1. Réamhrá

Tá an tiomantas chun éagsúlacht teanga a urramú agus a chosaint san Aontas Eorpach ríthábhachtach don chaidreamh idir an tAontas agus a shaoránaigh. Is dúshlán é an méadú ar líon na dteangacha oifigiúla go 24 maidir le prionsabal an ilteangachais a chur chun feidhme do riarachán an Aontais.

I bhformhór na gcásanna, tá lánrogha ag institiúidí an Aontais maidir le húsáid theangacha oifigiúla an Aontais. Is ceist dea-riaracháin é an chaoi a bhfeidhmítear an lánrogha sin. Tá costais aistriúcháin mhéadaithe, cinnteoireacht níos moille agus neamhréireachtaí idir leaganacha teanga i measc na ndeacrachtaí praiticiúla is minice a luaitear a thagann chun cinn. Ní mór éagsúlacht teanga agus comhionannas teanga a réiteach le héifeachtúlacht riaracháin agus le srianta buiséadacha.

I mí Iúil 2018, sheol an tOmbudsman comhairliúchán poiblí maidir le húsáid teangacha in institiúidí, comhlachtaí, gníomhaireachtaí agus oifigí an Aontais atá ag iarraidh plé ar na hábhair sin a chur chun cinn.^[1] Mar thoradh ar an gcomhairliúchán sin, mhol Oifig an Ombudsman i mí Iúil 2019 dréacht-treoir ghearr maidir le ‘úsáid theangacha oifigiúla an Aontais agus cumarsáid á déanamh leis an bpobal’ d’institiúidí, comhlachtaí, gníomhaireachtaí agus oifigí uile an Aontais, inar iarradh orthu barúil a thabhairt. Fuair an tOmbudsman 43 freagra.^[2] Is é cuspóir na tuarascála seo achoimre a dhéanamh ar na príomhphointí sna freagraí, chomh maith leis an gcaoi a dtabharfaidh an tOmbudsman aghaidh orthu.

2. Achoimre ar na freagraí

Barúlacha ginearálta

Tacaíocht don tionscnamh

Leag na freagróirí uile béim ar a dtiomantas do phrionsabal an ilteangachais ina gcumarsáid leis an bpobal, chomh maith lena dtacaíocht do thionscnamh an Ombudsman chun machnamh a dhéanamh ar an tsaincheist thábhachtach seo agus aghaidh a thabhairt uirthi.

Teideal

- D’áitigh roinnt freagróirí nach bhfuil aon sainmhíniú dlíthiúil ar an téarma ‘teangacha oifigiúla an Aontais’, mar a úsáidtear sa teideal atá beartaithe é, agus go bhféadfadh mearbhall a bheith ann dá bhrí sin dá n-úsáidfí é. Mar mhalairt air sin, mhol siad go n-úsáidfí an téarmaíocht sa rialachán is infheidhme de chuid an Aontais maidir le teangacha (Rialachán 1/58), eadhon ‘teangacha oifigiúla agus teangacha oibre na n-institiúidí.’

Seasamh an Ombudsman Eorpaigh (EO)

- Measann an tOmbudsman go bhfuil an fhoclaíocht ‘teangacha oifigiúla agus teangacha oibre na n-institiúidí’ ródhleathach chun críche an doiciméid atá i gceist lena gcumhdaítear cumarsáid leis an bpobal ^[3].

- Ós rud é go n-úsáidtear an téarma 'teangacha oifigiúla an AE' i mbeartais teanga fhormhór na n-institiúidí, measann an tOmbudsman gurb é seo an téarma is oiriúnaí le húsáid chun críocha an tionscnaimh seo.

Raon feidhme na moltaí praiticiúla

-D’áitigh roinnt freagróirí go bhféadfaí a thuiscint go bhfuil ‘gné pholaitiúil’ ag baint le beartais a bhaineann le húsáid teangacha seachas gur saincheist riaracháin amháin iad. Chuige sin, d’fhéadfaí moltaí praiticiúla an Ombudsman a chur i láthair mar mholtaí táscacha amháin agus ní bheadh siad éigeantach do chomhlachtaí AE.

