An bhfuil gearán agat in aghaidh institiúid nó comhlacht de chuid an Aontais Eorpaigh?
An chaoi a n-oibrímid
Cabhraíonn an tOmbudsman Eorpach le daoine, le gnólachtaí agus le heagraíochtaí a bhfuil fadhbanna acu le riarachán an AE trí dhéileáil leis na gearáin a dhéanann siad, ach freisin trí iarracht a dhéanamh dea-chleachtais riaracháin a chur chun cinn trí shaincheisteanna sistéamacha níos leithne le hinstitiúidí an AE a shainaithint go réamhghníomhach laistigh d'institiúidí an AE agus trí chumhachtaí féintionscnaimh a úsáid. Ní fhéadfaidh an tOmbudsman fiosrúchán a oscailt ach amháin maidir le gearáin a thagann faoina sainordú agus a bhfuil na ‘critéir inghlacthachta’ is gá comhlíonta acu, amhail iarracht a bheith déanta roimhe sin ag an ngearánach an t-ábhar a réiteach go díreach leis an institiúid lena mbaineann.
Déileáil le gearáin agus le fiosrúcháin
Faightear gearán. Téigh go dtí “Measúnaíonn foireann fiosrúcháin an Ombudsman”.
Déanann foireann fiosrúcháin an Ombudsman measúnú maidir le an féidir fiosrúchán a oscailt
- Más féidir, téigh go dtí "Fiosrúchán oscailte"
- Mura féidir, "Níl Fiosrúchán á Dhéanamh" d'fhéadfadh trí chúis a bheith ann:
- Saincheist nach dtagann faoi shainordú an Ombudsman (mar shampla, toisc nach mbaineann sí le comhlacht de chuid an Aontais nó toisc go dtagann sí faoi fhreagracht pholaitiúil chomhlacht AE).
- Níl an gearán inghlactha (mar shampla, toisc nach ndearna an gearánach iarracht an t-ábhar a réiteach go díreach le comhlacht AE ar dtús, tá an t-ábhar os cionn dhá bhliain d’aois nó os comhair na gcúirteanna, nó ní saoránach den Aontas Eorpach é an gearánach).
- Níl aon fhoras ann chun fiosrúchán a oscailt (mar shampla, toisc go bhfuil an freagra ón gcomhlacht AE réasúnta nó toisc go bhfuil comhlacht eile níos oiriúnaí chun déileáil leis an ábhar).
Osclaíodh fiosrúchán
Cuirtear an gearánach ar an eolas. Téigh go dtí "Fiosrúchán".
Fiosrúchán
Déanann an tOmbudsman an gearán a mheas agus féadfaidh sé:
- iarraidh ar chomhlacht AE freagra a thabhairt nó tuilleadh faisnéise a chur ar fáil;
- cruinniú a eagrú leis an gcomhlacht AE agus/nó iniúchadh a dhéanamh ar dhoiciméid atá i seilbh an chomhlachta sin;
- faisnéis nó barúlacha a iarraidh ar an ngearánach.
Ansin, d’fhéadfadh ceithre a bheith ann:
- Is féidir an gearán a réiteach go tapa, déanann an tOmbudsman moladh ar réiteach. Téigh go dtí "freagra an Chomhlachta AE"
- Drochriarachán féideartha: i gcásanna neamhchoitianta, leagann an tOmbudsman amach réamhthorthaí. Téigh go dtí "freagra an Chomhlachta AE"
- Tagann an tOmbudsman ar dhrochriarachán. Téigh go dtí "Tagann an tOmbudsman ar dhrochriarachán"
- Ní thagann an tOmbudsman ar aon drochriarachán. Téigh go dtí "Cinneadh clabhsúir"
Freagra ó Chomhlacht AE
- Glacann an Comhlacht AE leis, tá an t-ábhar socraithe. Téigh go dtí "Cinneadh clabhsúir"
- Diúltaíonn an Comhlacht AE. Téigh go dtí “Tagann an tOmbudsman ar dhrochriarachán”
Tagann an tOmbudsman ar dhrochriarachán
- Déanann an tOmbudsman moltaí chun dul i ngleic leis an drochriarachán. Ní mór don institiúid tuairim a thabhairt laistigh de 3 mhí. Féadfaidh an gearánach barúlacha a chur isteach. Téigh go dtí "Cinneadh clabhsúir"
- Níl aon mholadh féideartha ná indéanta. Téigh go dtí "Cinneadh clabhsúir"
Cinneadh críochnaitheach
Leagtar amach torthaí cinntitheacha:
- Níor thángthas ar aon drochriarachán
- Ní raibh bonn cirt le haon fhiosrúchán eile
- Glacadh leis an moladh/leis an réiteach - socraíodh an cás
- Deimhníodh go raibh drochriarachán ann
Féadfaidh an tOmbudsman moltaí chun feabhsúcháin a dhéanamh
(deireadh na sreabhchairte)
Fiosrúcháin féintionscnaimh agus cumhachtaí eile
Fiosrúcháin féintionscnaimh
Tá an chumhacht ag an Ombudsman Eorpach fiosrúcháin a sheoladh ar a tionscnamh féin.
