Okoliczności powstania skargi

1. Skarżący jest urzędnikiem Parlamentu, który uważa się za pokrzywdzonego metodą obliczania stosowaną przez Parlament Europejski w celu określenia jego nowego wynagrodzenia podstawowego, a także nowym mnożnikiem (zwanym dalej „MF”) po jego pierwszym awansie w następstwie zmiany regulaminu pracowniczego urzędników Unii Europejskiej w 2004 r. Skarżący twierdzi, że Parlament stosuje metodę inną niż metoda stosowana przez Komisję Europejską i wszystkie inne instytucje UE.

2. Rzecznik zauważa na wstępie, że sytuacja zakwestionowana przez skarżącego w niniejszym dochodzeniu różni się od problemu wskazanego w decyzji Rzecznika zamykającej jego wspólne dochodzenia nr 2986/2008 i 2987/2008 dotyczące praktyki Parlamentu polegającej na automatycznej zmianie MF na 1, dwa lata po pierwszym awansie urzędników.

3. Artykuł 7 załącznika XIII do regulaminu pracowniczego do rozporządzenia Rady (EWG, Euratom) nr 723/2004 z dnia 22 marca 2004 r.[1] („Środki przejściowe mające zastosowanie do urzędników Wspólnot”) dotyczącego funduszu stabilności stanowi, co następuje:

Miesięczne wynagrodzenie podstawowe urzędników zatrudnionych przed dniem 1 maja 2004 r. ustala się zgodnie z następującymi zasadami:

(...)

2. Dla każdego urzędnika mnożnik oblicza się na dzień 1 maja 2004 r. Mnożnik ten jest równy stosunkowi między miesięcznym wynagrodzeniem podstawowym wypłacanym urzędnikowi przed dniem 1 maja 2004 r. a mającą zastosowanie kwotą określoną w art. 2 ust. 2 niniejszego załącznika [2].

Miesięczne wynagrodzenie podstawowe wypłacane urzędnikowi w dniu 1 maja 2004 r. jest równe iloczynowi stosowanej kwoty i mnożnika.

Mnożnik stosuje się w celu określenia miesięcznego wynagrodzenia podstawowego urzędnika po awansie na wyższy stopień lub dostosowaniu wynagrodzeń.

3. Niezależnie od powyższych przepisów, w okresach po dniu 1 maja 2004 r. miesięczne wynagrodzenie podstawowe wypłacane urzędnikowi nie może być niższe niż to, które otrzymywałby on w ramach systemu obowiązującego przed tą datą w drodze automatycznego awansu na stopień w grupie zaszeregowania uprzednio przez niego zajmowanej. Dla każdej grupy zaszeregowania i stopnia poprzednie wynagrodzenie podstawowe, które należy uwzględnić, jest równe kwocie mającej zastosowanie po dniu 1 maja 2004 r. pomnożonej przez współczynnik określony w art. 2 ust. 2 niniejszego załącznika.

........

5. Bez uszczerbku dla ust. 3, w odniesieniu do każdego urzędnika, pierwszy awans po dniu 1 maja 2004 r., w zależności od kategorii zajmowanej przed dniem 1 maja 2004 r. oraz stopnia zajmowanego w momencie wejścia w życie awansu, prowadzi do podwyższenia miesięcznego wynagrodzenia podstawowego, które zostanie określone na podstawie poniższej tabeli:

(...)

W celu określenia mającej zastosowanie wartości procentowej każdą grupę zaszeregowania dzieli się na hipotetyczne stopnie odpowiadające dwóm miesiącom służby oraz na hipotetyczne wartości procentowe pomniejszone o jedną dwunastą różnicy między wartością procentową dla danego stopnia a wartością procentową dla następnego wyższego stopnia z każdym hipotetycznym stopniem.

Przy obliczaniu wynagrodzenia przed awansem urzędnika, który nie znajduje się na ostatnim stopniu swojej grupy zaszeregowania, uwzględnia się wartość hipotetycznego stopnia. Do celów niniejszego przepisu każda grupa zaszeregowania jest również podzielona na hipotetyczne wynagrodzenia rosnące o jedną dwunastą dwuletniego przyrostu dla tej grupy zaszeregowania w całym okresie trwania rzeczywistych stopni.

