Il-fatti li wasslu għall-ilment

1. L-ilmentatur huwa assoċjazzjoni Ġermaniża li l-membri tagħha joffru akkomodazzjoni fir-reġjun ta’ Constance tal-lag fil-Ġermanja.

2. F’Jannar 2017, l-ilmentatur ressaq ilment dwar l-għajnuna mill-Istat quddiem il-Kummissjoni Ewropea. L-ilment kien jikkonċerna l-għoti ta’ self minn distrett Ġermaniż fir-reġjun ta’ Constance tal-lag lil kumpanija b’responsabbiltà limitata Ġermaniża għall-fini tal-introduzzjoni ta’ kard ta’ servizz għat-turisti. Il-membri tal-kumpanija b’responsabbiltà limitata huma entitajiet pubbliċi u l-għan tagħha huwa li tippromwovi t-turiżmu fir-reġjun ta’ Constance tal-lag. Hija introduċiet kard ta’ servizz għat-turisti, li tagħti aċċess mingħajr ħlas għat-trasport pubbliku u dħul bi skont għal għadd ta’ attrazzjonijiet fir-reġjun, u stabbiliet ukoll pjattaforma ta’ prenotazzjoni online għall-akkomodazzjoni fir-reġjun.

3. F'Lulju 2017, il-Kummissjoni wieġbet lill-ilmentatur u infurmatu li ma jikkwalifikax bħala “parti interessata” u għalhekk mhuwiex intitolat li jressaq ilment uffiċjali dwar l-allegata għajnuna mill-Istat illegali [1]. Madankollu, il-Kummissjoni rringrazzjat lill-ilmentatur għall-informazzjoni li kienet ipprovdiet, li l-Kummissjoni tqis bħala informazzjoni ġenerali dwar is-suq.

4. L-ilmentatur ikkontesta l-pożizzjoni tal-Kummissjoni li ma tikkwalifikax bħala parti interessata. Huwa talab lill-Kummissjoni biex tindika l-bażi legali speċifika għall-pożizzjoni tagħha u biex tipprovdi lill-ilmentatur b'informazzjoni dwar il-possibbiltajiet ta' appell disponibbli.  

5. F’Settembru, u għal darb’oħra f’Diċembru 2017, il-Kummissjoni kkonfermat il-pożizzjoni tagħha li l-ilmentatur ma jikkwalifikax bħala parti interessata. Il-Kummissjoni ddikjarat li ma kinitx se ssegwi l-kwistjoni miġjuba għall-attenzjoni tagħha mill-ilmentatur. Il-Kummissjoni ddeċidiet ukoll li ma tibqax twieġeb għall-korrispondenza mill-ilmentatur dwar l-istess kwistjoni.

6. Peress li ma kienx sodisfatt bit-tweġiba tal-Kummissjoni, l-ilmentatur irrikorra għand l-Ombudsman f’Jannar 2018.

L-inkjesta

7. L-Ombudsman fetħet inkjesta dwar il-pożizzjoni tal-ilmentatur li l-Kummissjoni kienet żbaljata meta qieset li ma tikkwalifikax bħala parti interessata fir-rigward tal-allegata għajnuna mill-Istat illegali mogħtija mill-Ġermanja għal servizzi fl-industrija tat-turiżmu.

8. Bħala l-ewwel pass, l-Ombudsman talbet lill-Kummissjoni twieġeb għat-talba tal-ilmentatur li tispjega l-bażi legali speċifika għall-pożizzjoni tagħha u li tipprovdi informazzjoni dwar il-possibbiltajiet ta’ appell disponibbli. Matul l-inkjesta, l-Ombudsman irċieva t-tweġiba tal-Kummissjoni għat-talba tal-ilmentatur għal informazzjoni u, sussegwentement, il-kummenti tal-ilmentatur bi tweġiba għat-tweġiba tal-Kummissjoni.

