An bhfuil gearán agat in aghaidh institiúid nó comhlacht de chuid an Aontais Eorpaigh?
- GA Gaeilge
Is féidir earráidí a bheith i meaisínaistriúcháin a d’fhéadfadh soiléireacht agus cruinneas a laghdú; ní ghlacann an tOmbudsman aon dliteanas i leith aon neamhréireachtaí. Chun an fhaisnéis is iontaofa agus an deimhneacht dhlíthiúil a fháil, féach ar an leagan foinseach i Béarla atá nasctha thuas.
Chun tuilleadh eolais a fháil féach ar ár mbeartas teanga agus aistriúcháin.
Cinneadh i gcás 1325/2008/(BEH)VL - Teip líomhnaithe déileáil le tionscadail an ghearánaigh ar bhonn fónta
Cinneadh
Cás 1325/2008/(BEH)VL - Tosaithe an Déardaoin | 26 Meitheamh 2008 - Cinneadh an Déardaoin | 13 Nollaig 2012
Cumann cultúrtha Polannach é an gearánach. In Aibreán 2001, chuir sé iarratas rathúil faoi bhráid an Choimisiúin Eorpaigh d'fhonn maoiniú a fháil do thionscadal a bhí dírithe ar dheireadh a chur le míthuiscintí áirithe faoi phobal agus faoi chultúr na nGiúdach (Tionscadal 1). Rinne sé iarratas níos déanaí freisin ar mhaoiniú do thionscadal eile (Tionscadal 2).
Maidir le Tionscadal 1, líomhain an gearánach roinnt easnamh a bheith le sonrú in iompar an Choimisiúin i rith chéim feidhmiúcháin an tionscadail, sa tréimhse i ndiaidh thuarascáil deiridh an tionscadail a sholáthar, agus sna hiniúchtaí a rinneadh ina dhiaidh sin. Líomhain an gearánach, i measc rudaí eile, gur chaill an Coimisiún an tuarascáil airgeadais a sheol sé chuige, agus gur theip air caiteachais áirithe a mheas sé a bheith inghlactha ar dtús a chur san áireamh. D’éiligh an gearánach gur cheart don Choimisiún a ordú aisghabhála do chuid de na suimeanna a bhí íoctha aige leis an ngearánach cheana féin a chur ar ceal. Lena chois sin, líomhain an gearánach gur chuir an Coimisiún ar dhúliosta é agus gur dhiúltaigh sé go héagórach tacú le Tionscadal 2.
I ndiaidh imscrúdú fairsing agus críochnúil a dhéanamh, a raibh iniúchadh ar chomhad an Choimisiúin san áireamh ann, chinn an tOmbudsman, ar an iomlán, go raibh iompar an Choimisiúin réasúnach i ndáil le Tionscadal 1 agus Tionscadal 2. Dá ainneoin sin, chinn an tOmbudsman, maidir le Tionscadal 1, gur raibh cás drochriaracháin le cur i leith an Choimisiúin ó tharla nach raibh leasú neamhchonspóideach ar an gconradh curtha i gcrích laistigh d'amfráma réasúnach, trí dhiúltú nach raibh sé freagrach as an moill a bhí ann an leasú sin a shíniú, agus trí theip dóthain cúnaimh a thabhairt don ghearánach. Ní fuarthas aon drochriarachán i ndáil le Tionscadal 2.
Lena chois sin, mheas an tOmbudsman go bhféadfadh an Coimisiún an chaoi ina ndéileálfadh sé le tionscadail dá leithéid amach anseo a fheabhsú agus rinne sé roinnt moltaí ina leith sin dá réir.
Cúlra an ghearáin
1. Is cumann cultúrtha Polannach é an gearánach. In Aibreán 2001 agus faoi chuimsiú chlár Cultúir 2000 an Choimisiúin Eorpaigh, rinne sé iarratas ar mhaoiniú dá thionscadal dar teideal 'X' (Tionscadal 1). Bhí sé mar aidhm ag an tionscadal deireadh a chur le míthuiscintí áirithe atá fréamhaithe i sochaí na hEorpa leis na céadta bliain.
2. An 19 Nollaig 2001, shínigh an gearánach agus an Coimisiún comhaontú deontais don tionscadal sin (an 'Comhaontú'). De réir an Chomhaontaithe sin, bhí an Coimisiún le huasmhéid EUR 87 272.10 a mhaoiniú, is é sin, 40.69 % den chostas iomlán measta de EUR 214 460.10. Dá réir sin, bhí ar an ngearánach (in éineacht lena chomhpháirtithe) 59.31 % den chostas iomlán measta a bhí fágtha a chistiú. Foráladh leis an gComhaontú, dá mbeadh na fíorchostais incháilithe níos ísle ná mar a bhíothas ag súil leis ag deireadh an tionscadail, go mbeadh ranníocaíocht an Choimisiúin teoranta don mhéid a ríomhfaí tríd an gcéatadán thuas de ranníocaíocht an Choimisiúin a chur i bhfeidhm maidir leis na fíorchostais incháilithe. Chun bheith incháilithe, b’éigean costais tionscadail a thabhú sa tréimhse idir an 1 Bealtaine 2001 agus an 1 Bealtaine 2002. In Iarscríbhinn II a ghabhann leis an gComhaontú, sonraíodh na coinníollacha ba ghá a chomhlíonadh chun go measfaí costais a bheith ‘incháilithe’[1] agus ar choinníoll go bhféadfaí iniúchtaí airgeadais arna ndéanamh ag an gCoimisiún agus ag an gCúirt Iniúchóirí, nó ag aon duine arna údarú acu, a dhéanamh ar feadh tréimhse suas le 5 bliana tar éis dheireadh an Chomhaontaithe. Sonraíodh sa Chomhaontú freisin go mbeadh ar an ngearánach tuarascáil chríochnaitheach a chur isteach maidir leis an tionscadal, lena n-áirítear a chuntais airgeadais chríochnaitheacha mar a shonraítear san fhoirm in Iarscríbhinn IV.
3. Íocadh an chéad chuid den deontas go gairid tar éis shíniú an Chomhaontaithe. B’éigean an dara cuid a íoc laistigh de 60 lá tar éis an tuarascáil chríochnaitheach thuasluaite a fháil. Ba í Ms M an bainisteoir tionscadail a bhí freagrach ar thaobh an Choimisiúin ar dtús.
4. An 19 Nollaig 2001, sheol an gearánach litir chuig an gCoimisiún inar iarr sé go n-athrófaí an tréimhse incháilitheachta le haghaidh costas chun go dtosódh sí an 1 Nollaig 2001 agus go rithfeadh sí go dtí an 1 Nollaig 2002.
5. An 12 Feabhra 2002, d’iarr an gearánach athruithe maidir le hábhar an tionscadail.
6. An 5 Aibreán 2002, dhiúltaigh an Coimisiún do na hathruithe a mhol an gearánach maidir le hábhar an tionscadail. Bhí sé den tuairim go ndéanfadh cineál agus líon na n-athruithe a iarradh codanna tábhachtacha den tionscadal a mhodhnú go suntasach agus, dá bhrí sin, go ndéanfadh sé difear don bhonn ar ar roghnaíodh an tionscadal.
7. An 11 Aibreán 2002, sheol an gearánach litir chuig Bn. M, ag tabhairt le fios nach bhfuair sí freagra ar a litreacha roimhe sin dar dáta an 19 Nollaig 2001 agus an 12 Feabhra 2002, agus ar a ríomhphost an 16 Márta 2002. Leag an gearánach béim freisin ar an ngá atá le freagra tapa maidir leis na modhnuithe atá beartaithe.
8. An 18 Aibreán 2002 agus an 15 Bealtaine 2002, sheol an gearánach tuilleadh litreacha chuig an gCoimisiún maidir leis na modhnuithe a bhí beartaithe.
9. An 29 Bealtaine 2002, d’fhreagair an Coimisiún go raibh ábhar litreacha an ghearánaigh doiléir, agus gur chosúil go raibh sé beartaithe ag an ngearánach dul ar aghaidh leis na hathruithe a mhol sé ar dtús. Chuir an Coimisiún in iúl go ndéanfadh sé athmhachnamh ar an gComhaontú mura bhféadfaí an tionscadal a chur i gcrích ina fhoirm bhunaidh. Dúirt sé freisin go bhféadfadh neamhniú an Chomhaontaithe agus aisghabháil na ranníocaíochta a íocadh cheana a bheith mar thoradh air sin.
10. An 19 Meitheamh 2002, dhearbhaigh an gearánach don Choimisiún go raibh sé sásta aon iarracht is gá a dhéanamh chun an tionscadal a chur chun feidhme mar a formheasadh ar dtús é. Mar sin féin, d’iarr sé ar an gCoimisiún a dheimhniú go rithfeadh an tréimhse incháilitheachta le haghaidh costas ón 1 Nollaig 2001 go dtí an 1 Nollaig 2002.
11. Ina fhreagra an 30 Iúil 2002, chuir an Coimisiún in iúl "go bhfuil easáitiú gníomhaíochtaí tionscadail go dtí mí na Nollag 2002 inghlactha".
12. An 19 Nollaig 2002, shínigh an Coimisiún agus an gearánach leasú ar an gComhaontú ar dá réir a mhair an tréimhse incháilitheachta le haghaidh costas ón 1 Nollaig 2001 go dtí an 1 Nollaig 2002.
13. An 23 Eanáir 2003, sheol an gearánach litir chuig an gCoimisiún inar thagair sé do chomhrá teileafóin le Bn. M agus chuir sé in iúl go seolfadh sé an tuarascáil deiridh ar an tionscadal an 3 Feabhra 2003. Sa litir sin, d’iarr an gearánach formheas ón gCoimisiún freisin le haghaidh athrú sonrach amháin maidir leis an mbuiséad, agus luaigh sé go raibh roinnt mionathruithe eile beartaithe aige a shonrófaí sa tuarascáil chríochnaitheach.
14. An 6 Feabhra 2003, sheol an gearánach dhá bheartán chuig an gCoimisiún trí sheachadadh poist cláraithe sainráite (DHL) a raibh meáchan 8.5 kg iontu ar fad. Dearbhaíodh ábhar an dá bheartán mar ‘ábhair oideachais’.
15. An 21 Márta 2003, chuir an Coimisiún in iúl don ghearánach gur aontaigh sé leis an athrú maidir leis an mbuiséad a iarradh an 23 Eanáir 2003.
16. An 30 Bealtaine 2003, chuir Bn. D in iúl don ghearánach gur ghlac sí seilbh ar an gcomhad ó Bn. M a d’fhág an Coimisiún. Dúirt an tUasal D: "Cé go bhfuil dréachtmheastóireacht déanta cheana féin ag [Ms M] ar ábhar do thuarascála, níor fhág sí aon mheastóireacht ar an ioncam agus ar na costais. Tá cóipeanna de leabhair agus CD-roms do thionscadail faighte go maith agam, ach ar an drochuair níor fhág sí an tuarascáil chríochnaitheach féin ná iarscríbhinn IV liom leis an ioncam/speansais. Rinne mé mo chuid fiosruithe ar fud an aonaid anseo agus is cosúil go bhfuil siad caillte."
17. An 5 Meitheamh 2003, tar éis comhrá teileafóin le comhordaitheoir tionscadail an ghearánaí, sheol Ms D ríomhphost chuige a raibh a bhfuil ann beagnach mar an gcéanna lena ríomhphost roimhe sin an 30 Bealtaine 2003.
18. I litir dar dáta an 5 Meitheamh 2003, chuir bainisteoir tionscadail an ghearánaigh in iúl don Choimisiún go raibh cóip den tuarascáil seolta cheana féin ag an ngearánach tríd an bpost, agus go rabhthas ag súil go sroichfeadh an chóip sin an Coimisiún an 9 Meitheamh 2003. De réir bhainisteoir tionscadail an ghearánaí, is éard a bhí i dtuarascáil deiridh an tionscadail roinnt comhad a sábháladh ar a ríomhaire a d'fhéadfadh mearbhall a chur ar shaineolaithe airgeadais an Choimisiúin dá gcuirfí trí ríomhphost nó trí fhacs iad. Cháin bainisteoir tionscadail an ghearánaí an tUasal M freisin a chuir in iúl dó, le linn comhrá teileafóin i Márta 2003, go raibh an tuarascáil airgeadais á scrúdú ag saineolaithe airgeadais neamhspleácha a rachadh i dteagmháil leis dá mbeadh aon cheisteanna eile acu. Mar sin féin, ní dhearnadh aon teagmháil den sórt sin riamh.
19. An 11 Meitheamh 2003, dheimhnigh Bn. D go bhfuair sí an tuarascáil deiridh a sheol an gearánach.
20. An 16 Meitheamh 2003, tar éis comhrá teileafóin le comhordaitheoir tionscadail an ghearánaí, scríobh Bn. D chuig an gcomhordaitheoir tionscadail agus chuir sí "cóip d'iarscríbhinn IV [comhordaitheoir an tionscadail/an gearánach] (fós) [go raibh] sí le líonadh isteach."
21. An 19 Meitheamh 2003, sheol comhordaitheoir tionscadail an ghearánaí ríomhphost ina raibh trí cheangaltán chuig an gCoimisiún, inar míníodh gurbh é sin an dara cuid den tuarascáil chríochnaitheach cheartaithe agus go seolfaí an dá chuid eile maidin an lae dár gcionn.
22. An 20 Meitheamh 2003, fuair an Coimisiún cóip de thuarascáil airgeadais an ghearánaigh.
23. An 23 Iúil 2003, d’íoc an Coimisiún an dara tráthchuid den deontas leis an ngearánach.
24. An 7 Bealtaine 2004, chuir an Coimisiún in iúl don ghearánach gur chinn sé iniúchadh ad hoc a dhéanamh ina áitreabh. Tharraing an Coimisiún aird an ghearánaigh ar an bhfíoras gur ghá na doiciméid bhunaidh a bhaineann leis an tionscadal a chur ar fáil do na hiniúchóirí agus nach nglacfaí le haon doiciméid tacaíochta tar éis an iniúchta.
25. Idir an 14 agus an 16 Meitheamh 2004, rinne cuideachta iniúchóireachta seachtraí an chéad iniúchadh maidir le Tionscadal 1 ag áitreabh an ghearánaigh. Bhí na hiniúchóirí den tuairim nár chomhlíon an gearánach a oibleagáid chonarthach 59.31 % de na speansais incháilithe a mhaoiniú. Mheas siad nár sholáthair an gearánach cruthúnas leordhóthanach ar a ranníocaíocht féin, agus nár sholáthair sé aon doiciméad chun tacú le ranníocaíochtaí tuairiscithe a chomhpháirtithe. De réir na n-iniúchóirí, d’fhéadfaí mainneachtain an ghearánaigh cruthúnas leordhóthanach a sholáthar ar a ranníocaíocht airgeadais féin a chur i leith roinnt tosca [2]. Dá bhrí sin, mheas siad gur cheart deontas an Choimisiúin a aisghabháil ina iomláine. Dúirt na hiniúchóirí freisin, áfach, gan beann ar an tsaincheist a bhaineann leis an ranníocaíocht féin, go mbeadh ar an ngearánach EUR 41 196.92 a aisíoc mar gheall ar chaiteachas a bhí cáilithe mar chaiteachas neamh-incháilithe.
26. I mí Dheireadh Fómhair 2004, chuir an gearánach iarratas ar dheontas faoi bhráid an Choimisiúin maidir le tionscadal eile dar teideal 'Y' (Tionscadal 2).
27. I mí an Mhárta 2005, chuir an gearánach doiciméid bhreise isteach a líomhnaítear nár cuireadh san áireamh sa tuarascáil ar an gcéad iniúchadh ar thionscadal Thionscadal 1. Chinn an Coimisiún air sin dul ar aghaidh le hiniúchadh eile.
28. I mí na Bealtaine 2005, chuir an Coimisiún in iúl don ghearánach gur cuireadh Tionscadal 2 ar a liosta ionadaithe.
29. An 12 Iúil 2005, chuir an Coimisiún in iúl don ghearánach nach raibh sé in ann Tionscadal 2 a mhaoiniú, a rangaíodh san ochtú háit ar an liosta ionadaithe ábhartha ina raibh trí thionscadal déag. Mhínigh an Coimisiún, mar thoradh ar shrianta buiséadacha, nach raibh sé in ann ach deich dtionscadal a chistiú. Dúirt sé freisin go raibh an t-iniúchadh thuasluaite ar thionscadal Cultúr 2000 roimhe seo ina chúis le hábhair imní áirithe a bhí ar eolas ag an ngearánach. Chuir an Coimisiún in iúl, i gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais, gur chinn sé gan Tionscadal 2 an ghearánaigh a mhaoiniú.
30. Rinneadh an dara hiniúchadh maidir le Tionscadal 1 ón 26 go dtí an 28 Feabhra 2007 agus rinne cuideachta iniúchóireachta sheachtrach eile é. Mar thoradh air sin, moladh méid EUR 27 080.51 a aisghabháil.
31. An 25 Eanáir 2008, chuir an Coimisiún in iúl don ghearánach go raibh sé beartaithe aige nóta dochair EUR 27 080.51 a eisiúint.
