Strasburg, 7 czerwca 2006 r.

Szanowny Panie,

W dniu 9 maja 2005 r. złożył Pan skargę do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczącą odmowy udzielenia Panu dostępu do dokumentu przez Europejski Bank Inwestycyjny („EBI”).

W dniu 19 maja 2005 r. przekazałem skargę prezesowi EBI, prosząc o wydanie opinii do dnia 31 sierpnia 2005 r.

Wobec braku odpowiedzi w dniu 19 września 2005 r. wysłałem do EBI przypomnienie. W związku z tym EBI poinformował mnie, że nie otrzymał mojego pisma z dnia 19 maja 2005 r. W związku z tym w dniu 21 września 2005 r. przekazałem EBI kopię tego pisma. Został Pan o tym poinformowany tego samego dnia.

EBI przesłał swoją opinię w dniu 18 października 2005 r. Przekazałem go Panu w dniu 21 października 2005 r. wraz z zaproszeniem do zgłaszania uwag, które przesłał Pan w dniu 28 listopada 2005 r.

W dniu 19 grudnia 2005 r. przedstawiłem EBI propozycję polubownego rozwiązania. Został Pan o tym poinformowany tego samego dnia.

EBI przesłał swoją opinię dotyczącą tego wniosku w dniu 31 stycznia 2006 r. Na podstawie tego pisma zrozumiałem, że EBI uznał, iż można udzielić publicznego dostępu do niektórych części odnośnego dokumentu oraz że zobowiązał się udzielić Panu prywatnego dostępu do niektórych dalszych części tego dokumentu. W dniu 6 lutego 2006 r. zwróciłem się do EBI o potwierdzenie, że moje rozumienie jest prawidłowe. W odpowiedzi z dnia 15 lutego 2006 r. EBI potwierdził, że moja interpretacja jego pisma jest prawidłowa.

W dniu 20 lutego 2006 r. przekazałem Panu pisma EBI z dnia 31 stycznia i 15 lutego 2006 r. z prośbą o przedstawienie uwag.

W dniu 28 lutego 2006 r. EBI przekazał mi dalsze informacje, które przekazałem Panu w dniu 2 marca 2006 r.

W dniu 30 marca 2006 r. przedstawił Pan swoje uwagi dotyczące odpowiedzi EBI na moją propozycję polubownego rozwiązania.

Piszę teraz, aby poinformować Cię o wynikach zapytań, które zostały złożone.

WNIOSEK

Kontekst

Zdaniem skarżącego, niemieckiego adwokata, okoliczności niniejszej sprawy są następujące:

Na początku lat 90. dwie spółki należące do międzynarodowej grupy (jedna ze Szwecji i jedna z Niemiec) wzięły udział w projekcie w Lesotho ("Projekt wodny Lesotho Highlands"), który był wspierany ze środków UE, w tym ze środków udostępnionych przez Europejski Bank Inwestycyjny ("EBI"). Przed udzieleniem odpowiednich zamówień obie firmy zatrudniły lokalnego konsultanta, który doradzał im w sprawie projektu i pomagał im w zdobyciu lokalnej wiedzy. Następnie ustalono, że konsultant ten, który doradzał również innym przedsiębiorstwom, działał w porozumieniu z szefem organu ds. zamówień publicznych w Lesotho i że co najmniej część środków wypłaconych konsultantowi przez niektórych jego klientów jako wynagrodzenie za doradztwo została przekazana instytucji zamawiającej. Szef organu ds. zamówień publicznych został następnie uznany przez sąd w Lesotho za winnego korupcji i skazany na karę pozbawienia wolności.

Grupa została poinformowana o domniemanej sprawie przekupstwa w 1998 r. i natychmiast i w pełni współpracowała z władzami Lesotho. W zamian za dobrowolne przekazanie informacji o projekcie grupa uzyskała immunitet od prokuratury od Dyrektora Prokuratury w Lesotho. Grupa prowadziła politykę zerowej tolerancji w odniesieniu do wszelkich form przekupstwa i korupcji.

W kwietniu 2000 r. Komisja Europejska i EBI postanowiły przeprowadzić kontrolę w tej sprawie. Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych („OLAF”) został poinformowany o tej kontroli. Na podstawie wniosków ze sprawozdania z audytu dochodzenie OLAF-u zostało zamknięte.