Chuir daoine eile in iúl go raibh imní orthu faoi ionchais neamhréadúla a ardú i measc an phobail trí mholtaí mionsonraithe den sórt sin a fhoilsiú.

Suíomh EO

Tá na moltaí seo ceaptha a bheith ina dtreoir, agus ní rialacha ceangailteacha iad. Is é is cuspóir do thionscnamh an Ombudsman dea-chleachtais riaracháin a leagan amach maidir leis an ilteangachas ar mhaithe le saoránaigh an Aontais sa deireadh.
- Úsáidfear an téarma ‘moltaí praiticiúla’, mar a tharla i bhfoilseachán roimhe seo ón Ombudsman de chineál comhchosúil.

Moltaí praiticiúla vs. rialacha agus cleachtais shonracha

- Chuir go leor freagróirí i bhfios go láidir nach bhféadfaí an réimse leathan institiúidí, gníomhaireachtaí agus oifigí de chuid an Aontais a chur san áireamh le cur chuige a oireann do chách maidir leis an ábhar sin. Tharraing cuid acu aird ar rialacha agus ar chleachtais shonracha nach luaitear sna moltaí praiticiúla sin.

- Tacaíodh go forleathan leis an bprionsabal maidir le cothromaíocht a bhaint amach idir éagsúlacht teanga agus srianta riaracháin agus buiséadacha.

Suíomh EO

Aontaíonn an tOmbudsman. Is é is aidhm do na moltaí praiticiúla sin machnamh agus plé ar ábhar tábhachtach laistigh de riarachán an Aontais a chur chun cinn, agus níl sé i gceist gur rialacha nua iad. Measann an tOmbudsman go bhfuil sé sin curtha in iúl go soiléir.

- Ar ndóigh, ba cheart tosaíocht a thabhairt do rialacha sonracha lena rialaítear obair institiúide, oifige, gníomhaireachta nó comhlachta de chuid an Aontais, ar rialacha iad a imíonn ó na moltaí praiticiúla sin. Measann an tOmbudsman nach dtugann aon ní sna moltaí praiticiúla aon rud eile le fios.

Na meáin shóisialta

Chuir roinnt freagróirí in iúl go bhfuil láithreacht sna meáin shóisialta ag éirí níos tábhachtaí, go háirithe maidir le cumarsáid a dhéanamh leis an bpobal, agus gur cheart go mbeadh sé soiléir conas a bhaineann na moltaí praiticiúla sin leis na meáin shóisialta.

Suíomh EO

Cuireann an tOmbudsman na meáin shóisialta san áireamh anois mar shampla de chineál cáis a d'fhéadfaí a shoiléiriú sa bheartas teanga dá dtagraítear faoi mholadh praiticiúil 1.

Barúlacha maidir leis na dréachtmholtaí praiticiúla:

1. Beartas soiléir a bhunú maidir le húsáid theangacha oifigiúla an Aontais, ina leagfar amach na teangacha ina n-úsáidtear na teangacha sin (mar shampla, i gcomhairliúcháin phoiblí, i nósanna imeachta riaracháin nó i gcaidreamh leis an bpreas).

Barúlacha

- Mhol roinnt freagróirí go mbainfí tagairtí sainráite do theanga ‘beartas’, nó téarmaí eile a d’fhéadfaí a thuiscint mar thagairt do rialacha ceangailteacha.

- Mhol freagróir amháin go n-athrófaí an fhoclaíocht ‘sa chás sin’ go dtí ‘sa chás sin’.

Suíomh EO

- Measann an tOmbudsman, i gcomhthéacs thiomantas AE don ilteangachas, gur dea-chleachtas riaracháin é go mbeadh beartas teanga i bhfeidhm ag institiúidí, comhlachtaí, gníomhaireachtaí nó oifigí AE. Is léir go bhfuil ábhar an bheartais teanga sin faoi rogha gach eagraíochta.