32. Idir an 1 Feabhra agus an 18 Márta 2008, rinneadh dianmhalartú comhfhreagrais idir an gearánach agus an Coimisiún. Ina litreacha agus ina ríomhphoist, mheas an gearánach gur shaothraigh an dá iniúchadh cineálacha cur chuige contrártha maidir le costais incháilithe an tionscadail a chinneadh. Glacadh le speansais ar diúltaíodh dóibh sa dara hiniúchadh sa chéad iniúchadh. D'áitigh an gearánach go bhfuair sé dearbhuithe ó ionadaí an Choimisiúin a bhí i láthair ag an gcéad iniúchadh go raibh na doiciméid ábhartha "ceart". Rinneadh na doiciméid chéanna a léirmhíniú ar bhealach difriúil, áfach, sa dara hiniúchadh. Ós rud é go raibh sé bliana caite ó cuireadh an tionscadal chun feidhme, bhí sé deacair na doiciméid uile ba ghá a fháil. D’áitigh an gearánach freisin, in 2001, go raibh rochtain den chéad uair ag comhlachais Pholannacha ar chlár Cultúr 2000. Cháin sé an cúnamh a líomhnaítear a bheith lag a chuir Bn. M ar fáil nár fhreagair, de réir an ghearánaigh, aon cheann dá litreacha agus gur chaill sí an tuarascáil chríochnaitheach, agus nár tugadh an leasú maidir leis an tréimhse incháilitheachta le haghaidh costas i gcrích go dtí go raibh an Comhaontú imithe in éag.
33. Ina freagra an 5 Márta 2008, chuir Ard-Stiúrthóireacht Oideachais agus Cultúir an Choimisiúin in iúl nach raibh an dá iniúchadh ag teacht salach ar a chéile. Bhí ordú gnóthaithe EUR 41 196.92 mar thoradh ar an gcéad iniúchadh. Mar gheall ar an bhfaisnéis bhreise a chuir an gearánach ar fáil, áfach, d’aontaigh an Coimisiún an dara hiniúchadh a dhéanamh inar cuireadh an fhaisnéis bhreise sin san áireamh freisin. Mhínigh sé sin na difríochtaí idir an dá thoradh iniúchóireachta. Ó 2003 go 2007, bhí neart ama agus deiseanna ag an ngearánach aon doiciméid ábhartha eile a chur isteach. Chuir an Coimisiún i bhfios go láidir go raibh air a áirithiú gur caitheadh airgead poiblí i gcomhréir leis an gcuspóir dár deonaíodh é agus leis na rialacha airgeadais is infheidhme. Bhí sé i gceist le hiniúchtaí a fhíorú gurbh amhlaidh a bhí i ndáiríre. Is ar an ngearánach atá an fhreagracht gach taifead airgeadais ábhartha a choinneáil. Bhí a chaidreamh le comheagraithe freagrach freisin, agus ní raibh an Coimisiún in ann idirghabháil a dhéanamh sa chaidreamh sin. Dá bhrí sin, bhí sé beartaithe ag an gCoimisiún an méid a suíodh leis an dara hiniúchadh a aisghabháil.
34. An 14 Bealtaine 2008, sheol an Coimisiún nóta dochair chuig an ngearánach dar luach EUR 27 080.51.
Ábhar an fhiosrúcháin
35. D'oscail an tOmbudsman fiosrúchán ar na líomhaintí agus na héilimh seo a leanas:
Líomhaintí
1) Theip ar an gCoimisiún Tionscadal 1 a láimhseáil go leordhóthanach. Go háirithe, (i) chuir an Coimisiún moill gan ghá ar shíniú leasaithe a bhaineann le tréimhse cur chun feidhme an tionscadail, nár síníodh go dtí go raibh an Comhaontú imithe in éag; (ii) bunaithe ar dhá iniúchadh neamhréireacha, measadh go mícheart go raibh costais tionscadail áirithe neamh-incháilithe; (iii) gur dhiúltaigh siad go mícheart glacadh le doiciméid oifigiúla arna n-eisiúint ag deoise mar chruthúnas ar rannchuidiú na gcomhpháirtithe tionscadail; (iv) gur dhiúltaigh siad go mícheart meastóireacht a dhéanamh ar dhoiciméid bhreise a cuireadh isteach tar éis an t-iniúchadh a bheith críochnaithe; (v) gur chaill sé go míchúramach an tuarascáil chríochnaitheach bhunaidh ar an tionscadal; agus (vi) nár thug cúnamh leordhóthanach don ghearánach trína chomhordaitheoir tionscadail, Ms M, ar theip orthu, inter alia, litreacha an ghearánaigh a fhreagairt.
2) Ní raibh aon fhaisnéis sa nóta dochair a d'eisigh an Coimisiún maidir leis an bhféidearthacht go ndéanfaí achomharc, rud nach raibh i gcomhréir le prionsabail an dea-iompair riaracháin.
3) Dhiúltaigh an Coimisiún go neamhdhleathach agus go héagórach cead a thabhairt don ghearánach Tionscadal 2 a chomhordú, ar tionscadal é a d'fhormheas an coiste roghnaithe agus a raibh tús curtha leis an gcur chun feidhme ina leith cheana féin. De réir an ghearánaigh, ba é ba chúis leis an gcleachtas sin gur liosta dubh rúnda a bhí ann.
Éilimh:
1) Ba cheart don Choimisiún (i) a admháil nár fhéach sé chuige gur síníodh an leasú le linn thréimhse bhailíochta an Chomhaontaithe; agus (ii) aitheantas a thabhairt dá mhainneachtain tagairt a dhéanamh, sa leasú, don fhoráil maidir le fad an Chomhaontaithe bunaidh.
2) Ba cheart don Choimisiún an t-ordú dochair EUR 27 080.51 a chúlghairm.
3) Ba cheart don Choimisiún glacadh freisin le deimhniú fianaise seachas doiciméid chuntasaíochta sa chás seo.
4) Ba cheart don Choimisiún (i) míniú a thabhairt ar na cúiseanna le dícháiliú Thionscadal 2 agus ar an mbunús atá leis agus (ii) cúiteamh a thabhairt don ghearánach agus dá chomhpháirtithe tionscadail as a gcuid oibre agus na tograí tionscadail faoi seach á n-ullmhú acu.
36. Ina ghearán, d’áitigh an gearánach freisin, mar gheall ar neamhbhailíocht an Chomhaontaithe, nach raibh aon bhunús dlí leis an dá iniúchadh a rinneadh. Ina litir ag oscailt an fhiosrúcháin, thug an tOmbudsman dá aire, dá mbeadh bunús maith le dearcadh an ghearánaigh, go mbainfí de thátal as nach raibh aon bhunús dlí ag an gCoimisiún don tacaíocht airgeadais a dheonaigh sé. Ba chosúil go raibh sé sin ag teacht salach ar rún an ghearánaigh, ós rud é nár cheistigh sé bailíocht na n-íocaíochtaí a fuair sé. Dá bhrí sin, i ndáil leis sin, bhí an tOmbudsman den tuairim nach raibh forais leordhóthanacha ann chun an líomhain sin a chur san áireamh san fhiosrúchán.
37. Ina ghearán, mhaígh an gearánach freisin gur cheart don Choimisiún aitheantas a thabhairt do neamhbhailíocht an leasaithe ar an gComhaontú a bhaineann le fad an Chomhaontaithe a rinne tagairt do chomhaontú nach raibh i bhfeidhm a thuilleadh tráth a síníodh an leasú. Níor glacadh an t-éileamh sin le haghaidh fiosrúcháin ar an gcúis chéanna go bunúsach a luaitear sa phointe roimhe seo.
38. Ina theannta sin, mhaígh an gearánach gur cheart don Choimisiún athmhachnamh a dhéanamh ar a chur chuige i leith a chomhair leis an Eaglais Chaitliceach faoi chuimsiú thionscadail an Aontais, go ginearálta. Chinn an tOmbudsman nach raibh an t-éileamh sin inghlactha de bhun Airteagal 2(4) de Reacht an Ombudsman toisc gur cosúil nach ndearna an gearánach aon chur chuige riaracháin roimhe sin maidir leis an tsaincheist sin. Dá bhrí sin, níor áiríodh an maíomh sin san fhiosrúchán.
An fiosrúchán
39. Rinneadh an gearán seo an 7 Bealtaine 2008. An 26 Meitheamh 2008, d'oscail an tOmbudsman fiosrúchán.
40. An 5 Nollaig 2008, thug an Coimisiún a thuairim uaidh maidir leis an ngearán.
41. An 30 Eanáir 2009, sheol an gearánach a bharúlacha maidir le tuairim an Choimisiúin.
42. An 26 Bealtaine 2009, d'iarr an tOmbudsman ar an gCoimisiún freagra a thabhairt ar roinnt ceisteanna. I measc nithe eile, d’iarr an tOmbudsman ar an gCoimisiún barúil a thabhairt ar an dara gné den chéad éileamh.
43. An 19 Lúnasa 2009, thug an Coimisiún a fhreagra. Tháinig sé chun solais, áfach, nár thug an Coimisiún aghaidh ar cheann de cheisteanna an Ombudsman. Dá bhrí sin, an 5 Deireadh Fómhair 2009, d’iarr an tOmbudsman air an fhaisnéis ábhartha a sholáthar, faisnéis a rinne an Coimisiún an 18 Nollaig 2009.
44. An 11 Eanáir 2010, chuir an tOmbudsman barúlacha forlíontacha an Choimisiúin ar aghaidh chuig an ngearánach agus d'iarr sé air a bharúlacha ina leith a chur ar fáil.
45. An 25 Eanáir 2010, chuir an gearánach a bharúlacha isteach.
46. An 9 Meán Fómhair agus an 5 Deireadh Fómhair 2010, rinne seirbhísí an Ombudsman iniúchadh ar chomhad an Choimisiúin.
47. Cuireadh cóip den tuarascáil chigireachta ar aghaidh chuig an ngearánach. An 30 Samhain 2010, chuir an gearánach a bharúlacha ar fáil maidir leis an tuarascáil seo.
48. An 29 Iúil 2011, d'iarr seirbhísí an Ombudsman faisnéis fhorlíontach ar an gCoimisiún.
49. An 7 Nollaig 2011, thug an Coimisiún soiléirithe breise.
50. An 13 Nollaig 2011, d’iarr an tOmbudsman ar an ngearánach a bharúlacha ina leith a chur ar fáil. Ní bhfuarthas aon bharúil ón ngearánach.
Anailís agus conclúidí an Ombudsman
Réamhbharúlacha
51. Ina bharúlacha, chuir an gearánach argóintí ar aghaidh maidir le neamhbhailíocht an Chomhaontaithe agus maidir lena leasú. Ós rud é go mbaineann na hargóintí sin le saincheisteanna nár glacadh le haghaidh fiosrúcháin (féach pointí 36 agus 37 thuas), ní dhéileálfar leo faoi chuimsiú an chinnidh seo.
52. Baineann an gearán seo le díospóid a eascraíonn as conradh a tugadh i gcrích idir an Coimisiún agus an gearánach. Dealraíonn sé go bhfuil sé úsáideach a shoiléiriú gur féidir teacht ar dhrochriarachán freisin i gcomhthéacs chomhlíonadh na n-oibleagáidí a eascraíonn as conarthaí arna dtabhairt i gcrích ag institiúidí, comhlachtaí, oifigí nó gníomhaireachtaí an Aontais. Tá an tOmbudsman den tuairim go seasta nach mór raon feidhme a athbhreithnithe i gcásanna den sórt sin a theorannú. Go háirithe, ní dhéanfaidh an tOmbudsman iarracht a chinneadh ar sháraigh ceachtar páirtí conradh, má tá an t-ábhar faoi dhíospóid. Ní fhéadfaí déileáil leis an gceist seo go héifeachtach ach amháin ag cúirt a bhfuil dlínse aici saincheisteanna fíorais agus dlí a chinneadh. Dá bhrí sin, i gcásanna a bhaineann le díospóidí conarthacha, cuireann an tOmbudsman teorainn lena fhiosrúchán chun scrúdú a dhéanamh ar cé acu a thug nó nár thug an institiúid nó an comhlacht de chuid an Aontais lena mbaineann cuntas comhleanúnach agus réasúnach dó ar an mbunús dlí dá ghníomhaíochtaí agus ar an bhfáth a gcreideann sé go bhfuil údar lena sheasamh conarthach. Má chuirtear cuntas den sórt sin ar fáil, cinnfidh an tOmbudsman nár nocht a fhiosrúchán cás drochriaracháin. Ní dhéanfaidh an chonclúid sin difear do cheart na bpáirtithe a ndíospóid chonarthach a réiteach ag cúirt inniúil.
53. Ina ghearán, d'áitigh an gearánach gur spreag líomhaintí a cheap B. Uas. B, iar-chomhoibritheoir ar an tionscadal, dhá iniúchadh an Choimisiúin i gcoinne an ghearánaigh. De réir an ghearánaigh, rinne B. Uas. iarracht brú a chur ar a comhordaitheoir i gcaidreamh rómánsúil agus nuair nár éirigh leis an dul chun cinn sin, d’iompaigh sí chuig an gCoimisiún chun é a spreagadh chun dul ar aghaidh le hiniúchadh ar thionscadal an ghearánaigh. Tugann an tOmbudsman dá haire gur áitigh an Coimisiún go ndearna sé na hiniúchtaí sa chás seo chun a áirithiú gur caitheadh cistí poiblí an Aontais i gceart, agus go ndearnadh an tionscadal i gcomhréir leis an gComhaontú. Níor líomhnaigh an gearánach gur mí-úsáid cumhachta a bhí sa chinneadh sin. Measann an tOmbudsman, dá bhrí sin, nach bhfuil aon fhorais ann chun an ghné seo den ghearán a imscrúdú. In aon chás, ní féidir leis an Ombudsman imscrúdú a dhéanamh ach ar dhrochriarachán a d’fhéadfadh a bheith ann ó institiúidí an Aontais, seachas ó shaoránaigh amhail B. Uas.
54. Ina bharúlacha, d’áitigh an gearánach gurbh ionann a ranníocaíocht féin faoi chlár Cultúr 2000 agus 50 % den bhuiséad iomlán agus go raibh sé míréasúnta don Choimisiún a bheith ag súil go soláthródh comhlachas Polannach ag a bhfuil ioncam bliantúil EUR 10 000 EUR 84 000 in airgead tirim. Dar leis an ngearánach, ní raibh comhlachais Pholannacha sa riocht céanna le comhlachais ó thíortha Eorpacha eile. Measann an tOmbudsman, áfach, trí thabhairt i gcrích an Chomhaontaithe atá i gceist, gur aontaigh an gearánach go deonach leis na leibhéil féin-ranníocaíochta a socraíodh ann. Sna himthosca sin, ós rud é gur mheas sé níos déanaí go mbeadh sé míréasúnta do chomhlachas ag a bhfuil láimhdeachas bliantúil EUR 10 000 ranníocaíocht airgeadais dhílis EUR 84 000 a dhéanamh, níl aon bhaint aige sin le cásanna líomhnaithe drochriaracháin ar thaobh an Choimisiúin, ach baineann sé le cumas an ghearánaigh féin a oibleagáidí conarthacha a chomhlíonadh. Dá bhrí sin, ní cuid d’fhiosrúchán an Ombudsman í an argóint sin [3].
A. Láimhseáil mhíchuí líomhnaithe an tionscadail arna chomhordú ag an ngearánach agus éilimh ghaolmhara
55. Shainaithin an gearánach gnéithe éagsúla de láimhseáil mhíchuí líomhnaithe an Choimisiúin ar Thionscadal 1. Ina theannta sin, rinne sé roinnt maíomh a bhaineann leis an líomhain sin. Ar mhaithe le soiléireacht agus gonta, déantar argóintí na bpáirtithe a atáirgeadh agus a scrúdú i ndáil leis an líomhain sin agus leis na héilimh san ord seo a leanas:
an mhainneachtain líomhnaithe tagairt a dhéanamh, sa leasú, don fhoráil cheart maidir le fad an Chomhaontaithe bunaidh (gné (ii) den chéad éileamh);
b) An mhoill líomhnaithe ar shíniú an leasaithe ar an gComhaontú (gné (i) den chéad líomhain) agus an t-éileamh gaolmhar (gné (i) den chéad éileamh);
c) Na hiniúchtaí a líomhnaítear a bheith neamhréireach (gné (ii) den chéad líomhain), an diúltú glacadh leis na doiciméid arna n-eisiúint ag deoise (gné (iii) den chéad líomhain), agus an t-éileamh gur cheart don Choimisiún glacadh le doiciméid fianaise (an tríú héileamh);
d) Diúltú doiciméid bhreise a scrúdú tar éis an iniúchta (gné (iv) den chéad líomhain);
e) Caillteanas líomhnaithe na tuarascála deiridh bunaidh ar an tionscadal (gné (v) den chéad líomhain);
f) Mainneachtain líomhnaithe cúnamh a thabhairt don ghearánach trí mhainneachtain, i measc nithe eile, freagra a thabhairt ar a litreacha (gné (vi) den chéad líomhain); agus
g) An t-éileamh gur cheart don Choimisiún an t-ordú dochair a chúlghairm (an dara héileamh)./em>
Argóintí a cuireadh faoi bhráid an Ombudsman
a) Mainneachtain líomhnaithe tagairt a dhéanamh, sa leasú, don fhoráil cheart maidir le fad an Chomhaontaithe bunaidh (gné (ii) den chéad éileamh)
56. De réir an ghearánaigh, leis an bhforáil leasaitheach maidir le hincháilitheacht costas leasaíodh Airteagal 3 in ionad Airteagal 2. Ina thuairim, lean sé go raibh feidhm ag an dá thréimhse incháilitheachta costas agus, mar thoradh air sin, go raibh an tréimhse incháilitheachta ar siúl ón 1 Bealtaine 2001 go dtí an 1 Nollaig 2002.
57. Ina thuairim maidir leis an ngearán, d’admhaigh an Coimisiún go raibh earráid chlóscríofa sa leasú ar an gComhaontú, ós rud é gur cheart dó tagairt a dhéanamh d’Airteagal 2 den Chomhaontú. Mar sin féin, cuireadh in iúl go soiléir sa leasú nár bhain sé ach leis an tréimhse inar ghá costais a thabhú chun a bheith incháilithe. Thairis sin, luadh go sainráite nach ndearnadh difear d’fhorálacha uile eile an Chomhaontaithe agus go raibh siad infheidhme maidir le tréimhse incháilitheachta na gcostas leasaithe. D’iarr an gearánach an leasú atá i gceist agus ghlac sé leis sular shínigh an Coimisiún é. Dá bhrí sin, ní fhéadfadh an tagairt sa leasú don airteagal mícheart den Chomhaontú amhras a chaitheamh ar shoiléireacht, ar chuspóir ná ar bhailíocht an leasaithe.
