Cúlra an ghearáin

1. Baineann an gearán leis an gcaoi ar láimhseáil an Coimisiún nós imeachta tairisceana le haghaidh conradh soláthair faoin gclár cabhrach seachtraí EuropeAid.

2. De réir an ghearánaigh, bhí a thairiscint comhlíontach go teicniúil agus thairg sí an praghas is ísle. Mar sin féin, níor éirigh leis an tairiscint. De réir Thoscaireacht an Aontais atá freagrach as an gconradh soláthair, bhí air roinnt critéar breise a chur san áireamh agus meastóireacht á déanamh ar thairiscint an ghearánaigh, amhail tionchar breise na soláthairtí nua ar an mbonneagar atá ann cheana arna sholáthar ag tairbhí an tionscadail.

Ábhar an fhiosrúcháin

3. Ina ghearán chuig an Ombudsman, líomhain an gearánach gur chuir an Coimisiún forálacha na ndoiciméad tairisceana i bhfeidhm go mícheart agus cinneadh á dhéanamh aige gan an conradh a dhámhachtain don chuideachta a ndéanann an gearánach ionadaíocht uirthi.

4. Mar thaca lena líomhain, d’áitigh an gearánach go raibh an méid seo a leanas déanta ag an gCoimisiún:

(1) an critéar dámhachtana a chur i bhfeidhm go mícheart tríd an gCostas Iomlán Úinéireachta a ríomh in ionad an phraghais is ísle; agus

(2) ceanglas (tástálacha 'leibhéal 7') a chur i bhfeidhm nár luadh sna sonraíochtaí teicniúla.

5. Mhaígh an gearánach gur cheart don Choimisiún a chinneadh a chúlghairm agus an conradh a dhámhachtain don chuideachta a ndéanann an gearánach ionadaíocht uirthi.

An fiosrúchán

6. D’iarr an tOmbudsman ar an gCoimisiún tuairim a chur isteach maidir leis an ngearán. Tar éis dó síneadh ama a fháil, thíolaic an Coimisiún a thuairim an 22 Márta 2012. Cuireadh an tuairim ar aghaidh chuig an ngearánach le cuireadh chun tuairimí a thabhairt faoin 30 Aibreán 2012. Níor chuir an gearánach aon bharúil isteach.

Anailís agus conclúidí an Ombudsman

A. Mífheidhmiú líomhnaithe na bhforálacha tairisceana agus an éilimh ghaolmhair

Argóintí a cuireadh faoi bhráid an Ombudsman

7. De réir an ghearánaigh, d’áitigh Toscaireacht an Aontais gur leagadh amach na critéir bhreise a bhí le breithniú aici agus meastóireacht á déanamh aici ar thairiscintí i gCuid B. (leathanach 3) de na Sonraíochtaí Teicniúla:

"Tá solúbthacht theoranta ann do ghléasanna uilíocha, amhail printéirí, ródairí, scanóirí, racaí etc. Cé go bhfuil e.g. printéirí Canónta agus HP, ródairí Cisco agus trealamh Regula in úsáid laistigh de na [...] suiteálacha, tá an glao oscailte do tháirgí iomaíocha fad is atá siad comhoiriúnach leis an mbonneagar atá ann cheana. Mar sin féin, ní mór breithniú a dhéanamh ar thionchar dian ar shaothar a sheachaint trí bhrandaí eile a thabhairt isteach (bogearraí feidhmchláir, lóistíocht, oiliúint, cothabháil, stóráil agus úsáid uilíoch páirteanna spártha a oiriúnú).

8. Thug an gearánach dá aire, maidir lena thairiscint, gur thagair an Toscaireacht do dhá ghné go háirithe: D’áitigh an Toscaireacht nár éirigh le táirge amháin a thairg an gearánach sna tástálacha ‘leibhéal 7’ mar a thugtar orthu agus, dá bhrí sin, gur ‘riosca deacrachtaí gan choinne’ a bhí ann. D’áitigh an Toscaireacht freisin go mbeadh gá le hoiliúint bhreise a chur ar bhaill foirne teorann chun brandaí nua a thabhairt isteach. Tháinig an Toscaireacht ar an gconclúid go raibh tionchar suntasach lóistíochta agus airgeadais ag míbhuntáistí den sórt sin. Dar leis, is cinnte go raibh an Costas Iomlán Úinéireachta i bhfad níos airde i leith thairiscint an ghearánaigh i gcomparáid le tairiscint na chéad tairisceana eile is airde. Luadh é seo mar an fáth nár measadh gurb é tairiscint an ghearánaigh an tairiscint is fearr.