W czerwcu 2003 r. na podstawie nowych informacji OLAF wszczął nowe dochodzenie w tej sprawie, zwracając się do szwajcarskiego przedsiębiorstwa należącego do grupy.

W piśmie z dnia 16 września 2004 r. skarżący zwrócił się o dostęp do odpowiedniego sprawozdania z audytu ("sprawozdanie z audytu z 2000 r.")(1). Wniosek ten został złożony na podstawie przepisów EBI dotyczących publicznego dostępu do dokumentów (2) (zwanych dalej "przepisami").

Wobec braku odpowiedzi w dniu 2 listopada 2004 r. skarżący wysłał przypomnienie.

Pismem z dnia 3 grudnia 2004 r. EBI odrzucił wniosek, powołując się na art. 4 ust. 1 lit. v) regulaminu.

Skarga 1477/2005/GG (poufne)

W dniu 29 marca 2005 r. obecny skarżący złożył skargę na decyzję EBI do Rzecznika Praw Obywatelskich (skarga 1477/2005/GG - Poufne). Jednakże obecny skarżący wyraźnie stwierdził, że skarżącym w tej sprawie miał być jego klient, szwajcarskie przedsiębiorstwo. Art. 195 Traktatu WE stanowi, że skargę do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich może wnieść każdy obywatel UE lub każda osoba fizyczna lub prawna mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę statutową w UE. W związku z tym w dniu 2 maja 2005 r. Rzecznik Praw Obywatelskich odrzucił skargę, ponieważ skarżący nie należał do kategorii osób uprawnionych do składania skarg do Rzecznika Praw Obywatelskich zgodnie z art. 195 Traktatu WE.

W przedmiocie niniejszego zarzutu

W dniu 9 maja 2005 r. adwokat, który złożył skargę 1477/2005/GG, ponowił skargę, wskazując, że on sam powinien zostać uznany za skarżącego. Pismo to zostało zatem zarejestrowane jako nowa skarga (1776/2005/GG – poufne).

Skarżący twierdził, że EBI niesłusznie nie udzielił dostępu do swojego sprawozdania z audytu wewnętrznego dotyczącego projektu wodnego Lesotho Highlands, i twierdził, że należy udzielić takiego dostępu.

Zdaniem skarżącego art. 4 ust. 1 lit. v) zasad nie może być interpretowany tak szeroko, aby obejmował dochodzenia, które zostały już zakończone. Zdaniem skarżącego ochrona w każdym razie nie była już uzasadniona na podstawie treści danego dokumentu (art. 4 ust. 5 regulaminu).

Skarżący podkreślił, że ważne jest zrozumienie, jakie nowe dowody wyszły na jaw, uzasadniające wznowienie dochodzenia OLAF-u. Było to konieczne, aby pomóc grupie w samoobronie.

WNIOSEK

Opinia EBI

W swojej opinii EBI przedstawił następujące uwagi:

Art. 4 ust. 1 przepisów stanowił, że „odmawia się dostępu do całości lub części dokumentu, jeżeli jego ujawnienie naruszyłoby ochronę (...)

(v) cel inspekcji, dochodzeń i audytów”.

EBI działał zatem w pełnej zgodności ze swoimi przepisami. Ponadto skarżący nie wskazał w swoim pierwotnym wniosku żadnych powodów, dla których ochrona poufności zapewniona przez ten przepis powinna zostać cofnięta w niniejszej sprawie. Ponadto Rzecznik Praw Obywatelskich uznał w swoim projekcie zalecenia w sprawie 1126/2004/GG (Poufne)(3), że nieujawnianie sprawozdań z audytu było należycie uzasadnione. W rzeczywistości pełne ujawnienie sprawozdań z audytu poważnie utrudniłoby pomyślne przeprowadzenie takich dochodzeń.

Skarżący wskazał obecnie, jako powód wniosku o udzielenie dostępu, obecne dochodzenia prowadzone przez OLAF w odniesieniu do grupy dotyczącej projektu wodnego Lesotho Highlands. Zgodnie z przepisami dochodzenia, dochodzenia lub inne podobne działania prowadzone przez instytucje lub organy UE lub organy krajowe nie mogły zmienić systemu dostępu do niektórych poufnych dokumentów, takich jak niniejsze sprawozdanie z audytu. W związku z tym fakt, że OLAF prowadzi obecnie dochodzenie w sprawie tego samego projektu, nie stanowił ważnego powodu do przyznania dostępu w niniejszej sprawie. EBI w pełni współpracował z OLAF-em w przypadkach domniemanego niewłaściwego wykorzystania funduszy.

