Szanowna Pani!

W dniu 15 listopada 2000 r. złożył Pan skargę do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich przeciwko Komisji Europejskiej dotyczącą Pańskiego stosunku pracy w ramach umowy o świadczenie usług między Wspólnotą Europejską reprezentowaną przez Komisję Europejską a Cohausz Hannig Dawidowicz & Partner, Patent- und Rechtsanwalts-Kanzlei. Niniejsza umowa o świadczenie usług została zawarta w dniu 15 lipca 1998 r. w celu realizacji usługi mającej na celu pomoc uczestnikom wspólnotowych działań w zakresie badań i rozwoju technologicznego w radzeniu sobie z kwestiami własności intelektualnej (IPR Helpdesk).

W dniu 20 grudnia 2000 r. przekazałem skargę przewodniczącemu Komisji Europejskiej. W dniu 13 grudnia 2000 r. przesłał Pan kolejne dokumenty, które przekazałem Komisji Europejskiej. Komisja przesłała swoją opinię w dniu 15 marca 2001 r. Przekazałem go Panu wraz z zaproszeniem do przedstawienia uwag, które przesłał Pan w dniu 30 kwietnia 2001 r. W dniu 18 października 2001 r. przekazałem Pańskie uwagi Komisji z prośbą o dokonanie przeglądu dodatkowych informacji przedstawionych przez Pana w uwagach dotyczących domniemanych nieprawidłowości finansowych ze strony Eupat oraz, w razie konieczności, o przedstawienie opinii uzupełniającej. W dniu 7 grudnia 2001 r. Komisja przesłała Panu opinię uzupełniającą, którą przekazała Panu w celu przedstawienia uwag. W dniu 27 lutego 2002 r. przesłał Pan swoje uwagi dotyczące uzupełniającej opinii Komisji.

Piszę teraz, aby poinformować Cię o wynikach zapytań, które zostały złożone.

WNIOSEK

Według skarżącego stan faktyczny przedstawia się następująco. W dniu 15 lipca 1998 r. Wspólnota Europejska reprezentowana przez Komisję Europejską oraz Cohausz Hannig Dawidowicz & Partner, Patent- und Rechtsanwalts-Kanzlei zawarły umowę o świadczenie usług w zakresie realizacji usługi pomocy uczestnikom wspólnotowych działań badawczo-rozwojowych w zakresie własności intelektualnej (IPR Helpdesk). Wykonawcę Cohausz Hannig Dawidowicz & Partner Patent- und Rechtsanwalts-kanzlei wspomaga dwóch partnerów, z których jednym jest Eupat S.à.r.l. (zwany dalej "Eupat"), z siedzibą w Luksemburgu. Skarżący był zatrudniony jako recepcjonista w Eupat na podstawie umowy o pracę z dnia 3 maja 1999 r. między Eupat a skarżącym.

Skarżąca twierdzi, że została zatrudniona jako recepcjonistka, z wynagrodzeniem niższym niż wynagrodzenie jej kolegów, którzy są sekretarkami, chociaż kierownik Eupat wymaga od niej świadczenia takiej samej pracy jak sekretarka. W dniu 8 września 2000 r. skarżąca skontaktowała się z Komisją i poinformowała ją, że kierownik Eupat zażądał od niej podpisania „załącznika”, zgodnie z którym zrzeknie się ona swoich praw socjalnych, podczas gdy umowa z Komisją zobowiązuje kierownika do przestrzegania przepisów socjalnych obowiązujących w Luksemburgu. Po powiadomieniu o tym Komisji nie podjęto żadnych działań następczych. Komisja nie uznała za stosowne zajęcia stanowiska ani podjęcia interwencji w celu wyjaśnienia takiej wątpliwej sytuacji. Ponadto skarżący twierdzi, że żona kierownika otrzymywała wynagrodzenie, finansowane przez Komisję Europejską, za fikcyjne zatrudnienie.

W dniu 29 września 2000 r. Komisja poinformowała skarżącą, że jej pismo wraz z załącznikami zostało przekazane Służbie Prawnej Komisji Europejskiej. Do dnia 15 listopada 2000 r. nie otrzymała ona odpowiedzi Komisji.

Skarżący podnosi następujące zarzuty i zarzuty:

1) Skarżąca twierdzi, że została zatrudniona jako recepcjonistka, z wynagrodzeniem niższym niż sekretarka. Skarżąca domaga się zmiany stanowiska i wypłaty różnicy w wynagrodzeniu wraz z odsetkami.