58. Ina bharúlacha, mheas an gearánach gur chiallaigh an earráid sa tagairt don Airteagal atá le leasú nár leasaíodh an tréimhse incháilitheachta tosaigh le haghaidh costas. Dá bhrí sin, ba í an tréimhse incháilitheachta cheart le haghaidh costas an tréimhse bhunaidh, is é sin, ón 1 Bealtaine 2001 go dtí an 1 Bealtaine 2002. Murach sin, níor mhór an tréimhse incháilitheachta costais a fhadú ón 1 Bealtaine 2001 go dtí an 1 Nollaig 2002.
b) An mhoill líomhnaithe ar shíniú an leasaithe ar an gComhaontú (gné (i) den chéad líomhain) agus an t-éileamh gaolmhar (gné (i) den chéad éileamh)
59. Ina ghearán, chuir an gearánach in iúl gur sonraíodh sa Chomhaontú nach raibh costais incháilithe ach amháin má tabhaíodh iad le linn thréimhse cur chun feidhme an tionscadail. Ba cheart an tréimhse cur chun feidhme sin a bheith coigeartaithe agus comhaontaithe ag an dá pháirtí sular cuireadh tús leis an tionscadal. Mar sin féin, tugadh neamhaird ar iarratais an ghearánaigh ar athrú ar an tréimhse incháilitheachta do chostais go dtí an 19 Nollaig 2002. Dá bhrí sin, chuir an Coimisiún moill gan ghá ar shíniú an leasaithe ar an gComhaontú.
60. Sa tuairim uaidh, d’admhaigh an Coimisiún gur tugadh an leasú ar an gComhaontú i gcrích go déanach. Mhínigh sé go raibh rannpháirtíocht chomhlachais na Polainne ag brath ar ranníocaíocht airgeadais rialtas na Polainne le clár 'Cultúr 2000'. Is ar an 17 Nollaig 2001 amháin a rinne an Pholainn an ranníocaíocht sin. Chuir an Coimisiún in iúl freisin gur iarr an gearánach athruithe áirithe ar an tionscadal i mí Feabhra 2002. Diúltaíodh do na modhnuithe sin ar dtús toisc go raibh athruithe suntasacha i gceist leo ar thionscadal a bhí formheasta cheana féin ag painéal saineolaithe neamhspleácha. Tar éis soiléirithe breise a chuir an gearánach ar fáil ina litir an 19 Meitheamh 2002, ghlac an Coimisiún le cuid de na hathruithe a moladh. Ina fhreagra an 30 Iúil 2002, luaigh an Coimisiún freisin "go raibh díláithriú gníomhaíochtaí tionscadail go dtí mí na Nollag 2002 inghlactha". De réir an Chomhaontaithe, ba ghá aon leasú a leagan amach i scríbhinn. Chun an oibleagáid sin a chomhlíonadh, shínigh na páirtithe sa Chomhaontú leasú an 19 Nollaig 2002. Chuir an Coimisiún in iúl gur glacadh an leasú sin ar mhaithe leis an tionscadal agus chun gur féidir uasmhéid na gcostas incháilithe a chur san áireamh.
61. Ina bharúlacha ar thuairim an Choimisiúin, chuir an gearánach i bhfios go láidir go raibh formheas an Choimisiúin maidir leis an athrú ar an tréimhse incháilitheachta le haghaidh costas, is é sin, an ráiteas go bhfuil "díláithriú gníomhaíochtaí tionscadail go dtí mí na Nollag 2002 inghlactha", doiléir agus doiléir. Gan tuiscint shoiléir ar an tréimhse cur chun feidhme, níorbh fhéidir le bainisteoir tionscadail tionscadal idirnáisiúnta a chomhordú.
62. D'iarr an tOmbudsman ar an gCoimisiún a mhíniú cén fáth ar síníodh an leasú ar an gComhaontú beagnach cúig mhí tar éis don Choimisiún glacadh leis a cuireadh in iúl ina litir an 30 Iúil 2002. Ina fhreagra, d’áitigh an Coimisiún nach raibh an gearánach faoi mhíbhuntáiste mar gheall ar an moill sin, ós rud é gur chomhaontaigh an dá pháirtí cheana féin i mí Iúil 2002 leis an modhnú sin, trí ‘malartú bailí litreacha’. Bhí an éifeacht dhlíthiúil chéanna ag na litreacha sin agus a bhí ag leasú foirmiúil.
63. Ina bharúlacha, thug an gearánach dá aire gur thug litir an Choimisiúin an 30 Iúil 2002 aghaidh ar shaincheist na tréimhse incháilitheachta le haghaidh costas in aon abairt amháin agus d’athdhearbhaigh sé nárbh fhéidir tionscadal a reáchtáil ar scála idirnáisiúnta gan smaoineamh soiléir ar a thréimhse cur chun feidhme.
c) Na hiniúchtaí a líomhnaítear a bheith neamhréireach (gné (ii) den chéad líomhain), an diúltú glacadh leis na doiciméid arna n-eisiúint ag deoise (gné (iii) den chéad líomhain), agus an t-éileamh gur cheart don Choimisiún glacadh le doiciméid fianaise (an tríú héileamh)
64. Ina ghearán, thug an gearánach dá aire go ndearna na hiniúchóirí a rinne an dara hiniúchadh (na 'dara hiniúchóirí') scrúdú cúramach fiú ar na costais sin ar ghlac na hiniúchóirí a rinne an chéad iniúchadh leo cheana féin mar chostais incháilithe (na 'céad iniúchóirí'). Sa chomhthéacs sin, chuir an gearánach in iúl gur measadh go raibh cuid de na haighneachtaí deoise ar glacadh leo sa chéad iniúchadh neamh-incháilithe sa dara hiniúchadh. Bhain na ranníocaíochtaí seo le taighde agus rannpháirtíocht easpaig i scannán, íocaíochtaí a rinneadh le seachtar ball foirne aonair, cíos trealaimh, agus sólaistí comhdhála. Ba é EUR 10 413 méid iomlán na gcostas a dearbhaíodh mar sin a bheith neamh-incháilithe tar éis an dara hiniúchadh.
65. Níor aontaigh an gearánach le tuairim an Choimisiúin gurbh é ba chúis leis na measúnuithe éagsúla idir an dá iniúchadh gur chuir an dara hiniúchóir an fhaisnéis bhreise a chuir sé ar fáil tar éis an chéad iniúchta san áireamh. De réir an ghearánaigh, ghlac na chéad iniúchóirí le speansais áirithe ar bhonn na ndoiciméad a bhí ar fáil dóibh, ach dhiúltaigh an dara hiniúchóirí dóibh, cé go raibh níos mó doiciméadachta ar fáil dóibh.
66. D’áitigh an gearánach freisin gur ghníomhaigh an Coimisiún go mícheart nuair a dhiúltaigh sé glacadh le doiciméid oifigiúla arna n-eisiúint ag Deoise agus ag dhá eagraíocht chomhpháirtíochta eile a dheimhnigh roinnt míreanna caiteachais.
67. Sa tuairim uaidh, mhínigh an Coimisiún nár mhór do chostais, chun a bheith incháilithe, na prionsabail a leagtar amach in Airteagal 9 d’Iarscríbhinn II a ghabhann leis an gComhaontú a chomhlíonadh [4]. Go háirithe, ba ghá costais incháilithe (i) a thabhú iarbhír, (ii) ba ghá iad a thabhú le linn shaolré na hoibríochta, (iii) ba ghá iad a thaifeadadh i gcuntais nó i ndoiciméid chánach an tairbhí, agus (iv) ba ghá iad a bheith inaitheanta agus inrialaithe. Níorbh ionann ranníocaíochtaí comhchineáil agus costais incháilithe. Mar sin féin, de réir thuarascáil an dara hiniúchóirí, níor chomhlíon go leor de na costais a dhearbhaigh an gearánach na rialacha sin. Maidir le costais foirne áirithe, níor tíolacadh aon doiciméad tacaíochta arna eisiúint ag tríú páirtithe. Ina theannta sin, ní raibh aon chonarthaí, bileoga ama ná doiciméid phárolla ar fáil. Chuir an Coimisiún i dtábhacht nach cruthúnas leordhóthanach a bhí i ndearbhú simplí, murar thacaigh doiciméid eile leis agus murar íocadh an méid ábhartha as cuntais an tairbhí, rud nárbh amhlaidh sa chás seo. Dá bhrí sin, tháinig an dara hiniúchóir ar an gconclúid nár áirithigh an gearánach bainistíocht airgeadais leordhóthanach ar an tionscadal agus nár chomhlíon sé forálacha ábhartha an Chomhaontaithe. Maidir le hargóint an ghearánaigh gur cheart dó glacadh le doiciméid arna n-eisiúint ag tríú páirtithe a dheimhnigh caiteachas áirithe, d’athdhearbhaigh an Coimisiún nár leor dearbhú amháin chun costais a dhearbhú a bheith incháilithe, mura rud é gur taifeadadh na costais agus gur íocadh iad as cuntais an tairbhí.
68. Tar éis dó aighneachtaí an Choimisiúin a scrúdú, d’iarr an tOmbudsman air barúlacha níos sonraí a sholáthar maidir leis an neamhréireacht líomhnaithe idir torthaí an dá iniúchadh.
69. Ina fhreagra, d’áitigh an Coimisiún nach raibh aon chontrárthacht idir an dá iniúchadh. Mhol na chéad iniúchóirí don Choimisiún an deontas iomlán a d’íoc sé (EUR 87 272.10) a aisghabháil toisc gur mheas siad gur theip ar an ngearánach a chruthú gur chomhlíon sé an ceanglas go maoineodh sé féin agus a chomhpháirtithe 59.31% de na speansais incháilithe. Níor ghlac an Coimisiún leis an moladh sin agus, ina ionad sin, bhí sé den tuairim gur cheart a chinneadh a bheith bunaithe ar an gcaiteachas a mheas na chéad iniúchóirí a bheith neamh-incháilithe. Ar an mbonn sin, d’iarr an Coimisiún ar an ngearánach an méid EUR 41 196.92 a aisíoc.
70. Tar éis an chéad iniúchadh a chur i gcrích, sholáthair an gearánach faisnéis fhorlíontach nár cuireadh ar fáil do na chéad iniúchóirí. D’ainneoin na gcostas breise a bhain leis sin, léirigh an Coimisiún arís a sholúbthacht agus a cháilmheas tríd an dara deis a thabhairt don ghearánach doiciméid tacaíochta uile an tionscadail a chur i láthair tráth iniúchta eile. Chuir na dara hiniúchóirí na doiciméid tacaíochta uile a cuireadh faoina mbráid san áireamh, lena n-áirítear an fhaisnéis bhreise a chuir an gearánach i láthair tar éis dhúnadh an chéad iniúchta. Ba é ba chúis le haon neamhréireacht idir conclúidí an dá iniúchadh go ndearnadh na hiniúchtaí sin go neamhspleách ar a chéile agus go raibh siad bunaithe ar na doiciméid a sholáthair an gearánach ag an bpointe ama faoi seach.
71. Maidir leis sin, chuir an tOmbudsman in iúl nach amháin gur cheistigh argóint an ghearánaigh dlíthiúlacht chur chuige an Choimisiúin ach mheas sé freisin go raibh sé éagórach.
72. Thug an tOmbudsman dá aire freisin, ina thuairim, gur chuir an Coimisiún in iúl go ndeachaigh sé ar aghaidh le hiniúchadh 'forlíontach' toisc go raibh doiciméid 'fhorlíontacha' curtha isteach ag an ngearánach. Mheas an tOmbudsman go raibh sé loighciúil glacadh leis gur bhain na doiciméid bhreise a sholáthair an gearánach tar éis an chéad iniúchadh a bheith críochnaithe le míreanna caiteachais a dhearbhaigh na chéad iniúchóirí a bheith neamh-incháilithe, agus ní le míreanna a measadh a bheith incháilithe. Dá bhrí sin, is ar éigean a d’fhéadfadh sé gur mar thoradh ar an bhfianaise bhreise sin a dhiúltaigh an dara hiniúchóir do na míreanna sin, mar a mhol an Coimisiún, ach ba chosúil go raibh sé mar gheall ar an bhfíoras go ndearna an dara hiniúchóir scrúdú arís ar gach uile mhír de chostais an tionscadail. Thug an tOmbudsman dá aire freisin nach iad na hiniúchóirí, ach an Coimisiún, a rinne an cinneadh deiridh maidir leis an aisghabháil.
73. Dar leis an Ombudsman, níor mhínigh an Coimisiún go leordhóthanach cén fáth ar chinn sé é féin a bhunú ar na conclúidí ar tháinig an dara hiniúchóirí orthu, fiú maidir leis na míreanna sin ar ghlac na chéad iniúchóirí leo cheana féin. Dá bhrí sin, d’iarr an tOmbudsman ar an gCoimisiún (i) a thabhairt dá aire gur cuimsíodh saincheist na cothroime sa dara gné den chéad líomhain freisin agus (ii) a mhíniú ar mheas sé gur ghníomhaigh sé go cothrom sa chás seo.
74. Ina fhreagra breise, d’athdhearbhaigh an Coimisiún, cé gur moladh an deontas iomlán a d’íoc an Coimisiún a aisghabháil mar thoradh ar an gcéad iniúchadh, gur chinn sé gan an moladh sin a leanúint, moladh a bheadh an-dian ar an ngearánach. Bhí ordú gnóthaithe EUR 41 196.92 mar thoradh ar an gcéad iniúchadh.
75. Chuir an Coimisiún i dtábhacht gur sheol an gearánach doiciméid fhorlíontacha i mí an Mhárta 2005, tar éis dhúnadh an chéad iniúchta. D’ainneoin go raibh dóthain ama tugtha dó cheana féin chun doiciméid fhorlíontacha a fhreagairt agus a chur isteach le linn an iniúchta, thug an Coimisiún an dara deis don ghearánach, ar bhonn eisceachtúil, "doiciméid tacaíochta uile an tionscadail" a chur i láthair sa dara hiniúchadh. Iniúchóireacht iomlán a bhí sa dara hiniúchadh, áfach, agus ní iniúchadh forlíontach a bhí ann. Scrúdaigh na hiniúchóirí an tuarascáil airgeadais chríochnaitheach ina hiomláine chomh maith leis na doiciméid tacaíochta ábhartha uile a chuir an gearánach faoina mbráid. Bhí siad neamhspleách agus rinne siad a sannadh i gcomhréir le Caighdeáin Idirnáisiúnta Iniúchóireachta arna leagan síos ag Cónaidhm Idirnáisiúnta na gCuntasóirí. Tar éis an dara hiniúchadh sin, tugadh an deis don ghearánach doiciméid bhreise a chur faoi bhráid na n-iniúchóirí, agus pléadh torthaí na hiniúchóireachta leis an ngearánach. Tháinig sé chun solais ón tuarascáil iniúchóireachta nach ndearna an gearánach aon bharúil maidir le barúlacha na tuarascála. Mar thoradh ar an dara hiniúchadh, moladh aisghabháil EUR 27 080.51.
76. Ós rud é gur síníodh an Comhaontú idir an gearánach agus an Coimisiún, ba faoin gCoimisiún a bhí sé an t-ordú aisghabhála a eisiúint. Mar a fhoráiltear sa Chomhaontú, d’fhéadfadh daoine atá údaraithe ag an gCoimisiún rialuithe teicniúla agus airgeadais a dhéanamh. Bhí ar an gCoimisiún a áirithiú gur caitheadh airgead poiblí i gcomhréir le cuspóirí Chlár Cultúir 2000, agus i gcomhréir le rialacháin airgeadais an Aontais. Is bealach iad iniúchtaí seachtracha chun a áirithiú go gcaitear airgead poiblí i gceart. Ba é cuspóir an iniúchta atá i gceist a sheiceáil gur thacaigh na doiciméid iomchuí leis na speansais uile a éilíodh freisin. D’athdhearbhaigh an Coimisiún gur chinn an dara hiniúchóirí nár chomhlíon speansais an ghearánaigh na coinníollacha ábhartha a leagtar amach in Airteagal 9 d’Iarscríbhinn II a ghabhann leis an gComhaontú, agus nár chomhlíon an gearánach an méid seo a leanas: (i) foráil a dhéanamh maidir le bainistíocht airgeadais leordhóthanach ar an tionscadal, (ii) oibriú go sásúil, (iii) bunús dlí/conarthach an tionscadail a chomhlíonadh, agus (iv) foráil a dhéanamh maidir le hearráidí, neamhrialtachtaí agus calaois a chosc agus a bhrath.
