L-isfond

1. L-ilment kien jikkonċerna l-mod li bih il-Kummissjoni Ewropea ttrattat l-applikazzjoni tal-ilmentatur biex isir Espert Nazzjonali Sekondat (SNE) fid-Direttorat Ġenerali tagħha għall-Kummerċ (DĠ Kummerċ).

2. L-ilmentatur applika għal kariga ta' SNE fl-Unità H2 tad-DĠ Kummerċ u ġie intervistat bit-telefown fil-11 ta' Ġunju 2010 u personalment fit-22 ta' Lulju 2010.

3. F'Novembru 2010, id-DĠ KUMMERĊ irreklama mill-ġdid il-kariga ta' SNE għall-Unità H2 u rreklama kariga oħra ta' SNE fl-Unità H1. L-ilmentatur applika għaż-żewġ postijiet. Fil-15 ta’ Frar 2011, l-ilmentatur ġie intervistat u, fid-9 ta’ Marzu 2011, il-Kummissjoni infurmatu li ma ntgħażel għall-ebda post.

4. Fit-12 ta' April 2011, l-ilmentatur ġibed l-attenzjoni tal-Kummissjoni għal għadd ta' lmenti dwar il-proċeduri tal-għażla msemmija hawn fuq.

5. Fit-tweġiba tagħha tal-5 ta' Mejju 2011, il-Kummissjoni assigurat lill-ilmentatur li l-proċedura tal-għażla għal dawk iż-żewġ karigi kienet twettqet kif suppost u skont l-istandards professjonali tas-soltu tal-Kummissjoni. Wara li qieset l-ilmenti tal-ilmentatur, hija waslet għall-konklużjoni li ma kien hemm l-ebda raġuni għal eżami mill-ġdid u l-ftuħ mill-ġdid konsegwenti tal-proċedura tal-għażla.

6. Fis-6 ta' Ġunju 2011, l-ilmentatur ressaq dan l-ilment quddiem l-Ombudsman Ewropew.

L-inkjesta

7. L-Ombudsman fetħet inkjesta dwar l-ilment u identifikat l-allegazzjoni u l-allegazzjonijiet li ġejjin:

Allegazzjoni:

Il-Kummissjoni naqset milli tikkonforma mar-regoli u l-prinċipji ta’ amministrazzjoni tajba fit-trattament tal-applikazzjoni tal-ilmentatur biex isir espert nazzjonali sekondat.

Pretensjonijiet:

(1) Il-Kummissjoni għandha tannulla d-deċiżjoni li tiċħad l-applikazzjoni tiegħu għall-kariga ta’ ENS fl-Unità H2 tad-DĠ Kummerċ.

(2) Il-Kummissjoni għandha teżamina l-applikazzjoni tiegħu għall-kariga ta' SNE fl-Unità H1 tad-DĠ Kummerċ.

(3) Il-Kummissjoni għandha toffri lill-ilmentatur apoloġija bil-miktub.

8. Matul l-inkjesta, l-Ombudsman irċieva l-opinjoni tal-Kummissjoni dwar l-ilment u, sussegwentement, il-kummenti tal-ilmentatur bi tweġiba għall-opinjoni tal-Kummissjoni. Is-servizzi tagħha wettqu wkoll spezzjoni tal-fajl tal-Kummissjoni dwar dan il-każ.

Allegazzjoni li l-Kummissjoni naqset milli tikkonforma mar-regoli u l-prinċipji ta’ amministrazzjoni tajba fit-trattament tal-applikazzjoni tal-ilmentatur biex isir espert nazzjonali sekondat

Il-proposta għal soluzzjoni amikevoli tal-Ombudsman

9. Fl-24 ta' Marzu 2014, l-Ombudsman għamlet proposta għal soluzzjoni amikevoli. Meta ppropona s-soluzzjoni amikevoli, l-Ombudsman qies l-argumenti u l-opinjonijiet imressqa mill-partijiet u r-rapport dwar l-ispezzjoni tad-dokumenti [1].

10. Fl-analiżi tagħha dwar l-allegat nuqqas tal-Kummissjoni li tiċċara li l-intervista tal-15 ta' Frar 2011 kienet tikkonċerna wkoll il-kariga ta' SNE fl-Unità H1, l-Ombudsman innotat li l-ilmentatur ma kienx infurmat kif xieraq dwar liema kariga/i kienet maħsuba għall-intervista.  

11. Barra minn hekk, l-Ombudsman sabet li l-ispezzjoni tal-fajl tal-Kummissjoni żvelat li l-proċeduri ta' reklutaġġ rilevanti ma kinux ġew irreġistrati u ddokumentati kif xieraq.