W celu zapewnienia maksymalnego możliwego poziomu przejrzystości w obecnych okolicznościach EBI ujawnił już publicznie wnioski z kontroli przeprowadzonej przez EBI w odniesieniu do projektu Lesotho w komunikacie prasowym wydanym w dniu 26 listopada 2000 r.

Biorąc pod uwagę, że podejście EBI było w pełni zgodne z przepisami, nie doszło do niewłaściwego administrowania.

Uwagi skarżącego

W swoich uwagach dotyczących opinii EBI skarżący przedstawił następujące uwagi:

Motywy przepisów odnosiły się do rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 30 maja 2001 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji (4) ("rozporządzenie 1049/2001"). Orzecznictwo sądów wspólnotowych dotyczące niniejszego rozporządzenia miało zatem również znaczenie dla wykładni przepisów. Zgodnie z tym orzecznictwem wyjątki od ogólnego prawa dostępu do dokumentów należy interpretować zawężająco.

Ponadto motyw 6 zasad stanowił, że EBI „pragnie, aby zgodnie z wymogami dobrej administracji mającymi zastosowanie do instytucji i organów wspólnotowych, w tym Banku, dokumenty były w jak największym stopniu publicznie dostępne”.

W sprawozdaniu z audytu z 2000 r. stwierdzono, że nie doszło do uchybień. Nie mógł on zatem zawierać żadnych dowodów ani dowodów, na które EBI mógłby się powołać w przyszłości, a nawet obecnie OLAF, przeciwko grupie. W świetle powyższego EBI nie ustalił, dlaczego ujawnienie tego sprawozdania miałoby zasadniczo zagrozić prowadzeniu dochodzeń. Zamiast opierać się na art. 4 ust. 1 lit. v) zasad, EBI powinien był wyjaśnić, dlaczego ujawnienie sprawozdania z audytu mogłoby naruszyć ochronę celu kontroli, dochodzeń i audytów.

W rzeczywistości, biorąc pod uwagę wnioski z zamkniętego dochodzenia, było jasne, że ujawnienie nie zaszkodziłoby w tym konkretnym przypadku EBI. Należy przynajmniej ujawnić te części sprawozdania, które w żaden sposób nie mogą być szkodliwe dla przyszłych dochodzeń, w szczególności dowody oczyszczające grupę z zarzutów. Komunikat prasowy EBI zawiera jedynie streszczenie projektu i bardzo ogólne wnioski.

Artykuł 2 ust. 3 regulaminu wyraźnie stanowił, że nie ma potrzeby uzasadniania wniosku o udzielenie dostępu do dokumentu. Twierdzenie EBI, zgodnie z którym skarżący nie podał żadnego powodu, dla którego ochrona poufności powinna zostać cofnięta w niniejszej sprawie, jest zatem pozbawione znaczenia. Przeciwnie, do EBI należało wyjaśnienie, w jaki sposób ujawnienie sprawozdania mogłoby być dla niego szkodliwe. Fakt, że obecne dochodzenie zostało przeprowadzone przez inną instytucję, nie był powodem odmowy ujawnienia.

Jeżeli niektóre części sprawozdania zawierały informacje poufne, których nie można było ujawnić ze względu na obowiązek zachowania poufności wobec osób trzecich, zwrócono się o kopię przestarzałej wersji sprawozdania.

SKUTKI OMBUDSMANA DO OSIĄGNIĘCIA PRZYJAZNEGO ROZWIĄZANIA

Propozycja Rzecznika Praw Obywatelskich dotycząca polubownego rozwiązania

Po dokładnym rozważeniu opinii EBI i uwag skarżącego Rzecznik nie był przekonany, że EBI odpowiednio zareagował na argumenty skarżącego.

