Cúlra an ghearáin

1. I mí na Bealtaine 2022, d’eagraigh Ionad Aistriúcháin Chomhlachtaí an Aontais Eorpaigh (“an tIonad Aistriúcháin”) nós imeachta soláthair le haghaidh creatchonarthaí iomadúla chun seirbhísí aistriúcháin agus iareagarthóireachta a sholáthar ó Bhéarla go 23 theanga oifigiúla de chuid an Aontais maidir le téacsanna i réimse an airgeadais agus na baincéireachta.[1] Roinneadh an glao ar thairiscintí ina 23 bheart, ceann amháin le haghaidh gach teanga.

2. Leagtar amach sna ‘sonraíochtaí tairisceana’, i measc critéir roghnúcháin eile, gur cheart go mbeadh an acmhainneacht ghairmiúil is gá ag tairgeoirí chun an conradh a chomhlíonadh. Go háirithe, bhíothas ag súil go gcomhlíonfadh gach aistritheoir/iareagarthóir a bhí páirteach sa tionscadal an t-íosleibhéal cáilíochtaí seo a leanas: próifíl 1 (céim ollscoile nó cáilíocht choibhéiseach i gceann de na réimsí seo a leanas: airgeadas, cuntasaíocht, baincéireacht, iniúchóireacht, eacnamaíocht agus staidreamh airgeadais) nó próifíl 2 (céim ollscoile nó cáilíocht choibhéiseach san aistriúchán nó i dteangacha).

3. Rinne an tIonad Aistriúcháin meastóireacht ar cháilíocht na dtairiscintí bunaithe ar na critéir dhámhachtana seo a leanas: acmhainní teanga agus téarmaíochta (‘critéar dámhachtana C1’), taithí agus speisialtóireacht an tairgeora chun na seirbhísí a iarrtar (‘critéar dámhachtana C2’) a sholáthar agus cáilíocht na foirne teanga chun na seirbhísí a iarrtar a sholáthar (‘critéar dámhachtana C3’). Faoi chritéar dámhachtana C2, leagtar amach sna sonraíochtaí tairisceana ceithre ghné a mheasfaí a bheith ina ‘sócmhainní’, lena n-áirítear ‘leibhéal cáilíochta’ thaithí speisialaithe aistriúcháin an tairgeora. Faoi chritéar dámhachtana C3, leagtar amach sna sonraíochtaí tairisceana trí ghné a mheasfaí a bheith ina ‘sócmhainní’, lena n-áirítear aistritheoirí/iar-eagarthóirí atá speisialaithe i réimse an airgeadais agus na baincéireachta a bheith i láthair sna foirne beartaithe.[3]

4. Chuir an gearánach, cuideachta aistriúcháin, tairiscint isteach chun seirbhísí aistriúcháin a sholáthar ó Bhéarla go Gréigis. An 8 Nollaig 2022, dhiúltaigh an tIonad Aistriúcháin do thairiscint an ghearánaigh nár shroich sé na pointí íosta.[4]

5. An 12 Nollaig 2022, chuir an gearánach ríomhphost chuig an Ionad Aistriúcháin, inar lorg sé tuilleadh faisnéise faoin nós imeachta meastóireachta agus na cúiseanna a fuair a thairiscint scóir ísle faoi chritéir dhámhachtana C2 agus C3.

6. An 20 Feabhra 2023, chuir an tIonad Aistriúcháin in iúl don ghearánach nach raibh faisnéis ina thairiscint a bhaineann le dhá cheann de na ceithre ghné a measadh a bheith ina sócmhainní, faoi chritéar dámhachtana C2, agus dhá cheann de na trí ghné faoi chritéar dámhachtana C3. Bhí tionchar diúltach aige sin ar an líon iomlán pointí a bronnadh ar thairiscint an ghearánaigh. Ina theannta sin, mhínigh an tIonad Aistriúcháin nár chomhlíon beirt den seachtar ball den fhoireann teanga a moladh i dtairiscint an ghearánaigh an t-íosleibhéal cáilíochtaí a bhí ag teastáil sa ghlao, rud a raibh tionchar diúltach aige freisin ar an líon pointí a bronnadh ar an tairiscint faoi chritéar dámhachtana C3.

7. Agus é míshásta le freagra an Ionaid Aistriúcháin, chuaigh an gearánach i dteagmháil leis an Ombudsman an 3 Márta 2023.  

An fiosrúchán

8. D’oscailan tOmbudsman fiosrúchán ar na nithe seo a leanas:

a) Conas a rinne an tIonad Aistriúcháin measúnú ar ‘litreacha an mholta’ a chuir an gearánach isteach mar thaca lena thairiscint.

b) An líon pointí a bhronn an tIonad Aistriúcháin ar thairiscint an ghearánaigh faoi chritéar dámhachtana C3 le haghaidh ceann de na gnéithe a mheastar a bheith ina sócmhainn.

9. Le linnan fhiosrúcháin, fuair an tOmbudsman freagra an Ionaid Aistriúcháin ar an ngearán chomh maith lena fhreagra ar iarratas ar shoiléiriú breise.

