Strasburg, 11 grudnia 2006 r.

Szanowny Panie,

W dniu 26 września 2004 r. złożył Pan skargę do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczącą wykluczenia Pana z konkursu otwartego COM/LA/1/02.

W dniu 17 listopada 2004 r. przekazałem skargę dyrektorowi Europejskiego Urzędu Doboru Kadr („EPSO”). EPSO przesłało swoją opinię w dniu 24 lutego 2005 r. Przekazałem go Panu wraz z zaproszeniem do przedstawienia uwag, które przesłał Pan w dniu 15 marca 2005 r.

W dniu 5 kwietnia 2005 r. postanowiłem przeprowadzić dalsze dochodzenia, wysyłając do EPSO pismo zawierające prośbę o dalsze uwagi. Poinformowałem Pana o tych dalszych dochodzeniach w tym samym dniu. W dniu 30 maja 2005 r. EPSO odpowiedziało na moje pismo z dalszymi pytaniami. Przekazałem go Panu z zaproszeniem do zgłaszania uwag. Przesłał Pan swoje uwagi w dniu 13 lipca 2005 r.

W dniu 18 listopada 2005 r. przedstawiłem propozycję polubownego rozwiązania jednej z części Pańskiej skargi i tego samego dnia przesłałem Panu kopię mojej propozycji.

W dniu 24 stycznia 2006 r. EPSO przesłało odpowiedź na moją propozycję rozwiązania polubownego. Przekazałem go Panu z zaproszeniem do zgłaszania uwag. Przesłał mi Pan swoje uwagi w dniu 25 marca 2006 r.

WNIOSEK

W dniu 29 kwietnia 2003 r. skarżący uczestniczył w konkursie otwartym COM/LA/1/02 (tłumacze anglojęzyczni) organizowanym przez Europejski Urząd Doboru Kadr („EPSO”). Konkurs wymagał "doskonałej znajomości języka angielskiego"(pkt A.II.3 ogłoszenia o konkursie).

W teście, który obejmował tłumaczenie tekstu niewyspecjalizowanego bez słownika, skarżący uzyskał 0 z 20 punktów. W dniu 7 sierpnia 2003 r. skarżący zwrócił się do EPSO z prośbą o wyjaśnienia. EPSO udzieliło odpowiedzi w dniu 17 września 2003 r., potwierdzając ocenę komisji konkursowej. EPSO załączyło również kopię testu tłumaczeniowego skarżącego oraz kopię arkusza oceny Rady. Arkusz oceny zawierał siedem pól, które można było zaznaczyć, aby wskazać, że popełniono określone rodzaje błędów (zmysł, pominięcie, gramatyka, leksyka, pisownia, interpunkcja, przejrzystość). Pola dotyczące sensu, pominięcia, gramatyki, leksyki i interpunkcji zostały zaznaczone. Natomiast Izba Odwoławcza nie zaznaczyła pól dotyczących pisowni i jasności.

W skardze do Rzecznika skarżący zauważył, że kopia jego testu tłumaczeniowego nie zawiera żadnych poprawek.

Skarżący zauważył ponadto, że słyszał o preferowaniu kandydatów z krajów przystępujących.

Skarżący przedstawił następujące zarzuty:

1. że komisja konkursowa niesłusznie przyznała mu 0 punktów, gdy jednocześnie nie zaznaczono dwóch pól w arkuszu oceny.
2. że nie otrzymał wystarczających lub jasnych informacji na temat sposobu, w jaki oznakowanie zostało przeprowadzone.
3. dyskryminacja w formie preferencji dla kandydatów z krajów przystępujących.

Skarżący twierdził, że powinien otrzymać wyjaśnienia w związku z powyższym.

Wydaje się, że skarżący nie skontaktował się z EPSO w sprawie trzeciego zarzutu. Rzecznik poinformował go zatem, że zarzut ten jest niedopuszczalny ze względu na brak uprzedniego podejścia administracyjnego (art. 2 ust. 4 statutu Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich (1)).

WNIOSEK

Opinia EPSO

W swojej opinii EPSO przedstawiło w skrócie następujące uwagi.

1. W świetle uwag skarżącego należy odnotować następujące wyjaśnienie procedury znakowania:

W konkursach takich jak ten tutaj, każdy test jest oznaczony anonimowo przez co najmniej dwa znaczniki. Aby móc ocenić jakość tłumaczeń, komisja konkursowa określiła w tym przypadku z wyprzedzeniem pewne kryteria oceny, w tym listę możliwych błędów: błędy sensu, pominięcia, gramatyki, leksyki, pisowni, interpunkcji i jasności.

Po sprawdzeniu, czy kryteria te zostały prawidłowo zastosowane przez znaczniki, oraz po przeanalizowaniu ich uwag i spostrzeżeń komisja konkursowa ustaliła wyniki. Opinia całej Rady znajduje się w arkuszu oceny.

Należy położyć nacisk na znaczenie ustanowienia kryteriów, które są stosowane jednolicie przy oznaczaniu każdego badania. Dzięki temu komisja konkursowa może rzetelnie i spójnie porównywać wyniki wszystkich kandydatów.