6. Przy pierwszym awansie ustala się nowy mnożnik. Mnożnik ten jest równy stosunkowi między nowym wynagrodzeniem podstawowym wynikającym z zastosowania ust. 5 a mającą zastosowanie kwotą określoną w art. 2 ust. 2 niniejszego załącznika. (…) Z zastrzeżeniem ust. 7 mnożnik ten stosuje się do wynagrodzenia po awansie na stopień i dostosowaniu wynagrodzeń. (...)

4. W dniu 1 maja 2004 r. skarżący, urzędnik Parlamentu Europejskiego, od dnia 1 marca 2004 r. był w grupie zaszeregowania C*6, stopień 5 [3], ze stażem pracy na tym stopniu. Jego MF wynosił 0,8538223, zgodnie z tabelami zawartymi w art. 2 ust. 2 załącznika XIII. Skarżącemu przyznano następnie od dnia 1 marca 2006 r. awans do grupy zaszeregowania C*6, stopień 6 (która zgodnie z nowym regulaminem pracowniczym stała się grupą zaszeregowania AST 6, stopień 6). W dniu 1 stycznia 2008 r. Parlament awansował go do grupy zaszeregowania AST 7, stopień 1. Po awansie Parlament ustalił nowe wynagrodzenie podstawowe skarżącego na 4 916,51 EUR i obliczył jego nowy MF na 0,9440593, zgodnie z metodą zastosowaną przez instytucję.

5. W dniu 5 listopada 2009 r. skarżący złożył zażalenie na podstawie art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego na obliczenie przez Parlament jego nowego miesięcznego wynagrodzenia podstawowego. Stwierdził również, że po awansie jego MF powinien wynosić 0,9573258, a nie 0,9440593, jak obliczył Parlament. Uznał on, że metoda obliczania przez Parlament jego nowego wynagrodzenia i nowego MF nie jest zgodna z art. 7 ust. 2 załącznika XIII do regulaminu pracowniczego.

6. W skardze złożonej na podstawie art. 90 ust. 2 skarżący stwierdził ponadto, że metoda obliczania przez Parlament hipotetycznego stopnia na podstawie art. 7 ust. 5 załącznika XIII nie była prawidłowa i doprowadziła do zróżnicowanego traktowania urzędników o tej samej grupie zaszeregowania i stopniu w zależności od daty ich awansu (przed dniem 1 maja 2004 r. lub po tym dniu). Wynikało to z decyzji Parlamentu, zgodnie z którą w celu określenia algorytmu obliczania hipotetycznego wynagrodzenia urzędników przed ich awansem odniesiono się do rezerwy kadrowej odpowiadającej następnemu stopniowi w jego obecnej grupie zaszeregowania. Zdaniem skarżącego metoda przyjęta przez Komisję w celu obliczenia hipotetycznego wynagrodzenia jej urzędników była prawidłowa, ponieważ nie odnosiła się do MF kolejnego kroku urzędnika. Twierdził on, że przy obliczaniu jego fikcyjnego wynagrodzenia przed awansem Parlament powinien był zastosować MF w wysokości 0,8538223, która odpowiada jego stopniowi w momencie przejścia do nowego regulaminu pracowniczego (etap 5), a nie MF w wysokości 0,8409561, która odpowiada jego następnemu stopniowi w momencie awansu (etap 7).

7. Decyzją z dnia 8 marca 2010 r. Parlament oddalił zażalenie złożone na podstawie art. 90 ust. 2. Wskazała ona, że jej metoda obliczania MF jest zgodna z przepisami ustawowymi i że jej wykładnia art. 7 ust. 2 załącznika XIII do regulaminu pracowniczego jest prawidłowa. Jeżeli chodzi o obliczanie wartości hipotetycznego stopnia przewidzianego w art. 7 ust. 5 załącznika XIII, przepis ten nie określał „jednej metody obliczania”, a jedynie stanowił, że każda grupa zaszeregowania jest podzielona na hipotetyczne stopnie. W art. 7 ust. 5 załącznika XIII nie określono MF mającego zastosowanie do obliczania hipotetycznego wynagrodzenia.