2) Skarżąca twierdzi, że Komisja Europejska nie podjęła działań następczych w związku z jej pismem z dnia 8 września 2000 r.

3) Skarżący zarzuca nieprawidłowości finansowe w Eupat.

WNIOSEK

Opinia Komisji

W swojej opinii Komisja przedstawiła następujące uwagi:

W ramach działań wspierających innowacje w dniu 15 lipca 1998 r. zawarto umowę o świadczenie usług z Cohausz Hannig Dawidowicz & Partner, Patent- und Rechtsanwalts-Kanzlei na realizację usługi pomocy uczestnikom wspólnotowych działań badawczo-rozwojowych w zakresie własności intelektualnej (IPR-Helpdesk).

Niniejsza umowa podlega aneksowi podpisanemu dnia 10 sierpnia 2000 r. Zgodnie z niniejszym aneksem w wykonywaniu swoich zadań umownych wykonawca korzysta z pomocy dwóch partnerów, z których jednym jest Eupat, z siedzibą w Luksemburgu.

Zdaniem Komisji kwestie poruszone przez skarżącego można podzielić na dwie grupy:

I – Wniosek o zmianę kwalifikacji zawodowych i wypłatę różnicy w wynagrodzeniu wraz z odsetkami

Skarżący jest zatrudniony przez Eupat, spółkę posiadającą osobowość prawną ustanowioną w Wielkim Księstwie Luksemburga i podlegającą jego prawu i jurysdykcji. W związku z tym nie istnieje bezpośredni związek umowny między skarżącym a Komisją Europejską. Eupat jest jednym z partnerów innej spółki, Cohausz Hanning Dawidowicz & Partner, Patent- und Rechtsanwalts-Kanzlei, z siedzibą w Düsseldorfie, która podpisała umowę ze Wspólnotą Europejską, reprezentowaną przez Komisję Europejską, na wdrożenie usługi wsparcia w dziedzinie praw własności intelektualnej (IPR Helpdesk) dla uczestników wspólnotowych działań badawczych. Będąc pracownikiem innego podmiotu prawnego, wykonywanie uprawnień przysługujących zwykle pracodawcom w stosunku do ich pracowników na mocy odpowiednich przepisów należy do pracodawcy, Eupat, a nie do Komisji Europejskiej, z którą skarżący nie ma związku umownego ani ustawowego. Potwierdza to również art. 2.1.2 załącznika II do wyżej wymienionej umowy, który stanowi, że „Obowiązek przestrzegania przepisów dotyczących bezpieczeństwa w miejscu pracy, godzin pracy i wszystkich innych odpowiednich przepisów spoczywa wyłącznie na wykonawcy.” Przekwalifikowanie stanowiska skarżącej i wypłacenie różnicy w jej wynagrodzeniu z mocą wsteczną wraz z odsetkami, zgodnie z wnioskiem, wykracza poza uprawnienia Komisji.

II - Brak decyzji lub stanowiska Komisji

W piśmie do służb Komisji z dnia 8 września 2000 r. skarżąca zgłosiła szereg zarzutów dotyczących uchybień wobec pracodawcy, co stanowiłoby naruszenie odpowiednich przepisów prawa pracy i prawa socjalnego. Służby Komisji odpowiedziały na to pismo w dniu 29 września 2000 r., potwierdzając otrzymanie skargi i informując skarżącą, że jej sprawa została przedstawiona do konsultacji prawnej przez właściwe służby dyrekcji generalnej. Skarżącą poinformowano ponadto, że będzie na bieżąco informowana o wszelkich możliwych działaniach następczych podjętych w związku z przedmiotową sprawą. W następstwie powyższego pisma służby Komisji skierowały do kierownika Eupat pismo z prośbą o wyjaśnienie niektórych aspektów związanych z umowami o pracę wiążącymi Eupat i jego pracowników oraz o zwrócenie uwagi na konieczność przestrzegania luksemburskich przepisów ustawowych i wykonawczych przy wykonywaniu zadań powierzonych w ramach umowy IPR-Helpdesk oraz na fakt, że nie powinno być rozbieżności między funkcją opisaną w umowie o pracę zatrudnionych pracowników a odpowiadającą jej funkcją w umowie podpisanej z Komisją.

W następstwie pierwszej odpowiedzi udzielonej przez kierownika w dniu 23 listopada 2000 r., której Komisja nie uznała za w pełni zadowalającą, służby Komisji skierowały do niego w dniu 15 grudnia 2000 r. drugie pismo, w którym domagały się pisemnego potwierdzenia, co następuje:

„-umowy o pracę wiążące Eupat oraz wszystkich jego byłych i obecnych pracowników były w pełni przestrzegane i przestrzegały luksemburskich przepisów ustawowych i wykonawczych”.