Stanowisko to opierało się na następujących przesłankach:

1. Właściwe wydawało się zajęcie się szeregiem wstępnych kwestii przed zbadaniem zarzutów i twierdzeń skarżącego.
2. Artykuł 255 Traktatu WE ustanawia prawo publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji oraz stanowi, że ogólne zasady i ograniczenia regulujące to prawo powinny być określane przez prawodawcę wspólnotowego. Zasady te są określone w rozporządzeniu (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 30 maja 2001 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji (5) ("rozporządzenie 1049/2001"). We wspólnej deklaracji opublikowanej wkrótce po przyjęciu niniejszego rozporządzenia (6) Parlament Europejski, Rada i Komisja uzgodniły, że agencje i podobne organy utworzone przez prawodawcę wspólnotowego powinny posiadać zasady dostępu zgodne z zasadami określonymi w rozporządzeniu 1049/2001. Wezwali również pozostałe instytucje i organy wspólnotowe do przyjęcia wewnętrznych przepisów dotyczących publicznego dostępu, uwzględniających zasady i ograniczenia określone w rozporządzeniu 1049/2001. Okoliczności te zostały wymienione w motywach 3 i 4 regulaminu.
   W motywie 6 swoich zasad EBI zauważył, że art. 255 Traktatu WE i rozporządzenie 1049/2001 mają zastosowanie wyłącznie do trzech wyżej wymienionych instytucji. EBI kontynuował jednak, stwierdzając, że „pragnie, aby zgodnie z wymogami dobrej administracji mającymi zastosowanie do instytucji i organów wspólnotowych, w tym do Banku, dokumenty były w jak największym stopniu publicznie dostępne”. Motyw 7 zasad stanowi, że EBI postanowił zatem dokonać przeglądu swoich przepisów dotyczących publicznego dostępu do dokumentów „w celu uwzględnienia zasad i ograniczeń określonych w wyżej wymienionym rozporządzeniu (WE) nr 1049/2001, w zakresie, w jakim nie zagraża to pełnemu wykonywaniu jego zadań jako instytucji finansowej określonych w traktacie [WE]”.
3. W świetle tych stwierdzeń Rzecznik uznał, że orzecznictwo sądów wspólnotowych dotyczące rozporządzenia 1049/2001 ma również znaczenie dla interpretacji zasad EBI, przynajmniej w zakresie, w jakim zasady te nie zawierają przepisów różniących się od tych zawartych w rozporządzeniu 1049/2001, oraz że „nie może to utrudniać pełnego wykonywania jego zadań jako instytucji finansowej określonych w traktacie [WE]”.
   Rzecznik Praw Obywatelskich zauważył, że z orzecznictwa sądów wspólnotowych dotyczącego rozporządzenia 1049/2001 (1) wynika, że wyjątki od ogólnego prawa dostępu do dokumentów mają być stosowane i interpretowane w sposób zawężający (7), (2) że dana instytucja, w przypadku gdy odmawia dostępu, musi ocenić w każdym indywidualnym przypadku, czy dany dokument wchodzi w zakres przewidzianych wyjątków (8) oraz (3), że należy rozważyć możliwość udzielenia częściowego dostępu do informacji nieobjętych odpowiednimi wyjątkami (9). W świetle powyższych rozważań Rzecznik Praw Obywatelskich uznał, że zasady te są również ważne w zakresie, w jakim należy zbadać decyzje w sprawie wniosków o dostęp na podstawie przepisów EBI.
4. Rzecznik Praw Obywatelskich zauważył, że art. 4 ust. 1 lit. v) przepisów przewiduje odmowę dostępu, jeżeli ujawnienie naruszyłoby ochronę celu kontroli, dochodzenia i audytu, podczas gdy odpowiedni przepis rozporządzenia 1049/2001 (art. 4 ust. 2 tiret drugie) zawiera zastrzeżenie „chyba że za ujawnieniem przemawia nadrzędny interes publiczny”. Zgodnie z wykładnią literalną wydaje się zatem, że przepisy te uzasadniają odrzucenie wniosku o udzielenie dostępu nawet w przypadku istnienia nadrzędnego interesu publicznego przemawiającego za ujawnieniem. Biorąc jednak pod uwagę, że skarżący nie odniósł się do istnienia takiego interesu publicznego w ujawnieniu w przedmiotowej sprawie, Rzecznik uznał, że nie ma potrzeby dalszego omawiania tej kwestii w tym kontekście.
5. W odniesieniu do zarzutu i twierdzenia skarżącego Rzecznik Praw Obywatelskich zauważył, że EBI oparł się na art. 4 ust. 1 lit. v) zasad. Zgodnie z tym przepisem „odmawia się dostępu do całości lub części dokumentu”, jeżeli jego ujawnienie „podważyłoby ochronę (...) celu kontroli, dochodzenia i audytu”. Biorąc pod uwagę, że wniosek o udzielenie dostępu dotyczył sprawozdania z audytu, przepis ten był rzeczywiście istotny.