8. Skarżący nie był zadowolony z odpowiedzi Parlamentu i w dniu 10 czerwca 2010 r. zwrócił się do Rzecznika Praw Obywatelskich.

Przedmiot dochodzenia

9. Skarżący twierdził, że po jego awansie Parlament nie obliczył prawidłowo MF mającego zastosowanie do jego miesięcznego wynagrodzenia podstawowego.

10. Skarżący twierdził, że jego nowe miesięczne wynagrodzenie podstawowe powinno wynieść 4 985,61 EUR. W związku z tym jego nowy MF powinien wynosić 0,9573258, a nie 0,9440593, jak obliczył Parlament.

W przedmiocie dochodzenia

11. W dniu 1 września 2010 r. Rzecznik wszczął dochodzenie w sprawie zarzutu skarżącego i powyższego zarzutu. W swoim piśmie do Parlamentu Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do Parlamentu o dalsze wyjaśnienie uzasadnienia jego szczególnej praktyki oraz rzekomo innego algorytmu stosowanego do obliczania nowego współczynnika stabilności w porównaniu z innymi instytucjami. Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się również do Parlamentu o przedstawienie wpływu finansowego jego praktyki na urzędników, którzy otrzymali pierwszy awans, począwszy od dnia 1 maja 2004 r.

12. Ze względu na charakter zarzutu podniesionego w skardze i po uzyskaniu zgody skarżącego Rzecznik zwrócił się również do Rady Unii Europejskiej, Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, Europejskiego Trybunału Obrachunkowego („ETO”), Komisji Europejskiej („KE”), Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego („EKES-u”) i Komitetu Regionów UE („KR-u”) o informacje na temat ich odpowiednich metod obliczania nowego funduszu stabilności w podobnych okolicznościach. Europejski Trybunał Obrachunkowy udzielił odpowiedzi w dniu 14 września 2010 r., EKES – w dniu 20 września 2010 r., KR – w dniu 22 listopada 2010 r., KE – w dniu 25 listopada 2010 r., Trybunał Sprawiedliwości – w dniu 26 listopada 2010 r., a Rada – w dniu 3 stycznia 2011 r.

13. Parlament przesłał swoją opinię, która została przekazana skarżącemu wraz z zaproszeniem do przedstawienia uwag przed dniem 28 lutego 2011 r. Skarżący nie przedstawił żadnych uwag.

Analiza i wnioski Rzecznika Praw Obywatelskich

A. Rzekomy brak prawidłowego obliczenia mnożnika mającego zastosowanie do miesięcznego wynagrodzenia podstawowego skarżącego po awansie.

Argumenty przedstawione Rzecznikowi przez skarżącego i Parlament

14. Na poparcie swojego zarzutu skarżący argumentował, że stosowana przez Parlament metoda obliczania funduszu stabilności na podstawie art. 7 ust. 5 art. XIII różni się od metody stosowanej przez Komisję Europejską i wszystkie inne instytucje Unii Europejskiej. Wynikające z tego zróżnicowane traktowanie urzędników było sprzeczne z zasadą jedności europejskiej służby cywilnej.

15. W swojej opinii Parlament stwierdził, że załącznik XIII do regulaminu pracowniczego przewiduje środki przejściowe mające zastosowanie do urzędników Wspólnot po wejściu w życie zreformowanego regulaminu pracowniczego. W odniesieniu do urzędników zatrudnionych przed dniem 1 maja 2004 r. art. 7 załącznika XIII przewidywał złożony mechanizm, w ramach którego MF był kluczowym czynnikiem umożliwiającym przejście ze starej siatki płac na nową, która weszła w życie w dniu 1 maja 2004 r. MF, obliczony w dniu 1 maja 2004 r., wyrażał stosunek między wynagrodzeniem podstawowym w tym dniu a wynagrodzeniem określonym w nowej tabeli wynagrodzeń.

