Strasbourg, 27 Feabhra 2004

A Uasail H., a chara,

An 25 Feabhra 2003, rinne tú gearán leis an Ombudsman Eorpach thar ceann Fhaireachlann Chorparáideach na hEorpa maidir le diúltú an Choimisiúin do d'iarratas ar rochtain, a rinneadh faoi Rialachán 1049/2001 (1), ar dhoiciméid uile an Choimisiúin a bhaineann leis na hullmhúcháin do chaibidlíocht fhéideartha ar chomhaontú infheistíochta de chuid na hEagraíochta Domhanda Trádála (EDT).

An 27 Márta 2003, chuir tú isteach, ar iarratas uaim, doiciméid bhreise a bhaineann le do ghearán. An 5 Bealtaine 2003, chuir mé an gearán ar aghaidh chuig Uachtarán an Choimisiúin. Sheol an Coimisiún a thuairim an 28 Iúil 2003. Chuir mé ar aghaidh chugat é le cuireadh chun tuairimí a thabhairt, a sheol tú an 3 Meán Fómhair 2003.

An 20 Deireadh Fómhair 2003, chuir mé togra faoi bhráid an Choimisiúin maidir le réiteach cairdiúil ar do ghearán. An 30 Eanáir 2004, sheol an Coimisiún a fhreagra ar an togra seo. An 19 Feabhra 2004, chuir tú in iúl do mo sheirbhísí ar an nguthán go measann tú go bhfuil réiteach cairdiúil bainte amach.

Táim ag scríobh anois chun torthaí na bhfiosrúchán a rinneadh a chur in iúl duit.

An Gearán

Baineann an gearán leis an Ombudsman, a rinneadh i bhFeabhra 2003, le diúltú an Choimisiúin d'iarratas ar rochtain, a rinneadh faoi Rialachán 1049/2001 (2), ar dhoiciméid uile an Choimisiúin a bhaineann leis na hullmhúcháin d'idirbheartaíocht fhéideartha ar chomhaontú infheistíochta de chuid na hEagraíochta Domhanda Trádála (EDT).

De réir an ghearánaigh, a dhéanann gearán thar ceann Fhaireachlann Chorparáideach na hEorpa, is iad seo a leanas na fíricí ábhartha, go hachomair:

I mí Iúil 2002, chuir an gearánach iarratas faoi bhráid an Choimisiúin, faoi Rialachán 1049/2001, ar rochtain ar "gach doiciméad a bhaineann le hullmhúcháin an Choimisiúin do chaibidlíochtaí a d'fhéadfadh a bheith ann maidir le creat iltaobhach infheistíochta san EDT, seachas na doiciméid a phostáiltear ar shuíomh gréasáin Ard-Stiúrthóireacht na Trádála". I litir dar dáta an 28 Lúnasa 2002, dhiúltaigh an Coimisiún rochtain a thabhairt ar na doiciméid a iarradh, rud a shainmhínigh sé mar "obair ullmhúcháin inmheánach ar dhréachtdhoiciméid do phróiseas DDA (Clár Oibre Doha um Fhorbairt) in EDT".