(i) ‘Fiosrúcháin straitéiseacha’: I gcás ina sainaithníonn an tOmbudsman saincheisteanna tábhachtacha maidir le drochriarachán féideartha a bhfuil ábharthacht shistéamach ag baint leo i gcomhlacht AE amháin nó níos mó, féadfaidh sí cinneadh a dhéanamh fiosrúchán féintionscnaimh a oscailt.
(ii) Bunaithe ar ghearáin: I gcás nach gcomhlíonann an gearánach na ‘critéir inghlacthachta’ le bheith incháilithe chun gearán a chur isteach (mar shampla, saoránach nó cónaitheoir neamh-AE), ach i gcás ina bhfuil forais amhrais ann go bhféadfadh drochriarachán a bheith ann, féadfaidh an tOmbudsman cinneadh a dhéanamh fiosrúchán a oscailt. Leanann na fiosrúcháin sin an nós imeachta caighdeánach le haghaidh fiosrúcháin atá bunaithe ar ghearáin.
Leanann na fiosrúcháin seo nós imeachta cosúil le fiosrúcháin atá bunaithe ar ghearáin, sa chás go ndearnadh cinneadh fiosrúchán a oscailt. Mar sin féin, féadfaidh an tOmbudsman céimeanna breise fiosrúcháin a dhéanamh, amhail ‘fiosrúcháin chomhthreomhara’ a dhéanamh ar an tsaincheist le hoifigí ombudsman náisiúnta i mBallstáit den Aontas Eorpach nó ‘comhairliúchán’ a dhéanamh le geallsealbhóirí a bhfuil tionchar ag an tsaincheist orthu nó a leanann an tsaincheist.
Tionscnaimh nach bhfuil bunaithe ar fhiosrúchán
‘Tionscnaimh straitéiseacha’: I gcás ina sainaithníonn an tOmbudsman saincheisteanna tábhachtacha a bhféadfadh ábharthacht shistéamach a bheith ag baint leo in institiúid amháin nó níos mó den Aontas Eorpach, ach i gcás ina measann sí nach gá fiosrúchán a dhéanamh de réir an nóis imeachta chaighdeánaigh fiosrúcháin, féadfaidh sí cinneadh a dhéanamh tionscnamh straitéiseach a sheoladh.
Féadfaidh tionscnamh den sórt sin a bheith i bhfoirm litreach chuig an gcomhlacht AE lena mbaineann, ina leagtar amach barúlacha an Ombudsman faoin tsaincheist. Ag brath ar fhreagra an chomhlachta AE, tá nóta clabhsúir ag gabháil leis an tionscnamh. I gcásanna áirithe, féadfaidh an tOmbudsman cinneadh a dhéanamh fiosrúchán straitéiseach a oscailt, bunaithe ar thorthaí tionscnaimh straitéisigh.
Comhairliúchán poiblí/le geallsealbhóirí
I gcás inar mian leis an Ombudsman tuilleadh faisnéise a bhailiú faoi ábhar sistéamach a bhaineann le riarachán an AE, roimh aon fhiosrúchán nó aon chéim tionscnaimh, féadfaidh sí dul i mbun comhairliúcháin le geallsealbhóirí ábhartha nó leis an bpobal i gcoitinne. D’fhéadfadh comhairliúchán den sórt sin an tOmbudsman a threorú chun bearta breise a ghlacadh. Mar a luadh thuas, féadfaidh an tOmbudsman comhairliúchán a eagrú freisin i gcomhthéacs fiosrúchán.