Argumenti ppreżentati lill-Ombudsman

9. Fl-ilment tiegħu lill-Kummissjoni, l-ilmentatur argumenta li s-self mogħti mid-distrett Ġermaniż kien jikkostitwixxi għajnuna illegali mill-Istat peress li kellu l-effett li jfixkel il-kompetizzjoni għall-kompetituri tal-benefiċjarju tas-self, bħalu nnifsu. L-ilmentatur iddeskriva lilu nnifsu bħala assoċjazzjoni li tirrappreżenta l-interessi tal-kompetituri. Fil-fehma tal-ilmentatur, huwa jikkwalifika bħala “parti interessata” skont id-dritt tal-UE, peress li l-membri tiegħu jipprovdu akkomodazzjoni għall-vaganzi lit-turisti u, għal dan il-għan, stabbilew il-pjattaforma ta’ prenotazzjoni online tagħhom stess.

10. Il-Kummissjoni argumentat li l-membri tal-ilmentatur mhumiex f’kompetizzjoni diretta mal-benefiċjarju tas-self (l-allegata għajnuna illegali mill-Istat). Skont il-Kummissjoni, il-membri tal-ilmentatur huma attivi f’suq differenti. Il-benefiċjarju tas-self huwa attiv fis-suq tal-promozzjoni tat-turiżmu fir-reġjun ta’ Constance tal-lag, filwaqt li l-membri tal-ilmentatur jipprovdu servizzi ta’ akkomodazzjoni. Għalhekk, skont il-Kummissjoni, l-ilmentatur ma jissodisfax ir-rekwiżit li jiġi affettwat direttament mill-għoti tal-għajnuna mill-Istat allegatament illegali.

11. Fir-rigward tal-prenotazzjoni online tal-akkomodazzjoni, il-Kummissjoni kienet tal-fehma li l-ilmentatur ma kienx wera li huwa kummerċjalment attiv fis-suq tal-prenotazzjoni online, jiġifieri, li jopera bil-għan li jagħmel profitti permezz ta’ proċessi ta’ prenotazzjoni online, u li l-kompetizzjoni mill-benefiċjarju tal-għajnuna mill-Istat allegatament illegali tista’ għalhekk twassal għal telf fid-dħul. Il-Kummissjoni indikat ukoll li l-ilmentatur kien infurmaha li l-benefiċjarju tas-self ma jipprovdix huwa stess servizzi ta’ prenotazzjoni online (bħala attività kummerċjali) iżda li l-pjattaforma tiegħu torbot mas-sit web ta’ parti terza. Il-Kummissjoni esprimiet ukoll il-fehma li l-membri tal-ilmentatur jibbenefikaw, jew jistgħu jibbenefikaw, mis-servizzi offruti mill-benefiċjarju tas-self, fost affarijiet oħra billi l-akkomodazzjoni tiġi bbukkjata permezz tal-pjattaforma online tiegħu.

12. L-ilmentatur ma qabilx mal-fehma tal-Kummissjoni li ma tikkwalifikax bħala parti interessata skont ir-regoli tal-UE dwar l-għajnuna mill-Istat. Hija ċċarat ukoll li l-membri tagħha ma setgħux joġġezzjonaw li l-akkomodazzjoni tagħhom tiġi offruta fuq il-pjattaforma ta’ prenotazzjoni tal-benefiċjarju tas-self (minħabba rabtiet kuntrattwali bejn id-distrett/il-muniċipalità u l-benefiċjarju tas-self).

Il-valutazzjoni tal-Ombudsman

13. Il-liġi applikabbli tal-UE tiddefinixxi “parti interessata” bħala “kwalunkwe Stat Membru u kwalunkwe persuna, impriża jew assoċjazzjoni ta’ impriżi li l-interessi tagħhom jistgħu jiġu affettwati mill-għoti ta’ għajnuna, b’mod partikolari l-benefiċjarju tal-għajnuna, impriżi kompetituri u assoċjazzjonijiet tal-kummerċ” [2]. Ir-regoli ta’ implimentazzjoni jiċċaraw li entità tista’ tiġi kkwalifikata bħala parti interessata biss jekk il-pożizzjoni kompetittiva tagħha fis-suq (jew dik tal-membri tagħha) tkun affettwata mill-għajnuna allegatament illegali mill-Istat [3].