16. Zgodnie z art. 7 ust. 5, 6 i 7 załącznika XIII do regulaminu pracowniczego pierwszy awans na podstawie nowych przepisów stanowi zasadniczy etap przejścia między starą i nową tabelą płac. W momencie pierwszego awansu należało ustalić dla zainteresowanego urzędnika nowe wynagrodzenie podstawowe wraz z nowym MF.

17. Jednakże przepisy art. 7 ust. 5, 6 i 7 załącznika XIII do regulaminu pracowniczego nie określały w sposób jednoznaczny sposobu wyboru właściwego MF do obliczenia fikcyjnego wynagrodzenia. Ponadto przy wdrażaniu art. 7 załącznika XIII do regulaminu pracowniczego Parlament nie dysponował żadnymi instrukcjami ani wytycznymi, które wskazywałyby, w jaki sposób powinien interpretować i stosować te przepisy.

18. W celu obliczenia wynagrodzenia podstawowego nowo awansowanego urzędnika Parlament ustanowił algorytm nieco różniący się od algorytmu stosowanego przez Komisję. Parlament zastosował MF odpowiadający następnemu stopniowi (jak wskazano w tabeli w art. 2 ust. 2 załącznika XIII) do wynagrodzenia podstawowego urzędnika. Komisja zastosowała jednak do tego wynagrodzenia podstawowego współczynnik MF mający zastosowanie do grupy zaszeregowania i stopnia urzędnika w dniu 1 maja 2004 r. („metoda stosowana przez Komisję”). Zgodnie z obowiązującym ustawodawstwem i orzecznictwem nie było podstaw do unieważnienia którejkolwiek z tych metod.

19. W odniesieniu do obliczania wynagrodzenia podstawowego Parlament wyliczył, co następuje:

Po pierwsze, Parlament obliczył odsetek wzrostu wynagrodzenia podstawowego gwarantowanego w tabeli w art. 7 ust. 5 załącznika XIII w następujący sposób: Od przedstawionej wartości procentowej odpowiadającej faktycznej grupie zaszeregowania i stopniowi skarżącego (3,7 %) odjęto wartość procentową odpowiadającą powyższemu stopniowi (3,6 %) pomnożoną przez całkowitą liczbę miesięcy na stopniu skarżącego przed awansem [4];

Po drugie, Parlament obliczył hipotetyczne wynagrodzenie („Sv”[5]) w następujący sposób:

Do rzeczywistego wynagrodzenia podstawowego skarżącego (5 426,68 EUR) dodano jedną dwunastą różnicy między: a) wynagrodzenie za następny stopień w tej samej grupie zaszeregowania (stopień 7) pomnożone przez odpowiedni MF określony w art. 2 ust. 2 załącznika XIII dla tego stopnia (0,8409561); oraz b) jego wynagrodzenie podstawowe dla grupy zaszeregowania AST6 stopień 6 pomnożone przez 11 [6]. Wynik wyniósł 4 745,21 EUR [7];

Po trzecie, rzeczywiste wynagrodzenie po awansie obliczono w następujący sposób: nominalne wynagrodzenie (4 745,21 EUR) pomnożono przez wartość procentową wzrostu obliczoną w pierwszym punkcie powyżej (3,61 %).

W rezultacie miesięczne wynagrodzenie podstawowe skarżącego po awansie wyniosło 4916,51 EUR. Na podstawie nowego wynagrodzenia po awansie Parlament obliczył nowy mnożnik w odniesieniu do wynagrodzenia zawartego w nowej tabeli wynagrodzeń.

20. W przypadku skarżącego zastosowanie algorytmu Parlamentu daje zatem początkowo wynik mniej korzystny niż metoda Komisji. Parlament dodał jednak, że jego algorytm nie daje systematycznie wyniku mniej korzystnego niż uzyskany przy użyciu metody Komisji. Czyni to tylko wtedy, gdy MF dla następnego stopnia zgodnie z art. 2 ust. 2 załącznika XIII jest niższy niż MF dla stopnia urzędnika w dniu 1 maja 2004 r. Ze względu na różnorodność indywidualnych sytuacji urzędników w momencie ich pierwszego awansu, mniejszość z nich prawdopodobnie ucierpiała.