12. Meta qieset kif dawn il-każijiet ta’ amministrazzjoni ħażina jistgħu jiġu eliminati, l-Ombudsman innotat li l-Artikolu 3(1) tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni dwar l-SNEs jirreferi b’mod espliċitu għal deċiżjoni ta’ implimentazzjoni dwar id-dettalji prattiċi għall-għażla ta’ esperti nazzjonali sekondati. Madankollu, din id-deċiżjoni ta’ implimentazzjoni ma dehritx li ġiet adottata. Għalhekk, l-Ombudsman kienet tal-fehma li l-Kummissjoni tista’ tikkunsidra li tadotta tali regoli dwar id-dettalji prattiċi għall-għażla tal-SNEs, li b’mod ċar ikunu utli u jtejbu l-ftuħ u t-trasparenza tal-proċeduri tal-għażla. L-Ombudsman iċċara li, filwaqt li huwa l-ewwel u qabel kollox f'idejn il-Kummissjoni li tiddeċiedi dwar il-kontenut ta' dawn ir-regoli, ikun mixtieq b'mod ċar li dawn ikun fihom dispożizzjonijiet dwar il-kompożizzjoni u l-modus operandi tal-bordijiet tal-għażla, inkluż l-obbligu li jinżamm rekord xieraq tal-evalwazzjoni mwettqa minnhom. Barra minn hekk, l-Ombudsman issuġġeriet li r-regoli dwar id-dettalji prattiċi għall-għażla tal-SNEs jistgħu jindirizzaw ukoll b’mod utli l-kwistjoni tar-rimborż tal-ispejjeż imġarrba mill-kandidati meta jattendu intervista.

13. Il-proposta tal-Ombudsman għal soluzzjoni amikevoli ġiet ifformulata kif ġej:

"B'kont meħud tas-sejbiet tagħha, l-Ombudsman tistieden lill-Kummissjoni biex:

(a) Jadottaw ir-regoli dwar id-dettalji prattiċi għall-għażla tal-esperti nazzjonali sekondati previsti fl-Artikolu 3(1) tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni dwar l-SNEs mingħajr aktar dewmien żejjed. Dawn id-dettalji prattiċi jista’ jkun fihom dispożizzjonijiet dwar il-kompożizzjoni u l-metodi ta’ ħidma tal-bordijiet tal-għażla, inkluż l-obbligu li jinżamm rekord xieraq tal-evalwazzjoni mwettqa minnhom, kif ukoll kjarifiki dwar ir-rimborż tal-ispejjeż imġarrba mill-kandidati meta jattendu intervista.

(b) Offri lill-ilmentatur apoloġija talli naqas milli jiċċara minn qabel li, fil-15 ta' Frar 2011, l-ilmentatur kien qed jiġi intervistat kemm għall-karigi H1 kif ukoll għal dawk H2 SNE."

14. Fit-tweġiba tagħha għall-ewwel waħda mill-proposti ta’ hawn fuq, il-Kummissjoni spjegat li qablet bis-sħiħ mas-“suġġeriment kostruttiv” tal-Ombudsman u indikat li, fiż-żmien tat-tweġiba, kienet qed tfassal linji gwida għall-proċess tal-għażla tal-SNEs. Il-Kummissjoni infurmat lill-Ombudsman li, fost affarijiet oħra, kienet se tiċċara l-kwistjoni tar-rimborż tal-ispejjeż imġarrba mill-kandidati meta jattendu intervista. Hija żiedet li ladarba l-abbozzar tal-linji gwida jkun tlesta, hija tipprovdi lill-Ombudsman b’kopja.

15. Rigward it-tieni proposta tal-Ombudsman, il-Kummissjoni rreferiet għat-tweġiba li kienet diġà bagħtet lill-ilmentatur fil-5 ta' Mejju 2011. Il-Kummissjoni qieset li din it-tweġiba kienet suffiċjenti.

16. Fl-osservazzjonijiet tiegħu dwar it-tweġiba tal-Kummissjoni rigward il-punt (a), l-ilmentatur laqa' d-dikjarazzjoni tal-Kummissjoni, li huwa interpreta bħala rikonoxximent indirett li mingħajr qafas legali xieraq kien hemm riskju sistemiku għal każijiet ta' amministrazzjoni ħażina, kif kien evidenti fil-każ tiegħu. Madankollu, fid-dawl tan-nuqqas ta' kwalunkwe spjegazzjoni għad-dewmien fl-adozzjoni tal-linji gwida msemmija, l-ilmentatur esprima tħassib dwar l-impenn tal-Kummissjoni f'dan ir-rigward.  Barra minn hekk, l-ilmentatur indika li l-Kummissjoni naqset milli tispjega għaliex fil-każ tiegħu, fin-nuqqas tal-linji gwida, id-DĠ Kummerċ ma: (i) jieħu deċiżjoni formali fir-rigward tal-ħatra tal-bord tal-għażla u l-kompożizzjoni tiegħu; (ii) iżomm rekord ta’ din id-deċiżjoni u jikkomunikaha lill-kandidati; (iii) iżomm il-minuti ta’ kull pass tal-proċedura tal-għażla; (iv) ifassal dokumenti ta’ evalwazzjoni għall-kandidati intervistati; u (v) iżommu rekords tat-tweġibiet mogħtija mill-kandidati—li kollha kemm huma jirriżultaw mill-prinċipji ġenerali ta’ amministrazzjoni tajba. L-ilmentatur żied jgħid li biex iċ-ċittadini tal-UE jkunu konvinti mis-sinċerità tal-impenn tal-Kummissjoni għal standards għoljin ta' mġiba amministrattiva u trasparenza, hija trid timplimenta l-proposta tal-Ombudsman bis-sħiħ mingħajr aktar dewmien.