W niniejszej sprawie za każdy błąd odliczono pewną liczbę punktów, różniących się w zależności od wagi błędu.

Błędy wykryte w tłumaczeniu skarżącego zostały wskazane w arkuszu oceny poprzez zaznaczenie znaczników w odpowiednich polach. Zaznaczenie jednego z tych pól oznaczało, że w teście wykryto co najmniej jeden błąd tego rodzaju, ale za każdy błąd tego samego rodzaju utracono punkty. Tłumaczenie skarżącego zawierało kilka błędów tego samego rodzaju, dla każdej kategorii wykrytego błędu (innymi słowy, kilka błędów sensu, pominięcia, gramatyki, leksyki i interpunkcji), co doprowadziło do odliczenia maksymalnej liczby punktów teoretycznie możliwej, co dało ostateczny wynik. Wbrew argumentom skarżącego test tłumaczeniowy skarżącego nie zasługiwał na wyższą ocenę niż 0 na 20 punktów tylko dlatego, że nie wszystkie pola zostały zaznaczone.

Własna ocena skarżącego - lub kogoś spoza komisji konkursowej - oraz jego wiara w jakość własnego egzaminu nie mogą zastąpić obiektywnej oceny komisji, która jako jedyna jest właściwa do ustalenia, czy kandydat może zostać dopuszczony do następnego etapu konkursu, po przeprowadzeniu badania porównawczego, które po raz kolejny może przeprowadzić tylko komisja konkursowa.

2. W odniesieniu do uwagi skarżącego, że kopia jego testu tłumaczeniowego nie zawierała żadnych poprawek, członkowie komisji konkursowej nie dokonują adnotacji w skryptach egzaminacyjnych. Rada może zwrócić się do znaczników o działanie w charakterze egzaminatorów, zgodnie z odpowiednimi przepisami regulaminu pracowniczego (art. 3 akapit trzeci załącznika III). Sąd Pierwszej Instancji miał już okazję wypowiedzieć się w przedmiocie sposobu, w jaki Izba powinna oceniać testy, i wskazał, że nie jest konieczne umieszczanie poprawek na oryginalnych pismach. Korekty powinny być dokonywane w taki sposób, aby nie miały wpływu na późniejsze oceny dokonywane przez inny marker (2).

Uwagi skarżącego

W swoich uwagach skarżący podtrzymał zarzuty, które rozwinął. Stwierdził również, że jego zdaniem oznaczenie było błędne.

Dalsze zapytania

Po dokładnym rozważeniu opinii EPSO i uwag skarżącego okazało się, że konieczne są dalsze dochodzenia.

Dalsze dochodzenia Rzecznika
Praw Obywatelskich

Rzecznik zwrócił się do EPSO o ustosunkowanie się do następujących kwestii poruszonych przez skarżącego w związku z jego drugim zarzutem:

1. informacje zawarte w arkuszu oceny były niewystarczające; oraz
2. pola w arkuszu oceny wskazujące rodzaje błędów nie odpowiadały treści egzaminu.

EPSO zostało ponadto poproszone o ustosunkowanie się do zarzutu skarżącego, że ocena jego testu była błędna pod względem merytorycznym. Skarżący zwrócił się w związku z tym o niezależną ponowną ocenę jego tłumaczenia.

Opinia EPSO

W swojej opinii EPSO przedstawiło w skrócie następujące uwagi:

Kluczową kwestią jest to, że decyzje podejmowane przez komisję konkursową muszą być wystarczająco uzasadnione, aby umożliwić kandydatom zrozumienie powodów, dla których komisja konkursowa podjęła daną decyzję. Trybunał konsekwentnie orzekał, że w decyzjach podejmowanych przez izby w odniesieniu do oceny testów ocena przyznana sama w sobie stanowi wystarczającą podstawę oceny izby i że izba nie jest w żaden sposób zobowiązana do wyjaśnienia, dlaczego wyniki kandydata były niewystarczające.

Zgodnie ze zobowiązaniem podjętym wobec Rzecznika Praw Obywatelskich kandydaci, którzy zwracają się o dodatkowe informacje dotyczące oceny ich egzaminów pisemnych, powinni otrzymać informacje w formie arkusza oceny. Stąd informacje zawarte w arkuszu przesłanym skarżącemu, umożliwiające mu zidentyfikowanie rodzajów błędów popełnionych w jego teście tłumaczeniowym.

Jeśli chodzi o treść arkusza oceny, warto zauważyć, że test, który ma zostać oceniony, dotyczył tłumaczenia i że w takim przypadku normalne jest, do celów znakowania, zidentyfikowanie wykazu możliwych błędów, takich jak błędy użyte w arkuszu oceny, za które odliczono oceny.

Istnieje jednak różnica między informowaniem o powodach niepowodzenia testu a dążeniem do omówienia oceny w taki sposób, aby zastąpić komisję konkursową w wykonywaniu jej szerokich uprawnień dyskrecjonalnych uznanych w orzecznictwie Trybunału.