6. W swojej opinii EBI stwierdził, że skarżący nie przedstawił „żadnych powodów, dla których ochrona poufności zapewniona przez ten przepis powinna zostać cofnięta w niniejszej sprawie”. Jednakże, jak słusznie zauważył skarżący, art. 2 ust. 3 zasad stanowi wyraźnie, że nie ma potrzeby uzasadniania wniosku o udzielenie dostępu do dokumentu. Ponadto z wyżej wymienionego orzecznictwa wynika, że do zainteresowanej instytucji należy wykazanie, iż wyjątek od prawa dostępu, na który instytucja ta zamierzała się powołać, ma rzeczywiście zastosowanie. W zakresie, w jakim opinię EBI należy interpretować jako wymagającą od skarżącego wykazania, że miał prawo zapoznać się ze sprawozdaniem oraz że art. 4 ust. 1 lit. v) zasad nie ma zastosowania do odpowiedniego dokumentu, Rzecznik uznał, że będzie ona oparta na błędnej interpretacji zasad.
7. W swoich uwagach skarżący wskazał, że w sprawozdaniu z audytu z 2000 r. stwierdzono brak uchybień. W opinii skarżącego sprawozdanie to nie mogło zatem zawierać żadnych dowodów ani dowodów, które mogłyby zostać wykorzystane przez EBI w przyszłości, a nawet obecnie przez OLAF, przeciwko grupie. W świetle powyższego skarżący stwierdził, że EBI nie ustalił, w jaki sposób ujawnienie tego sprawozdania mogłoby naruszyć ochronę celów kontroli, dochodzeń i audytów.
8. Rzecznik uznał, że przydatne jest rozróżnienie dwóch aspektów, a mianowicie tego, czy ujawnienie odpowiedniego dokumentu może mieć negatywne konsekwencje, o których mowa w art. 4 ust. 1 lit. v) zasad (1) w odniesieniu do wszelkich nowych kontroli, dochodzeń i audytów lub (2) w odniesieniu do audytu, który doprowadził do przyjęcia sprawozdania z audytu z 2000 r.
9. W odniesieniu do pierwszego z tych dwóch aspektów Rzecznik Praw Obywatelskich zauważył, że EBI rzeczywiście nie wyjaśnił, w jaki sposób ujawnienie odnośnego sprawozdania mogłoby naruszyć ochronę celu wszelkich nowych kontroli, dochodzeń i audytów, takich jak nowe dochodzenie wszczęte przez OLAF w 2003 r. Należy zauważyć, że sam OLAF postanowił zamknąć swoje pierwsze dochodzenie w świetle wniosków zawartych w sprawozdaniu z audytu z 2000 r. W tych okolicznościach trudno było na pierwszy rzut oka dostrzec, w jaki sposób ujawnienie dowodów ewentualnie zawartych w niniejszym sprawozdaniu z audytu mogłoby wpłynąć na każdą nową inspekcję, dochodzenie lub audyt. Rzecznik uznał, że można bezpiecznie założyć, że gdyby istniały namacalne dowody naruszeń w odniesieniu do klienta skarżącego lub powiązanych z nim przedsiębiorstw, OLAF nie zakończyłby pierwszego dochodzenia, ale kontynuował je.
10. W odniesieniu do drugiego z wyżej wymienionych aspektów należy zauważyć, że Rzecznik Praw Obywatelskich przyznał już (10), że ochrona przyznana na mocy art. 4 ust. 1 lit. v) przepisów niekoniecznie była dostępna tylko do czasu zakończenia odpowiedniej kontroli, dochodzenia lub audytu. Nie oznaczało to jednak, że w każdym przypadku można było odmówić dostępu do sprawozdań z audytu, niezależnie od czasu, jaki upłynął od przeprowadzenia audytu.
11. W swojej skardze skarżący argumentował, że art. 4 ust. 1 lit. v) przepisów nie może być interpretowany tak szeroko, aby obejmował dochodzenia, które zostały już zakończone. Zdaniem skarżącego ochrona w każdym razie nie była już uzasadniona na podstawie treści danego dokumentu (art. 4 ust. 5 regulaminu).
12. Rzecznik zauważył, że EBI nie odniósł się do tych argumentów. W tym kontekście należało wziąć pod uwagę fakt, że dokument, którego dotyczył wniosek skarżącego, został sporządzony około czterech lat przed złożeniem wniosku o udzielenie dostępu. Nie było zatem od razu oczywiste, że odmowa ujawnienia tego dokumentu jest nadal konieczna, aby uniknąć naruszenia ochrony audytu przeprowadzonego przez EBI.
13. W swojej opinii EBI stwierdził, że „pełne” ujawnienie sprawozdań z audytu poważnie utrudniłoby pomyślne przeprowadzenie takich dochodzeń. Rzecznik stwierdził jednak, że EBI nie rozważył możliwości udzielenia częściowego dostępu do odpowiedniego dokumentu. Warto przypomnieć, że sam art. 4 ust. 1 lit. v) przepisów stanowi, że może zaistnieć konieczność odmowy dostępu do „całego dokumentu lub jego części” (podkreślenie dodane), i w związku z tym podkreśla potrzebę rozważenia możliwości udzielenia częściowego dostępu. W tym kontekście należy ponadto zauważyć, że skarżący wskazał w swoich uwagach, że częściowy dostęp byłby dla niego możliwy do zaakceptowania, gdyby niektóre części sprawozdania zawierały informacje poufne, których nie można było ujawnić ze względu na obowiązek zachowania poufności wobec osób trzecich. Skarżący podkreślił, że co najmniej te części sprawozdania, które w żaden sposób nie mogą być szkodliwe dla przyszłych dochodzeń, powinny zostać ujawnione, w szczególności dowody oczyszczające grupę z zarzutów.
14. W związku z powyższym Rzecznik doszedł do wstępnego wniosku, że odmowa udzielenia przez EBI dostępu lub częściowego dostępu do jego sprawozdania z audytu wewnętrznego przyjętego w 2000 r. może stanowić niewłaściwe administrowanie.