17. Fir-rigward tal-punt (b), l-ilmentatur argumenta li t-tweġiba tal-Kummissjoni setgħet tiġi pperċepita biss bħala ironija. Fil-fehma tal-ilmentatur, kien ċar li l-Kummissjoni ma xtaqitx taċċetta l-proposta tal-Ombudsman u stednitha toffrilu apoloġija. L-ilmentatur innota li l-Ombudsman kien tal-fehma li “apoloġija hija għodda b’saħħitha ħafna li biha terġa’ tinkiseb il-fiduċja f’amministrazzjoni responsabbli u jiġi ssodisfat ċittadin mhux kuntent”. Fuq din il-bażi, l-ilmentatur ħeġġeġ lill-Kummissjoni biex taċċetta l-proposta tal-Ombudsman u toffrilu apoloġija.

Il-valutazzjoni tal-Ombudsman wara l-proposta għal soluzzjoni amikevoli

18. Rigward il-punt (a), l-Ombudsman tinnota li l-ilmentatur laqa' t-tweġiba pożittiva tal-Kummissjoni. Madankollu, huwa kkontesta l-impenn tal-Kummissjoni li tabbozza malajr dawn il-linji gwida u staqsa jekk il-Kummissjoni tinkludix fil-linji gwida l-elementi kollha identifikati fl-inkjesta tal-Ombudsman.

19. L-Ombudsman tilqa' l-impenn tal-Kummissjoni li tfassal ir-regoli li stednitha tħejji. Għalkemm huwa ċar li dawn il-linji gwida kienu għadhom ma ġewx adottati fiż-żmien meta l-Kummissjoni wieġbet għall-proposta, l-Ombudsman m'għandu l-ebda raġuni biex jiddubita li l-Kummissjoni se tiffinalizza dawn ir-regoli malajr kemm jista' jkun. Hija tafda li l-Kummissjoni se tlesti l-abbozzar tal-linji gwida mingħajr dewmien żejjed u, fi kwalunkwe każ, sal-31 ta' Diċembru 2014. Fuq din il-bażi, l-Ombudsman tqis li ma hemm l-ebda raġuni għaliha biex tkompli l-inkjesta tagħha dwar din il-kwistjoni f'dan l-istadju. L-Ombudsman tinnota li l-Kummissjoni wiegħdet li tipprovdilha kopja tal-linji gwida hekk kif jiġu adottati.

20. Fir-rigward tal-punt (b), l-Ombudsman tinnota li l-Kummissjoni ma indirizzatx serjament il-proposta tagħha u stednitha toffri lill-ilmentatur apoloġija għall-iżball li kienet għamlet. Dan huwa l-aktar ta' dispjaċir.

21. L-Ombudsman iqis li l-ilmentatur jagħti importanza kbira lill-fatt li jirċievi apoloġija għall-mod li bih ġiet ittrattata l-applikazzjoni tiegħu biex isir espert nazzjonali sekondat. Tabilħaqq, l-Ombudsman tqis li dan jikkostitwixxi eżitu ġust tal-każ inkwistjoni. Fil-prinċipju, l-Ombudsman tista' ssegwi l-inkjesta tagħha u toħroġ abbozz ta' rakkomandazzjoni li tħeġġeġ lill-Kummissjoni toffri apoloġija. Fl-istess ħin, l-Ombudsman huwa tal-fehma li biex apoloġija tkun sinifikanti għandha tkun sinċiera [2], li jimplika li hija r-riżultat ta' rikonoxximent ġenwin ta' żball li jkun sar. F'dan il-każ, fid-dawl tar-reazzjoni mhux kostruttiva tal-Kummissjoni għall-proposta tagħha, l-Ombudsman tqis li ma jkunx utli li tfittex apoloġija permezz ta' abbozz ta' rakkomandazzjoni. Minflok, huwa xieraq li toħroġ rimarka kritika hawn taħt.

Konklużjonijiet

Fuq il-bażi tal-inkjesta dwar dan l-ilment, l-Ombudsman tagħlaqha bir-rimarka kritika u l-konklużjoni li ġejjin:

Rimarka kritika:

Hija prattika amministrattiva tajba li l-kandidati jiġu infurmati minn qabel dwar il-karigi li għalihom qed jiġu intervistati. F’dan il-każ, il-Kummissjoni naqset milli tiċċara minn qabel li l-ilmentatur kien qed jiġi intervistat għal żewġ postijiet fl-istess ħin u li toffri lill-ilmentatur apoloġija għal dak in-nuqqas. Dan jikkostitwixxi każ ta' amministrazzjoni ħażina.

Konklużjoni:

Ma hemm l-ebda raġuni għal aktar inkjesti dwar il-bqija tal-ilment.

L-ilmentatur u l-Kummissjoni se jiġu infurmati b’din id-deċiżjoni.

Emily O'Reilly

Magħmul fi Strasburgu fl-4 ta' Settembru 2014