Po stwierdzeniu przez komisję konkursową niedociągnięć w teście pisemnym fakt, że kandydat nie zgadza się ze stwierdzonymi błędami, nie nakłada na komisję konkursową obowiązku uzasadnienia każdego aspektu jej decyzji. W związku z tym nie można wymagać od niego przedstawienia każdemu kandydatowi, na jego żądanie, bardziej szczegółowych powodów jego oceny, na przykład w przypadku, gdy kandydat popełnił błąd w zakresie rozsądku lub gramatyki (w przypadku testu tłumaczeniowego, jak w niniejszej skardze).

Zadaniem komisji konkursowej jest wyłonienie najlepszych kandydatów, zgodnie z regulaminem pracowniczym, a nie podejmowanie dyskusji z kandydatami na temat powodów swoich decyzji.

Jeżeli chodzi o niezależną ponowną ocenę tłumaczenia skarżącego, nie byłoby to możliwe w niniejszej sprawie bez ponownej oceny tłumaczeń przedłożonych przez wszystkich kandydatów, biorąc pod uwagę, że ocena miała charakter porównawczy. Ponowna ocena jedynie tłumaczenia skarżącego oznaczałaby naruszenie zasady niedyskryminacji w stosunku do pozostałych kandydatów.

Uwagi skarżącego

W swoich uwagach dotyczących opinii EPSO skarżący podtrzymał swoje zarzuty i zarzuty.

SKUTKI OMBUDSMANA DO OSIĄGNIĘCIA PRZYJAZNEGO ROZWIĄZANIA

Po dokładnym rozpatrzeniu opinii i uwag Rzecznik nie był przekonany, że EPSO odpowiednio zareagowało na zarzut skarżącego dotyczący dostępu do informacji.

Propozycja rozwiązania polubownego

Art. 3 ust. 5 Statutu Rzecznika Praw Obywatelskich (3) nakazuje Rzecznikowi Praw Obywatelskich poszukiwanie, w miarę możliwości, polubownego rozwiązania z daną instytucją w celu wyeliminowania przypadku niewłaściwego administrowania i usatysfakcjonowania skarżącego. Rzecznik uznał, że arkusz oceny przekazany skarżącemu w niniejszej sprawie nie może być uznany za dostarczający skarżącemu wystarczająco jasnych i szczegółowych informacji w znaczeniu wyrażonym w sprawozdaniu specjalnym Rzecznika z dnia 18 października 1999 r. dla Parlamentu Europejskiego, które zostało przyjęte przez Komisję w tym samym roku (patrz poniżej). Tymczasowy wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczący niniejszej sprawy był zatem taki, że może to stanowić przypadek niewłaściwego administrowania. W związku z tym przedstawił następującą propozycję rozwiązania polubownego:

EPSO mogłoby udzielić skarżącemu informacji, które w wystarczającym stopniu wskazywałyby na wagę i zakres poszczególnych rodzajów błędów wskazanych w arkuszu oceny.

Propozycja Rzecznika opierała się na następujących przesłankach:

1. Skarżący twierdził, że nie otrzymał wystarczających lub jasnych informacji na temat sposobu, w jaki oznakowanie zostało przeprowadzone.

2. W swojej opinii EPSO przedstawiło różne aspekty metod oceny stosowanych przez komisję konkursową.

3. W świetle opinii EPSO i uwag skarżącego, w których podtrzymał on swoje zarzuty, Rzecznik postanowił przeprowadzić dalsze dochodzenia. Rzecznik zwrócił się do EPSO o ustosunkowanie się między innymi do opinii skarżącego, że informacje zawarte w arkuszu oceny są niewystarczające.

4. W swojej opinii EPSO stwierdziło, że zgodnie ze zobowiązaniem podjętym wobec Rzecznika uzgodniono, że kandydaci, którzy zwrócą się o dodatkowe informacje dotyczące oceny ich egzaminów pisemnych, powinni otrzymać takie informacje w formie arkusza oceny. W związku z tym informacje zawarte w arkuszu przesłanym kandydatowi umożliwiają mu zidentyfikowanie rodzajów błędów popełnionych podczas testu z tłumaczenia pisemnego. Jeśli chodzi o treść arkusza oceny, test, który miał zostać oceniony, dotyczył tłumaczenia i w takim przypadku do celów znakowania normalne było zidentyfikowanie wykazu możliwych błędów, takich jak błędy użyte w arkuszu oceny, za które odliczano oceny. Istnieje jednak różnica między informowaniem o powodach niepowodzenia testu a dążeniem do omówienia oceny w taki sposób, aby zastąpić komisję konkursową w wykonywaniu jej szerokich uprawnień dyskrecjonalnych uznanych w orzecznictwie Trybunału. Po stwierdzeniu przez Jednolitą Radę niedociągnięć w teście pisemnym fakt, że kandydat nie zgadza się ze stwierdzonymi błędami, nie nakłada na Jednolitą Radę obowiązku uzasadnienia każdego aspektu jej decyzji. Nie można zatem wezwać go do przedstawienia każdemu kandydatowi, na jego wniosek, bardziej szczegółowych powodów jego oceny, na przykład w przypadku, gdy kandydat popełnił błąd w zakresie rozsądku lub gramatyki (w przypadku testu tłumaczeniowego, jak w niniejszej skardze).

