że hierarchicznie wyższy kod automatycznie zawiera odpowiednie niższe kody.
25. W swojej odpowiedzi EASA powtórzyła swoje stanowisko, że żaden inny kod ani żadna kombinacja kodów nie odzwierciedlałyby dokładniej treści części zgłoszonych do przetargu niż ogólny kod CPV, którego użyła. Według EASA ten ogólny kod CPV był jedynym kodem, który odpowiednio i dokładnie obejmował każdą z pięciu poszczególnych części. EASA wyjaśniła również, że jej zdaniem hierarchiczny związek między różnymi kodeksami, który skarżący zakwestionował, wynikał z samej struktury systemu. Fakt, że kody były zorganizowane w "system drzew", w którym podziały, grupy, klasy i kategorie były identyfikowane przez malejące cyfry (pierwsze dwie cyfry identyfikujące działy, pierwsze trzy grupy i tak dalej)[6] oznaczał, że było oczywiste, że hierarchicznie wyższe kody obejmowały wszystkie niższe kody posiadające te same początkowe cyfry.
26. EASA skomentowała również szczegółowe kodeksy zaproponowane przez skarżącego . Jego zdaniem proponowane kody dla części 1 odnosiły się jedynie do „usług rozwojowych”, a zatem nie obejmowały usług konserwacji. To samo dotyczyło części 2–5, w przypadku których z porównania tytułów części i samego opisu kodów CPV wynikało, że kody sugerowane przez skarżącego nie odpowiadały dokładnie częściom. Zdaniem EASA ogólny kod „72 000 000-5 usług informatycznych: doradztwo, rozwój oprogramowania, internet i wsparcie” był zatem najwłaściwszym kodem do dokładnego określenia zakresu usług objętych przetargiem.
27. Skarżący powstrzymał się od przedstawienia uwag co do istoty argumentów EASA. Zasugerował jednak, że Rzecznik powinien skontaktować się w tej sprawie z kilkoma dyrekcjami generalnymi Komisji.
Ocena Rzecznika Praw Obywatelskich
28. Rzecznik rozumie, że celem kodów CPV jest jak najdokładniejsze opisanie usług lub produktów wymaganych przez organ publikujący ofertę. Jak zauważono w motywie 4 rozporządzenia 2195/2002, CPV wprowadzono w celu zapewnienia „pojedynczego systemu odniesienia, który wykorzystuje ten sam opis towarów w językach urzędowych Wspólnoty i ten sam odpowiadający mu kod alfanumeryczny, umożliwiając w ten sposób pokonanie barier językowych”. Kody CVP umożliwiają zatem oferentom identyfikację przedmiotu oferty bez konieczności uciekania się do tłumaczenia, ponieważ wykaz opisów związanych z każdym kodem CPV istnieje we wszystkich językach urzędowych.
29. W tym kontekście skarżący argumentował, że niektóre przedsiębiorstwa wyszukują konkretne kody w celu znalezienia ofert, które są dla nich interesujące, ponieważ dotyczą towarów lub usług oferowanych przez te przedsiębiorstwa. Rzecznik uważa, że takie podejście wydaje się szczególnie istotne w przypadkach, gdy pełny opis oferty lub poszczególnych części zamówienia nie jest dostępny w języku, którym posługuje się potencjalny oferent.
30. Szczególnie ważne jest zatem, aby kod lub kody CPV wybrane do opisu towarów lub usług zgłoszonych do przetargu były jak najbardziej dokładne i precyzyjne. W tym kontekście należy również odnieść się do motywu 3 rozporządzenia 213/2008, w którym określono cel zwiększenia przyjazności CPV dla użytkownika. Mając to na uwadze, należy przeanalizować podejście EASA w niniejszej sprawie.
31. W swojej opinii EASA stwierdziła, że wobec braku prawnie wiążących przepisów dotyczących sposobu wyboru kodów CPV oparła się na ogólnie przyjętych wytycznych dotyczących CPV, które zostały opublikowane na stronie internetowej SIMAP. EASA powołała się w szczególności na zalecenie zawarte w niniejszych wytycznych, zgodnie z którym wybrany kod powinien odpowiadać danym towarom lub usługom „tak dokładnie, jak to możliwe”. Rzecznik zgadza się z opinią EASA, że takie podejście ma charakter zdroworozsądkowy.
32. Rzecznik zauważa, że wspomniane wytyczne zawierają również następujące wyjaśnienia:
„Oczywiście w standardowych formularzach do publikacji ogłoszeń o zamówieniach publicznych można stosować więcej niż jeden kod (zob. strona internetowa eNotices). Pierwszy z nich będzie uważany za tytuł. Dlatego może być nieco bardziej ogólny (z większą liczbą zer na końcu) niż inne, na przykład jeśli nie jest odpowiedni dokładny kod.