Art. 3 ust. 5 Statutu Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich zobowiązuje Rzecznika do poszukiwania, w miarę możliwości, rozwiązania we współpracy z zainteresowaną instytucją w celu wyeliminowania przypadku niewłaściwego administrowania i usatysfakcjonowania skarżącego.

W związku z tym Rzecznik Praw Obywatelskich przedstawił następującą propozycję polubownego rozwiązania dla EBI:

EBI mógłby ponownie rozpatrzyć wniosek skarżącego o dostęp do jego sprawozdania z audytu wewnętrznego przyjętego w 2000 r.

Odpowiedź EBI na wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich
Pismo EBI z dnia 31 stycznia 2006 r.

W odpowiedzi z dnia 31 stycznia 2006 r. EBI przedstawił następujące uwagi:

Skarżący twierdził, że w sprawozdaniu z audytu z 2000 r. stwierdzono brak uchybień. Nie taki był wniosek płynący z tego sprawozdania. W rzeczywistości w sprawozdaniu z audytu z 2000 r. stwierdzono, że nie doszło do bezpośredniego lub szczególnego nadużycia funduszy EBI oraz że nie można udowodnić pośredniego niewłaściwego wykorzystania funduszy EBI.

EBI formalnie zwrócił się do OLAF-u z pytaniem, czy ujawnienie sprawozdania z audytu z 2000 r. może podważyć toczące się dochodzenie. OLAF odpowiedział, że tak nie jest.

Zdaniem EBI ochrona przewidziana w art. 4 ust. 1 lit. v) przepisów dotyczyła nie tylko trwających kontroli, dochodzeń i audytów, ale także ich celu. W przypadku EBI sprawozdania z kontroli były z definicji przeznaczone wyłącznie do celów zarządzania wewnętrznego. Podobnie jak w przypadku opinii prawnych, powinny one korzystać z tego samego poziomu uprzywilejowania, co wyłącznie do użytku wewnętrznego.

Ponadto sprawozdanie z audytu z 2000 r. zawierało informacje o charakterze handlowym dotyczące osób trzecich. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ppkt (vi) regulaminu EBI był prawnie zobowiązany do ochrony poufności takich informacji.