- Aontaíonn an tOmbudsman leis an togra chun an fhoclaíocht a oiriúnú.

2. An beartas seo a fhoilsiú ar a shuíomh gréasáin i ngach teanga oifigiúil.

Barúlacha

- D’aontaigh na freagróirí uile leis an moladh sin, nó chuir siad in iúl go bhfuil sé curtha chun feidhme acu cheana féin.

- Mhol freagróir amháin an frása ‘ar bhealach atá inrochtana go héasca’ a chur isteach.

Suíomh EO

- Aontaíonn an tOmbudsman le cuspóir an bhreisithe atá beartaithe, ach ina ionad sin cuirfidh sé an frása ‘i bhformáid atá inrochtana go héasca’ leis, rud a chuimsíonn an cuspóir sin ar bhealach níos fearr.

3. Féach chuige go gcomhlíontar an beartas agus go gcuirtear i bhfeidhm go comhsheasmhach é ar fud na heagraíochta, mar shampla, trí ‘oifigeach teanga’ ainmnithe a cheapadh nó trí thuarascáil rialta a chur ar fáil.

Barúlacha

- Chuir go leor freagróirí in iúl gur cheart go mbeadh sé de rogha ag gach institiúid, comhlacht, gníomhaireacht nó oifig ‘oifigeach teanga’ ainmnithe a cheapadh.

- Rinne roinnt freagróirí cur síos ar roghanna éagsúla chun faireachán a dhéanamh ar chur i bhfeidhm beartais teanga, mar shampla roinn thiomnaithe i dtuarascáil bhliantúil nó an cúram sin a shannadh d’aonad laistigh den eagraíocht.

Suíomh EO

Cuireann an tOmbudsman i bhfios go láidir nach bhfónann na samplaí a thugtar sa mholadh seo ach chun an gá atá le struchtúir eagraíochtúla chun tacú le dea-chleachtas a léiriú. É sin ráite, tá sé de rogha ag gach institiúid, comhlacht, gníomhaireacht nó oifig de chuid an Aontais dea-chleachtas a áirithiú i gcomhréir leis an moladh praiticiúil sin.

- Cuirfidh an tOmbudsman tuilleadh samplaí leis mar a mholtar sna barúlacha, eadhon: ‘tríd an gcúram a shannadh d’aonad nó d’fhoireann laistigh den eagraíocht, ‘oifigeach teanga’ ainmnithe a cheapadh nó trí roinn thiomnaithe sa tuarascáil bhliantúil’.

4. A áirithiú go mbeidh aon srianta ar úsáid teangacha oibiachtúil, comhréireach agus trédhearcach, agus tionchar agus ábharthacht na faisnéise do ghrúpaí páirtithe leasmhara sonracha agus don phobal a chur san áireamh. Níor cheart srianta teanga a fhorchur go heisiach bunaithe ar shrianta costais nó ama.

Barúlacha

- Chinn roinnt freagróirí gur chuir an chéad abairt in iúl go leordhóthanach go raibh gá le cur chuige comhréireach, agus mhol siad an dara habairt a scriosadh.

- Mhol roinnt freagróirí go scriosfaí an focal ‘go heisiach’ ón dara habairt.

- D’iarr freagróirí eile samplaí níos mionsonraithe de chásanna ina bhféadfaí údar a thabhairt le srianta teanga a d’fhéadfadh a bheith ann.

Suíomh EO

Leis an moladh seo, ba mhaith leis an Ombudsman a shoiléiriú, cé go bhféadfaí srianta teanga a fhorchur agus na tosca costais nó ama á gcur san áireamh, nár cheart srianta den sórt sin a bhunú ar na tosca sin amháin. Is é is aidhm don sampla seo a shonrú conas ba cheart bunchuspóir an mholta seo a chur chun feidhme sa chleachtas.