9. Rinne an gearánach achomharc chuig an gCoimisiún i gcoinne an chinnidh dámhachtana. D’fhreagair an Coimisiún gur mheas sé gur cuireadh an nós imeachta tairisceana chun feidhme ar bhealach trédhearcach agus cothrom, i gcomhréir leis na rialacha. D’athdhearbhaigh an Coimisiún go raibh brandaí áirithe trealaimh á n-úsáid ag an tairbhí cheana féin agus gur ghá an trealamh a soláthraíodh tríd an tairiscint a úsáid in éineacht leis an trealamh sin a bhí ann cheana.

10. Ina fhreagra ar an achomharc, d’áitigh an Coimisiún freisin, le linn ullmhú na sonraíochtaí teicniúla, gur dhearbhaigh na saineolaithe don Choiste Meastóireachta go bhféadfadh brandaí éagsúla a bheith comhoiriúnach, ach go bhféadfadh úsáid brandaí nua mar aon le brandaí a bhí ann cheana a bheith dian ar shaothar. Cinneadh tairiscint oscailte a fhoilsiú agus mír a chur isteach sna sonraíochtaí teicniúla, ionas go raibh gach tairgeoir go hiomlán ar an eolas faoi na himpleachtaí uile agus a dtairiscintí á n-ullmhú acu. Sa chomhthéacs sin, mheas an Coimisiún gur léiríodh an bonneagar atá ann cheana go soiléir sna sonraíochtaí teicniúla, mar aon leis an ngá le tionchar dlúthshaothair a sheachaint trí bhrandaí eile a thabhairt isteach. Níor eisiadh aon duine ó pháirt a ghlacadh sa nós imeachta tairisceana leis na sonraíochtaí teicniúla. D'fhéadfadh an gearánach tairiscint níos iomaíche a dhéanamh. D’fhéadfadh sé an tionchar diansaothair a bhaineann le branda nua a thabhairt isteach a chur san áireamh. Roghnaigh an Coiste Meastóireachta an tairiscint is fearr bunaithe ar an gCostas Iomlán Úinéireachta, mar a fhoráiltear sna sonraíochtaí teicniúla, Cuid B. (leathanach 3). De réir an Choimisiúin, cuirtear na costais uile san áireamh leis an teicníc sin agus meastóireacht á déanamh ar thairiscintí éagsúla, go háirithe nuair a dhéantar foráil maidir le costais bhreise i roinnt tairiscintí.

11. Mheas an gearánach nach ndearnadh an nós imeachta tairisceana i gceart agus, dá bhrí sin, rinne sé gearán leis an Ombudsman.

12. I litir an Ombudsman chuig an gCoimisiún lenar osclaíodh fiosrúchán ar an ngearán seo, thug an tOmbudsman dá aire gur measadh go raibh an tairiscint i gceist comhlíontach go teicniúil cé gur mheas an Coimisiún go raibh dúshláin theicniúla shuntasacha agus chostasacha ann do na húdaráis náisiúnta dá roghnófaí í. Dá bhrí sin, d’iarr an tOmbudsman ar an gCoimisiún a shoiléiriú más rud é, tráth a fuair sé na tairiscintí, gur bhreithnigh sé an nós imeachta tairisceana a neamhniú, na sonraíochtaí teicniúla a athdhréachtú chun iad a dhéanamh níos beaichte agus ansin an nós imeachta tairisceana a athsheoladh.

13. Sa tuairim uaidh maidir leis an ngearán, d’áitigh an Coimisiún, maidir le costas iomlán na húinéireachta a ríomh in ionad an phraghais is ísle, gur bhain an tairiscint atá i gceist le trealamh teicniúil casta arbh éigean dó a bheith oiriúnach do chóras a bhí chomh casta céanna agus a raibh líon suntasach tairbhithe i gceist leis (cúig chomhlacht rialtais). Mar a léirítear sna sonraíochtaí teicniúla, bhí brandaí áirithe trealaimh in úsáid ag na tairbhithe cheana féin. B’éigean an trealamh a bhí le soláthar tríd an tairiscint a úsáid in éineacht leis an trealamh a bhí ann cheana.