W związku z tym nie można było przewidzieć pełnego ujawnienia sprawozdania.

Jednakże po dalszych rozważaniach i w duchu dobrej współpracy EBI był skłonny udzielić skarżącemu częściowego dostępu do sprawozdania z audytu z 2000 r., w tym do sekcji dotyczących grupy. EBI utrzymywał jednak, że sekcji tych nie można uznać za podlegające ujawnieniu publicznemu.

Służby EBI określiły już, które części dokumentu można ujawnić zgodnie z ogólnym, pozytywnym podejściem EBI do przejrzystości, jednak bez uszczerbku dla nieodłącznego przywileju sprawozdań z audytu wewnętrznego. W związku z tym załączono „Podsumowanie i wnioski” ze sprawozdania z audytu z 2000 r., w którym usunięto nazwiska osób i nazwy spółek. Ponadto EBI zobowiązał się prywatnie do ujawnienia skarżącemu sekcji dotyczących grupy.

Pismo Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 6 lutego 2006 r.

Rzecznik zrozumiał na podstawie tego pisma, że EBI (1) uznał, że można udzielić publicznego dostępu do fragmentów sprawozdania z audytu załączonego do jego odpowiedzi z dnia 31 stycznia 2006 r. oraz (2) zobowiązał się do udzielenia skarżącemu prywatnego dostępu do niektórych dalszych sekcji sprawozdania z audytu. W dniu 6 lutego 2006 r., aby uniknąć ryzyka nieporozumień, Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do EBI z prośbą o potwierdzenie, że taka interpretacja jest prawidłowa.

Odpowiedź EBI z dnia 15 lutego 2006 r.

W odpowiedzi z dnia 15 lutego 2006 r. EBI potwierdził prawidłową interpretację Rzecznika Praw Obywatelskich.

Kolejne pismo EBI z dnia 28 lutego 2006 r.

W dniu 28 lutego 2006 r. EBI poinformował Rzecznika Praw Obywatelskich, że udzielił skarżącemu prywatnego dostępu do niektórych sekcji sprawozdania z audytu z 2000 r. EBI wyraził nadzieję, że jest to w pełni zgodne z propozycją Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczącą polubownego rozwiązania. Podkreśliła jednak również wyjątkowy charakter tego ujawnienia.

Uwagi skarżącego

W swoich uwagach skarżący wskazał, że jest wdzięczny za dostęp udzielony przez EBI. Skarżący dodał, że zakładając, iż stanowi to pełne ujawnienie elementów sprawozdania z audytu z 2000 r. odnoszących się do grupy, nie zaproponował żadnych dalszych uwag.

DECYZJA

1 Zarzut nieudzielenia dostępu do dokumentu

1.1 Skarżący, niemiecki prawnik, reprezentuje spółkę międzynarodowej grupy. Dwa inne przedsiębiorstwa z tej grupy były zaangażowane w projekt w Lesotho, który został częściowo sfinansowany przez UE. W 2000 r. Europejski Bank Inwestycyjny („EBI”) przeprowadził audyt w tej sprawie, który doprowadził do sporządzenia sprawozdania z audytu. Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych („OLAF”) został poinformowany o tej kontroli. Na podstawie wniosków ze sprawozdania z audytu EBI dochodzenie OLAF-u zostało zamknięte.

W czerwcu 2003 r. na podstawie nowych informacji OLAF wszczął nowe dochodzenie w tej sprawie.

W piśmie z dnia 16 września 2004 r. skarżący zwrócił się do EBI o dostęp do odpowiedniego sprawozdania z audytu (11). Wniosek ten został złożony na podstawie przepisów EBI dotyczących publicznego dostępu do dokumentów (12) (zwanych dalej „przepisami”). Pismem z dnia 3 grudnia 2004 r. EBI odrzucił wniosek, powołując się na art. 4 ust. 1 lit. v) regulaminu. Zgodnie z tym przepisem „odmawia się dostępu do całości lub części dokumentu, jeżeli jego ujawnienie naruszyłoby ochronę (...) celu kontroli, dochodzenia i audytu”.