- Níl sé de nós ag an Ombudsman samplaí níos mionsonraithe a chur ar fáil, toisc go mbraitheann an gá atá le srianta a chur i bhfeidhm ar gach imthoisc ar leith, agus ní féidir ach leis an institiúid, comhlacht, gníomhaireacht nó oifig faoi seach de chuid an Aontais measúnú a dhéanamh orthu.

5. Achoimrí a fhoilsiú ar na príomh-shaincheisteanna i ngach teanga oifigiúil nó san oiread teangacha oifigiúla agus is féidir, má chuirtear srianta teanga i bhfeidhm.

Barúlacha

- Aontaíonn na freagróirí go léir leis an moladh seo. Thug cuid acu samplaí dá gcleachtas i ndáil leis sin, amhail ‘mínitheoirí faisnéise’, nó achoimrí ar thuarascálacha bliantúla.

- Mhol freagróir amháin an frása ‘i gcás inarb iomchuí’ a chur isteach roimh an moladh.

Suíomh EO

Tá an tOmbudsman den tuairim go léiríonn an fhoclaíocht ‘a mhéid is féidir’ cheana féin nach ceanglas iomlán é sin, agus nach gá an moladh sin a athrú.

6. Na codanna sin dá láithreáin ghréasáin a bhfuil spéis ar leith ag an bpobal iontu a chur ar fáil i ngach teanga oifigiúil. Ba cheart go n-áireofaí leis sin, ar a laghad, an leathanach baile agus na leathanaigh ina dtugtar faisnéis faoina ról.

Barúlacha

- D'aontaigh na freagróirí go ginearálta leis an moladh seo.

- Mhol freagróir amháin ‘faisnéis teagmhála’ a chur in ionad na foclaíochta ‘leathanach baile’.

- Chuir freagróir amháin i dtábhacht nach féidir feidhm a bheith ag an moladh seo go praiticiúil ach amháin maidir le codanna ‘statacha’ de shuíomh gréasáin seachas leathanaigh ‘dinimiciúla’ den suíomh gréasáin, rud a d’fhéadfaí a léiriú ar bhealach níos fearr leis an moladh seo.

Suíomh EO

- Aontaíonn an tOmbudsman go bhfuil sé úsáideach trácht a dhéanamh ar an ngá atá le leathanaigh a fhoilsiú ina dtugtar faisnéis faoi shonraí teagmhála i dteangacha oifigiúla uile an AE, agus cuirfidh sé seo leis an moladh.

7. A áirithiú go bhfaighidh saoránaigh, a scríobhann chuig riarachán an Aontais ina rogha teanga oifigiúil, freagra sa teanga chéanna laistigh de thréimhse ama réasúnta.

Barúlacha

Ní raibh aon amhras ar na freagróirí go léir faoin bpointe seo.

Suíomh EO

Is féidir leis an moladh fanacht gan athrú.

8. Féachaint le comhairliúcháin phoiblí a chur ar fáil i ngach teanga oifigiúil ag tús an phróisis comhairliúcháin. Mura féidir gach doiciméad comhairliúcháin a fhoilsiú i ngach teanga oifigiúil, ba cheart a shoiléiriú go nglactar le haighneachtaí i ngach teanga oifigiúil.

Barúlacha

- Chuir roinnt freagróirí in iúl go soiléir nach bhfuil sé costéifeachtúil comhairliúcháin phoiblí maidir le hábhair speisialaithe a aistriú i dteangacha oifigiúla uile an Aontais.

- Tríd is tríd, thacaigh na freagróirí go léir leis an togra chun a shoiléiriú go nglacfar le haighneachtaí i dteangacha oifigiúla uile an Aontais.

Suíomh EO

Is féidir leis an moladh fanacht gan athrú.

9. Acmhainní aistriúcháin a chomhthiomsú, i gcás inar féidir, chun costais a laghdú agus chun a áirithiú go bhfaighidh saoránaigh tuilleadh faisnéise i níos mó teangacha.

Barúlacha

- Chuir roinnt freagróirí in iúl go bhfuil an chaoi a ndéileálann siad le haistriúcháin leagtha amach sna rialacha lena rialaítear a gcuid oibre agus gur gá é a dhéanamh trí Ionad Aistriúcháin an Aontais Eorpaigh (CdT).