77. Dá bhrí sin, mheas an Coimisiún gur ghníomhaigh sé go cothrom i leith an ghearánaigh. Léirigh sé dea-thoil agus solúbthacht, mar a léiríodh go háirithe lena chinneadh an dara deis a thabhairt don ghearánach costais uile an tionscadail a chur faoi bhráid an dara cuideachta iniúchóireachta. Measadh go raibh na costais a cuireadh isteach nár chomhlíon na rialacha conarthacha ábhartha neamh-incháilithe. Mar sin féin, bhí sé de fhreagracht ar an ngearánaí doiciméid tacaíochta uile an tionscadail a chur faoi bhráid na n-iniúchóirí.
d) Diúltú doiciméid bhreise a scrúdú tar éis an iniúchta (gné (iv) den chéad líomhain)
78. D’áitigh an gearánach gur iarr sé, an 26 Feabhra 2007, ar an dara hiniúchóir an mbeadh sé réasúnach dó teagmháil a dhéanamh lena chomhpháirtithe tionscadail, d’fhonn tuilleadh fianaise a bhailiú chun tacú lena speansais ionas go bhféadfaí a dhearbhú go bhfuil siad incháilithe. Chomhaontaigh an dara hiniúchóirí síneadh a dheonú don ghearánach ar an teorainn ama chun doiciméid den sórt sin a sholáthar. Mar sin thaistil comhordaitheoir tionscadail an ghearánaí go pearsanta chun bualadh leis na rannpháirtithe éagsúla, is é sin, na heaspaig agus na sagairt lena mbaineann, chun an cás a mhíniú dóibh agus chun doiciméid chruinne a fháil. Mar thoradh air sin, chuir sé chomhpháirtí tionscadail 185 dhoiciméad tacaíochta bhreise ar fáil. Cuireadh na doiciméid sin ar aghaidh chuig an dara hiniúchóir ina dhiaidh sin. Mar sin féin, cuireadh na litreacha ábhartha ar ais gan oscailt. Chuir an gearánach in iúl gur iarr an dara hiniúchóir ar an gCoimisiún an cás a athoscailt. Mar sin féin, dhiúltaigh an dara ceann é sin a dhéanamh.
79. Ina thuairim, mhínigh an Coimisiún gur chuir an gearánach doiciméid bhreise isteach chun tacú le costais a mhaítear a bheith incháilithe tar éis don chéad iniúchadh a bheith dúnta, is é sin le rá, i mí an Mhárta 2005. Thug an Coimisiún dá aire gur chinn sé a dhea-thoil a léiriú trí na doiciméid sin a chur san áireamh. Chuige sin, d'údaraigh sé an dara hiniúchadh ag deireadh 2006.
80. Ina bharúlacha, d’áitigh an gearánach gur tharla dianmhalartú comhfhreagrais idir é féin agus bainisteoir an dara cuideachta iniúchóireachta. De réir an ghearánaigh, ní raibh an bainisteoir ar an eolas gur seoladh an tuarascáil chríochnaitheach ar an dara hiniúchadh chuig an gCoimisiún gan fanacht le doiciméid ná barúlacha breise an ghearánaigh. Dúirt an gearánach gur dhearbhaigh an bainisteoir dó go n-iarrfadh sé ar an gCoimisiún síneadh a chur leis an teorainn ama ionas go bhféadfaí na doiciméid a soláthraíodh tar éis an iniúchta a áireamh agus a scrúdú. Thug an Coimisiún neamhaird ar an iarraidh sin, áfach. Chuir an gearánach asphrionta neamhdhátaithe de ríomhphost isteach inar chomhaontaigh bainisteoir an dara cuideachta iniúchóireachta síneadh a chur leis an teorainn ama ionas go bhféadfadh an gearánach doiciméid bhreise a chur isteach. Rinne sé tagairt freisin do ríomhphost an 6 Feabhra 2008, a seoladh chuig an mbainisteoir, inar admhaigh sé gurbh é an 4 Meán Fómhair 2007 an spriocdháta tosaigh chun na doiciméid sin a sholáthar ach luaigh sé gur cuireadh an spriocdháta sin ar ceal tar éis dó a mhíniú go raibh ar a chomhordaitheoir tionscadail taisteal chun bualadh lena chomhpháirtithe tionscadail agus na doiciméid ábhartha a fháil.
81. Tar éis dó na haighneachtaí thuas a scrúdú, d'iarr an tOmbudsman ar an gCoimisiún barúil a thabhairt ar cháineadh an ghearánaigh gur theip air na doiciméid bhreise a cuireadh isteach tar éis an dara hiniúchadh a chur san áireamh. D'iarr an tOmbudsman ar an gCoimisiún freisin aghaidh a thabhairt ar ábhar ríomhphost an ghearánaigh an 6 Feabhra 2008.
82. Ina fhreagra, dhiúltaigh an Coimisiún do dhearbhú an ghearánaigh gur dhiúltaigh sé go mícheart glacadh le doiciméid bhreise tar éis don iniúchadh a bheith críochnaithe. Tugadh an deis don ghearánach doiciméid fhorlíontacha a chur isteach fiú tar éis an dara hiniúchadh. Cuireadh síneadh leis an spriocdháta tosaigh chun é sin a dhéanamh ón 4 Meán Fómhair 2007 go dtí an 10 Deireadh Fómhair 2007. Faoi dheireadh mhí na Samhna 2007, áfach, is é sin, mí go leith tar éis don spriocdháta sínte dul in éag, ní raibh aon doiciméid fhorlíontacha curtha ar fáil fós ag an ngearánach do na hiniúchóirí. Dá bhrí sin, chinn an Coimisiún a dhréacht-tuarascáil iniúchóireachta a sheoladh chuig an gCoimisiún. Rinne an Coimisiún an tuarascáil a bhailíochtú i mí na Nollag 2007 agus dhún sé an t-iniúchadh.
83. An 25 Eanáir 2008, chuir an Coimisiún in iúl don ghearánach go raibh sé beartaithe aige ordú aisghabhála EUR 27 080.51 a eisiúint. Spreag sé sin an gearánach chun freagra a thabhairt le ríomhphost chuig na hiniúchóirí, dar dáta an 6 Feabhra 2008, inar luaigh sé gur sheol sé tuilleadh doiciméad tacaíochta i mí na Nollag 2007. Thug an Coimisiún dá aire nach bhfuair sé na doiciméid sin riamh agus gurb é a bhí sna doiciméid amháin a fuarthas fianaise ar speansais taistil a tabhaíodh tar éis dhul in éag an tionscadail, rud nach raibh incháilithe in aon chás.
84. Ina bharúlacha maidir le freagra an Choimisiúin, chuir an gearánach in iúl gur bhain éileamh an Choimisiúin maidir le méideanna áirithe atá le haisíoc le ranníocaíochtaí óna chomhpháirtithe tionscadail den chuid is mó. Ba iad na príomhpháirtithe sa tionscadal deoise agus craoltóir teilifíse poiblí, ach bhí roinnt institiúidí comhpháirtíochta eile ann freisin. Bhí na hinstitiúidí sin thar a bheith faichilleach maidir le doiciméid airgeadais inmheánacha phoiblí a dhéanamh i ndáil le Tionscadal 1. Bhí sé thar a bheith deacair na doiciméid riachtanacha a fháil ó chuid de na comhpháirtithe, amhail deoise.
e) Caillteanas líomhnaithe na tuarascála deiridh bunaidh ar an tionscadal (gné (v) den chéad líomhain)
85. Ina ghearán, líomhain an gearánach gur chaill Bn. M. an tuarascáil chríochnaitheach bhunaidh a chuir sí isteach.
86. Ina thuairim, chuir an Coimisiún in iúl, cé gur áitigh an gearánach gur seoladh an tuarascáil deiridh i mí Feabhra 2003, nach raibh seirbhísí an Choimisiúin in ann aon rian dá chlárú a aimsiú ag an am sin ina chóras. Ghlac bainisteoir tionscadail eile sa Choimisiún comhad an ghearánaigh ar láimh agus ghlac sé leis gur cailleadh an tuarascáil airgeadais, ós rud é nár aimsíodh aon taifead di. Chuir an Coimisiún in iúl freisin, in ainneoin a iarrataí, nach raibh an gearánach riamh in ann cóip den tuarascáil airgeadais a mhaígh sé a sheol sé i mí Feabhra 2003 a sholáthar.
87. Ina chuid barúlacha, chuir an gearánach in iúl gur fhógair sé go gcuirfí a thuarascáil isteach i litir dar dáta an 23 Eanáir 2003. Tharraing sé aird freisin ar r-phost an 5 Meitheamh 2003 inar scríobh Ms D, an bainisteoir tionscadail nua, ag tagairt don bhainisteoir tionscadail a bhí ann roimhe seo, "cé go bhfuil dréacht-mheastóireacht déanta aici cheana féin ar ábhar do thuarascála, níor fhág sí aon mheastóireacht ar an ioncam agus ar na costais [...] tá mo chuid fiosrúchán déanta agam ar fud an aonaid anseo chun teacht ar na doiciméid seo agus is cosúil go bhfuil siad caillte". D'áitigh an gearánach gur lean sé ó ríomhphost Ms D go ndeachaigh sí i gcomhairle lena Ceann Aonaid agus go bhféadfaí glacadh leis, dá bhrí sin, gur aontaigh sé gur cailleadh an tuarascáil. Thairis sin, bhí amhras ar an ngearánach nár thug aon duine faoi deara, ar an toimhde nach bhfuarthas an tuarascáil, mar a mhaígh an Coimisiún, nár cuireadh isteach í go dtí ceithre mhí tar éis don sprioc-am ábhartha dul in éag. Chuir an gearánach i dtábhacht go raibh leas soiléir aige an tuarascáil sin a chur faoi bhráid an Choimisiúin, ós rud é nach bhféadfaí aon íocaíocht a dhéanamh murach sin. Rinne sé tagairt freisin dá litir an 5 Meitheamh 2003 agus chuir sé cóip den admháil DHL, dar dáta an 6 Feabhra 2003, faoi iamh. Chuir sé ar aghaidh go raibh cóip den tuarascáil deiridh ar fáil ar ríomhaire chuntasóir an tionscadail, a bhí san ospidéal ag an am.
88. Tar éis dó na haighneachtaí sin a scrúdú, d’iarr an tOmbudsman ar an gCoimisiún aghaidh a thabhairt ar na hargóintí thuasluaite a chuir an gearánach chun cinn.
89. Ina fhreagra, dhiúltaigh an Coimisiún do dhearbhú an ghearánaigh gur chaill sé an tuarascáil. Chuir sí i bhfios go láidir go raibh dhá chuid sa tuarascáil chríochnaitheach. Sa chéad chuid bhí tuarascáil ar chur chun feidhme an tionscadail agus sa dara cuid bhí tuarascáil ar ghnéithe airgeadais an tionscadail (caiteachas agus ioncam). Níor deimhníodh dearbhú an ghearánaí gur sheol sé an tuarascáil chríochnaitheach iomlán, is é sin, an dá chuid, i bhFeabhra 2003, leis an bhfaisnéis a bhí ar fáil don Choimisiún. I litir a seoladh i mí an Mhárta 2003, ghlac an Coimisiún le haistrithe idir línte buiséid an tionscadail, rud a d’fhág nár cuireadh an tuarascáil airgeadais deiridh isteach i mí Feabhra 2003. Ní raibh sna doiciméid a sheol an gearánach i mí Feabhra 2003 ach an chéad chuid den tuarascáil. Ba é sin an fáth, ina ríomhphost an 30 Bealtaine 2003, gur luaigh an tUasal D go ndearnadh "dréacht-mheastóireacht ar an tuarascáil", ach go ndearnadh "meastóireacht ar an ioncam agus ar na costais". Dá bhrí sin, rinne an Coimisiún tagairt don chéad chuid den tuarascáil agus ní do mheastóireacht ar an tuarascáil airgeadais deiridh, toisc nár soláthraíodh é sin go dtí mí an Mheithimh 2003.
90. I bhfianaise fhreagra an Choimisiúin, mheas an tOmbudsman gur ghá dul ar aghaidh le hiniúchadh ar chomhad an Choimisiúin. Tháinig sé chun solais go raibh an tuarascáil oibríochtúil i gcomhad an Choimisiúin, a shínigh an gearánach agus dar dáta an 1 Feabhra 2003. Ní raibh aon stampa ná taifeadadh nótaí ar an doiciméad seo nuair a fuarthas agus nuair a cláraíodh é. Ní raibh oifigigh an Choimisiúin a bhí i láthair ag an gcigireacht in ann aon fhaisnéis a sholáthar maidir leis an dáta beacht a fuair agus a chláraigh an Coimisiún an doiciméad sin.
91. Chuir oifigigh an Choimisiúin a bhí i láthair ag an gcigireacht in iúl nach bhféadfadh an institiúid an tuarascáil airgeadais a fháil roimh an 20 Meitheamh 2003, ós rud é nach bhféadfaí na hathruithe ar an mbuiséad a d’iarr an gearánach a dhéanamh dá mbeadh an tuarascáil airgeadais faighte agus formheasta iarbhír.
92. Le linn na cigireachta, tháinig sé chun solais, go dtí sin, nach raibh an chuma ar an scéal gur iarradh ar Bn. D brí a ríomhphoist an 30 Bealtaine agus an 5 Meitheamh 2003 a shoiléiriú. Dá bhrí sin, gheall oifigigh an Choimisiúin a bhí i láthair ag an gcigireacht soiléirithe den sórt sin a fháil ó Bn. D. Go gairid ina dhiaidh sin, chuir an Coimisiún nóta arna tharraingt suas ag Bn. D ar fáil don Ombudsman inar luaigh sí gur fhág Bn. M comhad maidir leis an gcás seo ina raibh an tuarascáil oibríochtúil agus cóipeanna de leabhair agus dlúthdhioscaí a chuir an gearánach ar fáil. Mar sin féin, níor áiríodh an tuarascáil airgeadais sa chomhad. Mhínigh Bn. D, ós rud é nár fágadh aon teachtaireacht maidir leis an tuarascáil seo agus ós rud é nár tharla sé di ag an am gurbh fhéidir nár cuireadh an tuarascáil airgeadais isteach go fóill, tháinig sí ar an gconclúid go bhféadfaí í a chailleadh agus d’iarr sí cóip ar an ngearánach. Dúirt Ms D freisin, chomh fada agus a d’fhéadfadh sí cuimhneamh air, gur thóg sé tamall fada ar an ngearánach cóip den tuarascáil sin a sholáthar.
93. Ina bharúlacha ar fhreagra an Choimisiúin ar iarraidh an Ombudsman ar fhaisnéis bhreise agus ar an tuarascáil chigireachta, d'athdhearbhaigh an gearánach nach bhfaigheann tairbhithe amhail iad féin ach cuid de dheontas an Choimisiúin ag tús tionscadail. Is nuair a bheidh an tuarascáil airgeadais curtha isteach ag tairbhithe agus nuair a bheidh sé formheasta ag an gCoimisiún go n-íocfar amach an chuid eile den deontas, agus sa chás sin amháin. Dá bhrí sin, bhí a fhios ag an ngearánach agus ag a chomhpháirtithe nach bhféadfaidís an íocaíocht deiridh a fháil ach amháin dá gcuirfidís an tuarascáil airgeadais isteach in am. D’athdhearbhaigh an gearánach gur sheol sé an tuarascáil airgeadais chuig an gCoimisiún i mí Feabhra 2003 agus líomhain sé go raibh aithne ar Bn. M mar gheall ar a heaspa iomlán eagrúcháin.
94. Chuir an gearánach ráiteas óna rúnaí faoi iamh freisin gur seoladh an tuarascáil airgeadais in éineacht leis an tuarascáil chríochnaitheach "ar an dáta a léirítear ar an bpost cláraithe chuig clár Cultúr 2000" agus go bhfaca sí seoladh iarbhír na ndoiciméad go léir ag príomhoifig an phoist i gcathair Pholannach.
95. D’fhiafraigh an tOmbudsman den Choimisiún (i) cathain agus conas a cláraíodh an comhfhreagras a sheol an gearánach ag DHL i mí Feabhra 2003, (ii) mura raibh sé cláraithe, cén fáth nach ndearnadh aon chlárú den sórt sin, agus (iii) cén fáth nach raibh aon stampa fála ar an tuarascáil oibríochtúil.
96. Ina theannta sin, thug an tOmbudsman faoi deara gur sheol comhordaitheoir tionscadail an ghearánaigh litir an 5 Meitheamh 2003 inar luaigh sé gur inis bainisteoir tionscadail roimhe sin an Choimisiúin dó i gcomhrá teileafóin i Márta 2003 go raibh an tuarascáil airgeadais á scrúdú cheana féin ag saineolaithe airgeadais an Choimisiúin agus go rachadh an saineolaí sin i dteagmháil leis an ngearánach dá mbeadh ceisteanna acu.
97. Ar deireadh, rinne an tOmbudsman tagairt don ráiteas thuasluaite a rinne rúnaí an ghearánaí maidir leis an tuarascáil airgeadais agus oibríochtúil araon a phostáil ar an dáta a léirítear san admháil DHL.
98. Ina fhreagra ar fhiosrúcháin bhreise an Ombudsman, mhínigh an Coimisiún gur cláraíodh comhfhreagras isteach an ghearánaigh i gcóras comhdúcháin inmheánach an Choimisiúin le huimhir thagartha an 6 Feabhra 2003, ar a raibh an t-ábhar: Tuarascáil chríochnaitheach 2001-1454. Sannadh é do bhainisteoir tionscadail an Choimisiúin ag an am, Ms M. Ní raibh aon fhaisnéis sa chóras clárúcháin maidir le líon na gcomhad a fuarthas, ná maidir lena gcineál. I bhfianaise an mhéid ama a bhí caite ó shin, níorbh fhéidir freagra a thabhairt a thuilleadh ar cheist an Ombudsman maidir le cén fáth nach raibh aon stampa fála ar an tuarascáil, ná soiléiriú a dhéanamh ar ábhar comhrá teileafóin a tionóladh i Márta 2003 idir Ms M agus bainisteoir tionscadail an ghearánaí. Mar sin féin, tugadh le fios go láidir le fíorais eile nach bhfuarthas an tuarascáil airgeadais chríochnaitheach riamh. Ní raibh an gearánach in ann dúblach den tuarascáil chríochnaitheach a sheachadadh chuig Bn. D, agus, idir an dá linn, an 21 Márta 2003, cheadaigh an Coimisiún aistrithe idir ceannteidil bhuiséid. D’iarr an gearánach na haistrithe sin agus ní bheadh sé indéanta dá mbeadh an tuarascáil airgeadais faighte agus formheasta ag an aonad oibríochtúil.