5. W swojej propozycji polubownego rozwiązania Rzecznik zauważył najpierw, że przedstawione przez EPSO zestawienie różnych aspektów metod oceny stosowanych przez komisję konkursową nie zawierało informacji na temat kryteriów oceny istotnych dla oceny wyników kandydata na podstawie wagi i zakresu rodzajów błędów wskazanych w arkuszu oceny. Rzecznik wskazał, że w dniu 10 października 2005 r. wszczął dochodzenie z własnej inicjatywy, OI/5/05/PB, w sprawie dostępu do kryteriów oceny ustanowionych przez zarządy w odniesieniu do egzaminów pisemnych. W zakresie, w jakim pierwszy zarzut skarżącego może być interpretowany jako dotyczący również tej kwestii, Rzecznik uznał, że w świetle prowadzonego przez niego dochodzenia z własnej inicjatywy, o którym tu mowa, nie ma podstaw do prowadzenia dalszych dochodzeń w tej sprawie (4).

6. W odniesieniu do informacji zawartych w arkuszu oceny Rzecznik zauważył, że zobowiązanie, do którego odnosi się EPSO, zostało podjęte w następstwie sprawozdania specjalnego Rzecznika z 1999 r. Sprawozdanie sporządzono w następstwie dochodzenia z własnej inicjatywy Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie tajemnicy, która stanowiła część procedury rekrutacyjnej Komisji (5). Sprawozdanie specjalne zawierało m.in. formalne zalecenie, aby w przyszłych konkursach rekrutacyjnych Komisja udostępniała kandydatom na żądanie ich własne, sprawdzone dokumenty egzaminacyjne. Zalecenie to opierało się na następujących przesłankach:

"...możliwość sprawdzenia własnego, oznaczonego skryptu egzaminacyjnego niesie ze sobą szereg korzyści dla kandydata. Po pierwsze, kandydat zyskuje możliwość odkrycia swoich błędów, a tym samym poprawy swoich przyszłych wyników. Po drugie, zwiększa się zaufanie kandydata do administracji. Jest to ważne, ponieważ wydaje się, że istnieje powszechne przekonanie, że testy nie zawsze są właściwie oceniane przez Komisję, a nawet że czasami nie są one w ogóle oceniane. Po trzecie, jeśli kandydat uważa, że został niewłaściwie oceniony, będzie mógł argumentować o wiele dokładniej, jeśli widział swój znakomity scenariusz egzaminacyjny"(s. 5 sprawozdania specjalnego Rzecznika Praw Obywatelskich).

7. W piśmie z dnia 7 grudnia 1999 r. były przewodniczący Komisji, Romano Prodi, przyjął zalecenie Rzecznika Praw Obywatelskich, zgodnie z którym kandydaci powinni mieć dostęp do swoich dokumentów egzaminacyjnych. W swoim piśmie do Rzecznika Praw Obywatelskich stwierdził, co następuje:

„Komisja z zadowoleniem przyjmuje zalecenia zawarte w niniejszym sprawozdaniu i zaproponuje niezbędne rozwiązania prawne i organizacyjne, aby umożliwić kandydatom dostęp do ich własnych, oznakowanych dokumentów egzaminacyjnych, na ich wniosek, począwszy od dnia 1 lipca 2000 r.”(6).

8. Rzecznik Praw Obywatelskich uznał, że dostarczenie kandydatom kopii arkusza oceny końcowej komisji konkursowej może stanowić odpowiednią wskazówkę co do oceny komisji dotyczącej błędów i uchybień stwierdzonych w dokumencie egzaminacyjnym kandydata. Adekwatność informacji zawartych w arkuszu oceny należy ocenić w świetle celu, jakim jest dostarczenie kandydatowi kopii jego ocenionego dokumentu egzaminacyjnego, określonego w sprawozdaniu specjalnym Rzecznika Praw Obywatelskich, o którym mowa powyżej. W związku z tym arkusz oceny musi dostarczać zainteresowanemu kandydatowi wystarczająco jasnych i szczegółowych informacji w świetle tych celów. Wymóg ten oznacza, że w przypadku gdy arkusz oceny dotyczy testu tłumaczeniowego, musi on zawierać informacje nie tylko na temat każdego rodzaju błędu, ale także na temat wagi i zakresu błędów lub niedociągnięć stwierdzonych w dokumencie kandydata, nie nakładając jednak nieracjonalnego obciążenia administracyjnego na izby. W związku z powyższym Rzecznik Praw Obywatelskich wskazał również, że ze względu na szeroki zakres uznania, jakim dysponuje Izba przy ocenie wyników kandydatów w testach, nie ma ona żadnego prawnego ani wynikającego z zasad dobrej administracji obowiązku przedstawiania kandydatom szczegółowej opinii na temat konkretnych błędów stwierdzonych przez Radę. W przypadku takim jak niniejszy informacje, które należy podać, mogły zawierać wystarczające wskazówki co do liczby wykrytych błędów w poszczególnych zidentyfikowanych rodzajach błędów oraz co do tego, czy popełniono poważne błędy, czy tylko drobne błędy. Takie informacje byłyby szczególnie przydatne dla kandydatów, którzy nie uzyskali wymaganego minimum, ponieważ tacy kandydaci często będą chcieli wiedzieć, pod jakimi względami powinni dążyć do poprawy swoich wyników w przyszłych konkursach.