An 13 Meán Fómhair 2002, rinne an gearánach iarratas dearbhúcháin i gcomhréir le hAirteagal 7(2) de Rialachán 1049/2001, ag iarraidh ar an gCoimisiún athmhachnamh a dhéanamh ar a sheasamh. Ina iarratas daingniúcháin, shoiléirigh an gearánach gur chumhdaigh a iarraidh ábhair ó roimh Doha freisin. I litir dar dáta an 16 Eanáir 2003, dhiúltaigh an Coimisiún don iarratas dearbhúcháin. Shainigh an Coimisiún na doiciméid lena mbaineann mar dhoiciméid a bhaineann leis na seacht saincheist a luaitear i mír 22 de Dhearbhú Aireachta Doha. Dar leis an gCoimisiún, ba iad na doiciméid a iarradh an obair ullmhúcháin do na Páipéir Choincheapa a gheall an Coimisiún a dhéanamh ar gach ceann de na seacht saincheist a luaitear i nDearbhú Aireachta Doha. Mar fhreagra ar shoiléiriú an ghearánaigh go gcumhdaíonn a iarraidh doiciméid ó roimh Doha freisin, dúirt an Coimisiún "go ndearna Ard-Stiúrthóireacht na Trádála ina chéad fhreagra a taighde a theorannú mar is ceart do dhoiciméid a bhaineann le Clár Oibre Doha um Fhorbairt ós rud é, roimh Chruinniú Aireachta Doha, nach raibh aon sainordú ag an Eagraíocht Dhomhanda Trádála creat infheistíochta iltaobhach a chaibidliú." Thug an Coimisiún mar chúis le rochtain ar na doiciméid ullmhúcháin a dhiúltú go bhféadfadh a bhfoilsiú dochar a dhéanamh do lamháil inlíochta an Choimisiúin agus an Chomhphobail Eorpaigh sa chaibidlíocht i leith tríú tíortha, agus go raibh an eisceacht in Airteagal 4(1) (a) de Rialachán 1049/2001 infheidhme dá bhrí sin (3).

Ina ghearán chuig an Ombudsman, líomhnaíonn an gearánach:

(i) nár chomhlíon siad na sprioc-amanna a luaitear i Rialachán 1049/2001;

(ii) na doiciméid a chumhdaítear leis an iarratas ar rochtain a shainiú go róchúng; agus

(iii) gur bhraith sé go mícheart ar Airteagal 4(1) (a) de Rialachán 1049/2001 mar bhonn chun rochtain ar na doiciméid a iarradh a dhiúltú.

Áitíonn an gearánach go gclúdaíonn a iarratas i bhfad níos mó ná na Páipéir Choincheapa amháin agus go n-áirítear ann doiciméid amhail: "Tuarascálacha Misin (ón nGinéiv), cláir oibre (anótáilte), páipéir chúlra, nótaí cainte, nótaí faisnéise, tuarascálacha ar chruinnithe, comhfhreagras (leis an tionscal freisin), nótaí chuig ionadaithe an Choimisiúin agus uathu (ó Ard-Stiúrthóireachtaí éagsúla freisin), nótaí chuig coiste 133 etc." Deir an gearánach freisin go gclúdaíonn a iarratas doiciméid ó roimh Doha, lena n-áirítear na hullmhúcháin do Chomhdháil Aireachta Seattle. De réir an ghearánaigh, téann an plé maidir le hinfheistíochtaí in EDT siar go 1996 ar a laghad agus tá an Coimisiún i mbun dianfheachtais le haghaidh cainteanna infheistíochta EDT ó 1999 ar a laghad. Ina theannta sin, tionóladh cainteanna i Meitheal na hEagraíochta Domhanda Trádála maidir le Trádáil agus Infheistíocht roimh Doha.

Áitíonn an gearánach freisin nach bhfuil údar le húsáid Airteagal 4(1) (a) de Rialachán 1049/2001, ós rud é go gciallaíonn sé an ceart chun trédhearcachta a dhiúltú do shaoránaigh, ar coinníoll é chun rialú daonlathach a dhéanamh ar an gcaoi a bhfeidhmíonn an Coimisiún a chumhachtaí. Cuireann an gearánach i bhfios go láidir go n-iarrtar le Rialachán 1049/2001 go mbeadh rochtain ar dhoiciméid a mhéid is féidir agus nach freagairt iomchuí é blaincéad diúltaithe a thagraíonn do "chaidreamh idirnáisiúnta".

An Fiosrúchán

Tuairim an Choimisiúin

Sa tuairim uaidh, rinne an Coimisiún, go hachomair, na pointí seo a leanas:

Is oth leis an gCoimisiún nár thug sé freagra ar an iarratas dearbhúcháin laistigh den teorainn ama a forordaíodh, teorainn ar cuireadh síneadh 30 lá léi sa chás seo. Coinníodh an gearánach ar an eolas, áfach, faoin moill. Cúis amháin leis an moill ab ea na téarmaí an-ghinearálta inar ceapadh iarraidh an ghearánaigh.