99. Mhínigh an Coimisiún gur mar seo a leanas a bhí an nós imeachta airgeadais a bhí infheidhme an tráth sin: ní sheolfaí tuarascáil airgeadais agus ordú íocaíochta chuig an aonad airgeadais ach amháin tar éis formheas a fháil ó na hoifigigh atá freagrach as tionscnamh oibríochtúil agus airgeadais, agus tar éis fíorú airgeadais agus oibríochtúil. Níor taifeadadh aon cheann de na formheasanna sin don tuarascáil a líomhnaítear a cailleadh. Ós rud é gur ghlac an t-aonad oibríochtúil le haistrithe idir línte buiséid mí go leith tar éis an dáta a sheol an gearánach an tuarascáil a líomhnaítear a cailleadh, d’fhéadfaí teacht ar an gconclúid nach bhféadfadh na gníomhaithe éagsúla san aonad oibríochtúil í a fhormheas agus í a sheoladh chuig an aonad airgeadais.
100. Maidir leis an ráiteas ó rúnaí an ghearánaí, Ms P, a bhí freagrach ag an am as an tionscadal a chur i bhfeidhm agus a dhearbhaigh go bhfaca sí seoladh iarbhír na ndoiciméad go léir ó phríomhoifig an phoist i gcathair Pholannach, chuir an Coimisiún in iúl go measúil gur seoladh na doiciméid a cuireadh isteach an 6 Feabhra 2003 trí chuideachta phríobháideach loingsithe (DHL), ní tríd an bpost. Ina theannta sin, tharraing an Coimisiún aird ar neamhréireacht dealraitheach i seasamh Bn. P, ós rud é, de réir na tuarascála airgeadais féin, nár oibrigh Bn. P ar an tionscadal ach ar feadh 10 lá. De réir thuarascáil iniúchóireachta na gcéad iniúchóirí, níl pearsanra dá chuid féin ag an tairbhí. Rinneadh conarthaí le daoine nach soláthraíonn seirbhísí ach amháin le linn incháilitheacht an tionscadail". Ós rud é gur tháinig deireadh le hincháilitheacht an tionscadail an 1 Nollaig 2002, agus gur seoladh an tuarascáil a líomhnaítear a cailleadh an 6 Feabhra 2003, ba chosúil nach raibh Ms P fostaithe ag an ngearánach a thuilleadh tráth a seoladh an tuarascáil chríochnaitheach.
101. Níor thug an gearánach aon bharúil bhreise.
f) Mainneachtain líomhnaithe cúnamh a thabhairt don ghearánach trí mhainneachtain, i measc nithe eile, freagra a thabhairt ar a litreacha (gné (vi) den chéad líomhain)
102. Chuir an gearánach in iúl go raibh an cúnamh a thug Ms M bocht agus nár fhreagair sí aon cheann dá litreacha tar éis don tionscadal tosú. I ndáil leis sin, chuir sé cóipeanna de dhá litir, dar dáta an 11 Aibreán 2002 agus an 3 Nollaig 2002, faoi seach, faoi iamh. I litir mhí na Nollag, chuir an gearánach i bhfios go láidir nach bhfuair sé freagra ó Bn. M ar a chuid teachtaireachtaí iomadúla.
103. Ina thuairim, bhí an Coimisiún den tuairim gur thug sé freagraí ar a cheisteanna agus cúnamh don ghearánach le linn chur chun feidhme an tionscadail, mar a rinne sé i gcás gach tionscadail eile. Thairis sin, thug an Coimisiún dá aire gur bhuail sé leis an ngearánach an 11 Nollaig 2002, chun na hathruithe breise a d’iarr an gearánach a shoiléiriú. Chuir an Coimisiún i bhfios go láidir gur ghníomhaigh sé i ndlúthchomhar leis an ngearánach i gcónaí agus ar mhaithe le cur chun feidhme ceart an tionscadail.
104. Ina bharúlacha, níor thug an gearánach aon bharúil shonrach maidir leis an tsaincheist sin.
105. Tar éis dó tuairim an Choimisiúin a scrúdú, chinn an tOmbudsman go raibh tuilleadh faisnéise ag teastáil uaidh. Dá bhrí sin, d'iarr sé freagra níos sonraí ar an gCoimisiún, agus litir an ghearánaigh an 11 Aibreán 2002 á cur san áireamh inar chuir an gearánach in iúl nár freagraíodh a litreacha roimhe sin an 19 Nollaig 2001, an 12 Feabhra 2002 agus an 16 Márta 2002, agus nárbh fhéidir teacht ar láimhseálaí cásanna an Choimisiúin ar an nguthán.
106. Ina fhreagra, shéan an Coimisiún gur theip ar M. Uas. cúnamh a thabhairt don ghearánach. Bhí M. Uas. cabhrach roimh chur chun feidhme an tionscadail agus lena linn. Bhí teagmháil dhéthaobhach rialta ann idir í féin agus an gearánach. Chuir an Coimisiún in iúl gur tugadh níos mó ná aird leordhóthanach ar láimhseáil chomhad an ghearánaigh, a bainistíodh de mheon na cothroime agus na córa comhionainne. D'iarr an gearánach go ndéanfaí athruithe ar an gComhaontú an 19 Nollaig 2001, an 12 Feabhra 2002 agus an 16 Márta 2002. Ina litir dar dáta an 5 Aibreán 2002, chuir an Coimisiún in iúl don ghearánach nárbh fhéidir na hathruithe a lorgaíodh a fhormheas. Ní mór gur thrasnaigh an litir sin litir an ghearánaigh an 11 Aibreán 2002. Tar éis don ghearánach a chuid iarrataí iomadúla a shoiléiriú, go háirithe le litir dar dáta an 19 Meitheamh 2002, thug an Coimisiún a sheasamh cinntitheach ina litir dar dáta an 30 Iúil 2002, inar déileáladh leis an tsaincheist maidir leis an tréimhse cur chun feidhme a luaitear i litir an ghearánaigh an 5 Aibreán 2002 a leasú.
107. Níor thug an gearánach aon bharúil bhreise maidir leis an ngné sin den ghearán.
g) An t-éileamh gur cheart don Choimisiún an t-ordú dochair a chúlghairm (an dara héileamh)
108. Mhaígh an gearánach gur cheart don Choimisiún a nóta dochair a chúlghairm trínar ordaigh sé don ghearánach an méid EUR 27 080.51 a aisíoc.
109. Ina thuairim, dhiúltaigh an Coimisiún don mhaíomh sin. Mhínigh sé go raibh méid an ordaithe dochair bunaithe ar an dara hiniúchadh ar an tionscadal, agus d’athdhearbhaigh sé na cúiseanna a thug air teacht ar an gconclúid nach raibh costais arbh ionann iad agus an tsuim thuasluaite incháilithe.
Measúnú an Ombudsman
a) Mainneachtain líomhnaithe tagairt a dhéanamh, sa leasú, don fhoráil cheart maidir le fad an Chomhaontaithe bunaidh (gné (ii) den chéad éileamh)
110. Comhaontaíonn an Coimisiún agus an gearánach gur thagair an fhoráil leasaitheach a ghabhann leis an gComhaontú d’airteagal mícheart an Chomhaontaithe. In ionad tagairt a dhéanamh d’Airteagal 2 den Chomhaontú, inar déileáladh le fad an chonartha agus leis an tréimhse incháilitheachta le haghaidh costas, luaigh sé Airteagal 3, a bhain le maoiniú an tionscadail. Tugann an tOmbudsman dá haire gur shásaigh an Coimisiún, dá bhrí sin, maíomh an ghearánaigh gur cheart dó a admháil nár thagair sé, sa leasú, d'fhoráil cheart an Chomhaontaithe bunaidh.
111. D’áitigh an gearánach gur chiallaigh an botún sin (i) gur cheart feidhm a bheith ag an tréimhse incháilitheachta costas bhunaidh ón 1 Bealtaine 2001 go dtí an 1 Bealtaine 2002, nó (ii) gur cheart an tréimhse a bhí beartaithe ar dtús agus an tréimhse dá dtagraítear sa leasú araon a chumhdach leis an tréimhse incháilitheachta costas, is é sin, ón 1 Bealtaine 2001 go dtí an 1 Nollaig 2002. Tugann an tOmbudsman dá haire gurbh é an gearánach féin a mhol gur cheart go rithfeadh an tréimhse incháilitheachta nua ón 1 Nollaig 2001 go dtí an 1 Nollaig 2002. Thairis sin, is léir gur ghlac an Coimisiún leis an togra seo. Sna himthosca sin, tá an tOmbudsman den tuairim go bhfuil argóint an Choimisiúin gur earráid chlóscríofa ba chúis leis an tagairt mhícheart san fhoráil leasaitheach agus nach gcaitheann an earráid sin amhras ar shoiléireacht, ar chuspóir ná ar bhailíocht an leasaithe.
112. Dá bhrí sin, níor suíodh aon drochriarachán i ndáil leis an dara gné den chéad éileamh.
b) An mhoill líomhnaithe ar shíniú an leasaithe ar an gComhaontú (gné (i) den chéad líomhain) agus an t-éileamh gaolmhar (gné (i) den chéad éileamh)
113. Faoin am a síníodh an Comhaontú idir an gearánach agus an Coimisiún an 19 Nollaig 2001, bhí cuid shuntasach den tréimhse incháilitheachta do chostais, a bhí beartaithe ar dtús a rith ón 1 Bealtaine 2001 go dtí an 1 Bealtaine 2002, imithe i léig cheana féin.
114. Tugann an tOmbudsman dá haire gur iarr an gearánach go n-athrófaí an tréimhse incháilitheachta le haghaidh costas an lá a síníodh an Comhaontú. Chuir an Coimisiún an mhoill sin ar shíniú an Chomhaontaithe i leith an ama a thóg sé ar rialtas na Polainne a ranníocaíocht airgeadais a dhéanamh i leith chlár 'Cultúr 2000'. Dá bhrí sin, dá n-athrófaí an tréimhse incháilitheachta le haghaidh costas, bheadh sé sin ina iarmhairt loighciúil ar an moill sin. Dá bhrí sin, is deacair a fheiceáil cén fáth ar thóg sé níos mó ná seacht mí ar an gCoimisiún aghaidh a thabhairt ar an tsaincheist sin. Is fíor gur iarr an gearánach, i mí Feabhra 2002, go ndéanfaí tuilleadh athruithe ar an tionscadal. Mar sin féin, más é an chúis a bhí le hiarratas an ghearánaigh an tréimhse incháilitheachta le haghaidh costas a athrú a iarraidh ar thuilleadh athruithe ar an tionscadal, is amhlaidh fós nár chuir an Coimisiún an gearánach ar an eolas faoi riamh. Thairis sin, níorbh fhéidir leis an gCoimisiún a bheith ar an eolas faoi cé chomh tábhachtach agus a bhí an t-athrú ar an tréimhse incháilitheachta do chostais don obair ar an tionscadal, go háirithe ós rud é go raibh an tréimhse incháilitheachta sin, mar a bhí beartaithe ar dtús, le dul in éag an 1 Bealtaine 2002. In aon chás, níl aon rud le léiriú gur thug an Coimisiún aon chineál freagartha don ghearánach ar a iarrataí arís agus arís eile ar shíneadh a chur leis an tréimhse incháilitheachta sin roimh an 30 Iúil 2002. Níor mhaígh an Coimisiún go raibh aon chúiseanna oibiachtúla ann a chuir cosc air glacadh leis an leasú a mhol an gearánach.
115. Ina theannta sin, is cosúil go bhfuil sé úsáideach a chur in iúl arís, fiú ina litir dar dáta an 30 Iúil 2002, nár dheimhnigh an Coimisiún ach go raibh "díláithriú gníomhaíochtaí tionscadail go dtí mí na Nollag 2002"inghlactha". Ní dúirt sé go raibh an t-athrú, i ndáiríre, "glactha". In aon chás, tugann an tOmbudsman dá aire go n-aithníonn an Coimisiún gur gá leasú foirmiúil a dhéanamh ar an tréimhse incháilitheachta le haghaidh costas a athrú.
116. Ós rud é, ina thuairim, nár chuir an Coimisiún aon mhíniú ar aghaidh maidir leis an bhfáth ar ritheadh beagnach cúig mhí eile sular glacadh an leasú sin ar deireadh, d’iarr an tOmbudsman go sonrach ar an gCoimisiún míniú a thabhairt. Ina fhreagra, níor chuir an Coimisiún in iúl ach nár chuir an mhoill a bhí i gceist an gearánach faoi mhíbhuntáiste, ós rud é gur aontaigh sé go foirmiúil leis an athrú ina litir dar dáta an 30 Iúil 2002. Níl na mínithe seo inchreidte. Is deacair a thuiscint cén fáth, dá gcreidfeadh an Coimisiún gur leasaíodh an Comhaontú go bailí tríd an litir sin, gur mheas sé gur ghá dul ar aghaidh le leasú foirmiúil i mí na Nollag 2002. In aon chás, theip ar an gCoimisiún míniú réasúnach a thabhairt ar an am a thóg sé glacadh leis an leasú ábhartha, gan beann ar cé acu a mheasann nó nach measann duine gurb é an 30 Iúil 2002 nó an 19 Nollaig 2002 an dáta ar glacadh leis an leasú.
117. Measann an tOmbudsman gur dea-chleachtas riaracháin é d’institiúidí an Aontais leasuithe neamhchonspóideacha ar chonarthaí a chur chun feidhme laistigh de thréimhse ama réasúnta, ach amháin má tá cúiseanna oibiachtúla ann lena dtugtar údar maith leis an bhfáth nach féidir é sin a dhéanamh. Níor thug an Coimisiún aon mhíniú áititheach maidir leis an bhfáth nárbh fhéidir leis é sin a dhéanamh sa chás atá idir lámha. Is ionann sin agus cás drochriaracháin. Dá bhrí sin, déanfaidh an tOmbudsman ráiteas criticiúil comhfhreagrach thíos.
118. Maidir le gné ghaolmhar (i) an chéad mhaímh, eadhon, gur cheart don Choimisiún a admháil nár éirigh leis a fheiceáil gur síníodh an leasú le linn thréimhse bhailíochta an Chomhaontaithe, d’admhaigh an Coimisiún gur síníodh an leasú ar an gComhaontú tar éis do thréimhse bhailíochta an Chomhaontaithe dul in éag. Mar a mhínítear thuas, áfach, ní mór an fhreagracht as an moill ar shíniú an leasaithe seo a chur i leith an Choimisiúin. Is ionann mainneachtain an Choimisiúin a admháil go raibh sé freagrach as an moill sin agus cás eile drochriaracháin a bheidh ina ábhar do ráiteas criticiúil eile a dhéantar thíos.
c) Na hiniúchtaí a líomhnaítear a bheith neamhréireach (gné (ii) den chéad líomhain), an diúltú glacadh leis na doiciméid arna n-eisiúint ag deoise (gné (iii) den chéad líomhain), agus an t-éileamh gur cheart don Choimisiún glacadh le doiciméid fianaise (an tríú héileamh)
119. Líomhain an gearánach go bunúsach gur ghníomhaigh an Coimisiún go mícheart toisc (i) gur mheas sé go raibh costais áirithe neamh-incháilithe cé gur ghlac na chéad iniúchóirí leo, (ii) go raibh sé den tuairim gur theip ar an ngearánach an fhaisnéis a sholáthar a bheadh riachtanach chun costais áirithe a mheas a bheith incháilithe, agus (iii) gur dhiúltaigh sé glacadh le doiciméid áirithe arna n-eisiúint ag comhpháirtithe tionscadail an ghearánaigh mar fhianaise leordhóthanach.
120. Maidir leis an gcéad cheann de na saincheisteanna thuas, ba cheart a mheabhrú nár lean an Coimisiún na moltaí a rinne na chéad iniúchóirí, ach gur chinn sé dul ar aghaidh leis an dara hiniúchadh. Dhírigh an gearánach a cháineadh ar an bhfíoras gur dhiúltaigh an dara hiniúchóirí do chostais áirithe a mheas na chéad iniúchóirí a bheith incháilithe. Ní cosúil go gcuireann an Coimisiún ina choinne sin. Aontaíonn an tOmbudsman, go deimhin, go ndealraíonn sé go mbeadh sé neamhghnách costais ar glacadh leo sa chéad iniúchadh, ar bhonn na faisnéise a bhí ar fáil an tráth sin, a mheas a bheith neamh-incháilithe sa dara hiniúchadh, ar bhonn na faisnéise céanna agus na faisnéise breise a chuir an tairbhí ar fáil. Mar sin féin, is é an rud atá cinntitheach ná an raibh bunús maith leis na conclúidí ar tháinig an dara hiniúchóirí orthu.
121. Go háirithe, measann an tOmbudsman nach mbeadh aon neamhréireacht nó neamhréireacht idir torthaí an dá iniúchadh ábhartha sa chás seo ach amháin dá bhféadfadh an gearánach a bheith ag súil go dlisteanach nach bhféadfaí torthaí na gcéad iniúchóirí a thabhairt faoi cheist ina dhiaidh sin leis an dara hiniúchadh. De réir chásdlí chúirteanna an Aontais, ní féidir ionchas dlisteanach a bheith ag duine go n-iompróidh institiúid de chuid an Aontais é féin ar bhealach áirithe ach amháin (a) má tugadh dearbhuithe beachta, neamhchoinníollacha agus comhsheasmhacha a tháinig ó fhoinsí údaraithe agus iontaofa don duine lena mbaineann, (b) má bhí na dearbhuithe sin de chineál a d’fhágfadh ionchas dlisteanach ann, agus (c) má chomhlíonann na dearbhuithe a tugadh na rialacha is infheidhme [5]. Sa chás seo, ní líomhnaíonn an gearánach ach go bhfuair sé dearbhuithe ó ionadaí an Choimisiúin a bhí i láthair le linn an chéad iniúchta go raibh na doiciméid a chuir sé ar fáil "ceart". Dealraíonn sé, dá bhrí sin, nár thug an Coimisiún aon dearbhú soiléir don ghearánach go nglacfadh an dara hiniúchóir freisin le costais áirithe a mheas na chéad iniúchóirí a bheith incháilithe. Sna himthosca sin, measann an tOmbudsman nach raibh aon rud ann chun cosc a chur ar an dara hiniúchóir athbhreithniú a dhéanamh an athuair ar an bhfianaise agus ar na doiciméid go léir atá i seilbh an ghearánaí.