21. Ponadto Parlament podkreślił, że jego metoda oznacza, iż od dnia 1 stycznia 2010 r. wynagrodzenie podstawowe skarżącego wynosi 5 463,30 EUR, przy czym MF wynosi 1 [8]. Dla porównania, w tym samym dniu jego wynagrodzenie, zgodnie z metodą Komisji, wyniosłoby 5 426,09 EUR przy MF w wysokości 0,9931889. W związku z tym Parlament stwierdził, że początkowe straty finansowe zostały zrównoważone wyższym wynagrodzeniem podstawowym, które skarżący otrzymywał od dnia 1 stycznia 2010 r.

Odpowiedzi instytucji na konkretne pytanie Rzecznika Praw Obywatelskich

22. Do obliczenia hipotetycznego wynagrodzenia Komisja wykorzystuje MF przypisane danemu urzędnikowi w dniu 1 maja 2004 r., przed jego awansem (w przypadku skarżącego MF odpowiadające stopniowi 5 w grupie zaszeregowania C1). Zgodnie z "metodą Komisji" hipotetyczne wynagrodzenie oblicza się zatem w następujący sposób:

Wynagrodzenie podstawowe, zgodnie z nową tabelą wynagrodzeń z dnia 1 lipca 2007 r.[9] dla danej grupy zaszeregowania i stopnia (w przypadku skarżącego AST 6 stopień 6), plus jedna dwunasta różnicy między wynagrodzeniem dla następnego stopnia w tej samej grupie zaszeregowania (pomnożonej przez MF odpowiadające grupie zaszeregowania i stopniowi skarżącego w dniu 1 maja 2004 r., to znaczy: 0.8538223). Dodaj do tego jego wynagrodzenie podstawowe dla grupy zaszeregowania AST6 stopień 6, pomnożone przez liczbę miesięcy między utworzeniem stopnia skarżącego a awansem (22) i podzielone przez dwa. Rzeczywiste wynagrodzenie po awansie oblicza się w następujący sposób: nominalne wynagrodzenie pomnożone przez procentowy wzrost mający zastosowanie [10]. Jak wskazała Komisja w swojej odpowiedzi, wynagrodzenie skarżącego wyniosłoby 4 811,90 EUR.

23. ETO przedstawił szczegółowe wyjaśnienie swojej metody. Oblicza hipotetyczne wynagrodzenie i salaire garanti [11]. W celu obliczenia salaire garanti ETO stosuje, podobnie jak Komisja, MF mające zastosowanie do stopnia urzędnika w dniu 1 maja 2004 r. Aby jednak obliczyć hipotetyczne wynagrodzenie, uwzględnia ono, podobnie jak Parlament, FK odpowiadające kolejnemu etapowi urzędnika. Następnie Trybunał wybiera kwotę najbardziej korzystną dla swoich pracowników.

24. Rada Unii Europejskiej [12], Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, EKES i KR stwierdziły, że stosują metodę Komisji (opisaną powyżej).

Ocena Rzecznika Praw Obywatelskich

25. Rzecznik rozumie na podstawie odpowiednich przepisów [13], o których mowa w początkowej części swojej decyzji, że MF będą się różnić w czasie w zależności od kariery zawodowej urzędników i będą zbliżać się do poziomu 1, kiedy zainteresowani urzędnicy będą wynagradzani zgodnie z nową siatką płac. Pierwszy MF został ustalony dla każdego urzędnika w dniu 1 maja 2004 r. i ma zastosowanie przy ustalaniu wynagrodzenia podstawowego urzędnika po awansie na wyższy stopień lub dostosowaniu wynagrodzeń [14], aż do pierwszego awansu, kiedy to należy obliczyć nowy MF. Po pierwszym awansie inne MF będą musiały zostać obliczone w celu uwzględnienia awansu urzędnika na stopień lub kolejnych awansów, dopóki MF urzędnika nie stanie się równy lub wyższy niż 1 (art. 7 ust. 7 załącznika XIII)[15].