Is iad na Páipéir Choincheapa a thíolaic an Coimisiún maidir leis na seacht saincheist a luaitear i mír 22 de Dhearbhú Aireachta Doha na doiciméid amháin a bhaineann le caibidlíocht a d’fhéadfadh a bheith ann maidir le hinfheistíocht iltaobhach.

Roimh Chomhdháil Doha, ní raibh aon sainordú ag EDT creat iltaobhach infheistíochta a chaibidliú. Ina theannta sin, tar éis mainneachtain Comhaontú Iltaobhach maidir le hInfheistíocht a thabhairt i gcrích laistigh de ECFE, bhí an tsaincheist ar chlár oibre na gcainteanna trádála idirnáisiúnta go dtí Comhdháil Doha. Mar sin féin, thacaigh an Comhphobal Eorpach leis an smaoineamh maidir le creat iltaobhach infheistíochta, mar a leagtar amach sa teachtaireacht ón gCoimisiún "Cothroime iomaíochta don infheistíocht dhíreach ar fud an domhain" [COM(95) 42]. I mí Iúil 1999, mar ullmhúchán do Chomhdháil Seattle, mhol an Coimisiún an tsaincheist sin a áireamh mar chuid de bhabhta nua caibidlíochta EDT ina theachtaireacht "Cur chuige an AE i leith Bhabhta na Mílaoise". Tá na doiciméid sin ar fáil go poiblí agus níl aon doiciméad eile ann a bhaineann le caibidlíocht iltaobhach infheistíochta a bunaíodh roimh Chomhdháil Doha.

Maidir leis an líomhain gur bhraith sé go mícheart ar Airteagal 4(1) (a) de Rialachán 1049/2001, coinníonn an Coimisiún a thuairim go mbainfeadh nochtadh na ndréachtpháipéar coincheapa an bonn de chosaint leasanna idirnáisiúnta an Chomhphobail. Nochtfadh nochtadh na heilimintí sin a bhí faoi réir plé laistigh den Choimisiún agus idir an Coimisiún agus na Ballstáit agus chuirfeadh nochtadh tuairimí éagsúla den sórt sin isteach go mór ar sheasamh an Choimisiúin, ag gníomhú dó thar ceann an Chomhphobail agus na mBallstát, i gcaibidlíochtaí amach anseo.

Barúlacha an ghearánaigh

Ina chuid barúlacha, rinne an gearánach, go hachomair, na pointí seo a leanas:

Cumhdaíonn an t-iarratas i bhfad níos mó ábhair ná mar a d’admhaigh an Coimisiún. Theip ar an gCoimisiún aon argóint a dhéanamh chun a iarraidh a chúngú. Sa tréimhse idir cliseadh an Chomhaontaithe Iltaobhaigh maidir le hInfheistíocht agus Comhdháil Aireachta Doha, chuaigh an Coimisiún i mbun feachtais go gníomhach laistigh agus lasmuigh de mheitheal EDT um Thrádáil agus Infheistíocht, chun caibidlíocht infheistíochta EDT a sheoladh. Dá réir sin, is ann do dhoiciméid de chuid an Choimisiúin lena léirítear na hiarrachtaí sin agus cumhdaítear iad leis an iarraidh ar rochtain.

Maidir le húsáid Airteagal 4(1) (a) de Rialachán 1049/2001, áitíonn an gearánach gur ábhar leasa phoiblí é trédhearcacht a áirithiú ar an ábhar seo, go háirithe ós rud é go bhfuil brú an Choimisiúin chun caibidlíocht infheistíochta EDT a sheoladh an-chonspóideach.

Iarrachtaí an Ombudsman chun measúnú riosca a dhéanamh

Tar éis breithniú cúramach a dhéanamh ar thuairim an Choimisiúin agus ar bharúlacha an ghearánaigh, ní raibh an tOmbudsman sásta gur fhreagair an Coimisiún go leordhóthanach do líomhain an ghearánaigh maidir le raon feidhme an iarratais ar rochtain ar dhoiciméid. Dá bhrí sin, i gcomhréir le hAirteagal 3(5) den Reacht (4), scríobh an tOmbudsman chuig Uachtarán an Choimisiúin chun réiteach cairdiúil a mholadh ar bhonn na hanailíse seo a leanas.