122. Is cosúil gur mheas an gearánach freisin go raibh sé éagórach gur cháiligh an dara hiniúchadh mar chostais áirithe neamh-incháilithe a mheas an chéad iniúchadh a bheith incháilithe.
123. I ndáil leis sin, measann an tOmbudsman go bhfuil sé úsáideach roinnt barúlacha a thabhairt. Ar an gcéad dul síos, ba ghá measúnú a dhéanamh ar cheist na cothroime sa chás seo agus iompar an dá pháirtí chonarthacha á chur san áireamh, is é sin, an gearánach agus an Coimisiún. Ar an dara dul síos, agus mar a tugadh faoi deara thuas, dhearbhaigh an gearánach gur diúltaíodh sa dara hiniúchadh do chaiteachas áirithe arbh ionann é agus EUR 10 413 a measadh a bheith incháilithe sa chéad iniúchadh. Níor chuir an Coimisiún i gcoinne an dearbhaithe sin. Ar an tríú dul síos, rinne iniúchóirí cáilithe an chéad iniúchadh agus an dara hiniúchadh ag áitreabh an ghearánaigh, de bhun caighdeáin iniúchóireachta idirnáisiúnta agus bunaithe ar na doiciméid a chuir an gearánach ar fáil ag an am ábhartha. Ar an gceathrú dul síos, ní faoin Ombudsman atá sé athbhreithniú a dhéanamh ar an gcaoi a ndearna na hiniúchóirí meastóireacht ar mhíreanna caiteachais aonair agus iniúchadh nua a dhéanamh ar dhoiciméid shonracha agus/nó ar mhíreanna eile, ná, ar an ábhar sin, an bhféadfaí an ról sin a shannadh don Choimisiún. Ba é an rud a bhí le cinneadh ag an gCoimisiún ná ar cheart dó moltaí na n-iniúchóirí cáilithe a leanúint agus a mhéid ba cheart dó déanamh amhlaidh. Dá bhrí sin, is faoin Ombudsman atá sé scrúdú a dhéanamh féachaint an raibh seasamh an Choimisiúin ina leith sin réasúnta agus cothrom.
124. Mheas na chéad iniúchóirí go raibh an Coimisiún i dteideal méid iomlán an deontais (EUR 87 272.10) a aisghabháil ón ngearánach toisc nár chomhlíon an gearánach forálacha an Chomhaontaithe maidir le neamhábaltacht an ghearánaigh a ranníocaíocht féin a chruthú. Léirigh an Coimisiún, áfach, a cháilmheas trí rogha a dhéanamh ceann eile de thorthaí na gcéad iniúchóirí a leanúint a bhí níos tairbhiúla don ghearánach, eadhon, ar bhonn na gcostas incháilithe a fíoraíodh, go bhféadfaí an méid i bhfad níos ísle de EUR 41 196.92 a shuí mar an tsuim atá le haisíoc. Thairis sin, nuair a chuir an gearánach doiciméid bhreise a bhaineann le caiteachas isteach tar éis thorthaí an chéad iniúchta, chinn an Coimisiún deis a thabhairt dó a dhoiciméid uile a chur i láthair i gcomhthéacs an dara hiniúchadh. Ós rud é go raibh oibleagáid ar an ngearánach in aon chás taifid dhoiciméadacha iomchuí a choinneáil maidir leis an tionscadal fiú roimh an gcéad iniúchadh, is féidir an cinneadh seo a mheas mar léiriú breise ar dhea-thoil an Choimisiúin. D'fhéadfadh sé a bheith úsáideach a chur in iúl i ndáil leis sin, bunaithe ar thaithí an Ombudsman, go bhfuil toilteanas an Choimisiúin an dara hiniúchadh a cheadú eisceachtúil go leor.
125. Ina dhiaidh sin, cuireann an tOmbudsman in iúl, de réir Airteagal 12 d'Iarscríbhinn II a ghabhann leis an gComhaontú, go raibh ar an ngearánach "na doiciméid uile a bhaineann le bainistíocht theicniúil agus airgeadais an tionscadail" a choimeád, agus go raibh an Coimisiún i dteideal iniúchadh a choimisiúnú ar feadh tréimhse suas le cúig bliana tar éis dheireadh an tionscadail [6]. Níos tábhachtaí fós, léirítear le breathnú níos géire ar cheanglais ábhartha Airteagal 9 d’Iarscríbhinn II maidir le hincháilitheacht costas go mbeadh corrlach lánroghnach i gceist lena gcur i bhfeidhm maidir le cé acu a bhí nó nach raibh costais shonracha incháilithe faoin tionscadal. Dá bhrí sin, gan beann ar cé acu a bhí nó nach raibh an dá iniúchadh bunaithe ar na doiciméid chéanna nó ar dhoiciméid éagsúla, i bhfianaise an chorrlaigh lánrogha lena mbaineann, d’fhéadfaí a bheith ag súil go bhféadfadh tuairimí éagsúla a bheith ag na hiniúchóirí a rinne an dara hiniúchadh ó thuairimí na gcéad iniúchóirí maidir le hincháilitheacht míreanna áirithe caiteachais. I ndáil leis sin, tugann an tOmbudsman dá aire freisin, in ainneoin lamháil discréide na n-iniúchóirí agus na rioscaí bunúsacha a bhaineann le hiniúchadh nua, gur thángthas ar an gconclúid sa dara hiniúchadh, in ainneoin a thorthaí éagsúla, gur cheart iarraidh ar an ngearánach méid i bhfad níos ísle a aisíoc ná an méid a moladh sa chéad iniúchadh.
126. D’fhéadfadh sé a bheith úsáideach a chur leis nach raibh aon rud in aighneachtaí an ghearánaigh chun a léiriú go raibh torthaí ábhartha an chéad iniúchta ceart go follasach agus go raibh torthaí an dara hiniúchadh earráideach go follasach.
127. I bhfianaise a bhfuil thuas, measann an tOmbudsman nach féidir le torthaí an dá iniúchadh a líomhnaítear a bheith neamhréireach údar a thabhairt le cinneadh gur caitheadh go héagórach leis an ngearánach.
128. Ina dhiaidh sin, scrúdóidh an tOmbudsman an argóint ghaolmhar eile a chuir an gearánach ar aghaidh, eadhon, gur mheas an Coimisiún go mícheart gur theip ar an ngearánach an fhaisnéis riachtanach a sholáthar chun go measfaí costais áirithe a bheith incháilithe. Tugann an tOmbudsman dá haire, mar a chuir an Coimisiún in iúl, gur ghá roinnt coinníollacha a chomhlíonadh chun go measfaí costais a bheith incháilithe. Níor chuir an gearánach i gcoinne na ráiteas a rinne an Coimisiún sa chomhthéacs sin. Maidir leis na costais atá faoi dhíospóid sa chás seo, tugann an tOmbudsman dá aire, de réir an Choimisiúin, gur chinn an dara hiniúchóirí nár sholáthair an gearánach aon doiciméid tacaíochta arna n-eisiúint ag tríú páirtithe, agus nár chuir an gearánach aon chonarthaí, bileoga ama ná doiciméid phárolla isteach a mhéid a bhain le costais foirne áirithe.
129. Maidir leis an diúltú glacadh le doiciméid áirithe arna n-eisiúint ag comhpháirtithe tionscadail an ghearánaigh mar fhianaise leordhóthanach, thagair an gearánach do dhoiciméid a bhaineann le rannchuidithe ó (a) dheoise agus (b)(c) dhá institiúid chomhpháirtíochta eile. A mhéid a bhaineann le mír (a), thíolaic an gearánach tuarascáil aon leathanaigh amháin " ar ionchur an chomheagraí tionscadail" maidir le deoise ina bhfuil tábla ina léirítear go ndearna easpag ranníocaíocht EUR 2 000. Tá stampa oifigiúil deoise ar an doiciméad agus tá sé sínithe agus dátaithe an 14 Eanáir 2004. Níl aon dáta eile sa tuarascáil sin. Maidir le mír (b), chuir an gearánach isteach " tuarascáil eile ar ionchur an chomheagraí tionscadail" i ndáil leis an institiúid chomhpháirtíochta ábhartha. Tá stampa oifigiúil chomhpháirtí an tionscadail ar an doiciméad seo freisin agus tá sé sínithe agus dátaithe an 17 Samhain 2003. Ní shonraítear ann an dáta a rinneadh an ranníocaíocht. Maidir le mír (c), chuir an gearánach dhá dhoiciméad i láthair. Is é an teideal atá ar an gcéad cheann ná "Comhaontú/deimhniú ar ranníocaíocht an chomhpháirtí"agus is é an 1 Feabhra 2002 an dáta atá air. Is é an dara ceann ná "tuarascáil ar ionchur an chomheagraí tionscadail". Tá stampa oifigiúil an pháirtí air, agus tá sé sínithe agus dátaithe an 20 Samhain 2001.
130. Bhí an Coimisiún den tuairim nach cruthúnas leordhóthanach a bhí i ndearbhú amháin, mura rud é gur tacaíodh leis le cruthúnas ar chaiteachas a taifeadadh agus a íocadh ó chuntais an tairbhí. De réir an Choimisiúin, níor chuir an gearánach aon chruthúnas den sórt sin isteach riamh.
131. Measann an tOmbudsman go bhfuil cur chuige an Choimisiúin i gcomhréir leis na coinníollacha incháilitheachta a leagtar amach sa Chomhaontú.
132. I bhfianaise a bhfuil thuas, measann an tOmbudsman gur thug an Coimisiún cuntas comhleanúnach agus réasúnach ar an gcaoi ar láimhseáil sé na costais a dhearbhaigh an gearánach. Dá bhrí sin, ní féidir teacht ar aon drochriarachán ina leith sin.
d) Diúltú doiciméid bhreise a scrúdú tar éis an iniúchta (gné (iv) den chéad líomhain)
133. D’áitigh an gearánach go bunúsach gur dhiúltaigh an Coimisiún go mícheart doiciméid bhreise a chur san áireamh a fuair an gearánach tar éis an dara hiniúchadh a bheith críochnaithe. Léiríonn an fhianaise a bhailigh an tOmbudsman gur thug an dara hiniúchóirí cuireadh don ghearánach trácht a dhéanamh ar a ndréacht-tuarascáil iniúchóireachta faoin 4 Meán Fómhair 2007. An 5 Meán Fómhair 2007, d'iarr an gearánach go gcuirfí síneadh leis an spriocdháta sin go dtí an 10 Deireadh Fómhair 2007. Dheonaigh na hiniúchóirí an síneadh a iarradh don ghearánach. Ní thugann an fhianaise atá ar fáil don Ombudsman le fios gur iarr nó go bhfuair an gearánach síneadh breise.
134. Is cosúil gur chuir na hiniúchóirí a dtuarascáil faoi bhráid an Choimisiúin an 28 Samhain 2007, is é sin, mí go leith tar éis don spriocdháta sínte atá leagtha síos don ghearánach a bharúlacha a chur isteach dul in éag. Dealraíonn sé go bhfuil sé úsáideach a mheabhrú, de réir an Chomhaontaithe, go bhféadfaí iniúchadh a dhéanamh ar an ngearánach laistigh de thréimhse cúig bliana tar éis dheireadh an tionscadail. I gcás iniúchadh den sórt sin, bhí air na doiciméid uile a bhaineann le bainistiú teicniúil agus airgeadais an tionscadail a chur ar fáil. Tugann an tOmbudsman dá haire, sa chás seo, go raibh an deis ag an ngearánach tuilleadh fianaise a chur isteach go dtí an 10 Deireadh Fómhair 2007, is é sin, beagnach cúig bliana tar éis dheireadh an tionscadail. Níorbh fhéidir leis an ngearánach a bheith ar an eolas faoi thábhacht an spriocdháta sin, ós rud é gur iarr sé féin síneadh a chur leis an spriocdháta tosaigh.
135. Ós rud é go raibh an gearánach ceaptha na doiciméid ábhartha a bheith ina sheilbh aige ó thús chur chun feidhme an tionscadail (agus gan iad a bhailiú beagnach cúig bliana tar éis don tionscadal a bheith curtha i gcrích) agus ós rud é go raibh an spriocdháta sínte caite gan aon fhreagra ón ngearánach, measann an tOmbudsman go raibh níos mó ná go leor ama ag an ngearánach na doiciméid ábhartha a fháil óna chomhpháirtithe. Dá bhrí sin, measann an tOmbudsman go raibh an Coimisiún i dteideal a bheith den tuairim nár ghá do na dara hiniúchóirí nó dó féin aon doiciméid bhreise a seoladh tar éis an spriocdháta ábhartha a bhreithniú, agus go bhféadfadh sé dul ar aghaidh chun an tuarascáil iniúchóireachta a thabhairt chun críche. Thairis sin, is cosúil gur bhain na doiciméid a chuir an gearánach faoi bhráid an Choimisiúin go déanach le speansais taistil neamh-incháilithe a tabhaíodh tar éis an tionscadal a chur i gcrích.
136. I bhfianaise an mhéid thuas, ní féidir aon drochriarachán a shuí ina leith sin.
e) Caillteanas líomhnaithe na tuarascála deiridh bunaidh ar an tionscadal (gné (v) den chéad líomhain)
137. Líomhain an gearánach gur chaill an Coimisiún an tuarascáil chríochnaitheach a sheol sé chuige. Ar dtús, dealraíonn sé go raibh sé úsáideach a mheabhrú go raibh an tuarascáil chríochnaitheach comhdhéanta den tuarascáil oibríochtúil, ina raibh tuairisc ar na gníomhaíochtaí a rinneadh, agus an tuarascáil airgeadais, inar leagadh amach ioncam agus speansais an tionscadail. Le linn an fhiosrúcháin, tháinig sé chun solais nár bhain cáineadh an ghearánaigh ach leis an tuarascáil airgeadais a fuair an Coimisiún i mí Feabhra 2003, dar leis an ngearánach, agus a chaill sé ina dhiaidh sin. Dealraíonn sé go bhfuil sé úsáideach a chur leis gur léirigh an chigireacht a rinne seirbhísí an Ombudsman go bhfuil tuarascáil oibríochtúil an ghearánaí, dar dáta an 1 Feabhra 2003, mar chuid de chomhad an Choimisiúin.
138. Chuir an gearánach cóip d'admháil DHL i láthair a léiríonn gur sheol sé dhá phacáiste chuig an gCoimisiún an 6 Feabhra 2003. Ní chruthaíonn an admháil sin, áfach, go raibh an tuarascáil airgeadais chríochnaitheach sna pacáistí sin.
139. Is fíor, ina ríomhphoist an 30 Bealtaine agus an 5 Meitheamh 2003, gur chuir Ms D in iúl gur chosúil gur cailleadh an tuarascáil airgeadais. Mar sin féin, cuireann foclaíocht na ríomhphoist seo in iúl go soiléir nár thagair Ms D do rud éigin a raibh a fhios aici gur fíric é, ach do thoimhde a rinne sí. Dá bhrí sin, ní chruthaíonn an ráiteas ábhartha go bhfuair an Coimisiún an tuarascáil airgeadais i mí Feabhra 2003 agus gur chaill sé í ina dhiaidh sin. Mhol an gearánach gur treisíodh luach cruthúnais ráiteas Ms D a thuilleadh toisc, dar leis an ngearánach, go ndeachaigh Ms D i gcomhairle lena ceann aonaid sular sheol sí na ríomhphoist ábhartha. Fiú dá mbeadh toimhdí an ghearánaí ceart, ní athródh sé seo, áfach, an fíoras nach raibh ráiteas Ms D bunaithe ach ar thoimhde neamhchruthaithe.
140. D’áitigh an gearánach, dá mba rud é nár cuireadh an tuarascáil airgeadais isteach i mí Feabhra 2003, go mbeadh sé deacair a thuiscint cén fáth nár thug an Coimisiún é sin faoi deara ach beagnach ceithre mhí ina dhiaidh sin. Measann an tOmbudsman gur cosúil gur thug an Coimisiún faoi deara nach raibh an tuarascáil airgeadais ann go déanach i mí na Bealtaine 2003, go háirithe ós rud é, de réir r-phost Ms D an 30 Bealtaine 2003, go raibh "dréacht-mheastóireacht"déanta cheana féin ag Ms M ar ábhar na tuarascála oibríochtúla. Dúirt B. Uas. D freisin, áfach, nár fhág B. Uas. M aon mheastóireacht ar an ioncam agus ar na speansais. B’fhéidir gur tharla sé sin toisc nár cuireadh an tuarascáil oibríochtúil ar fáil don tuarascáil airgeadais. Mar sin féin, ós rud é nár tugadh faoi deara é seo roimhe seo, d’fhéadfadh sé a bheith amhlaidh freisin toisc nár láimhseáladh an comhad ábhartha, sular ghlac Ms D ceannas air, chomh dúthrachtach agus ba cheart dó a bheith.