14. D’athdhearbhaigh an Coimisiún, agus na sonraíochtaí teicniúla á n-ullmhú aige, gur dhearbhaigh a shaineolaithe don Toscaireacht go bhféadfadh brandaí éagsúla a bheith comhoiriúnach, ach go bhféadfadh úsáid na mbrandaí nua mar aon leis na brandaí atá ann cheana a bheith dian ar shaothar. Chinn an Toscaireacht, dá bhrí sin, prionsabal an chostais iomláin úinéireachta a áireamh sa tairiscint. Cé gur theastaigh ón Toscaireacht a áirithiú go raibh an nós imeachta tairisceana oscailte d’iomaíocht trí chead a thabhairt brandaí éagsúla a úsáid, ba é an cuspóir a bhí aici freisin costais bhreise a mheas a d’fhéadfaí a thabhú mar gheall ar athrú féideartha ar bhrandaí, rud a mhéadódh praghas na tairisceana. Shonraigh an Coimisiún gur chuir an Toscaireacht mír (a luaitear i mír 7 thuas) isteach sna sonraíochtaí teicniúla chun a áirithiú go mbreithneodh gach tairgeoir an Costas Iomlán Úinéireachta agus chun ligean dóibh tairiscint iomlán iomaíoch a dhéanamh.

15. Chuir an Coimisiún in iúl, cé go raibh deis ag tairgeoirí soiléirithe a iarraidh le linn an phróisis tairisceana, nach bhfuarthas aon iarraidh den sórt sin maidir leis an tsaincheist sin.

16. De réir an Choimisiúin, thairg an gearánach athrú iomlán branda a chuimsigh gach mír aonair dá réiteach. Mar sin féin, ina thogra, níor bhreithnigh sé bearta chun maolú a dhéanamh ar na héifeachtaí dosheachanta agus intuartha agus ar na costais a bhaineann le branda nua a thabhairt isteach, amhail costais a bhaineann le hoiliúint a chur ar úsáideoirí deiridh. Cé go raibh praghsanna an aonaid trealaimh i dtairiscint an ghearánaigh iomaíoch, léirigh anailís bhreise go mbeadh a thairiscint i bhfad níos costasaí ná an tairiscint a bhuaigh i dtéarmaí Costas Iomlán Úinéireachta. I bhfianaise dhá thairiscint atá comhlíontach go teicniúil, mhol an Coiste Meastóireachta an conradh a dhámhachtain don tairgeoir arb é a thairiscint is fearr a chomhlíon na ceanglais agus a bheadh níos saoire agus Costas Iomlán na hÚinéireachta don tairbhí á chur san áireamh.

17. D’aithin an Coimisiún, áfach, nach raibh ríomh na bpraghsanna ar bhonn an Chostais Iomlán Úinéireachta, cé go raibh sé ceart ó thaobh an gheilleagair de, go hiomlán trédhearcach. Go deimhin, cé gur thagair na sonraíochtaí teicniúla don ‘tionchar diansaothair a sheachaint trí bhrandaí eile a thabhairt isteach’, níor léirigh siad go soiléir gur cheart go léireodh an praghas iomlán a cuireadh isteach i dtairiscint tairisceana an Costas Iomlán Úinéireachta. Níor leag siad amach ach oiread conas ba cheart Costas Iomlán na hÚinéireachta a ríomh.

18. Maidir le hargóint an ghearánaigh gur chuir an Coimisiún ceanglas i bhfeidhm - na tástálacha 'leibhéal 7' - nár luadh sna sonraíochtaí teicniúla, luaigh an Coimisiún gur gléas léitheora doiciméad a bhí sa mhír atá i gceist, is é sin, scanóir sofaisticiúil chun doiciméid taistil agus aitheantais a léamh agus a sliseanna daingnithe leabaithe á n-oscailt acu, rud a bhí ina phíosa trealaimh éigeantach sa sainchomhad tairisceana. Dá bhrí sin, ní raibh an mhír sin ‘breise’ ach luadh go soiléir í sa chomhad tairisceana faoi mhír 18 de na Sonraíochtaí Teicniúla.

19. Maidir le hargóint an ghearánaigh nár chomhlíon an gaireas léitheora doiciméad ‘mionsonraíocht nár luadh sa tsonraíocht theicniúil’, thug an Coimisiún dá aire go raibh an gearánach ag tagairt don deimhniú ó BSI na Gearmáine [1] agus go háirithe don tástáil chomhréireachta ‘BSI TR-03105’ ina bhfuil fothástálacha lena gcumhdaítear sraitheanna éagsúla (ciseal-1 go ciseal-7). Is é seo a leanas an ceanglas beacht sna Sonraíochtaí Teicniúla: “Ní mór na léitheoirí a dheimhniú le bheith comhlíontach ó thaobh ICAO/AE de e.g. tástálacha idir-inoibritheachta a bheith rite ag BSI na Gearmáine, DHS na Stát Aontaithe nó FBI na Stát Aontaithe”. De réir an Choimisiúin, bhí sé de shaoirse ag na tairgeoirí tagairt a dhéanamh d’aon cheann de na deimhnithe sin.