„- opis funkcji i tytuł we wszystkich umowach o pracę Eupat są identyczne z opisem i tytułem podanym w umowach wiążących CHDP z Komisją Europejską.”

Pismem z dnia 28 grudnia 2000 r. zarządzający potwierdził na piśmie oba te oświadczenia.

W piśmie z dnia 16 listopada 2000 r. skierowanym do skarżącego służby Komisji poinformowały również, że nawet jeśli Komisja Europejska nie jest stroną żadnego postępowania sądowego dotyczącego zobowiązań pracodawcy, jest jednak zainteresowana jego wynikami ze względu na konsekwencje, jakie może to mieć dla zobowiązań umownych wykonawcy wobec Komisji.

Nie należy zatem twierdzić, że pracownicy Komisji, których to dotyczy, nie podjęli działań następczych w związku z pismem skarżącego z dnia 8 września 2000 r.

Zgodnie ze stanowiskiem Komisji, które ze względu na charakter podniesionych kwestii zostało dopiero niedawno przekazane skarżącemu, ewentualne roszczenia, jakie skarżący może mieć wobec pracodawcy na podstawie zawartej między nimi umowy o pracę, należy rozstrzygnąć przed właściwymi organami i jurysdykcjami luksemburskimi, zgodnie z odpowiednimi przepisami ustawowymi i wykonawczymi.

Potwierdza to porada udzielona skarżącemu przez luksemburską „Inspection du Travail et des Mines”, do której skarżący odniósł się również w podobny sposób. Według luksemburskiego organu do sądów należy ocena sytuacji w zakresie zatrudnienia oraz, w stosownych przypadkach, zmiana kwalifikacji umowy o pracę i przyznanie wszelkich odszkodowań uznanych za uzasadnione. Wydaje się, że sama skarżąca podziela to podejście, gdy w piśmie z dnia 8 września 2000 r. skierowanym do Komisji wspomina, że skierowała pismo do właściwych władz luksemburskich i z niecierpliwością oczekuje na spotkanie ze swoim adwokatem w celu wszczęcia niezbędnego postępowania sądowego.

Jeżeli chodzi o zarzut dotyczący fikcyjnego zatrudnienia żony kierownika, skarżący nie przedstawia żadnych dowodów na poparcie tego twierdzenia, co umożliwiłoby Komisji udzielenie właściwej odpowiedzi.

W związku z powyższym Komisja uważa, że konflikt między skarżącą a jej pracodawcą powinien zostać rozstrzygnięty przed właściwymi organami i jurysdykcjami Luksemburga, ale zastrzega sobie prawo do podjęcia wszelkich odpowiednich środków wobec jej wykonawców w przypadku zweryfikowania wszelkich nieprawidłowości przez właściwe organy.

Oczywiste jest, że nie stoi to na przeszkodzie podjęciu w międzyczasie odpowiednich kroków w ramach umowy z Eupat, takich jak audyt lub inna kontrola, w celu oceny ścisłego przestrzegania zobowiązań umownych przez zainteresowanych wykonawców.

Uwagi skarżącego

Skarżąca uważnie zapoznała się z wnioskiem Komisji, że konflikt między skarżącą a jej pracodawcą powinien zostać rozstrzygnięty przed właściwymi organami i jurysdykcjami Luksemburga. Skarżąca utrzymywała jednak, że na liście pracowników Eupat jest wymieniona w kategorii „sekretarzy”, ale na odcinkach wynagrodzenia jest sklasyfikowana jako „recepcjonistka”. Skarżący przedstawił dodatkowe informacje na temat domniemanych nieprawidłowości w Eupat. Te dodatkowe informacje na temat domniemanych nieprawidłowości finansowych zostaną przekazane Komisji z prośbą o informowanie Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich o ewentualnych działaniach następczych podjętych w tej sprawie.

Dalsze zapytania

Po dokładnym rozważeniu opinii Komisji i uwag skarżącego okazało się, że konieczne są dalsze dochodzenia. W związku z tym Rzecznik przekazał Komisji uwagi skarżącego wraz z wnioskiem o dokonanie przeglądu dodatkowych informacji przedstawionych przez skarżącego w jego uwagach dotyczących domniemanych nieprawidłowości finansowych Eupat oraz, w razie potrzeby, o wydanie opinii uzupełniającej.

