A Uasail X, a chara,

Chuir tú gearán faoi bhráid an Ombudsman Eorpaigh le déanaí faoin gcaoi ar fhreagair Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chearta Bunúsacha (FRA) do chuid imní faoina tuarascálacha ar fhoréigean gnéasach i gcoinbhleachtaí armtha.

I do ríomhphoist chuig FRA, d’áitigh tú, go hachomair, go dteipeann ar a thuairisciú reatha maidir le foréigean inscnebhunaithe ionadaíocht chomhréireach a dhéanamh ar líon na bhfear aonair a fhulaingíonn foréigean gnéasach sa choinbhleacht san Úcráin. Mheas tú go gceanglaítear le Rún 2629 (2025) PACE [1], mar chreat léirmhínitheach ábhartha do Choinbhinsiún Iostanbúl, ar FRA íospartaigh fhireanna a dhéanamh infheicthe go comhréireach.

Thug FRA freagra ort, agus mhínigh sé, go hachomair, go bhfuil a shainordú teoranta d’ábhair a bhaineann leis an Aontas agus lena Bhallstáit agus dlí an Aontais á chur chun feidhme aige agus go mbíonn a ghníomhaíochtaí bailithe sonraí teoranta do Bhallstáit an Aontais de ghnáth. Dúirt sé gur dhírigh a thuarascáil 'Seeking Safety from War-Violence and rights abuses against women from Ukraine'[2] ar shreafaí dídeanaithe ón Úcráin, ar mná agus leanaí iad den chuid is mó, agus ní fir, nó ar a laghad ba amhlaidh an cás tráth a rinneadh obair allamuigh an tsuirbhé. Bhí aschuir eile FRA ann inar áiríodh fir (amhail suirbhé ar líne níos luaithe ar dhaoine a easáitíodh ón Úcráin). Dúirt FRA freisin gur comhlacht de chuid Chomhairle na hEorpa a d’eisigh Rún 2629 (2025) PACE agus, dá bhrí sin, go mbaineann sé le Ballstáit Chomhairle na hEorpa. Dá bhrí sin, ní thagann an Rún go díreach faoi chuimsiú chreat dlíthiúil an Aontais. Tháinig FRA ar an gconclúid nach bhfuil aon inniúlacht aici aghaidh a thabhairt ar an ábhar a d’ardaigh tú.

I do ghearán chuig an Ombudsman, déanann tú gearán faoin úsáid leanúnach líomhnaithe a bhaineann FRA as cumarsáid inscne-eisiach maidir le foréigean gnéasach a bhaineann le coinbhleacht san Úcráin. Measann tú gur sárú é sin ar phrionsabal an neamh-idirdhealaithe (mar a chumhdaítear i gCairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh) agus mainneachtain gníomhú i gcomhréir le hoibleagáidí dlíthiúla FRA faoi Choinbhinsiún Iostanbúl. Ar deireadh, áitíonn tú gur thug FRA neamhaird ar an bhfianaise a bhí ar fáil maidir le fir a d’fhulaing foréigean gnéasach san Úcráin.

Tar éis anailís chúramach a dhéanamh ar an bhfaisnéis go léir a chuir tú ar fáil le do ghearán, shocraíomar an fiosrúchán a dhúnadh leis an gconclúid seo a leanas:

Ní raibh aon drochriarachán ag Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chearta Bunúsacha maidir leis an gcaoi ar thug sí freagra ar ábhair imní faoin gcaoi a dtuairiscíonn sí ar fhoréigean gnéasach i gcoinbhleachtaí armtha.

Is comhlacht neamhspleách de chuid an Aontais é FRA a chuidíonn leis na cearta, na luachanna agus na saoirsí a chumhdaítear i gCairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh a chosaint [3]. Sa Rialachán lena mbunaítear FRA [4], ina sainítear raon feidhme shainordú FRA, leagtar amach go dtabharfaidh FRA aghaidh ar shaincheisteanna a bhaineann le cearta bunúsacha laistigh den Aontas agus dá Bhallstáit agus dlí an Aontais á chur chun feidhme acu .

I bhfianaise shainordú FRA, measaimid gur thug FRA freagra réasúnta agus iomchuí duit nuair a mhínigh sé duit go bhfuil a shainordú teoranta do shaincheisteanna maidir le cearta bunúsacha laistigh den Aontas agus dá Bhallstáit, agus gur dhírigh a thuairisciú i ndáil leis an Úcráin, dá bhrí sin, ar shreabha dídeanaithe ón Úcráin (agus ní ar an staid san Úcráin). Níl sé d’oibleagáid ar FRA saincheisteanna a bhaineann le cearta bunúsacha lasmuigh den Aontas a chur san áireamh. Chuir FRA in iúl freisin, agus an ceart aici, nach cuid de chreat dlíthiúil an Aontais é Rún 2629 (2025) ó PACE.

Bunaithe ar na cúinsí thuas, tá an cás dúnta againn.

Le dea-mhéin,

Tina Nilsson
Ceann an Aonaid um Láimhseáil Cásanna

Strasbourg, 29/04/2026

[1] Tionól Parlaiminteach Chomhairle na hEorpa

[2] Féach https://fra.europa.eu/en/publication/2026/women-fleeing-war-ukraine

[3] Féach https://fra.europa.eu/en/about-fra/what-we-do

[4] Féach Airteagal 3(3) de Rialachán (CE) Uimh. 168/2007 ón gComhairle an 15 Feabhra 2007 lena mbunaítear Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chearta Bunúsacha: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/PDF/?uri=CELEX:32007R0168