9. W świetle powyższego Rzecznik uznał, że arkusz oceny przekazany skarżącemu w niniejszej sprawie nie może być uznany za dostarczający skarżącemu informacji wystarczająco jasnych i szczegółowych w znaczeniu wyrażonym w sprawozdaniu specjalnym Rzecznika z 1999 r., które zostało przyjęte przez Komisję w tym samym roku. Rzecznik wstępnie stwierdził, że może to stanowić przypadek niewłaściwego administrowania, w związku z czym zgłoszono wyżej wymienioną propozycję polubownego rozwiązania.

Odpowiedź EPSO na propozycję Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczącą polubownego rozwiązania

W odpowiedzi na propozycję Rzecznika dotyczącą polubownego rozwiązania EPSO przedstawiło w skrócie następujące uwagi:

Aby zrozumieć sposób oznaczania danego tłumaczenia, należy pamiętać, że błędy wykryte w testach tłumaczeniowych były karane ze względu na ich wagę.

Każdy test został oznaczony co najmniej dwoma markerami, z których każdy wykrył błędy w tłumaczeniu i ocenił jakość tłumaczenia.

Zastosowano następującą metodę znakowania: Każdy test zawierał maksymalnie 40 punktów. Od tej maksymalnej kwoty odjęto pewną liczbę punktów, w zależności od rodzaju popełnionego błędu. Jeden punkt (na 40) został odjęty za błędy interpunkcyjne, podczas gdy błędy znaczenia, pominięcia, gramatyki, słownictwa i jasności zostały ukarane zgodnie z ich powagą, tj. jednopunktowe odliczenie za błędy, które nie miały wpływu na ogólne zrozumienie tekstu, oraz trzypunktowe odliczenie za błędy, które poważnie wpłynęły na znaczenie lub jasność tekstu.

W odniesieniu do każdego testu komisja konkursowa została poinformowana o ocenie każdego znacznika (która może się nieznacznie różnić w zależności od osoby) i zdecydowała, czy należy przystąpić do trzeciego oznakowania przed ustaleniem ostatecznej oceny w teście.

Po zapoznaniu się z ocenami dokonanymi przez kandydatów komisja konkursowa ustaliła ostateczną ocenę, którą następnie podzielono przez dwa w celu uzyskania oceny na 20 punktów, zgodnie z wymogami ogłoszenia o konkursie.

W przypadku skarżącego w niniejszej sprawie komisja konkursowa odnotowała łącznie 40 punktów karnych w każdym oznaczeniu, co dało 0 z 40 punktów w teście.

Ostateczna ocena komisji konkursowej polegała wyłącznie na ustaleniu ogólnej liczby punktów na 20, zgodnie z wymogami ogłoszenia o konkursie. Aby umożliwić kandydatom zidentyfikowanie ich słabych punktów, Rada wskazuje następnie w arkuszu oceny kategorie popełnionych błędów, ale nie liczbę błędów w każdej kategorii, ponieważ ocena końcowa ma decydujące znaczenie w kontekście konkursu. Jak już zauważyło EPSO, skarżący uzyskał 0 z 20, a kategorie błędów zostały również wskazane w arkuszu oceny za pomocą zaznaczeń w odpowiednich polach.

EPSO podkreśla jednak, że powyższe informacje na temat metod pracy komisji konkursowej dotyczą wyłącznie danego konkursu. Ponieważ każda rada jest niezależna, rada w innym konkursie tłumaczeniowym może przyjąć różne metody pracy. Izby mogą swobodnie określać zarówno charakter, jak i wagę różnych błędów tłumaczeniowych, aczkolwiek w granicach ram i celów konkursu.

Aby umożliwić kandydatom poprawę wyników we wszelkich przyszłych konkursach, EPSO uważa, że jedynie wskazanie kategorii popełnionych błędów, w przeciwieństwie do liczby punktów odejmowanych w zależności od wagi błędu, jest przydatne dla kandydatów, ponieważ uwypukla niedociągnięcia w ich tłumaczeniach. W konsekwencji EPSO uważa, że arkusz oceny sporządzony w ramach danego konkursu tłumaczeniowego dostarcza wystarczająco szczegółowych wskazówek, aby umożliwić kandydatom zrozumienie decyzji komisji konkursowej.

Uwagi skarżącego

W swoich uwagach dotyczących odpowiedzi EPSO skarżący podtrzymał skargę.

