Urząd Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich został utworzony na mocy Traktatu z Maastricht (1992 r.). Pierwszy Rzecznik, Jacob Söderman, został wybrany przez Parlament w 1995 r. W 2003 r. zastąpił go profesor P. Nikiforos Diamandouros, a w 2013 r. Emily O'Reilly. Obecna Rzecznik Praw Obywatelskich, Teresa Anjinho, objęła urząd 27 lutego 2025 r.

Wymienione poniżej dokumenty historyczne dostarczają podstawowych informacji na temat procesu, który doprowadził do ustanowienia urzędu Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich.

Wykaz ten zawiera również akty prawne regulujące kwestie związane z powoływaniem Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich, jego rolą i stosunkami z instytucjami unijnymi w ujęciu ogólnym oraz z Parlamentem Europejskim w ujęciu szczegółowym – od chwili ustanowienia urzędu.Zawiera on również informacje na temat kluczowych wydarzeń, które miały jak dotąd decydujące znaczenie dla działalności instytucji.