- Chuir roinnt freagróirí in iúl nach bhfuil a seirbhísí aistriúcháin inmheánacha féin oiriúnach ach amháin dá riachtanais shonracha aistriúcháin.

- Tharraing roinnt freagróirí aird ar na féidearthachtaí chun acmhainní aistriúcháin atá á bplé nó atá ar fáil cheana féin a chomhthiomsú, mar shampla sa Choiste Feidhmiúcháin idirinstitiúideach um Aistriúchán, i líonra na nGníomhaireachtaí ‘Ceartas agus Gnóthaí Baile’, idir Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus Coiste na Réigiún, agus in úsáid CdT.

Suíomh EO

Is féidir leis an moladh fanacht gan athrú.

10. Meaisínaistriúcháin a úsáid, nó a n-úsáid a leathnú, mar chabhair d’aistritheoirí daonna ar a laghad.

Barúlacha:

- Chuir go leor freagróirí in iúl go bhfuil siad ag leanúint forbairtí i meaisínaistriúcháin, agus go bhfuil siad ag tnúth le deiseanna chun na teicneolaíochtaí seo a úsáid, má cheadaíonn na rialacha a rialaíonn a gcuid oibre é.

- Mhol freagróir amháin an moladh a athscríobh chun ‘An úsáid is mó is féidir a bhaint as na huirlisí TF agus as an teicneolaíocht TF uile atá ar fáil’.

Suíomh EO

- Tugann an tOmbudsman dá haire, ar an iomlán, go bhfuil institiúidí, comhlachtaí, gníomhaireachtaí agus oifigí an Aontais toilteanach na roghanna sin a fhiosrú, agus aontaíonn sí gur fearr a léirítear rún an mholta seo le hathleagan amach ‘An úsáid is mó is féidir a bhaint as na huirlisí agus na teicneolaíochtaí aistriúcháin uile atá ar fáil’.

3. Conclúid & na chéad chéimeanna eile

D’eascair freagra leathan ó institiúidí, comhlachtaí, gníomhaireachtaí agus oifigí an Aontais as na dréachtmholtaí praiticiúla. Ní hamháin go léiríonn sé sin ábharthacht an mhachnaimh sin, ach léiríonn sé freisin a thábhachtaí atá riarachán an Aontais d’ábhar an ilteangachais. Ba mhaith leis an Ombudsman buíochas a ghabháil le gach institiúid, comhlacht agus oifig de chuid an Aontais a thug freagra as a mbarúlacha cuiditheacha agus as a gcomhoibriú.

Tá nuashonrú déanta ag an Ombudsman ar na moltaí praiticiúla chun na hathruithe atá leagtha amach thuas a chur san áireamh (féach Iarscríbhinn II - Leagan deiridh), agus foilseoidh sé an doiciméad seo, agus comhroinnfidh sé na torthaí laistigh de riarachán an AE.

IARSCRÍBHINN I

Liosta na bhfreagróirí

1. Parlaimint na hEorpa

2. Comhairle an Aontais Eorpaigh

3. An Coimisiún Eorpach

4. Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh

5. An Banc Ceannais Eorpach (BCE)

6. Cúirt Iniúchóirí na hEorpa (CIE)

7. An tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta Seachtraí (SEGS)

8. Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa (CESE)

