Fáiltíonn an tOmbudsman Eorpach Emily O'Reilly roimh na céimeanna nua trédhearcachta a ghlac Comhairle an AE chun cur ar chumas an phobail a cheart daonlathach a fheidhmiú níos fearr chun a ghuth a bheith acu i reachtóireacht an AE tríd an bpróiseas reachtach a leanúint.

Áirítear ar na bearta tuarascálacha ar dhul chun cinn a fhoilsiú go réamhghníomhach maidir leis an gcaibidlíocht i ndáil le dréachtdlíthe chomh maith le sainordú na Comhairle don chaibidlíocht le Parlaimint na hEorpa. Tá sé sin ag teacht leis na moltaí a rinne an tOmbudsman ina cuid fiosrúchán maidir le trédhearcacht reachtach sa Chomhairle agus trédhearcacht na gcruinnithe tríthaobhacha .

Léiríonn na hathruithe dul chun cinn i gceann de phríomhchuspóirí an Ombudsman - ag cinntiú go bhfuil a fhios ag saoránaigh cad iad na cinntí atá á ndéanamh ag rialtais thar a gceann sa Bhruiséil.

“Is céim eile iad na bearta nua seo i dtreo trédhearcacht reachtach sa Bhruiséil agus cuireann siad ar chumas na saoránach a bheith rannpháirteach go gníomhach i ndaonlathas na hEorpa. Ag aithint di gur freagracht chomhroinnte idir na Ballstáit í cinnteoireacht an AE agus go gcuideoidh "an Bhruiséil" leis an gcultúr 'blame Brussels' díobhálach a athrú," a dúirt an tUasal O’Reilly.

“Mar Ombudsman, ba é an cúram a bhí orm an tsaincheist seo a chur ar an mbord agus athrú a iarraidh. Is toradh é an páipéar ón gComhairle ar thacaíocht na ndaoine uile a chreideann go ndéanfaidh an trédhearcacht reachtach an tAontas a neartú agus a dhlisteanú a thuilleadh.’

“Ba cheart buíochas ar leith a ghabháil le hUachtaránacht na Gearmáine ar an Aontas Eorpach as an gcomhaontú a thabhairt i gcrích agus freisin leis na Ballstáit sin a thacaigh go luath leis an trédhearcacht reachtach, le parlaimintí Eorpacha agus náisiúnta, agus leis an tsochaí shibhialta. Tógann sé foighne agus seasmhacht chun athrú sistéamach a bhaint amach,” a dúirt an tOmbudsman.

In 2019, thacaigh Parlaimint na hEorpa go mór le tograí an Ombudsman maidir le trédhearcacht reachtach agus thacaigh grúpa de dheich mBallstát (an Bheilg - an Danmhairg - an Eastóin - an Fhionlainn - Éire - an Laitvia - Lucsamburg - an Ísiltír - an tSlóivéin - an tSualainn) le tograí chun trédhearcacht sa Chomhairle a fheabhsú. In 2017, mhol Comhdháil na gCoistí Parlaiminteacha um Ghnóthaí an Aontais de chuid Pharlaimintí an Aontais Eorpaigh (COSAC) ceithre bhealach chun cuntasacht i gcinnteoireacht AE a fheabhsú.

Molann an tOmbudsman don Chomhairle leanúint dá hiarrachtaí chun trédhearcacht reachtach a fheabhsú, go háirithe trí sheasaimh na mBallstát maidir le dréachtdlíthe a thaifeadadh

Cúlra

Chuir an tOmbudsman tús le himscrúdú ar thrédhearcacht obair reachtach na Comhairle in 2017. Tar éis anailís a dhéanamh ar chleachtais na Comhairle trí iniúchadh a dhéanamh ar dhoiciméid inmheánacha na Comhairle, agus torthaí comhairliúcháin phoiblí á gcur san áireamh, rinne an tOmbudsman trí Mholadh agus sé thogra in 2018 chun maoirseacht dhaonlathach ar an bpróiseas a fheabhsú.

Rinne an tOmbudsman fiosrúchán in 2015 ar thrédhearcacht na gcruinnithe tríthaobhacha, ar an gcaibidlíocht neamhfhoirmiúil idir an Coimisiún, an Pharlaimint agus an Chomhairle maidir le dréachtdlíthe. I measc a cuid moltaí chun trédhearcacht a fheabhsú bhí bunachar sonraí reachtach coiteann a bhunú.