26. Po dokładnym zbadaniu metod obliczania stosowanych przez instytucje Rzecznik stwierdza, że jedyna różnica między „metodą Komisji” a „metodą Parlamentu” dotyczy sposobu obliczania przez nie hipotetycznego wynagrodzenia podstawowego przed awansem, a dokładniej sposobu obliczania przez nie wartości stażu pracy w grupie zaszeregowania przed awansem. Podczas gdy przy obliczaniu wartości hipotetycznego stopnia Komisja stosuje MF przypisane urzędnikowi w dniu 1 maja 2004 r. (w przypadku skarżącego AST6 stopień 5), metoda Parlamentu obejmuje dwa MF: i) MF określony dnia 1 maja 2004 r. (w przypadku skarżącego AST6 krok 5); oraz (ii) MF odpowiadający powyższemu etapowi w momencie awansu (w przypadku skarżącego AST 6 krok 7)[16].

27. Rzecznik zgadza się z Parlamentem, że odpowiednie przepisy regulaminu pracowniczego (art. 7 ust. 5 załącznika XIII) nie określają jasno, które MF należy stosować do obliczania fikcyjnego wynagrodzenia: MF odpowiadające grupie zaszeregowania i stopniowi urzędnika w dniu 1 maja 2004 r. (przed jego awansem), jak robi to Komisja, lub dwa MF, jak robi to Parlament. Ponadto Rzecznik Praw Obywatelskich przyznaje, że Trybunał Obrachunkowy wydaje się również stosować metodę Parlamentu.

28. Rzecznik Praw Obywatelskich zauważa jednak, że ostatnie zdanie art. 7 ust. 2 stanowi, że MF obliczony w dniu 1 maja 2004 r. dla każdego urzędnika „[...] stosuje się w celu określenia miesięcznego wynagrodzenia podstawowego urzędnika po awansie na stopień lub dostosowaniu wynagrodzeń.” Nawet jeżeli przy obliczaniu wynagrodzenia podstawowego po pierwszym awansie sytuacja nie polega na awansie na stopień, wszystkie instytucje muszą w tym celu obliczyć wartość stażu pracy na stopień w momencie awansu (stopień fikcyjny), która w rzeczywistości jest wartością finansową czasu, który upłynął między tymi dwoma etapami. Rzecznik Praw Obywatelskich zastanawia się, dlaczego instytucja obliczająca wartość hipotetycznego stopnia powinna zastosować inny MF niż ten, który stosuje do obliczenia wzrostu stopnia przewidzianego w wyżej wymienionym art. 7 ust. 2. Parlament nie był w stanie przedstawić uzasadnienia swojej metody obliczania.

29. Rzecznik zgadza się również z argumentem przedstawionym przez Komisję w celu uzasadnienia swojej metody: W art. 7 ust. 5 załącznika XIII wyjaśniono dokładnie, z jednej strony, w jaki sposób określić mającą zastosowanie wartość procentową, a z drugiej strony, w jaki sposób obliczyć hipotetyczne wynagrodzenie przed awansem. Gdyby ustawodawca zamierzał zastosować dwa różne mnożniki w celu określenia wartości stażu pracy na danym stopniu przed awansem, wspomniałby o tym wyraźnie, nie tylko dlatego, że obliczenie tej wartości byłoby bardziej skomplikowane, ale byłoby również trudne do pogodzenia z ostatnim zdaniem art. 7 ust. 2, jak przytoczono powyżej.

30. Rzecznik zauważa, że Trybunał Sprawiedliwości, Rada Unii Europejskiej, EKES i KR mają inne podejście [17]. Stosują one metodę Komisji i stosują MF odpowiadające stopniowi urzędnika w dniu 1 maja 2004 r. w celu obliczenia hipotetycznego wynagrodzenia podstawowego przed awansem. Podsumowując, wydaje się zatem, że większość instytucji UE stosuje metodę Komisji.