9. Coiste na Réigiún (CoR)

10. An Banc Eorpach Infheistíochta (BEI)

11. An Maoirseoir Eorpach ar Chosaint Sonraí (MECS)

12. An Bord Eorpach um Chosaint Sonraí (EDPB)

13. An Oifig Eorpach Frith-Chalaoise (OLAF)

14. Oifig Foilseachán an Aontais Eorpaigh (Oifig na bhFoilseachán)

15. An tÚdarás Baincéireachta Eorpach (ÚBE)

16. An Ghníomhaireacht Eorpach um an nGarda Teorann agus Cósta (FRONTEX)

17. An Lárionad Eorpach um Ghalair a Chosc agus a Rialú (ECDC)

18. An Lárionad Eorpach um Fhorbairt na Gairmoiliúna (CEDEFOP)

19. An Ghníomhaireacht Eorpach Ceimiceán (ECHA)

20. An tÚdarás Eorpach um Shábháilteacht Bia (EFSA)

21. An Ghníomhaireacht Eorpach Chomhshaoil (EEA)

22. An Ghníomhaireacht Eorpach um Rialú ar Iascach (EFCA)

23. An Foras Eorpach chun Dálaí Maireachtála agus Oibre a Fheabhsú (Eurofound)

24. An tÚdarás Eorpach um Árachas agus Pinsin Cheirde (ÚEÁPC)

25. An Ghníomhaireacht Eorpach um Shábháilteacht Mhuirí (EMSA)

26. An Ghníomhaireacht Leigheasra Eorpach (EMA)

27. An tÚdarás Eorpach um Urrúis agus Margaí (ESMA)

28. An Fhondúireacht Eorpach Oiliúna (ETF)

29. Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chomhar Ceartais Choiriúil (Eurojust)

30. Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Oiliúint i bhForfheidhmiú an Dlí (CEPOL)

31. Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chomhar idir Rialálaithe Fuinnimh (ACER)

32. Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh chun bainistiú oibríochtúil a dhéanamh ar chórais mhórscála faisnéise sa limistéar saoirse, slándála agus ceartais (eu-LISA)

33. An Ghníomhaireacht Eorpach um Shábháilteacht Eitlíochta (EASA)

34. Oifig Maoine Intleachtúla an Aontais Eorpaigh (EUIPO)

35. An Bord Réitigh Aonair (BRA)

36. An Ghníomhaireacht Eorpach um Chosaint (GEC)

37. Lárionad Satailítí an Aontais Eorpaigh (SATCEN)

38. An Ghníomhaireacht Feidhmiúcháin um Thomhaltóirí, Sláinte agus Bia (CHAFEA)

39. Gníomhaireacht Feidhmiúcháin na Comhairle Eorpaí um Thaighde (ERCEA)

40. An Ghníomhaireacht Feidhmiúcháin um Fhiontair Bheaga agus Mheánmhéide (EASME)

41. An Ghníomhaireacht Feidhmiúcháin um Nuálaíocht agus Gréasáin (INEA)

42. An Ghníomhaireacht Feidhmiúcháin Taighde (REA)

43. Comhghnóthas Spéire Glaine 2

 

IARSCRÍBHINN II

- Leagan críochnaitheach -

Úsáid teangacha oifigiúla de chuid an Aontais agus cumarsáid á déanamh leis an bpobal

- Moltaí praiticiúla do riarachán AE -

Treoraíonn na moltaí praiticiúla sin riarachán an Aontais maidir le húsáid 24 theanga oifigiúla an Aontais agus cumarsáid á déanamh leis an bpobal. Eascraíonn siad as comhairliúchán poiblí a rinne an tOmbudsman Eorpach agus léiríonn siad barúlacha a fuarthas ó institiúidí, comhlachtaí, oifigí agus gníomhaireachtaí an Aontais maidir le dréacht de na moltaí.

Ba cheart do gach institiúid, comhlacht, oifig agus gníomhaireacht de chuid an Aontais an méid seo a leanas a dhéanamh:

1. Beartas soiléir a bhunú maidir le húsáid theangacha oifigiúla an Aontais, ina leagfar amach na teangacha ina n-úsáidtear an cineál staide (mar shampla, i gcomhairliúcháin phoiblí, nósanna imeachta riaracháin, caidreamh leis an bpreas, nó úsáid na meán sóisialta).

2. An beartas seo a fhoilsiú ar a shuíomh gréasáin i ngach teanga oifigiúil i bhformáid atá inrochtana go héasca.

3. Féach chuige go gcomhlíontar an beartas agus go gcuirtear i bhfeidhm go comhsheasmhach é ar fud na heagraíochta, mar shampla, tríd an gcúram sin a shannadh d’aonad nó d’fhoireann, trí ‘oifigeach teanga’ ainmnithe a chruthú nó trí roinn thiomnaithe sa tuarascáil bhliantúil.