14. Il-ġurisprudenza stabbilita tal-UE tikkonferma li “skont l-Artikolu 1(h) tar-[Regolament 2015/1589], “parti interessata” tfisser fost l-oħrajn kwalunkwe persuna, impriża jew assoċjazzjoni ta’ impriżi li l-interessi tagħhom jistgħu jiġu affettwati mill-għoti ta’ għajnuna, jiġifieri, b’mod partikolari impriżi kompetituri tal-benefiċjarju ta’ dik l-għajnuna”[4]. Il-qrati tal-UE spjegaw ukoll li “l-impriżi li jirċievu l-għajnuna u l-awtoritajiet lokali f’dak l-Istat li jagħtu l-għajnuna, bħar-rikorrenti, jitqiesu, bl-istess mod bħall-kompetituri tar-riċevituri tal-għajnuna, biss bħala partijiet interessati f’din il-proċedura [ ].[5]” [Emphasis added] Hija wkoll ġurisprudenza stabbilita li “l-kompetitur tar-riċevitur tal-għajnuna jrid juri li l-pożizzjoni kompetittiva tiegħu fis-suq hija affettwata mill-għoti tal-għajnuna [6]”. [Enfasi miżjuda]

15. Għalhekk huwa ċar li sabiex wieħed jitqies bħala “parti interessata” skont id-dritt tal-UE dwar l-għajnuna mill-Istat, l-interessi ta’ dak li jkun iridu jkunu (potenzjalment) affettwati mill-għajnuna mill-Istat allegatament illegali. Entitajiet għajr il-benefiċjarju tal-għajnuna u l-awtorità li tat l-għajnuna jridu barra minn hekk juru li l-għajnuna mill-Istat allegatament illegali taffettwa, jew tista’ taffettwa, il-pożizzjoni kompetittiva tagħha (jew dik tal-persuni jew l-entitajiet li tirrappreżenta). Il-pożizzjoni kompetittiva tista’ tiġi affettwata biss jekk il-benefiċjarju tal-għajnuna u l-entità l-oħra jkunu attivi fl-istess suq.

16. F’dan il-każ, l-ilmentatur ma weriex li l-membri tiegħu jinsabu f’kompetizzjoni diretta mal-benefiċjarju tal-allegata għajnuna mill-Istat illegali. Filwaqt li l-benefiċjarju tas-self huwa attiv fis-suq tal-promozzjoni tat-turiżmu fir-reġjun ta’ Constance tal-lag, il-membri tal-ilmentatur jipprovdu servizzi ta’ akkomodazzjoni. Il-benefiċjarju tas-self u l-membri tal-ilmentatur huma għalhekk attivi fi swieq differenti u, għalhekk, ma jistgħux jitqiesu bħala kompetituri. Il-fatt li l-ilmentatur imexxi pjattaforma ta’ prenotazzjoni online għall-akkomodazzjoni ma jbiddilx din il-konklużjoni. Kif spjegat il-Kummissjoni, it-tmexxija tal-pjattaforma tidher li hija purament aċċessorja għall-attivitajiet tal-ilmentatur fis-suq tas-servizzi ta’ akkomodazzjoni. Hija ma wrietx li hija topera l-pjattaforma ta’ prenotazzjoni online bil-għan li tagħmel profitti permezz tal-proċessi ta’ prenotazzjoni online (jiġifieri, minbarra l-profitti magħmula permezz tal-kiri ta’ akkomodazzjoni). Għalhekk, l-ilmentatur ma jistax jitqies bħala attiv fis-suq tal-prenotazzjonijiet online. Fil-fatt, il-benefiċjarju tas-self lanqas ma jista’, peress li huwa stess ma jipprovdix servizzi ta’ prenotazzjoni online (bħala attività kummerċjali) iżda links għas-sit web ta’ parti terza għall-finijiet ta’ prenotazzjoni ta’ akkomodazzjoni online.

17. L-ilmentatur lanqas ma wera kif l-interessi kummerċjali tal-membri tiegħu setgħu ġew affettwati mill-għoti tal-għajnuna. Pjuttost, jidher li l-membri tal-ilmentatur jibbenefikaw, jew jistgħu jibbenefikaw, mis-servizzi offruti mill-benefiċjarju tas-self.

18. Il-benefiċjarju tas-self u l-membri tal-ilmentatur ma jistgħux, għalhekk, jitqiesu bħala kompetituri, u l-ilmentatur, għall-istess raġuni, ma jikkwalifikax bħala “parti interessata”.