Należy pamiętać, że ze słownika głównego można wybrać więcej niż jeden kod. niemniej jednak lepiej nie wybierać więcej niż 20 kodów.”
33. Z oświadczenia tego wynika, że w przypadku gdy istnieje konkretny kod, który dokładnie opisuje dane towary lub usługi, należy stosować ten kod. Wynika z tego również, że można zastosować bardziej ogólny kod, jeżeli taki konkretny kod nie istnieje. EASA argumentowała, że "struktura drzew" kodów CPV wskazuje na ich hierarchiczny związek. Rzecznik uważa ten argument za przekonujący. Oznacza to, że kod stosowany przez EASA obejmuje wszystkie bardziej szczegółowe kody sugerowane przez skarżącego.
34. Rzecznik uważa ponadto, że uzasadnione jest założenie, że należy stosować bardziej szczegółowe kody, jeżeli kody te, rozpatrywane łącznie, obejmują całość danych towarów lub usług. Na przykład bardziej ogólny kod 72267000-4 Usługi konserwacji i naprawy oprogramowania obejmuje hierarchicznie niższe kody „72267100-0 Konserwacja oprogramowania informatycznego” i 72267200-1 Naprawa oprogramowania informatycznego. W związku z tym, w przypadku gdy organ wymaga jedynie usług naprawczych, powinien wybrać kod 72267200-1, ale w przypadku gdy chce zawrzeć umowę na naprawę i konserwację, powinien wybrać kod 72267200-1 i kod 72267100-0. Zdaniem Rzecznika w takim przypadku rozsądne byłoby również wskazanie zarówno kodeksu ogólnego, jak i dwóch kolejnych kodeksów szczegółowych.
35. Powstaje zatem pytanie, który kod lub które kody należy wskazać, jeżeli bardziej szczegółowe kody, które mogłyby zostać użyte, nie obejmują łącznie całości danych towarów lub usług. Stanowisko EASA, zgodnie z którym należy stosować jedynie ogólny kod obejmujący wszystkie te towary i usługi, jest na pierwszy rzut oka atrakcyjne, biorąc pod uwagę, że jest logiczne i łatwe do wdrożenia. Rzecznik uważa jednak, że podejście to nie uwzględnia w wystarczającym stopniu uzasadnionych interesów potencjalnych oferentów. Jak zauważył skarżący, tacy oferenci mogą być zainteresowani konkretnymi kodami tylko dlatego, że dotyczą towarów lub usług oferowanych przez te przedsiębiorstwa. Podejście stosowane przez EASA znacznie utrudniłoby oferentom ustalenie, czy zaproszenie do składania ofert mogłoby ich zainteresować, ponieważ musieliby oni nie tylko wyszukać swój konkretny kod, ale także bardziej ogólne kody obejmujące ten konkretny kod. Na przykład w niniejszej sprawie ogólny kod stosowany przez EASA obejmuje około 250 bardziej szczegółowych kodów. Rzecznik uważa, że nie jest dobrą praktyką administracyjną spowodowanie niepotrzebnej pracy potencjalnym oferentom, chyba że istnieje dobry powód, który uzasadniałby podejście EASA.
36. EASA argumentowała, że próba zastąpienia stosowanego przez nią kodu ogólnego kodem bardziej szczegółowym doprowadziłaby do „częściowego i niepewnego uwzględnienia rzeczywistych tematów zaproszenia do składania ofert lub do wielu potencjalnych przypadków nakładania się i luk”. Według EASA byłoby to mniej dokładne, potencjalnie wprowadzające w błąd i skutkowałoby mniejszą przejrzystością. Rzecznik Praw Obywatelskich nie jest przekonany do tego argumentu. Zwraca on uwagę, że bardziej szczegółowe kody nie muszą zastępować kodu ogólnego, ale mogą go uzupełniać. Dodanie konkretnych kodów, o ile są one dostępne, byłoby wyraźnie dokładniejsze niż wskazanie jedynie kodu ogólnego. Pod warunkiem, że konkretne kody miałyby zastosowanie przynajmniej do części odpowiednich usług, trudno jest zrozumieć, w jaki sposób ich stosowanie mogłoby wprowadzić oferentów w błąd. Ponadto stosowanie szeregu kodów może być bardziej uciążliwe dla danej instytucji, ale wyraźnie zwiększa przejrzystość. Ponadto same wytyczne, do których odniosła się EASA, przewidują, że można stosować do 20 kodów.
