Zdecydowanie najczęstszym zarzutem zbadanym przez Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich P. Nikiforosa Diamandourosa w 2008 r. był brak przejrzystości w administracji UE (36 % dochodzeń). Obejmowało to odmowę przekazania informacji lub dokumentów. Inne rodzaje domniemanego niewłaściwego administrowania dotyczyły opóźnień w płatnościach za projekty UE, niesprawiedliwości, nadużycia władzy i dyskryminacji.

Podczas prezentacji sprawozdania rocznego za 2008 r. w Brukseli pan Diamandouros powiedział: Odpowiedzialna i przejrzysta administracja UE ma kluczowe znaczenie dla budowania zaufania obywateli do UE. W związku z tym wzywam Komisję Europejską do zmiany jej wniosków w celu zreformowania przepisów dotyczących publicznego dostępu do dokumentów, aby zapewnić jak najszerszy dostęp obywatelom i innym zainteresowanym stronom.”

W 2008 r. Rzecznik Praw Obywatelskich otrzymał 3406 skarg od obywateli UE, przedsiębiorstw, organizacji pozarządowych i stowarzyszeń. W prawie 80 % przypadków Rzecznik Praw Obywatelskich był w stanie pomóc skarżącemu, wszczynając dochodzenie w tej sprawie, przekazując je właściwemu organowi lub doradzając, gdzie się zwrócić. W 2008 r. Rzecznik Praw Obywatelskich zamknął rekordową liczbę dochodzeń (355 dochodzeń). W sumie rozpatrzył ponad 7700 skarg i wniosków o udzielenie informacji. Po jego interwencji administracja UE uregulowała rachunki, zapłaciła odsetki, udostępniła dokumenty, zaradziła niesprawiedliwości i położyła kres dyskryminacji.

Rzecznik Praw Obywatelskich odnotował rosnącą liczbę skarg składanych przez przedsiębiorstwa, stowarzyszenia, organizacje pozarządowe, biura regionalne i inne organizacje w 2008 r. (26 % dochodzeń opierało się na tego rodzaju skargach). Diamandouros skomentował: „Ciężko pracuję, aby dotrzeć do zainteresowanych stron, które są w kontakcie z administracją UE, na przykład w ramach projektów UE. Cieszę się, że coraz częściej korzystają z moich usług, aby pomóc im w rozwiązywaniu napotykanych problemów”.

Większość dochodzeń w 2008 r. dotyczyła Komisji Europejskiej (66%), a następnie Parlamentu Europejskiego, Europejskiego Urzędu Doboru Kadr, Rady i OLAF-u.

Najwięcej skarg złożyły Niemcy (16 %), następnie Hiszpania (10 %), Polska (8 %) i Francja (7 %). Jednak w stosunku do liczby ludności większość skarg pochodziła z Malty, Luksemburga, Cypru i Belgii.

Rzecznik z zadowoleniem odnotował, że 36 % wszystkich dochodzeń zostało rozstrzygniętych przez instytucję, przeciwko której wysunięto zarzut, lub było wynikiem polubownego rozwiązania. W 44 przypadkach Rzecznik Praw Obywatelskich wystosował uwagę krytyczną. Do Parlamentu Europejskiego przesłano jedno sprawozdanie specjalne dotyczące dyskryminacji ze względu na wiek w Komisji.

Przegląd Rzecznika z 2008 r. zawiera streszczenia spraw, informacje ogólne i statystyki. Jest on dostępny we wszystkich 23 językach urzędowych UE pod adresem:

http://www.ombudsman.europa.eu/activities/annualreports.faces

Pełne sprawozdanie roczne w języku angielskim jest również dostępne pod tym adresem internetowym. Będzie on dostępny we wszystkich językach urzędowych UE w lipcu.

Wybór spraw w 2008 r.