1.2 W dniu 9 maja 2005 r. skarżący zwrócił się do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich, który wszczął dochodzenie. W swojej opinii EBI podtrzymał swoje stanowisko, zgodnie z którym nie można w żaden sposób udzielić dostępu do odnośnego dokumentu. W swoich uwagach dotyczących tej opinii skarżący podkreślił, że jeżeli niektóre części sprawozdania nie mogą zostać ujawnione ze względu na obowiązek zachowania poufności wobec osób trzecich, należy udzielić częściowego dostępu.

1.3 W dniu 19 grudnia 2005 r. Rzecznik Praw Obywatelskich przedstawił EBI propozycję polubownego rozwiązania, proponując, aby EBI ponownie rozpatrzył wniosek skarżącego o udzielenie dostępu.

1.4 W odpowiedzi z dnia 31 stycznia 2006 r. EBI wyjaśnił, że nie można było przewidzieć pełnego ujawnienia sprawozdania. Dodała jednak, że po dalszej analizie i w duchu dobrej współpracy (1) uznała, że można udzielić publicznego dostępu do niektórych fragmentów sprawozdania z audytu (które załączyła do swojej odpowiedzi) oraz (2) zobowiązała się do udzielenia skarżącemu prywatnego dostępu do niektórych dalszych sekcji sprawozdania z audytu. W dniu 28 lutego 2006 r. EBI poinformował Rzecznika Praw Obywatelskich o przekazaniu dalszych części sprawozdania z audytu skarżącemu.

1.5 W swoich uwagach skarżący wskazał, że jest wdzięczny za dostęp udzielony przez EBI. Skarżący dodał, że zakładając, iż stanowi to pełne ujawnienie elementów sprawozdania z audytu z 2000 r. odnoszących się do grupy, nie zaproponował żadnych dalszych uwag.

1.6 Rzecznik z zadowoleniem odnotowuje, że EBI udzielił skarżącemu dostępu do tych części sprawozdania z audytu, które były dla niego interesujące. Warto zauważyć, że Rzecznik bardzo docenia konstruktywne i oparte na współpracy podejście EBI do przedmiotowej sprawy. Rzecznik uważa ponadto, że innowacyjny sposób, w jaki EBI zastosował się do wniosku skarżącego o udzielenie dostępu, przy jednoczesnej ochronie uzasadnionych interesów osób trzecich, mógłby służyć jako wzór dla przyszłych spraw.

2 Wnioski

Z inicjatywy Rzecznika Praw Obywatelskich wydaje się, że EBI i skarżący uzgodnili polubowne rozwiązanie skargi. W związku z tym Rzecznik Praw Obywatelskich zamyka sprawę.

Prezes Europejskiego Banku Inwestycyjnego również zostanie poinformowany o tej decyzji.

Z poważaniem,

 

P. Nikiforos DIAMANDOUROS

---

(1) Skarżący zwrócił się również do OLAF-u o dostęp do jego akt. Rozpatrzenie tego wniosku doprowadziło do złożenia skargi przeciwko OLAF-owi (skarga 1777/2005/GG – poufne).

(2) Dz.U. 2002, C 292, s. 10.

(3) Wersja tego tekstu nieopatrzona klauzulą poufności jest dostępna na stronie internetowej Rzecznika Praw Obywatelskich (http://www.euro-ombudsman.eu.int).

(4) Dz.U. L 145, s. 43.

(5) Dz.U. L 145, s. 43.

(6) Dz.U. L 173, s. 5.

(7) Zob. np. sprawa T-84/03 Turco przeciwko Radzie, wyrok z dnia 23 listopada 2004 r., pkt 60.

(8) Zob. na przykład wyrok z 2000 r. w sprawach połączonych C-174/98 P i C-189/98 P Niderlandy i Van Der Wal przeciwko Komisji, Rec. s. I-1, pkt 24.

(9) Zob. sprawa C-353/01 P Mattila przeciwko Komisji, wyrok z dnia 22 stycznia 2004 r., pkt 30.

(10) W swoim projekcie zalecenia w sprawie 1126/2004/GG (Poufne) z dnia 28 lutego 2005 r. (pkt 3.15).

(11) Skarżący zwrócił się również do OLAF-u o dostęp do jego akt. Rozpatrzenie tego wniosku doprowadziło do złożenia skargi przeciwko OLAF-owi (skarga 1777/2005/GG – poufne).

(12) Dz.U. 2002, C 292, s. 10.