31. Nawet jeśli można argumentować, że interpretacja tych przepisów prawnych jest trudna lub przepisy te pozwalają na różne interpretacje, oczywiste jest, że różne stosowane metody mają wpływ na obliczanie wynagrodzeń urzędników. Rzecznik uważa, że wobec braku jasnej autorytatywnej wykładni dokonanej przez sądy w niniejszej sprawie oraz biorąc pod uwagę, że wykładnia prawna przyjęta przez Parlament nie jest oczywiście nieracjonalna, nie powinien on uważać, że jego własna wykładnia jest koniecznie prawidłowa. W związku z tym, chociaż uważa on, że argumenty wymienione w pkt 27 i 28 powyżej zdecydowanie popierają „metodę Komisji”, Rzecznik nie stwierdzi twierdząco, że Parlament działał nieprawidłowo, ani że działania Parlamentu stanowią przypadek niewłaściwego administrowania. W tych okolicznościach nie ma uzasadnienia dla dalszych dochodzeń w sprawie zarzutu i roszczenia skarżącego.

32. Rzecznik uważa jednak, że sytuacja ujawniona w jego dochodzeniu jest niezadowalająca i ubolewa, że instytucje nie były w stanie uzgodnić i zastosować wspólnego podejścia do metody obliczania wynagrodzeń urzędników po awansie pomimo istnienia różnych organów międzyinstytucjonalnych utworzonych właśnie w celu zapewnienia jednolitego stosowania regulaminu pracowniczego. Jest to tym bardziej zaskakujące, że kwestia wynagrodzeń urzędników zatrudnionych na podstawie starego regulaminu pracowniczego oraz skutki finansowe nowej siatki płac były kluczową kwestią polityczną podczas negocjacji w sprawie zmiany regulaminu pracowniczego w 2004 r.

33. Jak wyraźnie pokazała sprawa skarżącego, różne metody obliczania stosowane przez instytucje UE prowadzą do nieakceptowalnych różnic w wynagrodzeniach i, wbrew opinii Parlamentu, nie można ich uznać za minimalne. Jak słusznie zauważył skarżący, zasada jedności europejskiej służby cywilnej oznacza, że wszystkie instytucje powinny interpretować i stosować regulamin pracowniczy w sposób spójny wobec swoich pracowników. Rzecznik Praw Obywatelskich przedstawi zatem kolejną uwagę dotyczącą konieczności uzgodnienia przez instytucje UE wspólnej metodyki stosowania art. 7 ust. 2 załącznika XIII, a tym samym położenia kresu rozbieżnym interpretacjom i różnicom w traktowaniu stwierdzonym w niniejszym dochodzeniu.

34. Ponadto trwa już kolejna zmiana regulaminu pracowniczego. Zdaniem Rzecznika ważne jest, aby instytucje podjęły działania już teraz w celu uniknięcia sytuacji, w której nowa rewizja prowadzi do podobnych rozbieżności w praktykach, które podważają jedność europejskiej służby cywilnej. Rzecznik Praw Obywatelskich poczyni zatem dalszą uwagę poniżej.

B. Wnioski

Na podstawie dochodzenia w sprawie tej skargi Rzecznik uważa, że nie ma żadnego uzasadnienia dla dalszych dochodzeń w sprawie skargi i zamyka sprawę.

Dalsze uwagi

Zasada jedności europejskiej służby cywilnej oznacza, że wszystkie instytucje powinny interpretować i stosować regulamin pracowniczy w sposób spójny.

Rzecznik uważa zatem, że instytucje UE powinny uzgodnić wspólną metodykę stosowania art. 7 ust. 2 załącznika XIII, a tym samym położyć kres rozbieżnym interpretacjom i wynikającym z nich różnicom w traktowaniu stwierdzonym w niniejszym dochodzeniu.

Rzecznik uważa również, że przed kolejnym przeglądem regulaminu pracowniczego instytucje UE powinny wprowadzić mechanizm (i) identyfikowania trudności w interpretacji zmienionych przepisów oraz (ii) wypracowywania wspólnego stanowiska na wystarczająco wczesnym etapie, aby uniknąć rozbieżności występujących w praktyce. Zgodnie z zasadą lojalnej współpracy każda instytucja powinna unikać przedwczesnych zobowiązań i decyzji, które utrudniałyby jej przyjęcie i wdrożenie wspólnego stanowiska.