141. Chuir an gearánach in iúl go raibh gach leas aige an tuarascáil a chur isteach a luaithe is féidir ós rud é gur réamhchoinníoll é sin a dhéanamh chun an chuid eile den deontas a fháil. Bheadh sé in aghaidh a leasa féin gan an coinníoll seo a chomhlíonadh. Aontaíonn an tOmbudsman go bhfuil sé loighciúil glacadh leis go raibh spéis shoiléir ag an ngearánach an tuarascáil airgeadais atá i gceist a chur isteach a luaithe is féidir. Mar sin féin, ní chuireann sé sin as an áireamh go bhféadfadh sé gur theip ar an ngearánach é sin a dhéanamh de thaisme. Tugann an tOmbudsman dá haire gur luaigh an gearánach, ina litir dar dáta an 5 Meitheamh 2003, go raibh an tuarascáil chríochnaitheach fós á stóráil ar a ríomhaire agus go seolfadh sé tríd an bpost í chun mearbhall ó shaineolaithe an Choimisiúin a sheachaint. An 16 Meitheamh 2003, áfach, tharraing an Coimisiún aird an ghearánaigh ar an bhfíoras go raibh air fós an tuarascáil airgeadais deiridh a chur isteach [7] agus nach bhfuair an Coimisiún í ach an 20 Meitheamh 2003.
142. D’áitigh an Coimisiún, ós rud é nár ghlac sé ach le haistrithe áirithe idir línte buiséid an tionscadail an 20 Márta 2003, nárbh fhéidir an tuarascáil airgeadais chríochnaitheach a chur isteach i mí Feabhra 2003. Measann an tOmbudsman go mbeadh sé loighciúil glacadh leis go mbeadh tairbhí ag fanacht le freagra an Choimisiúin ar iarratas chun dul ar aghaidh chuig athruithe airgeadais áirithe sula gcuirfí an tuarascáil airgeadais faoina bhráid. Mar sin féin, ní féidir a chur as an áireamh gur tíolacadh an tuarascáil airgeadais mar sin féin i mí Feabhra 2003, ar an toimhde go bhformheasfadh an Coimisiún na hathruithe ábhartha agus d’fhonn a chur ar chumas an ghearánaigh an chuid eile den deontas a fháil chomh tapa agus is féidir.
143. Mar fhreagra ar fhiosrúcháin bhreise an Ombudsman, mhínigh an Coimisiún, cé go bhfuarthas agus gur cláraíodh comhfhreagras an ghearánaigh an 6 Feabhra 2003, nach raibh aon eolas aige ar líon ná ar chineál na gcomhad a fuarthas mar chuid den chomhfhreagras sin. I bhfianaise an ama a bhí caite, níorbh fhéidir leis an gCoimisiún a mhíniú cén fáth nach raibh aon stampa fála ar an tuarascáil oibríochtúil ach oiread. Dá bhrí sin, ní féidir a shuí ón bhfaisnéis sin an bhfuair an Coimisiún an tuarascáil airgeadais i mí Feabhra 2003.
144. Ina litir chuig an gCoimisiún dar dáta an 5 Meitheamh 2003, luaigh an gearánach gur chuir Ms M a bainisteoir tionscadail ar an eolas le linn comhrá teileafóin i mí an Mhárta 2003 go raibh an tuarascáil airgeadais á scrúdú ag saineolaithe airgeadais neamhspleácha a rachadh i dteagmháil leis dá mbeadh ceisteanna acu. Mhínigh an Coimisiún nach raibh sé in ann ábhar an chomhrá teileafóin sin a dheimhniú. Mar sin féin, tagann sé chun solais ó shoiléirithe an Choimisiúin nár cuireadh an tuarascáil airgeadais a líomhnaítear a cailleadh faoi bhráid sheirbhísí an Choimisiúin atá i gceannas ar ghnéithe airgeadais an tionscadail (mar a cheanglaítear leis an nós imeachta riaracháin is infheidhme ag an am agus a leagtar amach i bpointe 99 thuas), ós rud é nach raibh aon rian den tuarascáil sin ina dtaifid. Dá bhrí sin, cé nach féidir an méid a dúradh sa chomhrá teileafóin ábhartha a fháil amach, tagann sé chun solais nár shroich an tuarascáil a líomhnaítear a cailleadh an t-aonad airgeadais. Tugann an tOmbudsman dá haire go bhféadfadh sé sin a thabhairt le tuiscint go bhféadfadh sé gur cailleadh an tuarascáil airgeadais agus an t-aonad oibríochtúil fós ina sheilbh aige.
145. Chuir an gearánach ráiteas óna rúnaí ar fáil inar deimhníodh go bhfaca sí gur seoladh an tuarascáil airgeadais agus an tuarascáil oibríochtúil chuig an gCoimisiún ag príomhoifig an phoist i gcathair Pholannach. Mar fhreagairt air sin, chuir an Coimisiún dhá argóint ar aghaidh, eadhon, (i) de bhun na chéad tuarascála iniúchóireachta, nár cheart do Bn. P a bheith fostaithe ag an ngearánach a thuilleadh tráth a seoladh an tuarascáil chríochnaitheach, agus (ii) gur bhain an gearánach úsáid as cuideachta phríobháideach loingsithe (DHL) chun a tuarascáil chríochnaitheach a sheoladh chuig an gCoimisiún. Maidir leis an gcéad argóint, tugann an tOmbudsman dá aire gur comhlachas é an gearánach. Cé gur tugadh faoi deara sa tuarascáil iniúchóireachta nach raibh a phearsanra féin ag an gcomhlachas, taifeadadh sa tuarascáil chéanna freisin gur liostaíodh Bn. P mar rúnaí an chomhlachais i gclár na cúirte. Dá bhrí sin, ní féidir a chur as an áireamh go raibh Bn. P fostaithe agus curtha i láthair nuair a seoladh an tuarascáil airgeadais. Dá bhrí sin, níl an chéad argóint ón gCoimisiún áititheach. Maidir le dara hargóint an Choimisiúin, tugann an tOmbudsman dá aire, go deimhin, nár bhain an gearánach úsáid as an tseirbhís poist, ach as cuideachta phríobháideach mearchúiréireachta idirnáisiúnta (DHL), chun a thuarascáil chríochnaitheach a sheoladh chuig an gCoimisiún. Dá bhrí sin, is cosúil go bhfuil amhras ann faoi dhearbhú Ms P go bhfaca sí seoladh na tuarascála ag príomhoifig an phoist i gcathair Pholannach. Is oth leis an Ombudsman a thabhairt faoi deara nár thug an gearánach aon soiléiriú a d’fhéadfadh níos mó solais a thabhairt ar an bpointe seo. Sna himthosca sin, measann an tOmbudsman nach bhfuil an luach cruthúnais riachtanach ag dearbhú Ms P chun tionchar cinntitheach a imirt ar a chonclúid.
146. Agus na tosca thuasluaite go léir á gcur san áireamh, cinneann an tOmbudsman nach féidir a shuíomh go cinnte, mar a líomhain an gearánach, go bhfuair an Coimisiún an tuarascáil airgeadais i mí Feabhra 2003 agus gur chaill sé í ina dhiaidh sin. Dá bhrí sin, ní mór don Ombudsman a chinneadh nach féidir aon drochriarachán a shuí ina leith sin.
147. Mar sin féin, measann an tOmbudsman gur tháinig sé chun cinn ón bhfiosrúchán seo go bhféadfaí tuilleadh feabhais a chur ar roinnt gnéithe den chaoi a láimhseálann an Coimisiún tionscadail den chineál sin. Chuige sin, déanfaidh sé dhá ráiteas eile maidir leis an dá phointe a leagtar amach thíos.
148. Measann an tOmbudsman go bhféadfaí nósanna imeachta clárúcháin an Choimisiúin maidir le doiciméid isteach a bhí i bhfeidhm tráth a tharla fíorais an cháis seo a fheabhsú go soiléir (mura ndearnadh é sin idir an dá linn). Sa chomhthéacs sin, ba cheart a thabhairt faoi deara nach raibh aon stampa i dtuarascáil oibríochtúil an ghearánaigh i gcomhad an Choimisiúin inar sonraíodh an dáta fála. Chun comparáid a dhéanamh, déantar doiciméid a fhaigheann an tOmbudsman a chlárú, a stampáil leis an dáta fála, a chur le comhad fisiceach agus a scanadh le haghaidh stóráil leictreonach. Moltar go maith don Choimisiún a áirithiú, a mhéid nach bhfuil bearta den sórt sin déanta aige go fóill, go láimhseálfar aon mhír nó doiciméad a fhaigheann sé ar bhealach a ligeann do dhuine a shuíomh ar bhealach éasca agus iontaofa nuair a fuarthas agus nuair a cláraíodh é i ndáiríre.
149. Thairis sin, i gcás ina bhfuil bainisteoir tionscadail atá i gceannas ar chomhad ar leith laistigh den Choimisiún ar tí a phost nó a post a fhágáil nó deireadh a chur lena fhostaíocht nó lena fostaíocht leis an gCoimisiún, is dea-chleachtas riaracháin a bheadh ann a áirithiú go n-ullmhófaí nótaí aistrithe, agus na céimeanna uile roimhe sin den nós imeachta (lena n-áirítear aon chomhfhreagras ábhartha a mhalartaítear) agus aon ghníomhaíochtaí atá ar feitheamh is gá a dhéanamh á gcur san áireamh. D’fhéadfadh sé sin laghdú suntasach a dhéanamh ar an raon feidhme d’earráidí riaracháin a d’fhéadfadh eascairt as athrú ar bhainisteoirí tionscadail. Ba cheart go rannchuideodh sé freisin leis an leanúnachas is gá a áirithiú maidir le tionscadail a bhainistiú vis-à-vis an domhan lasmuigh.
f) Mainneachtain líomhnaithe cúnamh a thabhairt don ghearánach trí mhainneachtain, i measc nithe eile, freagra a thabhairt ar a litreacha (gné (vi) den chéad líomhain)
150. Líomhain an gearánach gur theip ar an gCoimisiún agus, go háirithe, ar Bn. M cúnamh leordhóthanach a sholáthar don ghearánach trí gan freagra a thabhairt ar a litreacha. I ndáil leis sin, tugann an tOmbudsman dá aire nár thug an gearánach le fios gur theip ar Bn. D, a tháinig i gcomharbacht ar Bn. M, cúnamh leordhóthanach a chur ar fáil di.
151. Rinne an gearánach tagairt do litir dar dáta an 11 Aibreán 2002, arna seoladh chuig an gCoimisiún ag a chomhordaitheoir a luaigh nár thug Bn. M freagra ar an gcomhfhreagras roimhe sin an 19 Nollaig 2001, an 12 Feabhra 2002 agus an 16 Márta 2002, agus nach raibh an comhordaitheoir in ann í a bhaint amach ar an teileafón. Luaigh an Coimisiún go raibh Bn. M i dteagmháil rialta leis an ngearánach agus gur chuir an Coimisiún in iúl don ghearánach le litir dar dáta an 5 Aibreán 2002 go raibh na hathruithe a iarradh rófhairsing. I dtuairim an Choimisiúin, ní mór gur thrasnaigh an litir sin litir an ghearánaigh an 11 Aibreán 2002.
152. Dar leis an Ombudsman, má bhí teagmháil rialta ann leis an ngearánach, is léir gur mar gheall ar iarrachtaí an ghearánaigh féin a tharla sé sin den chuid is mó. Fiú má d’iarr an gearánach, ina litir an 12 Feabhra 2002, go ndéanfaí athruithe a raibh an chuma orthu go modhnófaí an tionscadal go suntasach, ní léir cén fáth ar thóg sé beagnach dhá mhí ar an gCoimisiún aghaidh a thabhairt ar an litir sin. Ina theannta sin, an 19 Nollaig 2001, d’iarr an gearánach go n-athrófaí an tréimhse incháilitheachta le haghaidh costas agus d’athdhearbhaigh sé a iarraidh an 11 Aibreán 2002. Mar sin féin, níor tugadh aghaidh fiú sa litir ina dhiaidh sin ón gCoimisiún dar dáta an 5 Aibreán 2002 ar an tsaincheist sin atá ar feitheamh. Thóg sé níos mó ná seacht mí ar an gCoimisiún sa deireadh a thuairim a chur in iúl ar iarratas an ghearánaigh go gcuirfí síneadh leis an tréimhse incháilitheachta do chostais go dtí mí na Nollag 2002. I bhfianaise an mhéid sin, measann an tOmbudsman nár chuir an Coimisiún aon mhíniú diongbháilte ar aghaidh chun a léiriú gur thug sé cúnamh leordhóthanach don ghearánach trína chomhordaitheoir tionscadail, Ms M. Dá réir sin, aimsíonn an tOmbudsman cás drochriaracháin maidir le mainneachtain líomhnaithe an Choimisiúin cúnamh leordhóthanach a thabhairt don ghearánach. Ós rud é go bhfuil forluí áirithe idir an ghné sin agus saincheist na moille ar shíniú an leasaithe ar an gComhaontú (gné (i) den chéad líomhain agus gné (i) den chéad mhaíomh), breithneofar í sa ráiteas criticiúil a chomhfhreagraíonn don tsaincheist sin.
g) An t-éileamh gur cheart don Choimisiún an t-ordú dochair a chúlghairm (an dara héileamh)
153. Mar a tugadh faoi deara thuas, ní raibh gach gné de chur chun feidhme agus láimhseáil an Choimisiúin ar an gComhaontú leis an ngearánach sásúil. Mar sin féin, níl na cásanna drochriaracháin thuasluaite a rinne an Coimisiún de chineál a chaitheann amhras ar an mbunchúis leis an nóta dochair a seoladh chuig an ngearánach a eisiúint, is é sin gur theip ar an ngearánach an fhianaise is gá a sholáthar, thar thréimhse níos mó ná ceithre bliana, chun a thaispeáint gur oibrigh sé i gcomhréir leis an gComhaontú a tugadh i gcrích leis an gCoimisiún. Dá bhrí sin, measann an tOmbudsman go raibh údar maith le diúltú an Choimisiúin an t-ordú dochair a chúlghairm.
B. Líomhain gur mhainnigh siad faisnéis a sholáthar maidir leis an bhféidearthacht achomharc a thaisceadh (an dara líomhain)
Argóintí a cuireadh faoi bhráid an Ombudsman
154. Líomhain an gearánach nár chuir nóta dochair an Choimisiúin aon fhaisnéis ar fáil maidir leis an bhféidearthacht go ndéanfaí achomharc. Dá bhrí sin, mheas sé gur cheart an nóta dochair a chúlghairm.
155. D’áitigh an Coimisiún ina thuairim go raibh an gearánach go hiomlán ar an eolas, tríd an gComhaontú a shíniú, go bhféadfaí dul i muinín na Cúirte Ginearálta chun agóid a dhéanamh i gcoinne cinneadh a ghlac an Coimisiún. Rinneadh foráil maidir leis sin in Airteagal 8 d’Iarscríbhinn II a ghabhann leis an gComhaontú.
Measúnú an Ombudsman
156. Is fíor nár shonraigh an nóta dochair conas a d’fhéadfaí achomharc a dhéanamh ina choinne. Mar sin féin, bhí foráil shonrach sa Chomhaontú a shínigh an gearánach maidir le díospóidí a réiteach. Dá bhrí sin, tá sé réasúnach glacadh leis go raibh an gearánach ar an eolas faoin gclásal um réiteach díospóidí sa chonradh a shínigh sé. Thairis sin, thagair an nóta dochair féin freisin don Chomhaontú arna shíniú ag an ngearánach. Dar leis an Ombudsman, is cosúil, dá bhrí sin, go bhfuil seasamh an Choimisiúin réasúnta agus, dá bhrí sin, ní féidir teacht ar aon drochriarachán maidir leis an líomhain sin.
C. Dúliostú líomhnaithe an ghearánaigh agus an t-éileamh gaolmhar (an tríú líomhain agus an ceathrú héileamh)
Argóintí a cuireadh faoi bhráid an Ombudsman
157. D’áitigh an gearánach ina ghearán go raibh naoi gcomhpháirtí i gceist le hullmhú Thionscadal 2 in 2005 agus iarracht shuntasach ó thaobh ama agus airgid de. Thaistil comhordaitheoir an ghearánaí chun cuairt a thabhairt ar na hinstitiúidí go léir a raibh baint acu leis an Íoslainn, leis an nGréig, leis an Spáinn agus leis an nGearmáin, rinne sé áirithintí le haghaidh ceolchoirmeacha ceoil, shínigh sé comhaontuithe agus thabhaigh sé costais ghaolmhara eile. Roghnaíodh an tionscadal ar deireadh le haghaidh deontais agus, i mí Iúil 2005, thosaigh comhpháirtithe an tionscadail ag obair ar a chur chun feidhme. Mar sin féin, dhícháiligh an Coimisiún an tionscadal mar gheall ar mhí-iompar inbhréagnaithe an ghearánaigh i gcomhthéacs Thionscadal 1 a roghnaigh sé roimhe sin. De réir an ghearánaigh, ní raibh aon fhianaise ann an tráth sin, ná tráth an ghearáin, maidir le haon éagóir a rinne sé i gcur chun feidhme an tionscadail thuasluaite. Dar leis an ngearánach, bhunaigh an Coimisiún a chinneadh a dhara tionscadal a eisiamh ar fhianaise bhréagach a thíolaic B. D’áitigh sé gurb ionann an iompraíocht sin agus dúliostáil neamhdhleathach.
158. Ina thuairim, mhínigh an Coimisiún nach raibh aon ‘dúliostaí’ ann laistigh de chlár Cultúr 2000. Dúirt sé freisin go bhfuair Tionscadal 2 an ghearánaigh 68.20 pointe as 100. Cé nár roghnaíodh é le haghaidh tacaíocht airgeadais, cuireadh ar liosta ionadaithe é. Chinn an Coimisiún gan deontas a dhámhachtain ar bhonn na chéad tuarascála iniúchóireachta maidir le Tionscadal 1 agus i gcomhréir le prionsabal na bainistíochta fónta airgeadais a chumhdaítear sa Rialachán Airgeadais [8]. Chuir sé an gearánach ar an eolas dá réir sin an 12 Iúil 2005. Is ar an ngearánach amháin a bheidh an fhreagracht as tús a chur leis an tionscadal sula mbeidh a fhios aige toradh nós imeachta roghnúcháin an Choimisiúin. Ar an gcaoi chéanna, ós rud é nár roghnaíodh an tionscadal le haghaidh deontais, níor tugadh aon cheart don ghearánach cúiteamh a fháil ós rud é gurb é an t-aon doiciméad ceangailteach a bheadh ann an comhaontú deontais sínithe.