Opinia uzupełniająca Komisji

Według Komisji skarżący nie przedstawił żadnych dowodów na poparcie twierdzenia Eupat o nieprawidłowościach finansowych. Materiały przedstawione przez skarżącą w jej uwagach w żaden sposób nie dowodzą istnienia stosunku pracy Eupat i żony kierownika, nie mówiąc już o tym, że taki stosunek jest fikcyjnym stosunkiem finansowanym przez Komisję Europejską. Komisja wskazała, że Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) poinformował o wszczęciu dochodzenia w dniu 21 marca 2001 r.

Ponadto Komisja stwierdziła, że uwagi skarżącego i załączone do nich dokumenty nie uzasadniają żadnej zmiany jego stanowiska, jak stwierdzono w jego poprzedniej opinii skierowanej do Rzecznika Praw Obywatelskich.

Uzupełniające uwagi skarżącego

Skarżąca podtrzymała skargę i załączyła kopię potwierdzenia odbioru z OLAF-u z dnia 23 stycznia 2002 r.

DECYZJA

1 Przekwalifikowanie na stanowisko skarżącego i wypłata różnicy w wynagrodzeniu wraz z odsetkami

1.1 Skarżąca twierdzi, że została zatrudniona jako recepcjonistka z niższym wynagrodzeniem niż jej koledzy, którzy są sekretarkami, ale kierownik Eupat wymaga od niej świadczenia takiej samej pracy jak sekretarka. Skarżąca twierdzi, że Komisja powinna przekwalifikować jej stanowisko i zapłacić różnicę w wynagrodzeniach wraz z odsetkami.

1.2 W swojej opinii Komisja stwierdziła, że będąc pracownikiem innego podmiotu prawnego, wykonywanie uprawnień przysługujących zwykle pracodawcom w stosunku do ich pracowników na mocy odpowiednich przepisów należy do pracodawcy Eupat, a nie do Komisji Europejskiej, z którą skarżący nie ma żadnego związku umownego ani ustawowego. Potwierdza to również art. 2.1.2 załącznika II do wyżej wymienionej umowy, który stanowi, że „Obowiązek przestrzegania przepisów dotyczących bezpieczeństwa w miejscu pracy, godzin pracy i wszelkich innych odpowiednich przepisów spoczywa wyłącznie na wykonawcy.” Przekwalifikowanie stanowiska powódki i wypłacenie różnicy w jej wynagrodzeniu z mocą wsteczną wraz z odsetkami wykracza poza uprawnienia Komisji.

1.3 Na podstawie dochodzeń Rzecznika Praw Obywatelskich wydaje się, że skarżący nie ma umownego ani ustawowego związku z Komisją. W związku z tym Komisja nie jest w stanie przekwalifikować stanowiska skarżącego i wypłacić różnicy w wynagrodzeniach wraz z odsetkami. Wydaje się, że Komisja nie dopuściła się niewłaściwego administrowania w odniesieniu do tego aspektu sprawy.

2 Rzekomy brak działań następczych ze strony Komisji

2.1 Według skarżącej w dniu 8 września 2000 r. poinformowała ona Komisję, że dyrektor Eupat wymaga od niej podpisania "załącznika", zgodnie z którym zrzeknie się ona swoich praw socjalnych, podczas gdy umowa z Komisją Europejską zobowiązuje dyrektora do przestrzegania przepisów socjalnych obowiązujących w Luksemburgu. Skarżący twierdzi, że po przedstawieniu faktów Komisji Europejskiej nie podjęto żadnych działań następczych, a Komisja nie uznała za stosowne zajęcia stanowiska ani podjęcia interwencji w celu wyjaśnienia takiej wątpliwej sytuacji.

2.2 W swojej opinii Komisja wyjaśniła, że jej służby udzieliły skarżącemu odpowiedzi w dniu 29 września 2000 r., potwierdzając otrzymanie skargi i informując skarżącą, że jej sprawa została przedstawiona do konsultacji prawnej przez właściwe służby dyrekcji generalnej. Skarżącą poinformowano ponadto, że będzie na bieżąco informowana o wszelkich możliwych działaniach następczych podjętych w związku z przedmiotową sprawą. W dniu 23 listopada 2000 r. Komisja skierowała do kierownika Eupat pismo, w którym zwróciła się do niego o wyjaśnienie niektórych aspektów umów o pracę wiążących Eupat i jego pracowników, zwracając uwagę na konieczność przestrzegania luksemburskich przepisów ustawowych i wykonawczych przy wykonywaniu zadań powierzonych w ramach umowy IPR-Helpdesk oraz na fakt, że nie powinno być rozbieżności między funkcją opisaną w umowie o pracę pracownika a odpowiadającą jej funkcją w umowie podpisanej z Komisją. W dniu 28 grudnia 2000 r., po drugim piśmie Komisji z dnia 15 grudnia 2000 r., dyrektor Eupat przekazał Komisji następujące potwierdzenie:

„-umowy o pracę wiążące Eupat oraz wszystkich jego byłych i obecnych pracowników były w pełni przestrzegane i przestrzegały luksemburskich przepisów ustawowych i wykonawczych”.