Skarżący i Parlament zostaną poinformowani o tej decyzji.

Rzecznik Praw Obywatelskich uważa również za stosowne poinformowanie o tej decyzji przewodniczących instytucji, które przyczyniły się do jego dochodzenia, a także przewodniczących organów administracyjnych odpowiedzialnych za harmonizację wdrażania regulaminu pracowniczego urzędników UE (Kolegium Szefów Administracji i Komitetu ds. Regulaminu Pracowniczego [18]).

 

P. Nikiforos Diamandouros

Sporządzono w Strasburgu dnia 10 listopada 2011 r.

---

[1] Dz.U. L 124 z 27.4.2004, s. 1.

[2] Artykuł 2 ust. 2 załącznika XIII do regulaminu pracowniczego ma następujące brzmienie:

„Z zastrzeżeniem przepisów art. 7 niniejszego załącznika, miesięczne wynagrodzenie podstawowe ustala się dla każdej grupy zaszeregowania i stopnia zgodnie z poniższymi tabelami (...)”. Tabele te określają nowe wynagrodzenia podstawowe w nowej skali wynagrodzeń oraz MF, które będą miały zastosowanie do każdej grupy zaszeregowania i stopnia w celu zagwarantowania, że wynagrodzenia podstawowe urzędników od dnia 1 maja 2004 r. nie ulegną zmianie wraz z wejściem w życie nowego regulaminu pracowniczego.

[3] W okresie przejściowym wdrażania regulaminu pracowniczego stopnie zaszeregowania urzędników´ oznaczono *.

[4] 3,7% - (3,7-3,6%) x 11/12 = 3,60833 (w zaokrągleniu do 3,61%). Rzecznik zauważa, że jest to niekwestionowana metoda stosowana przez wszystkie instytucje.

[5] "Salaire virtuel"po francusku.

[6] liczba miesięcy między ustaleniem stopnia skarżącego przed awansem (22), podzielona przez dwa

[7] Sv=5 426,68 x 0,8538223+ [1/12x (5 654,72x0.8409561-5 426,68x0.8538223)x 11] = 4 745,21. Rzecznik zwraca uwagę na podkreślone dwa różne współczynniki MF zastosowane w tym algorytmie.

[8] Rzecznik zwraca uwagę, że stwierdzenie to jest niedokładne. Wyższa pensja wskazana przez Parlament wynika nie tylko z praktyki lub algorytmu, o których mowa w niniejszej sprawie, ale także z innej praktyki Parlamentu, polegającej na automatycznym podwyższeniu MF do 1, dwa lata po dacie pierwszego awansu urzędnika. Rzecznik skrytykował tę praktykę w swojej decyzji zamykającej wspólne dochodzenia nr 2986/2008 i 2987/2008.

[9] Zob. tabele wynagrodzeń podstawowych nowej siatki płac na dzień 1 lipca 2007 r.

[10] Stosowana wartość procentowa wynosi w niniejszej sprawie 3,61%.

[11] W rozumieniu Rzecznika wszystkie instytucje dokonują takich samych obliczeń.

[12] W odpowiedzi na wniosek Rzecznika o udzielenie informacji Rada stwierdziła, że zastosowała również "metodę Komisji" i że nieznaczna różnica spowodowała, że Rada zaokrągliła wynik do 3 miejsc po przecinku, a Komisja do 1 miejsca po przecinku.

[13] Rzecznik przypomina, że Trybunał Sprawiedliwości jest najwyższym organem interpretującym prawo UE.

[14] Zob. art. 7 ust. 2 ostatniego akapitu załącznika XIII.

[15] Ten złożony mechanizm został w pełni wyjaśniony w wyroku Sądu z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie T-485/08 P, pkt. 90–93 i 130 oraz ff.

[16] Zob. przypis 7 powyżej.

[17] W miarę postępowania służb Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich.

[18] Komitet ds. Regulaminu Pracowniczego został ustanowiony regulaminem pracowniczym urzędników Unii Europejskiej.