1 Líomhnaíonn an gearánach go bhfuil an Coimisiún tar éis raon feidhme a iarratais ar rochtain ar dhoiciméid a chúngú go míchuí. Áitíonn sé go gcumhdaítear leis an iarraidh i bhfad níos mó ná na doiciméid ullmhúcháin le haghaidh na seacht ‘Páipéar Coincheapa’ dá dtagraíonn an Coimisiún agus go ndéantar cur síos inti ar chatagóirí áirithe doiciméad a bhfuil rochtain á lorg aige orthu (5). Áitíonn an gearánach freisin gurb ann do dhoiciméid ó roimh Chomhdháil Aireachta Doha agus go gcumhdaítear iad lena iarraidh.

2 De réir an Choimisiúin, ceapadh iarraidh an ghearánaigh ar rochtain i dtéarmaí an-ghinearálta. Áitíonn an Coimisiún freisin gurb iad na Páipéir Choincheapa maidir leis na seacht saincheist a luaitear i mír 22 de Dhearbhú Aireachta Doha na doiciméid amháin a bhaineann le caibidlíocht a d’fhéadfadh a bheith ann maidir le hinfheistíocht iltaobhach. A mhéid a bhaineann le doiciméid ó roimh Doha, luann an Coimisiún nach raibh aon sainordú ag EDT, ag an am, creat iltaobhach infheistíochta a chaibidliú agus gurb iad dhá theachtaireacht, atá ar fáil go poiblí, an t-aon doiciméad a bhaineann le caibidlíocht iltaobhach infheistíochta ó roimh Doha.

3 Cuireann an tOmbudsman in iúl go gceanglaítear le hAirteagal 6(2) de Rialachán 1049/2001, mura bhfuil iarratas ar rochtain ar dhoiciméid beacht go leor, go n-iarrfaidh an institiúid ‘ar an iarratasóir an t-iarratas a shoiléiriú agus go gcuideoidh sí leis an iarratasóir déanamh amhlaidh, mar shampla, trí fhaisnéis a sholáthar maidir le húsáid na gclár poiblí doiciméad.’ Tugann an tOmbudsman dá aire, d’ainneoin a thuairime gur ceapadh iarraidh an ghearánaigh ar rochtain i dtéarmaí an-ghinearálta, nach cosúil gur iarr an Coimisiún soiléiriú ar an ngearánach. Ina theannta sin, is cosúil nár chabhraigh an Coimisiún leis an ngearánach trí fhreagra a thabhairt ar liosta na gcatagóirí doiciméad a luaitear ina ghearán chuig an Ombudsman, ná nár tharchuir sé chuig clár poiblí é ina mbeadh aon doiciméid den sórt sin, mar a fhoráiltear in Airteagal 6(2) agus in Airteagal 11 de Rialachán 1049/2001.

4 Ba é conclúid shealadach an Ombudsman, dá bhrí sin, go bhféadfadh sé a bheith ina chás drochriaracháin nár thug an Coimisiún freagra ar liosta an ghearánaigh de chatagóirí doiciméad, ná nár tharchuir sé chuig clár poiblí é lena n-áireofaí aon doiciméid den sórt sin. Dá bhrí sin, mhol an tOmbudsman réiteach cairdiúil maidir leis an ábhar (féach thíos).

