Il-każ kien jikkonċerna talba għal aċċess pubbliku għal dokumenti relatati mal-ispejjeż ta’ università fil-kuntest ta’ proġett iffinanzjat mill-UE. L-ilmentatur kien issottometta t-talba tiegħu lill-Kummissjoni Ewropea f’Lulju 2025.

Il-Kummissjoni wieġbet għall-ewwel darba f’Settembru 2025. Hija identifikat għaxar dokumenti bħala li jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tat-talba għal aċċess, li għalihom hija rrifjutat li tagħti aċċess pubbliku fl-intier tagħhom. B’dan il-mod, il-Kummissjoni argumentat li l-iżvelar jista’ jimmina l-interessi kummerċjali tal-università kkonċernata.

L-ilmentatur ikkontesta d-deċiżjoni tal-Kummissjoni billi għamel “applikazzjoni konfermatorja” f’Settembru 2025. Meta l-Kummissjoni naqset milli tipprovdi tweġiba espliċita, l-ilmentatur irrikorra għand l-Ombudsman f’Ottubru 2025.

L-Ombudsman fetħet inkjesta dwar ir-rifjut impliċitu tal-Kummissjoni li tagħti aċċess pubbliku u, bħala l-ewwel pass, talbet lill-Kummissjoni tadotta tweġiba espliċita għall-applikazzjoni konfermatorja tal-ilmentatur mill-aktar fis possibbli. Fin-nuqqas ta’ tweġiba fil-limitu ta’ żmien stabbilit, it-tim ta’ inkjesta tal-Ombudsman spezzjona d-dokumenti inkwistjoni, flimkien ma’ dokumentazzjoni dwar il-konsultazzjoni tal-università kkonċernata.

Il-Kummissjoni wieġbet lill-ilmentatur f’Mejju 2026, u tat aċċess parzjali wiesa’ għad-dokumenti inkwistjoni. L-ilmentatur, fil-kummenti tiegħu dwar id-deċiżjoni konfermatorja tal-Kummissjoni, ma kkontestax ir-redazzjonijiet li kien fadal. Għalhekk, l-Ombudsman qies li l-ilment dwar ir-rifjut impliċitu ta’ aċċess tal-Kummissjoni kien ġie solvut mill-aċċess li issa ngħata. Minkejja dan, l-Ombudsman iddispjaċiha dwar id-dewmien imġarrab mill-Kummissjoni fit-trattament tat-talba għal aċċess tal-ilmentatur, li ppersista anki wara li kienet fetħet l-investigazzjoni tagħha. L-Ombudsman tkompli tissorvelja mill-qrib il-kwistjoni tad-dewmien abbażi tal-ilmenti ppreżentati lilha.

Il-każ kien jikkonċerna studju prodott minn organizzazzjoni ta’ riċerka taħt kuntratt mad-Delegazzjoni tal-UE fil-Guinea-Bissau. L-organizzazzjoni qajmet tħassib dwar il-kundizzjonijiet relatati mal-pubblikazzjoni tal-istudju, b’mod partikolari li dan għandu jitqassam mingħajr ħlas. L-organizzazzjoni qieset li din il-kundizzjoni effettivament tipprevjeni l-pubblikazzjoni tal-istudju bħala ktieb akkademiku, peress li l-pubblikaturi akkademiċi huma entitajiet kummerċjali li jagħmlu profitt fuq il-kotba li jippubblikaw.

L-inkjesta wriet li l-istudju kien ġie kkummissjonat taħt “kuntratt ta’ servizz”, li bħala parti minnu l-Kummissjoni Ewropea - li hija responsabbli għall-baġit ġenerali inkwistjoni - kisbet is-sjieda tal-istudju. Bħala tali, l-istudju tqies bħala “ġid pubbliku”, u l-Kummissjoni kienet korretta meta insistiet li jkun disponibbli għall-pubbliku mingħajr ħlas.

L-Ombudsman qieset li kien raġonevoli li l-Kummissjoni tinsisti li l-istudju jitqassam mingħajr ħlas, peress li ġie prodott bl-użu ta' fondi tal-UE u għalhekk ma għandux jiġi kkummerċjalizzat. Madankollu, l-Ombudsman sabet li huwa ta' dispjaċir li l-Kummissjoni kienet speċifikat b'mod ċar il-kundizzjonijiet rigward il-pubblikazzjoni biss wara li l-istudju kien tlesta. L-Ombudsman għalqet is-sejba tal-każ li l-ebda inkjesta ulterjuri ma kienet ġustifikata iżda għamlet suġġeriment biex jiġu evitati kwistjonijiet simili li jseħħu fil-futur.

Il-każ kien jikkonċerna d-deċiżjoni tal-Aġenzija Eżekuttiva Ewropea għar-Riċerka (REA) li ma tagħtix “siġill ta’ eċċellenza” lil proposta għal finanzjament tal-UE taħt sejħa għal proposti tal-2023 għall-Borża ta’ Studju Postdottorali Marie Sklodowska-Curie (MSCA-PF), li hija parti mill-programm tal-UE Orizzont Ewropa. Ir-REA kienet irrifjutat li tagħti s-siġill ta’ eċċellenza lill-proposta minħabba li r-rikorrenti kienet ibbażata fir-Renju Unit.

L-Ombudsman sabet li r-REA kienet ipprovdiet spjegazzjoni raġonevoli għad-deċiżjoni tagħha, u aġixxiet f’konformità mar-regoli applikabbli. Bħala tali, hija għalqet l-inkjesta b'sejba li ma kien hemm l-ebda amministrazzjoni ħażina. Madankollu, hija għamlet suġġeriment għal titjib lir-REA li tipprovdi lill-ilmentatur, u lil applikanti oħra bbażati fir-Renju Unit fl-istess sitwazzjoni, nota ta’ spjegazzjoni u/jew toħroġ dikjarazzjoni pubblika li tiċċara s-sitwazzjoni speċifika tal-applikanti bbażati fir-Renju Unit fis-sejħiet għal proposti tal-MSCA-PF tal-2023, b’mod partikolari fir-rigward tas-siġill ta’ eċċellenza.