Opóźnienia w płatnościach ze strony Komisji

W ostatnich latach Rzecznik otrzymał ponad 30 skarg od przedsiębiorstw, stowarzyszeń, organizacji pozarządowych, uniwersytetów i innych organizacji zaangażowanych w projekty UE dotyczących problemów z opóźnieniami w płatnościach z Komisją. W związku z tym Rzecznik Praw Obywatelskich wszczął dochodzenie w tej sprawie. Przyjmując z zadowoleniem środki już podjęte przez Komisję w celu zmniejszenia opóźnień w płatnościach, stwierdził, że Komisja nadal ma poważne problemy z terminowym opłaceniem rachunków, ponieważ opóźnienia wystąpiły w więcej niż jednym na pięć przypadków. Aby dokładniej zbadać tę sprawę, w 2009 r. Rzecznik wszczął dochodzenie następcze. http://www.ombudsman.europa.eu/press/release.faces/en/244/html.bookmark

Dyskryminacja ze względu na wiek

Belgijski niezależny tłumacz ustny, który przez ponad 35 lat był zatrudniony przez instytucje do świadczenia usług na konkretnych spotkaniach, złożył skargę do Rzecznika po tym, jak przestał otrzymywać oferty pracy po ukończeniu 65. roku życia. Rzecznik Praw Obywatelskich potwierdził, że stanowi to dyskryminację ze względu na wiek. W odpowiedzi Parlament Europejski zmienił swoją praktykę. Komisja natomiast nie uzasadniła w wystarczający sposób, dlaczego potraktowała w różny sposób zewnętrznych tłumaczy ustnych w wieku powyżej 65 lat i odmówiła zmiany swojej praktyki. Ponieważ sprawa dotyczyła ważnej kwestii zasadniczej, Rzecznik Praw Obywatelskich przedłożył Parlamentowi sprawozdanie specjalne.

http://www.ombudsman.europa.eu/press/release.faces/en/3700/html.bookmark

Skargi na pociągi dużych prędkości przez Barcelonę

Obywatel Hiszpanii złożył skargę przeciwko Europejskiemu Bankowi Inwestycyjnemu (EBI) w sprawie negatywnego wpływu planowanej kolei dużych prędkości przez Barcelonę na środowisko. Jego zdaniem zgoda EBI na współfinansowanie tego segmentu projektu była błędna, ponieważ wpływ na środowisko nie został właściwie oceniony. Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do EBI o nieudzielanie żadnej pomocy finansowej przed przeprowadzeniem i pełnym udokumentowaniem oceny oddziaływania na środowisko. http://www.ombudsman.europa.eu/press/release.faces/en/246/html.bookmark

100 000 EUR dla włoskiej firmy

Włoskie przedsiębiorstwo złożyło skargę do Rzecznika Praw Obywatelskich w związku ze sporem dotyczącym płatności z Komisją w związku z projektem UE mającym na celu zaopatrzenie w wodę wysiedleńców w Liberii. Komisja przyznała się do błędów w zarządzaniu projektami i zaakceptowała propozycję polubownego rozwiązania przedstawioną przez Rzecznika. Przyznała nawet skarżącemu rekompensatę. W rezultacie włoskie przedsiębiorstwo otrzymało ponad 100 000 EUR. http://www.ombudsman.europa.eu/press/release.faces/en/3734/html.bookmark

Przejrzystość diet posłów do PE

Pewien maltański dziennikarz, którego wniosek o szczegółowe informacje na temat niektórych dodatków dla posłów do PE został odrzucony przez PE ze względu na ochronę danych, zwrócił się do Rzecznika Praw Obywatelskich. Po zbadaniu sprawy Rzecznik Praw Obywatelskich z zadowoleniem przyjął decyzję PE o opublikowaniu ogólnych informacji na temat dodatków dla posłów do PE na swojej stronie internetowej oraz o uznaniu, że opinia publiczna ma prawo wiedzieć, w jaki sposób posłowie do PE wydają pieniądze publiczne. Wyraził jednak ubolewanie, że PE zinterpretował prawo w sposób osłabiający zasadę przejrzystości i sprzeczny z niedawnym wyrokiem Sądu Pierwszej Instancji dotyczącym tej kwestii. http://www.ombudsman.europa.eu/press/release.faces/en/247/html.bookmark

Dyskryminacja językowa w projekcie UE

Niemiecka organizacja pozarządowa chciała uczestniczyć w projekcie pomocy zewnętrznej UE dla ofiar tortur. Zwróciła się do Rzecznika po tym, jak Komisja odmówiła przyjęcia wniosków w którymkolwiek z języków urzędowych UE. Zaproszenie do składania wniosków było ograniczone do języka angielskiego, francuskiego lub hiszpańskiego. Rzecznik skrytykował Komisję za dyskryminację językową. Według Rzecznika Praw Obywatelskich organizacje pozarządowe i inne stowarzyszenia mają prawo do używania dowolnego języka UE przy przesyłaniu dokumentów do instytucji UE. http://www.ombudsman.europa.eu/press/release.faces/en/240/html.bookmark