An togra le haghaidh réiteach cairdiúil

Mhol an tOmbudsman Eorpach go bhféadfadh an Coimisiún, d’fhonn cabhrú leis an ngearánach a iarratas ar rochtain ar dhoiciméid a shoiléiriú, liosta iomlán a sholáthar don ghearánach de na doiciméid atá aige cheana a bhaineann leis na catagóirí atá liostaithe ag an ngearánach ina ghearán chuig an Ombudsman - i.e. Tuarascálacha Misin (ón nGinéiv), cláir oibre (anótáilte), páipéir chúlra, nótaí labhartha, nótaí faisnéise, tuarascálacha ar chruinnithe, comhfhreagras (leis an tionscal freisin), nótaí chuig ionadaithe an Choimisiúin agus uathu (ó Ard-Stiúrthóireachtaí éagsúla freisin), nótaí chuig coiste 133 - a bhaineann le EDT agus infheistíocht. Ba cheart a áireamh sa liosta freisin aon doiciméid atá ann cheana a bhaineann le tacaíocht an Choimisiúin do sheoladh chaibidlíocht infheistíochta EDT ón tréimhse idir cliseadh an Chomhaontaithe Iltaobhaigh maidir le hInfheistíocht agus Comhdháil Aireachta Doha.

Freagairt an Choimisiúin

Mar fhreagra ar thogra an Ombudsman, míníonn an Coimisiún gur leathnaigh sé a chuid taighde agus go ndearna sé anailís, ar bhonn cás ar chás, ar gach doiciméad aonair idir deireadh 1998 agus Comhdháil Aireachta Doha. Bhí líon mór doiciméad i gceist leis an taighde sin (nótaí inmheánacha, comhfhreagras, tuarascálacha cruinnithe etc.), rud ba chúis le moill bhreise, agus leithscéal á ghabháil as an moill sin. Tá súil ag an gCoimisiún go gcomhlíonann an liosta atá i gceangal lena fhreagra, ina sainaithnítear 296 dhoiciméad dar dáta Deireadh Fómhair 1998 go Deireadh Fómhair 2003, an iarraidh.

Barúlacha an ghearánaigh

Ar an 19 Feabhra 2004, cuireann an gearánach in iúl do sheirbhísí an Ombudsman ar an nguthán go measann sé go bhfuil réiteach cairdiúil bainte amach. Deir sé freisin go ndéanfaidh sé iarratas nua anois ar rochtain ar dhoiciméid, bunaithe ar an liosta a chuir an Coimisiún ar fáil, agus go bhfuil súil aige go ndéileálfar lena iarratas go tráthúil agus go dtabharfar rochtain air. Gabhann sé buíochas leis an Ombudsman as a chúnamh.

An Cinneadh

1 Mainneachtain líomhnaithe na spriocdhátaí i Rialachán 1049/2001 a chomhlíonadh

1.1 Líomhnaíonn an gearánach nár chomhlíon an Coimisiún na spriocdhátaí sa Rialachán.

1.2 Sa tuairim uaidh, cuireann an Coimisiún in iúl gur oth leis nár thug sé freagra ar an iarratas dearbhúcháin laistigh den teorainn ama a forordaíodh.

1.3 Tugann an tOmbudsman dá haire gur admhaigh an Coimisiún go raibh a fhreagra déanach agus gur ghabh sé leithscéal as an moill. Sna himthosca sin, measann an tOmbudsman nach bhfuil gá le tuilleadh fiosrúchán maidir leis an gcuid seo den ghearán.

2 An líomhain go bhfuil na doiciméid a iarradh sainithe go róchúng

2.1 Líomhnaíonn an gearánach go bhfuil an Coimisiún tar éis raon feidhme a iarratais ar rochtain ar dhoiciméid a chúngú go míchuí.

2.2 Tar éis breithniú cúramach a dhéanamh ar thuairim an Choimisiúin agus ar bharúlacha an ghearánaigh, chinn an tOmbudsman, d’ainneoin a thuairime gur ceapadh iarraidh an ghearánaigh ar rochtain i dtéarmaí an-ghinearálta, nach cosúil gur iarr an Coimisiún soiléiriú ar an ngearánach. Ina theannta sin, is cosúil nár chabhraigh an Coimisiún leis an ngearánach trí fhreagra a thabhairt ar liosta na gcatagóirí doiciméad a luaitear ina ghearán chuig an Ombudsman, ná nár tharchuir sé chuig clár poiblí é ina mbeadh aon doiciméid den sórt sin, mar a fhoráiltear i Rialachán 1049/2001. Dá bhrí sin, scríobh an tOmbudsman chuig Uachtarán an Choimisiúin chun réiteach cairdiúil a mholadh i gcomhréir le hAirteagal 3(5) den Reacht.