DECYZJA

1 Wydanie 0 punktów bez zaznaczenia wszystkich pól błędu

1.1 W dniu 29 kwietnia 2003 r. skarżący uczestniczył w konkursie otwartym COM/LA/1/02 (tłumacze anglojęzyczni) organizowanym przez Europejski Urząd Doboru Kadr ("EPSO"). Konkurs wymagał "doskonałej znajomości języka angielskiego"(pkt A.II.3 ogłoszenia o konkursie). W teście na tłumaczenie tekstu niewyspecjalizowanego bez słownika skarżący uzyskał 0 na 20 punktów. W dniu 7 sierpnia 2003 r. skarżący zwrócił się do EPSO z prośbą o wyjaśnienia. EPSO odpowiedziało w dniu 17 września 2003 r., potwierdzając ocenę dokonaną przez komisję konkursową. EPSO załączyło również kopię testu tłumaczeniowego skarżącego oraz kopię arkusza oceny Rady. Arkusz oceny zawierał siedem pól, które można było zaznaczyć, aby wskazać, że popełniono określone rodzaje błędów (zmysł, pominięcie, gramatyka, leksyka, pisownia, interpunkcja, przejrzystość). Pola dotyczące sensu, pominięcia, gramatyki, leksyki i interpunkcji zostały zaznaczone. Natomiast Izba Odwoławcza nie zaznaczyła pól dotyczących pisowni i jasności. W skardze do Rzecznika skarżący zauważył, że kopia jego testu tłumaczeniowego nie zawiera żadnych poprawek. Skarżący twierdził, że Rada niesłusznie przyznała mu 0 punktów, gdy jednocześnie nie zaznaczono dwóch pól w arkuszu oceny.

1.2 W swojej opinii EPSO wyjaśniło, że w niniejszej sprawie za każdy błąd odliczono pewną liczbę punktów, a liczba usuniętych punktów różniła się w zależności od wagi błędu. Błędy wykryte w tłumaczeniu skarżącego zostały wskazane w arkuszu oceny poprzez zaznaczenie znaczników w odpowiednich polach. W jednym z tych pól zaznaczono, że w badaniu wykryto co najmniej jeden błąd tego rodzaju, ale za każdy błąd tego samego rodzaju odebrano dodatkowe punkty. Tłumaczenie skarżącego zawierało kilka błędów tego samego rodzaju, w każdej kategorii błędu (innymi słowy, kilka błędów sensu, pominięcia, gramatyki, leksyki i interpunkcji). Doprowadziło to do odjęcia maksymalnej liczby punktów, co dało ostateczny wynik. Wbrew argumentom skarżącego test tłumaczeniowy skarżącego nie zasługiwał na wyższą ocenę niż 0 tylko dlatego, że nie wszystkie pola zostały zaznaczone.

1.3 W swoich uwagach skarżący podtrzymał zarzut.

1.4 Rzecznik zauważa, że oceny, jakich komisja konkursowa dokonuje w ramach konkursu, oceniając wiedzę i umiejętności kandydatów, a także decyzje, które podejmuje w odniesieniu do tego, czy kandydat nie zdał egzaminu, stanowią wyraz oceny wartościującej. Są one objęte szerokimi uprawnieniami dyskrecjonalnymi, z których korzysta rada, i podlegają kontroli Rzecznika Praw Obywatelskich jedynie w przypadku oczywistego naruszenia zasad regulujących pracę rady (7).

1.5 Skarżący, formułując zarzut w tej sprawie, wydawał się uważać, że komisja konkursowa nie mogła przyznać mu 0 punktów, jeżeli dwa pola błędu w arkuszu oceny nie zostały zaznaczone. Jego zdaniem EPSO przedstawiło swoje metody oznaczania, wyjaśniając zasadniczo, że liczba możliwych punktów do odliczenia (20) nie została proporcjonalnie podzielona w zależności od liczby rodzajów błędów. Oznacza to, że maksymalna liczba możliwych punktów do odliczenia może zostać osiągnięta w wyniku tylko kilku rodzajów błędów.

1.6 W związku z powyższym Rzecznik uważa, że EPSO przedstawiło odpowiednie wyjaśnienia w odniesieniu do pierwszego zarzutu skarżącego i że nic nie wskazuje na to, aby komisja konkursowa działała w granicach przysługującego jej szerokiego zakresu uznania przy dokonywaniu oceny wyników kandydata. W związku z tym nie doszło do niewłaściwego administrowania w tym aspekcie sprawy.

2 Brak wystarczających lub jasnych informacji

2.1 Skarżący twierdził, że nie otrzymał wystarczających lub jasnych informacji na temat sposobu, w jaki oznakowanie zostało przeprowadzone.

2.2 W swojej opinii EPSO przedstawiło różne aspekty metod oceny stosowanych przez komisję konkursową (zob. pkt 1.2 powyżej).