20. D’admhaigh an Coimisiún go raibh an ceart ag an ngearánach sa mhéid nár luadh fothástálacha shraith 7 BSI go sainráite sna ceanglais theicniúla. D’áitigh an Coimisiún, áfach, má tá seacht sraith i sraith tástálacha i nós imeachta deimhniúcháin agus má roghnaíonn an tairgeoir an deimhniú sin a úsáid mar thagairt, ní mór dó dul trí gach fothástáil aonair a dhéanann an institiúid deimhniúcháin. D’áitigh an Coimisiún nach raibh aon oibleagáid air na ceanglais deimhniúcháin uile a bhaineann go sonrach leis na hinstitiúidí éagsúla a lua.

21. Shonraigh an Coimisiún nár tháinig an difríocht idir na tairiscintí i leith leibhéal an mhionsonraithe maidir le deimhniú an ghléis léitheora doiciméad chun solais ach amháin le linn na meastóireachta teicniúla. Cé gur chuir an tairgeoir buaiteach deimhniú ar fáil ina luaitear gur éirigh lena threalamh sna tástálacha ar shraith-7, ní raibh sé sin soiléir ó thairiscint an ghearánaigh. Dá bhrí sin, sheol an Toscaireacht iarraidh ar shoiléiriú chuig an ngearánach, agus d’iarr sí deimhniú gur éirigh lena threalamh sna tástálacha ciseal-7 mar a thugtar orthu. Thug an gearánach an freagra seo a leanas:

‘Tagraíonn tástálacha Sraith 7 do na bogearraí ar leibhéal feidhmchláir amháin nuair a chomhtháthaítear iad i gcóras bainistithe teorainneacha. Táimid ag tairiscint Cross Match Technology DSCAN Authenticator CF iomlán le SDK. Baineann an SDK leis an gcomhéadan úsáideora deiridh agus comhlíonann sé an tsonraíocht in 18.1. Is iad na tástálacha amháin is infheidhme maidir leis an SDK íon ná tástálacha Sraith 6 a rinneadh. Ina theannta sin, rith an Fíordheimhnitheoir DSCAN Teicneolaíochta Cross Match CF agus SDK na tástálacha ciseal 6 le haghaidh deimhniú BSI. Nuair a chomhtháthaíonn an t-úsáideoir deiridh Fíordheimhniú DSCAN CF trí úsáid a bhaint as DSK ina chóras, is féidir leis an úsáideoir deiridh na tástálacha is gá a dhéanamh ar shraith 7 BSI TR chun a áirithiú go bhfuil an feidhmchlár iomlán rialaithe teorann i gcomhréir go hiomlán leis na caighdeáin. Táimid ag tairiscint an SDK amháin agus ní bogearraí an chórais úsáideora deiridh, mar ní iarrtar é seo sna sonraíochtaí."

22. De réir an Choimisiúin, thángthas ar an gconclúid seo a leanas mar thoradh ar fhreagra an ghearánaigh: "Cé go n-áitíonn [an gearánach] nach ndéanfadh a léitheoir Crossmatch, nár éirigh leis na tástálacha leibhéal-7 mar a thugtar orthu, difear don réiteach, léirigh an fhianaise a cuireadh ar fáil gur éirigh le trealamh an bhuaiteora sna tástálacha uile, lena n-áirítear an leibhéal-7. Dá bhrí sin, tá an riosca a bhaineann le deacrachtaí gan choinne le linn an chur chun feidhme i mbonneagar na dtairbhithe atá ann cheana níos ísle ná mar atá le trealamh [an ghearánaí]‘. D’áitigh an Coimisiún nár mhór an tsaincheist sin a mheas in aon chás toisc gur leagadh amach sna sonraíochtaí teicniúla í.

23. Tháinig an Coimisiún ar an gconclúid trína rá, maidir leis an gcéad líomhain ón ngearánach, agus tar éis dó athmheasúnú a dhéanamh ar an gcomhad atá i gceist, go raibh sé, tráth a dhréachtaigh sé a thuairim, i mbun caibidlíochta leis an ngearánach d’fhonn an t-ábhar a réiteach go cairdiúil. Mheas sé go raibh an dara líomhain a rinne an gearánach gan bhunús. Dúirt an Coimisiún go gcoinneodh sé an tOmbudsman ar an eolas faoi thoradh an cháis.