4. A áirithiú go mbeidh aon srianta ar úsáid teangacha oifigiúla oibiachtúil, comhréireach agus trédhearcach. Níor cheart srianta teanga a fhorchur go heisiach mar gheall ar shaincheisteanna costais nó ama, ach go príomha tar éis measúnú a dhéanamh ar thionchar agus ábharthacht na faisnéise do ghrúpaí páirtithe leasmhara sonracha agus don phobal.

5. Achoimrí a fhoilsiú ar na príomh-shaincheisteanna i ngach teanga oifigiúil nó san oiread teangacha oifigiúla agus is féidir, má chuirtear srianta teanga i bhfeidhm.

6. Na codanna sin dá láithreáin ghréasáin a bhfuil spéis ar leith ag an bpobal iontu a chur ar fáil i ngach teanga oifigiúil. Ba cheart go n-áireofaí leis sin, ar a laghad, an leathanach baile agus na leathanaigh ina dtugtar faisnéis faoina ról agus a shonraí teagmhála.

7. A áirithiú go bhfaighidh saoránaigh, a scríobhann chuig riarachán an Aontais ina rogha teanga oifigiúil, freagra sa teanga chéanna laistigh de thréimhse ama réasúnta.

8. Féachaint le comhairliúcháin phoiblí a chur ar fáil i ngach teanga oifigiúil ag tús an phróisis comhairliúcháin. Mura féidir gach doiciméad comhairliúcháin a fhoilsiú i ngach teanga oifigiúil, ba cheart a shoiléiriú go nglactar le haighneachtaí i ngach teanga oifigiúil.

9. Acmhainní aistriúcháin a chomhthiomsú, i gcás inar féidir, chun costais a laghdú agus chun a áirithiú go bhfaighidh saoránaigh tuilleadh faisnéise i níos mó teangacha.

10. An úsáid is mó is féidir a bhaint as na huirlisí agus na teicneolaíochtaí aistriúcháin uile atá ar fáil.

 

Más mian leat aistriúchán ar an tuarascáil seo a fháil in aon cheann de theangacha oifigiúla eile an Aontais, déan teagmháil linn.

 

[1] Tá tuarascáil ar an gcomhairliúchán poiblí seo ar fáil anseo: https://www.ombudsman.europa.eu/nl/report/en/110044.

[2] Féach Iarscríbhinn I le haghaidh liosta freagróirí.

[3] Léitear Airteagal 1 de Rialachán 1/58 mar a leanas: “Is iad na teangacha oifigiúla agus teangacha oibre institiúidí an Aontais an Béarla, an Bhulgáiris, an Chróitis, an Danmhairgis, an Eastóinis, an Fhionlainnis, an Fhraincis, an Ghaeilge, an Ghearmáinis, an Ghréigis, an Iodáilis, an Laitvis, an Liotuáinis, an Mháltais, an Ollainnis, an Pholainnis, an Phortaingéilis, an Rómáinis, an tSeicis, an tSlóivéinis, an tSlóvaicis, an Spáinnis, an tSualainnis agus an Ungáiris.” Ní thagraíonn Rialachán 1/58 do “teangacha oifigiúla an Aontais Eorpaigh” ná do “teangacha oifigiúla an Aontais Eorpaigh” (cuireadh téacs leis). Luaitear ann gurb iad ‘... teangacha oifigiúla agus teangacha oibre institiúidí an Aontais.’ (béim curtha leis). D’fhéadfaí a thuiscint gur cheart an téarma ‘teanga oifigiúil’ a úsáid, gan aon réimír, ná ‘teanga oifigiúil institiúidí an Aontais’.
Tugtar faoi deara, áfach, go ndéantar tagairt do theangacha oifigiúla an Aontais i bPrótacal 2 CAE.