2.3 W świetle opinii EPSO i uwag skarżącego, w których podtrzymał on swoje zarzuty, Rzecznik postanowił przeprowadzić dalsze dochodzenia. Rzecznik zwrócił się do EPSO o ustosunkowanie się do opinii skarżącego, stwierdzając w związku z jego zarzutem, że (i) informacje zawarte w arkuszu oceny są niewystarczające; oraz (ii) że pola w arkuszu oceny wskazujące rodzaje błędów nie odpowiadały treści egzaminu.

2.4 W odniesieniu do ppkt (i) fakty i stanowiska podsumowano powyżej w części "Wysiłki Rzecznika Praw Obywatelskich na rzecz osiągnięcia polubownego rozwiązania". Jak zauważono, Rzecznik Praw Obywatelskich przedstawił następującą propozycję:

EPSO mogłoby udzielić skarżącemu informacji, które w wystarczającym stopniu wskazywałyby na wagę i zakres poszczególnych rodzajów błędów wskazanych w arkuszu oceny.

2.5 Rzecznik zauważa, że EPSO odrzuciło propozycję Rzecznika dotyczącą polubownego rozwiązania, ponieważ powstrzymywało się od podawania jakichkolwiek informacji na temat wagi i zakresu poszczególnych rodzajów błędów wskazanych w arkuszu oceny w niniejszej sprawie. EPSO uważa, że powinno podawać jedynie informacje na temat rodzajów błędów. Odzwierciedla to stanowisko EPSO w kilku innych niedawnych sprawach, na przykład 674/2004/PB (orzeczenie z dnia 7 lipca 2006 r.), w których EPSO podkreśliło, że jego zdaniem zadaniem komisji konkursowej nie jest wskazywanie wagi i wagi różnych rodzajów błędów stwierdzonych podczas korekty danego dokumentu (8). Podobnie jak w tych innych sprawach Rzecznik nie uważa, aby EPSO przedstawiło w niniejszej sprawie jakiekolwiek uzasadnione powody odmowy udzielenia informacji na temat wagi i zakresu poszczególnych rodzajów błędów wskazanych w arkuszu oceny. Rzecznik podtrzymuje zatem swoje stwierdzenie niewłaściwego administrowania w odniesieniu do tej części sprawy. Biorąc pod uwagę stanowisko EPSO zarówno w niniejszej sprawie, jak i w wyżej wymienionych sprawach, nie istnieje jednak żadna rozsądna perspektywa przyjęcia przez EPSO projektu zalecenia w tej samej kwestii w niniejszej sprawie. Rzecznik zamyka zatem sprawę uwagą krytyczną poniżej. Rzecznik rozważy jednak również, czy przedmiotowa kwestia mogłaby zostać z pożytkiem uwzględniona w jego dochodzeniu z własnej inicjatywy w sprawie dostępu do kryteriów oceny ustanowionych przez zarządy na potrzeby egzaminów pisemnych (OI/5/2005/PB). Rzecznik może również rozważyć, czy właściwe byłoby wszczęcie odrębnego dochodzenia z własnej inicjatywy.

2.6 W odniesieniu do punktu (2), o którym mowa powyżej, tj. poglądu skarżącego, że pola w arkuszu oceny wskazujące rodzaje błędów nie odpowiadały treści egzaminu, skarżący wydaje się zasadniczo uważać, że komisja konkursowa naruszyła ogłoszenie o konkursie, stosując nieistotne kryteria oceny.

2.7 Przedmiotowe badanie dotyczyło tłumaczenia na język angielski bez słownika tekstu niewyspecjalizowanego (część B.1.b ogłoszenia o konkursie), którego celem było ustalenie, czy skarżący doskonale zna język angielski (część A.II.3.a). W tym względzie przegląd Rzecznika ogranicza się do kwestii, czy oznaczenie na podstawie rodzajów błędów wskazanych w arkuszu oceny było zgodne z wyżej wymienionym celem (9).

2.8 W związku z powyższym Rzecznik uważa, że ocena komisji konkursowej na podstawie rodzajów błędów (sens, pominięcie, gramatyka, leksyka, pisownia, interpunkcja, klarowność), przedstawionych w arkuszu oceny, była zgodna z celem testu przedmiotowego konkursu. W związku z tym nie doszło do niewłaściwego administrowania w odniesieniu do tego aspektu skargi.

3 W przedmiocie rzekomego błędnego oznakowania i wniosku o niezależną ponowną ocenę

3.1 Skarżący twierdził, że oznaczenie jego testu było co do istoty błędne. Skarżący zwrócił się w związku z tym o niezależną ponowną ocenę jego tłumaczenia.

3.2 Z opinii EPSO wynikało, że podtrzymało ono swoje stanowisko, przekazane skarżącemu w piśmie z dnia 17 września 2003 r., zgodnie z którym ocena jego testu była prawidłowa. EPSO zwróciło również uwagę, że ocena dokonana w tej sprawie ma charakter porównawczy i że ponowna ocena tłumaczenia skarżącego wiązałaby się z ponowną oceną wszystkich tłumaczeń.