Measúnú an Ombudsman

24. Maidir le hargóint an ghearánaí i leith thástáil shraith 7 BSI, tugann an tOmbudsman dá aire ar dtús nach bhfuil sé soiléir a mhéid a rinne an tsaincheist seo difear don chinneadh gan an conradh a dhámhachtain don ghearánach, ós rud é gur measadh go raibh tairiscint an ghearánaí "comhlíontach go teicniúil".

25. Cuireann an tOmbudsman in iúl, áfach, i gcomhthéacs fiosrúcháin ar nós imeachta tairisceana, nach bhfuil sé in ann athmheasúnú a dhéanamh ar thairiscint ar leith. Ní faoin Ombudsman atá sé obair an choiste meastóireachta a dhéanamh an athuair, ar cuireadh de chúram air tairiscintí a mheasúnú ar bhonn a shaineolais theicniúil. Maidir leis an measúnú ar thairiscintí, tá cúram an Ombudsman teoranta, dá bhrí sin, do bhreithniú a dhéanamh i dtaobh ar thug an institiúid míniú ar a seasamh atá leordhóthanach, comhleanúnach agus réasúnach agus chun a fhíorú nach ndearna an coiste meastóireachta aon earráid fhollasach.

26. Sa chás seo, tugann an tOmbudsman argóint an Choimisiúin dá aire go leagtar amach sna Sonraíochtaí Teicniúla ‘nach mór a dheimhniú go bhfuil na léitheoirí comhlíontach le ICAO/AE e.g. BSI Gearmánach, DHS SAM nó FBI SAM’ agus más rud é go bhfuil seacht sraith i sraith tástálacha i nós imeachta deimhniúcháin, amhail BSI arna roghnú ag an ngearánach, ní mór na sraitheanna tástála uile a chomhlíonadh chun an ceanglas sna Sonraíochtaí Teicniúla a chomhlíonadh. Measann an tOmbudsman go bhfuil an míniú seo ón gCoimisiún, maidir leis an gcaoi a bhféachann sé ar thástáil shraith 7 BSI mar cheanglas a leagtar amach sna sonraíochtaí teicniúla, leordhóthanach, comhleanúnach agus réasúnach. Dá bhrí sin, ní fhaigheann an tOmbudsman aon drochriarachán i ndáil leis an ngné sin den ghearán.

27. Maidir le hargóint an ghearánaigh i leith an mhodha ríofa praghsanna ar dámhadh an conradh ar a bhonn, is é sin, gur breithníodh an Costas Iomlán Úinéireachta in ionad an phraghais is ísle, tugann an tOmbudsman dá haire gur admhaigh an Coimisiún nach raibh an modh ríofa a úsáideadh go hiomlán trédhearcach. Tuigeann an tOmbudsman gur ghlac an Coimisiún freagracht anois as an mbotún is cosúil a rinneadh ina leith seo trí chaibidlíocht a thionscnamh leis an ngearánach d'fhonn an t-ábhar a réiteach go cairdiúil. Measann an tOmbudsman gur cheart cead a bheith ag an gCoimisiún caibidlíocht den sórt sin a shaothrú agus a thabhairt chun críche. Is tar éis caibidlíochtaí den sórt sin a thabhairt chun críche amháin a d’fhéadfadh an tOmbudsman anailís a dhéanamh, b’fhéidir, ar an toradh ó thaobh dea-riaracháin de. Dá bhrí sin, ní aimsíonn an tOmbudsman aon fhorais chun leanúint lena fhiosrúchán ar an ngné seo den ghearán. D'fhéadfadh an gearánach gearán nua a chur faoi bhráid an Ombudsman má mheasann sé go bhfuil toradh na caibidlíochta curtha ó bhail mar gheall ar dhrochriarachán.

28. Ar bhonn na conclúide thuas maidir le líomhain agus doiciméid tacaíochta an ghearánaí, níl aon fhorais eile ann chun éileamh an ghearánaí a shaothrú.

B. Conclúidí

Ar bhonn a fhiosrúcháin ar an ngearán seo, dúnann an tOmbudsman é leis na conclúidí seo a leanas:

Ní aimsíonn an tOmbudsman aon drochriarachán i ndáil le ceanglas tástála shraith 7 BSI a úsáid chun meastóireacht a dhéanamh ar na tairiscintí.

Ní aimsíonn an tOmbudsman aon fhoras chun tuilleadh fiosraithe a dhéanamh ar an modh ríofa praghsanna ar ar a bhonn a dámhadh an conradh.

Cuirfear an gearánach agus an Coimisiún ar an eolas faoin gcinneadh sin.

P. Nikiforos Diamandouros

Arna dhéanamh in Strasbourg an 7 Meán Fómhair 2012

[1] Bundesamt für Sicherheit in der Informationstechnik.