2.3 Mar fhreagra ar thogra an Ombudsman, míníonn an Coimisiún go bhfuil a chuid taighde leathnaithe aige agus go ndearna sé anailís ar níos mó doiciméad. Dá bhrí sin, tá liosta déanta aige de 296 dhoiciméad san iomlán dar dáta ó Dheireadh Fómhair 1998 go Deireadh Fómhair 2003. Chuir an Coimisiún an liosta faoi iamh lena fhreagra.

2.4 Chuir an gearánach in iúl don Ombudsman go measann sé go bhfuil réiteach cairdiúil ar an ngearán seo bainte amach agus go ndéanfaidh sé iarratas nua anois ar rochtain ar dhoiciméid, bunaithe ar an liosta a chuir an Coimisiún ar fáil.

3 Úsáid mhícheart líomhnaithe Airteagal 4(1) (a) de Rialachán 1049/2001

3.1 I bhfianaise an toraidh thuas maidir le líomhain an ghearánaigh gur shainigh an Coimisiún na doiciméid a iarradh go róchúng, measann an tOmbudsman go mbeadh sé róluath scrúdú a dhéanamh ar chur i bhfeidhm Airteagal 4(1) (a) de Rialachán 1049/2001 maidir le hiarratas an ghearánaigh ar rochtain. Dá bhrí sin, ní gá aon fhiosrúcháin bhreise a dhéanamh maidir leis an gcuid sin den ghearán. D'fhéadfadh an gearánach breithniú a dhéanamh ar ghearán nua a chur faoi bhráid an Ombudsman mura bhfuil sé sásta le toradh an iarratais nua ar rochtain ar dhoiciméid a luaigh sé a dhéanfaidh sé.

4 Conclúid

Tar éis thionscnamh an Ombudsman, is cosúil nach bhfuil gá le tuilleadh fiosrúchán maidir leis an gcéad agus an tríú líomhain de chuid an ghearánaigh agus, maidir leis an dara líomhain, gur chomhaontaigh an Coimisiún agus an gearánach réiteach cairdiúil ar an ngearán. Dá bhrí sin, dúnann an tOmbudsman an cás.

I gceangal leis an gcinneadh seo, gheobhaidh an gearánach cóip de liosta na ndoiciméad a d’ullmhaigh an Coimisiún.

Cuirfear Uachtarán an Choimisiúin ar an eolas faoin gcinneadh sin freisin.

Le dea-mhéin,

 

P. Nikiforos DIAMANDOUROS

---

(1) Rialachán (CE) Uimh. 1049/2001 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 30 Bealtaine 2001 maidir le rochtain phoiblí ar dhoiciméid ó Pharlaimint na hEorpa, ón gComhairle agus ón gCoimisiún, 2001 IO L 145/43.

(2) Rialachán (CE) Uimh. 1049/2001 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 30 Bealtaine 2001 maidir le rochtain phoiblí ar dhoiciméid ó Pharlaimint na hEorpa, ón gComhairle agus ón gCoimisiún, 2001 IO L 145/43.

(3) "Diúltóidh na hinstitiúidí rochtain a thabhairt ar dhoiciméad i gcás ina mbainfeadh nochtadh an bonn de chosaint leas an phobail maidir le caidreamh idirnáisiúnta."

(4)"A mhéid is féidir, lorgóidh an tOmbudsman réiteach leis an institiúid nó leis an gcomhlacht lena mbaineann chun deireadh a chur leis an gcás drochriaracháin agus chun an gearán a shásamh."

(5) ‘Tuarascálacha Misin (ón nGinéiv), cláir oibre (anótáilte), páipéir chúlra, nótaí labhartha, nótaí faisnéise, tuarascálacha ar chruinnithe, comhfhreagras (leis an tionscal freisin), nótaí chuig ionadaithe an Choimisiúin agus uathu (ó Ard-Stiúrthóireachtaí éagsúla freisin), nótaí chuig coiste 133 etc.’