19. Madankollu, skont ir-regoli applikabbli, ilment dwar l-għajnuna mill-Istat lill-Kummissjoni huwa ammissibbli biss jekk jiġi ppreżentat minn “parti interessata”[7]. Id-deċiżjoni tal-Kummissjoni li tirrifjuta l-ilment dwar l-għajnuna mill-Istat ippreżentat mill-ilmentatur għar-raġuni li l-ilmentatur ma jikkwalifikax bħala “parti interessata” kienet għalhekk raġonevoli.   

20. Huwa mifhum mill-ilment lill-Ombudsman li l-membri tal-ilmentatur joġġezzjonaw għall-karta ta’ servizz għat-turisti fil-forma attwali tagħha għal għadd ta’ raġunijiet. Id-deċiżjoni li tiġi introdotta l-kard ittieħdet mill-awtoritajiet lokali, apparentement mingħajr ma l-membri tal-ilmentatur kellhom vuċi. Filwaqt li l-ilmentatur jidher li qed jiddubita l-utilità tal-karta tas-servizz turistiku, il-preżentazzjoni ta’ lment dwar l-għajnuna mill-Istat mhijiex, fiċ-ċirkostanzi tal-każ, mezz xieraq biex isir dan.  

21. Matul l-inkjesta tal-Ombudsman, il-Kummissjoni pprovdiet lill-ilmentatur bl-informazzjoni mitluba rigward il-bażi legali għall-pożizzjoni tiegħu u l-possibbiltajiet ta’ appell disponibbli. Dan l-aspett tal-ilment lill-Ombudsman għalhekk ġie solvut.

Konklużjoni

Abbażi tal-inkjesta, l-Ombudsman tagħlaq dan il-każ bis-sejba li ġejja:

Ma kien hemm l-ebda amministrazzjoni ħażina mill-Kummissjoni meta rrifjutat l-ilment tal-ilmentatur dwar l-għajnuna mill-Istat.

L-ilmentatur u l-Kummissjoni se jiġu infurmati b’din id-deċiżjoni.

Tina Nilsson

- Unit 4 Kap tal-Inkjesti

Strasburgu, 24/09/2018

[1] Skont l-Artikolu 24(2) u l-Artikolu 1(h) tar-Regolament tal-Kunsill 2015/1589 li jistabblixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni tal-Artikolu 108 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, ĠU 2015, L 248, p. 9.

[2] L-Artikolu 1(h) tar-Regolament 2015/1589.

[3] L-Artikolu 11a(2) (“Ammissibilità tal-ilmenti”) u l-Anness IV tar-Regolament tal-Kummissjoni 794/2004 tal-21 ta’ April 2004 li jimplimenta r-Regolament tal-Kunsill 2015/1589 li jistabblixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni tal-Artikolu 108 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, ĠU 2016, L 327, p. 19.

[4] Ara s-Sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-24 ta’ Mejju 2011, Il-Kummissjoni vs Kronoply GmbH & Co. KG u Kronotex GmbH & Co. KG, C-83/09, ECLI:EU:C:2011:341, il-paragrafu 63, u tal-14 ta’ Novembru 1984, SA Intermills vs Il-Kummissjoni, 323/82, ECLI:EU:C:1984:345, il-paragrafu 16.

[5] Is-Sentenza tal-Qorti tal-Prim’Istanza tas-6 ta’ Marzu 2003, Westdeutsche Landesbank Girozentrale vs Il-Kummissjoni, T-228/99 u T-233/99, ECLI:EU:T:2003:57, il-punt 122.

[6] Is-Sentenza tal-Qorti tal-Prim’Istanza tal-21 ta’ Marzu 2001, Hamburger Hafen- und Lagerhaus AG vs Il-Kummissjoni, T-69/96, ECLI:EU:T:2001:100, il-punt 41.

[7] L-Artikolu 24(2) tar-Regolament 2015/1589 huwa fformulat kif ġej: “Kwalunkwe parti interessata tista’ tressaq ilment biex tinforma lill-Kummissjoni dwar kwalunkwe għajnuna allegatament illegali jew kwalunkwe allegat użu ħażin ta’ għajnuna.”