37. Biorąc pod uwagę, że Rzecznik uważa, iż podejście EASA jest błędne, ponieważ opiera się na błędnym założeniu, nie ma potrzeby omawiania każdej z pięciu części, których dotyczy niniejsza sprawa. Dla pełności wywodu przydatne wydaje się jednak bardziej szczegółowe zbadanie jednej z tych części.
38. W odniesieniu do części 1 (opracowywanie i utrzymanie aplikacji internetowych) skarżący zaproponował połączenie kodów 72421000-7 usług opracowywania aplikacji internetowych lub intranetowych dla klientów oraz 72422000-4 usług opracowywania aplikacji internetowych lub intranetowych dla serwerów. EASA słusznie zauważyła, że kody te odnoszą się wyłącznie do „rozwoju”, a nie do „utrzymania”. EASA mogła jednak wyraźnie dodać te szczegółowe kody do ogólnego kodu, który stosowała, co ułatwiło oferentom ustalenie, czy ta część była dla nich interesująca.
39. W celu uzasadnienia swojego podejścia EASA podniosła również, że otrzymała rekordową liczbę ofert w odniesieniu do spornej oferty. Rzecznik uważa za oczywiste, że fakt ten dowodzi, iż przedmiotowe części były przedmiotem zainteresowania znacznej liczby oferentów. Nie wykazano jednak, że EASA stosowała kody CPV, które powinna była stosować do oznaczania tych partii. W związku z tym niemożliwe jest ustalenie, ile innych przedsiębiorstw złożyłoby ofertę, gdyby zastosowano bardziej szczegółowe kody, samodzielnie lub w połączeniu z zastosowanym ogólnym kodem. Jak zauważono powyżej, nic nie stało na przeszkodzie, aby EASA połączyła konkretne kody z kodem ogólnym jako tytułem oferty.
40. W związku z powyższym Rzecznik stwierdza, że EASA nie sprecyzowała przedmiotu oferty, powołując się na najdokładniejszy dostępny kod lub kody CPV, przynajmniej w odniesieniu do części 1. Stanowi to przypadek niewłaściwego administrowania.
41. Gdy Rzecznik Praw Obywatelskich stwierdzi niewłaściwe administrowanie, stara się je wyeliminować, przedstawiając propozycję polubownego rozwiązania lub projekt zalecenia dla danej instytucji. Niewłaściwe administrowanie stwierdzone w niniejszej decyzji dotyczy jednak konkretnej oferty, która została już zakończona. W związku z tym EASA nie może już zaradzić stwierdzonym przez Rzecznika przypadkom niewłaściwego administrowania. Ponadto skarżący nie podniósł żadnych argumentów w odniesieniu do przyszłych ofert.
42. W tych okolicznościach Rzecznik uważa, że należy zamknąć sprawę uwagą krytyczną. Rzecznik ufa, że EASA należycie uwzględni tę krytyczną uwagę przy publikowaniu kolejnych zaproszeń do składania ofert.
B. Wnioski
Na podstawie dochodzenia w sprawie tej skargi Rzecznik zamyka ją następującą uwagą krytyczną:
Zasady dobrej administracji nakładają na instytucje i organy Unii Europejskiej obowiązek określenia przedmiotu zamówienia ogłoszonego do przetargu poprzez odniesienie się do najdokładniejszego dostępnego kodu lub kodów CPV. W niniejszej sprawie EASA tego nie uczyniła, ponieważ użyła ogólnego kodu do wyznaczenia wszystkich pięciu części swojej oferty bez dodawania bardziej szczegółowych kodów. Stanowi to przypadek niewłaściwego administrowania.
Skarżący i EASA zostaną poinformowani o tej decyzji.
P. Nikiforos Diamandouros
Sporządzono w Strasburgu dnia 11 października 2010 r.
[1] Dz.U. 2002, L 340, s. 1, z późniejszymi zmianami.
[2] Dz.U. L 134, s. 114 , z późniejszymi zmianami.
[3] Rozporządzenie Komisji (WE) nr 213/2008 z dnia 28 listopada 2007 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 2195/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie Wspólnego Słownika Zamówień (CPV) oraz dyrektywy 2004/17/WE i 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie procedur udzielania zamówień publicznych w odniesieniu do zmiany CPV, Dz.U. 2008, L 74, s. 1.
[4] Dyrektywa 2004/17/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. koordynująca procedury udzielania zamówień przez podmioty działające w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i usług pocztowych, Dz.U. L 134, s. 1.
[5] Przewodnik jest dostępny na stronie http://simap.europa.eu/codes-and-nomenclatures/codes-cpv/codes-cpv_en.htm.
[6] Wytyczne opublikowane na stronie http://simap.europa.eu/index_en.htm: Czym jest CPV?