„- opis funkcji i tytuł we wszystkich umowach o pracę Eupat są identyczne z opisem i tytułem podanym w umowach wiążących CHDP z Komisją Europejską.”

2.3 Zdaniem Komisji nie należy zatem twierdzić, że w następstwie pisma skarżącego z dnia 8 września 2000 r. Komisja nie podjęła żadnych działań następczych w tej sprawie. Komisja uznała, że konflikt między skarżącą a jej pracodawcą powinien zostać rozstrzygnięty przed właściwymi organami i jurysdykcjami Luksemburga, i zastrzega sobie prawo do podjęcia wszelkich odpowiednich środków wobec swoich wykonawców w przypadku zweryfikowania przez właściwe organy wszelkich nieprawidłowości. Ponadto Komisja podkreśliła, że nie wyklucza to podjęcia w międzyczasie odpowiednich kroków w granicach umowy, takich jak audyt lub inny środek kontrolny, w celu oceny ścisłego przestrzegania zobowiązań umownych przez zainteresowanych wykonawców.

2.4 Dochodzenia Rzecznika wskazują, że Komisja wysłała skarżącemu potwierdzenie odbioru w dniu 29 września 2000 r. W dniach 23 listopada i 15 grudnia 2000 r. Komisja skierowała pisma do dyrektora Eupatu z prośbą o wyjaśnienie niektórych aspektów umów o pracę zawartych między Eupatem a jego pracownikami. Ponadto Komisja zwróciła się o potwierdzenie, że przedsiębiorstwo przestrzega luksemburskich przepisów ustawowych i wykonawczych. Wydaje się, że Komisja zastrzegła sobie prawo do podjęcia wszelkich odpowiednich środków wobec swoich wykonawców, jeżeli nieprawidłowości zostaną zweryfikowane przez właściwe organy. Na podstawie powyższych ustaleń wydaje się, że Komisja podjęła działania następcze w związku z pismem skarżącego z dnia 8 września 2000 r. W związku z tym wydaje się, że nie ma przypadku niewłaściwego administrowania w odniesieniu do tego aspektu sprawy.

3 Domniemane nieprawidłowości finansowe w Eupacie

3.1 Skarżący zarzuca nieprawidłowości finansowe w Eupat. Według skarżącego żona kierownika otrzymywała wynagrodzenie, finansowane przez Komisję, za fikcyjne zatrudnienie.

3.2 Na wstępie należy zauważyć, że mandat Rzecznika Praw Obywatelskich polega na pomaganiu w wykrywaniu przypadków niewłaściwego administrowania w działaniach instytucji i organów wspólnotowych. W związku z tym Rzecznik Praw Obywatelskich nie jest właściwy do prowadzenia dochodzeń w sprawie działalności przedsiębiorstwa prywatnego, takiego jak Eupat. W rezultacie dochodzenie Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie tego zarzutu ogranicza się do dochodzenia w sprawie działań Komisji dotyczących domniemanych nieprawidłowości finansowych Eupat.

3.3 Rzecznik zauważa, że zarówno w swojej opinii, jak i w opinii uzupełniającej Komisja wyjaśniła, że nie znalazła żadnych dowodów na poparcie twierdzenia o nieprawidłowościach finansowych w Eupacie. Ponadto zarówno Komisja, jak i skarżący poinformowali Rzecznika, że sprawa jest obecnie rozpatrywana przez OLAF, który jest właściwym organem do zbadania zarzutów postawionych przez skarżącego.

3.4 Rzecznik jest zdania, że stanowisko Komisji wydaje się uzasadnione na podstawie dostępnych mu informacji. W związku z tym wydaje się, że nie doszło do niewłaściwego administrowania w odniesieniu do tego aspektu sprawy.

4 Wnioski

Na podstawie dochodzenia Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie tej skargi wydaje się, że Komisja Europejska nie dopuściła się niewłaściwego administrowania. W związku z tym Rzecznik Praw Obywatelskich zamyka sprawę.

Z poważaniem,

 

Jacob SÖDERMAN