3.3 Skarżący podtrzymał swoje stanowisko.

3.4 Z uwagi na zakres kontroli, o której mowa w pkt 1.4 powyżej, badanie Rzecznika ogranicza się do kwestii, czy doszło do oczywistego naruszenia zasad regulujących pracę komisji konkursowej.

3.5 Rzecznik dokładnie przeanalizował dokumenty przedłożone mu w toku niniejszego dochodzenia, w tym tekst, który ma zostać przetłumaczony, oraz tłumaczenie skarżącego. Na podstawie tej analizy Rzecznik uważa, że nic nie wskazuje na to, by komisja konkursowa dopuściła się oczywistego naruszenia zasad regulujących jej pracę. Zarzut skarżącego nie został zatem poparty dowodami i w związku z tym nie doszło do niewłaściwego administrowania w odniesieniu do tego aspektu sprawy. Wynika z tego, że nie jest konieczne badanie wniosku skarżącego o ponowną ocenę jego testu.

4 Wnioski

Na podstawie dochodzenia Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie tej skargi należy poczynić następującą uwagę krytyczną:

Rzecznik Praw Obywatelskich uważa, jak stwierdzono w jego decyzji w sprawie skargi 674/2004/(MF)PB, że „przekazanie kandydatom kopii końcowego arkusza oceny komisji konkursowej może stanowić odpowiednią wskazówkę co do oceny komisji dotyczącej błędów i niedociągnięć stwierdzonych w dokumencie egzaminacyjnym kandydata. Adekwatność informacji zawartych w arkuszu oceny należy oceniać w świetle celu, jakim jest dostarczenie kandydatowi kopii jego sprawdzonego dokumentu egzaminacyjnego, jak wskazano w specjalnym sprawozdaniu Rzecznika Praw Obywatelskich dla Parlamentu Europejskiego z dnia 18 października 1999 r., które zostało przyjęte przez Komisję Europejską w dniu 7 grudnia 1999 r. W związku z tym arkusz oceny powinien dostarczać zainteresowanemu kandydatowi wystarczająco jasnych i szczegółowych informacji w świetle tych celów. Wymóg ten oznacza, że w przypadku gdy arkusz oceny dotyczy testu tłumaczeniowego, musi on zawierać informacje nie tylko na temat rodzajów, ale także na temat wagi i zakresu błędów lub uchybień stwierdzonych przez Izbę w dokumencie kandydatów, nie nakładając jednak nieracjonalnego obciążenia administracyjnego na izby. W niniejszym przypadku arkusz oceny dotyczący testu tłumaczeniowego skarżącego nie zawierał żadnych informacji na temat wagi i zakresu błędów lub uchybień stwierdzonych przez Izbę w teście tłumaczeniowym kandydatów. Ponadto EPSO nie przedstawiło takich informacji w swojej opinii na temat propozycji Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczącej polubownego rozwiązania. Był to przypadek niewłaściwego administrowania.

Z powodów przedstawionych w pkt 2.5 powyżej Rzecznik zamyka sprawę z powyższą uwagą krytyczną.

Dyrektor EPSO zostanie również poinformowany o tej decyzji.

Z poważaniem,

 

P. Nikiforos DIAMANDOUROS

---

(1) "Skargę składa się w ciągu dwóch lat od dnia, w którym osoba składająca skargę dowiedziała się o faktach, na których się ona opiera, i musi być ona poprzedzona odpowiednimi podejściami administracyjnymi do zainteresowanych instytucji i organów."

(2) Sprawa T-19/03 Konstantinopoulou przeciwko Trybunałowi Sprawiedliwości, wyrok z dnia 19 lutego 2004 r., dotychczas nieopublikowany, pkt 61.

(3) Decyzja 94/262 Parlamentu Europejskiego z dnia 9 marca 1994 r. w sprawie przepisów i ogólnych warunków regulujących wykonywanie funkcji Rzecznika Praw Obywatelskich, Dz.U. L 113, s. 15.

(4) Informacje na temat wyników dochodzenia Rzecznika z własnej inicjatywy zostaną opublikowane na stronie internetowej Rzecznika (http://www.ombudsman.europa.eu).

(5) Sprawozdanie specjalne Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich dla Parlamentu Europejskiego w następstwie dochodzenia z własnej inicjatywy w sprawie tajemnicy, która stanowi część procedury rekrutacyjnej Komisji (http://www.ombudsman.europa.eu/special/en/default.htm).

(6) Por. komunikat prasowy nr 16/99 Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 15 grudnia 1999 r.

(7) Por. sprawa T-371/03 Le Voci przeciwko Radzie, wyrok z dnia 14 lipca 2005 r., dotychczas nieopublikowany, pkt 102 (dotyczący zakresu kontroli sprawowanej przez sądy wspólnotowe).

(8) Por. również 1953/2003/(ADB)PB (decyzja z dnia 9 sierpnia 2006 r.).

(9) Por. sprawa T-371/03 Le Voci przeciwko Radzie, wyrok z dnia 14 lipca 2005 r., dotychczas nieopublikowany, pkt 41 (dotyczący zakresu kontroli sprawowanej przez sądy wspólnotowe).