159. Ina bharúlacha ar thuairim an Choimisiúin, chuir an gearánach i bhfios go láidir, nuair a dhícháiligh an Coimisiún Tionscadal 2, nach raibh aon torthaí cinntitheacha ann maidir leis an gcéad iniúchadh. Dá bhrí sin, ní fhéadfadh aon chúis a bheith ann chun é a dhícháiliú.
160. Mar fhreagra ar fhiosrúcháin bhreise an Ombudsman, mhínigh an Coimisiún gur chinn sé gan deontas a dhámhachtain do Thionscadal 2 toisc, de réir Airteagal 115 den Rialachán Airgeadais, gur ghá iarratas ar dheontas a mheasúnú ar bhonn na gcritéar roghnúcháin. Áiríodh orthu sin cumas airgeadais an iarratasóra an tionscadal beartaithe a chur i gcrích. Sonraíodh freisin in Airteagal 176(2) de Rialachán 2342/2002 [9] nach mór don iarratasóir foinsí maoinithe cobhsaí agus leordhóthanacha a bheith aige chun an ghníomhaíocht a choinneáil ar bun ar feadh na tréimhse socraithe agus chun páirt a ghlacadh ina chistiú. Áiríodh an réamhchoinníoll sin go sonrach i nglao 2005 ar thograí an chláir Cultúr 2000 inar foráladh nach mór d’iarratasóirí agus do chomheagraithe ‘ráthaíochtaí a sholáthar maidir lena n-inmharthanacht airgeadais’.
161. Thug an Coimisiún faoi deara gur léirigh cuntais oifigiúla an ghearánaigh do na blianta 2000 agus 2002, a fuarthas le linn an chéad iniúchta, nach raibh an cumas airgeadais leordhóthanach aige tionscadal de ghné Eorpach a eagrú. Bhí a thorthaí bliantúla diúltach, bhí a ghlanchaillteanas ag méadú agus ní raibh beagnach aon chaipiteal ann. Cé is moite de na deontais a fuarthas ón gCoimisiún, ní raibh aon ioncam suntasach eile ag an ngearánach trína bhféadfaí tionscadal a reáchtáil. Léirigh na gnéithe sin cumas airgeadais an-lag an ghearánaigh agus dhírigh na chéad iniúchóirí orthu. Ba é nár comhlíonadh ceann de na príomhchritéir maidir le deontas a dhámhachtain, mar a leagtar amach sa Rialachán Airgeadais agus sa ghlao ar thograí, rud a d’fhág gur dhiúltaigh an Coimisiún deontas a dhámhachtain. Chuir an Coimisiún i bhfios go láidir gur eascair diúltú thogra an ghearánaigh as a chumas airgeadais lag, seachas as aon cheann de na critéir eisiaimh a luaitear in Airteagal 114(2) den Rialachán Airgeadais.
162. Rinne ionadaithe an Ombudsman iniúchadh ar chomhad an Choimisiúin a bhaineann le Tionscadal 2. Tháinig sé chun solais, toisc go raibh acmhainní buiséadacha breise ar fáil, go bhféadfaí tionscadal an ghearánaigh a mhaoiniú. D’ullmhaigh seirbhís inniúil an Choimisiúin liosta de na tionscadail ón liosta ionadaithe a d’fhéadfadh an cistiú sin a fháil mar aon leis na litreacha lena gcuirtear na hiarratasóirí lena mbaineann ar an eolas. Ullmhaíodh litir dar dáta an 7 Iúil 2005, a seoladh chuig an ngearánach, ach níor seoladh í toisc gur léiríodh go soiléir in anailís ar chumas airgeadais an ghearánaigh a rinneadh idir an dá linn méid suntasach caipitil dhiúltaigh. Dá bhrí sin, rinne an Coimisiún an cinneadh gan tionscadal an ghearánaigh a mhaoiniú agus é a chur ar an eolas dá réir sin le litir dar dáta an 12 Iúil 2005. D’athdhearbhaigh an Coimisiún go raibh an nós imeachta cuí agus trédhearcach agus nach ndearnadh aon ‘dúliostú’ ar an ngearánach ná ar aon iarratasóir eile.
163. Níor thug an gearánach barúil ar an gcuid den tuarascáil chigireachta a bhain leis an líomhain sin.
Measúnú an Ombudsman
164. Líomhain an gearánach gur dhiúltaigh an Coimisiún go neamhdhleathach agus go héagórach cead a thabhairt don ghearánach Tionscadal 2 a chomhordú, ar tionscadal é a formheasadh cheana féin agus a raibh tús curtha lena chur chun feidhme cheana féin. Ina thuairim, bhí sé seo toisc go raibh sé 'blacklisted' rúnda.
165. Léirigh an fiosrúchán a rinne an tOmbudsman nár dhícháiligh an Coimisiún an gearánach as mí-iompar a cuireadh ina leith agus Tionscadal 1 á chur i gcrích aige. Go deimhin, mar a léiríodh san fhiosrúchán, bhí sé beartaithe ag an gCoimisiún ar dtús (agus go neamhspleách ar an tionscadal sin) Tionscadal 2 a chistiú a luaithe a bhí cistí breise ar fáil. Níor tharla an t-athrú ar a sheasamh ach amháin tar éis dó staid airgeadais an ghearánaigh a fhoghlaim.
166. Níor léirigh an t-iniúchadh ar chomhad an Choimisiúin aon eilimintí a thabharfadh le tuiscint go ndearnadh cinneadh an Choimisiúin ar bhonn 'dúliosta' líomhnaithe. Mhínigh an Coimisiún go raibh a chinneadh bunaithe ar fhorálacha dlíthiúla sonracha sa Rialachán Airgeadais agus i Rialachán 2342/2002, arbh é ab aidhm dóibh a áirithiú go raibh acmhainneacht airgeadais leordhóthanach ag tairbhithe na ndeontas chun a dtionscadail a chur i gcrích. Le linn iniúchadh a dhéanamh ar chomhad an Choimisiúin, chuir an Coimisiún doiciméad dar dáta an 5 Iúil 2005 ar fáil don Ombudsman, ina raibh anailís ar staid airgeadais an ghearánaigh. Léiríodh sa doiciméad sin nár chomhlíon an gearánach aon cheann de na táscairí airgeadais ábhartha. Níor chuir an gearánach i gcoinne na dtorthaí maidir lena staid airgeadais.
167. I bhfianaise a bhfuil thuas, ní féidir seasamh le dearbhuithe an ghearánaigh gur ghníomhaigh an Coimisiún go neamhdhleathach agus go héagórach nó gur dhúliostáil sé an gearánach. Dá bhrí sin, níor suíodh aon drochriarachán maidir leis an tríú líomhain.
168. Mar sin féin, thacaigh an tOmbudsman go seasta leis an tuairim gurb ionann é agus dea-chleachtas riaracháin chun go ngníomhódh riarachán go trédhearcach agus chun na cúiseanna lena ghníomhartha a mhíniú i dtéarmaí soiléire agus aonchiallacha. Tugann an tOmbudsman dá haire go raibh an fhoclaíocht a úsáideadh i litir an Choimisiúin an 12 Iúil 2005, eadhon, gur ardaíodh "ábhair imní áirithe" faoin ngearánach a raibh an gearánach ar an eolas faoi freisin" doiléir agus doiléir gan ghá. Más rud é, i gcomhthéacs an fhiosrúcháin seo, go raibh an Coimisiún in ann na cúiseanna lena chinneadh gan dara tionscadal an ghearánaigh a mhaoiniú a mhíniú i dtéarmaí áititheacha, ba cheart dó é sin a dhéanamh ar an gcéad dul síos, ina litir chuig an ngearánach an 12 Iúil 2005. Bheadh sé inmhianaithe dá bhféadfadh an Coimisiún a áirithiú amach anseo go gcuirfí iarratasóirí atá i staid atá cosúil le staid an ghearánaigh ar an eolas i dtéarmaí soiléire agus aonchiallacha faoi na cúiseanna nach maoineofar a dtionscadal. Dá bhrí sin, déanfaidh an tOmbudsman ráiteas breise comhfhreagrach thíos.
169. Mhaígh an gearánach gur cheart don Choimisiún (i) míniú a thabhairt ar an bhfáth ar dhícháiligh sé Tionscadal 2, agus (ii) cúiteamh a thabhairt don ghearánach agus dá chomhpháirtithe tionscadail as a gcuid oibre agus an togra tionscadail á ullmhú acu. I bhfianaise a bhfuil thuas, is léir gur thug an Coimisiún soiléirithe leordhóthanacha maidir le gné (i) den cheathrú maíomh. A mhéid a bhaineann le gné (ii) den mhaíomh, níor chuir an gearánach aon fhianaise ná faisnéis ar aghaidh chun a léiriú cén bonn ar cheart don Choimisiún é féin agus a chomhpháirtithe a chúiteamh as na costais a tabhaíodh chun a dtionscadal a ullmhú. I ndáil leis sin, tugann an tOmbudsman dá aire gur chuir an Coimisiún in iúl don ghearánach gur cuireadh a thionscadal ar liosta ionadaithe i mBealtaine 2005. Mar sin féin, an 12 Iúil 2005, chuir an Coimisiún in iúl don ghearánach, cé go raibh acmhainní airgeadais breise ar fáil, rud a d’fhág go bhféadfaí tionscadail a cuireadh ar an liosta ionadaithe a chistiú, nach raibh sé chun tacú le Tionscadal 2. Dá bhrí sin, is cosúil go bhfuil seasamh an Choimisiúin gur ar an ngearánach amháin atá an fhreagracht as tionscadal a chur chun feidhme sula síneofar comhaontú deontais dlisteanach agus réasúnach. Is léir nach dtugann tionscadal a cuireadh ar liosta ionadaithe aon ráthaíocht dhaingean d’iarratasóir go bhfaighidh sé cistiú amach anseo. Dá bhrí sin, ní féidir seasamh le gné (ii) den cheathrú maíomh ach oiread.
170. I bhfianaise a bhfuil thuas, níor aimsíodh aon drochriarachán i ndáil leis an gceathrú líomhain agus leis an gceathrú héileamh.
D. Conclúidí
Ar bhonn a fhiosrúcháin ar an ngearán seo, dúnann an tOmbudsman é leis na conclúidí seo a leanas:
Measann an tOmbudsman gur dea-chleachtas riaracháin é d’institiúidí an Aontais leasuithe neamhchonspóideacha ar chonarthaí a chur chun feidhme laistigh de thréimhse ama réasúnta agus cúnamh leordhóthanach a thabhairt do thairbhithe ina leith sin, ach amháin má tá cúiseanna oibiachtúla ann a thugann údar maith leis an bhfáth nach féidir é sin a dhéanamh. Níor thug an Coimisiún aon mhíniú áititheach maidir leis an bhfáth nárbh fhéidir leis é sin a dhéanamh sa chás atá idir lámha. Is ionann sin agus cás drochriaracháin.
Ina theannta sin, níor admhaigh an Coimisiún go raibh sé freagrach as an moill thuasluaite maidir leis an leasú ar an gComhaontú a shíniú. Is ionann sin agus cás eile drochriaracháin.
Níor aimsíodh aon drochriarachán maidir le gach gné eile de líomhaintí agus d'éilimh an ghearánaigh.
Cuirfear an gearánach agus an Coimisiún ar an eolas faoin gcinneadh sin.
Tuilleadh barúlacha
Mholfaí go maith don Choimisiún a áirithiú, a mhéid nach bhfuil na bearta sin déanta aige go fóill, go láimhseálfar doiciméid agus/nó míreanna a fhaigheann a sheirbhísí ar bhealach a chuirfidh ar chumas duine a shuíomh ar bhealach éasca iontaofa nuair a fuarthas agus nuair a cláraíodh iad i ndáiríre.
Nuair a bheidh bainisteoir tionscadail atá i gceannas ar chomhad ar leith ar tí a phost nó a post a fhágáil nó a fhostaíocht nó a fostaíocht leis an gCoimisiún a fhoirceannadh, is dea-chleachtas riaracháin a bheadh ann a áirithiú go n-ullmhófaí nótaí aistrithe agus breithniú á dhéanamh ar na céimeanna uile roimhe sin den nós imeachta (lena n-áirítear aon chomhfhreagras ábhartha a mhalartaítear) agus ar aon ghníomhaíochtaí atá ar feitheamh agus is gá a dhéanamh i gcomhthéacs tionscadal atá ar siúl faoi láthair.
Bhí foclaíocht na litreach ón gCoimisiún dar dáta an 12 Iúil 2005 doiléir agus doiléir gan ghá. Bheadh sé úsáideach, dá bhrí sin, dá bhféadfadh an Coimisiún a áirithiú amach anseo go gcuirfí iarratasóirí atá i staid atá cosúil le staid an ghearánaigh sa chás atá idir lámha ar an eolas i dtéarmaí soiléire agus aonchiallacha faoi na cúiseanna nach maoineofar a dtionscadal.
P. Nikiforos Diamandouros
Arna dhéanamh in Strasbourg an 13 Nollaig 2012
[1] Foráiltear mar a leanas in Airteagal 9.1 d’Iarscríbhinn II:/p>
"Glactar leis go gciallaíonn costais incháilithe na hoibríochta costais a chomhlíonann na critéir seo a leanas:
- ní mór dóibh a bheith nasctha go díreach le hábhar an chomhaontaithe agus ní mór foráil a dhéanamh dóibh sa chomhaontú;
- ní mór dóibh a bheith riachtanach chun an oibríocht a chumhdaítear leis an gcomhaontú a chur i gcrích;
- ní mór dóibh a bheith réasúnta agus prionsabail na bainistíochta fónta airgeadais a chomhlíonadh, agus go háirithe maidir le luach ar airgead agus cost-éifeachtúlacht;
- ní mór gur tabhaíodh iad le linn shaolré na hoibríochta [...]
- ní mór iad a bheith tabhaithe iarbhír, ní mór iad a thaifeadadh i gcuntais nó i ndoiciméid chánach an tairbhí agus ní mór iad a bheith inaitheanta agus inrialaithe."
[2] De réir na tuarascála iniúchóireachta, ba é PLN 400 caipiteal an ghearánaigh. B'ionann a ghlanchaillteanas ag deireadh na bliana 2000 agus PLN 118 952.14, ach b'ionann an glanchaillteanas ag deireadh na bliana 2002 agus PLN 331 738.05. Ní raibh aon ioncam suntasach ag an ngearánach seachas deontais ón gCoimisiún. Ní raibh foireann dá chuid féin aige, ach rinne sé conarthaí le daoine fisiciúla chun seirbhísí a sholáthar le linn na tréimhse incháilitheachta.
[3] Thairis sin, dealraíonn sé nach ndearnadh foráil sa Chomhaontú maidir le ranníocaíocht airgeadais ach thart ar EUR 15 000 ó thaobh an ghearánaigh de.
[4] Luaitear i bhfonóta 1 thuas.
[5] Féach mar shampla Cás T-384/02 Fernando Valenzuela Marzo v An Coimisiún [2004] ECR-SC I-A-235 agus II-1035, mír 104.
[6] Is mar seo a leanas atá Airteagal 12 d’Iarscríbhinn II:
"12.1 Geallann an tairbhí go gceadóidh sé do bhaill foirne an Choimisiúin agus Chúirt Iniúchóirí na hEorpa, agus do dhaoine arna n-údarú acu, rochtain iomchuí a bheith acu ar na láithreáin nó ar na háitribh ina bhfuil an tionscadal á chur i gcrích agus ar na doiciméid uile a bhaineann le bainistiú teicniúil agus airgeadais an tionscadail. ...
12.2 Comhaontaíonn an tairbhí leis an gCoimisiún agus le Cúirt Iniúchóirí na gComhphobal Eorpach, agus le haon duine a údaróidh siad, ag fíorú na húsáide a bhaintear as an deontas i gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais an 21 Nollaig 1977 is infheidhme maidir le buiséad ginearálta na gComhphobal Eorpach, arna leasú, ar feadh ré an chomhaontaithe agus ar feadh cúig bliana tar éis an dáta a dtiocfaidh deireadh leis."
[7] Scríobh Bn. D chuig an ngearánaí chun a mhíniú gur chuir sí isteach "cóip d'iarscríbhinn IV nach mór duit (fós) a líonadh isteach". Is fiú a thabhairt faoi deara sa chomhthéacs sin, de réir Airteagal 5 den Chomhaontú, " go mbunófar an cuntas airgeadais deiridh ar Iarscríbhinn IV atá i gceangal leis an gComhaontú seo agus ar an Iarscríbhinn sin amháin. Diúltófar do thacaíocht ar bith eile" (béim curtha ag an Ombudsman leis).
[8] Rialachán (CE, Euratom) Uimh. 1605/2002 ón gComhairle an 25 Meitheamh 2002 maidir leis an Rialachán Airgeadais is infheidhme maidir le buiséad ginearálta na gComhphobal Eorpach, IO 2002 L 248, lch. 1.
[9] Rialachán (CE, Euratom) Uimh. 2342/2002 ón gCoimisiún an 23 Nollaig 2002 lena leagtar síos rialacha mionsonraithe maidir le cur chun feidhme Rialachán (CE, Euratom) Uimh. 1605/2002 ón gComhairle maidir leis an Rialachán Airgeadais is infheidhme maidir le buiséad ginearálta na gComhphobal Eorpach, IO L 2002 L 357, lch. 1.