Litreacha molta

Argóintí a chuirtear faoi bhráid an Ombudsman

10. D’áitigh an gearánach gur leor na litreacha molta a cuireadh san áireamh ina thairiscint ar ‘leibhéal cáilíochta’ a thaithí speisialaithe aistriúcháin agus gur cosúil nár chuir an tIonad Aistriúcháin san áireamh iad.

11. Thugan tIonad Aistriúcháin dá aire gur cuireadh san áireamh go cuí na litreacha molta go léir a bhí san áireamh i dtairiscint an ghearánaigh. Mhínigh an tIonad Aistriúcháin, áfach, ós rud é nár luaigh aon cheann de na litreacha molta i dtéarmaí soiléire inchainníochtaithe ‘leibhéal cáilíochta’ na seirbhísí aistriúcháin a soláthraíodh, nár thug sé aird ar an ngné sin den chritéar. Bhí sé sin i gcomhréir leis na treoirlínte a bunaíodh roimh ré chun meastóireacht a dhéanamh ar thairiscintí. Is gnách go n-eisíonn institiúidí an Aontais litreacha molta lena n-áirítear tásca cáilíochta inchainníochtaithe.

Measúnú an Ombudsman

12. Bunaithe ar an bhfianaise a cuireadh ar fáil le linn an fhiosrúcháin, cinneann an tOmbudsman go ndearna an tIonad Aistriúcháin meastóireacht ar litreacha molta an ghearánaigh de réir na rialacha agus na bprionsabal atá leagtha síos sna treoirlínte a bunaíodh roimh ré chun meastóireacht a dhéanamh ar thairiscintí. Measann an tOmbudsman nach léiríonn an fhianaise a cuireadh ar fáil i gcomhthéacs an fhiosrúcháin aon earráid fhollasach maidir leis an gcaoi ar chuir an tIonad Aistriúcháin na rialacha agus na prionsabail sin i bhfeidhm chun measúnú a dhéanamh ar ‘leibhéal cáilíochta’ thaithí speisialaithe aistriúcháin an ghearánaigh.  

13. Marsin féin, tá sé tábhachtach go mbeadh tairgeoirí ar an eolas faoi cheanglais shonracha a bhfuil feidhm acu maidir le gnéithe dá dtairiscintí, mar shampla i gcás inar cheart formáid shonrach nó ‘táscaire inchainníochtaithe’ a bheith ag litreacha molta maidir le cáilíocht an tairgeora nó na seirbhísí. Fiú má tá comhlachtaí de chuid an Aontais ar an eolas faoi na ceanglais sin agus go bhféadfaidh siad a litreacha molta a struchtúrú dá réir, d’fhéadfadh sé nach mbeadh tairgeoirí agus comhlachtaí eile ar sholáthair siad seirbhísí ina leith ar an eolas faoi sin. Chuige sin, i nglaonna ar thairiscintí amach anseo, ba cheart don Ionad Aistriúcháin a shoiléiriú ina shonraíochtaí tairisceana cad atá sé ag súil le litreacha molta a thaispeáint i dtéarmaí ‘táscairí cáilíochta inchainníochtaithe’.  Déanfaidh an tOmbudsman moladh sa chéill sin thíos.

Pointí arna ndámhachtain faoi chritéar dámhachtana C3

Argóintí a chuirtear faoi bhráid an Ombudsman

14. D’áitighan gearánach, ós rud é gur chomhlíon cúigear as seachtar ball den fhoireann teanga a moladh ina thairiscint an t-íosleibhéal cáilíochta a bhí ag teastáil, gur cheart go mbeadh 20 pointe ar a laghad bronnta air ag an Ionad Aistriúcháin.

15. Mhínighan tIonad Aistriúcháin go mbronnfaí 20 pointe i gcás ina mbeadh céim ollscoile nó cáilíocht choibhéiseach san aistriúchán nó i dteangacha ag gach aistritheoir atá san áireamh sa tairiscint. I gcás tairiscintí i gcás nár chomhlíon gach aistritheoir ceanglas den sórt sin maidir le híoscháilíocht, ba é an mhodheolaíocht a bhí aige ná pointí a bhronnadh a bhí comhréireach le líon na n-aistritheoirí a chomhlíon an ceanglas.

Measúnú an Ombudsman

16. Dealraíonn sé gur chuiran tIonad Aistriúcháin a mhodheolaíocht thuasluaite i bhfeidhm i gceart agus gur bhronn sé cúig sheachtú de 20 pointe (14.28) ar thairiscint an ghearánaigh. Dá bhrí sin, ní thugann an tOmbudsman le fios go bhfuil earráid ann maidir leis an gcaoi ar bhronn an tIonad Aistriúcháin pointí ar an líon aistritheoirí a raibh saineolas acu i réimse an airgeadais agus na baincéireachta i dtairiscint an ghearánaigh.

Conclúid

Bunaithe ar an bhfiosrúchán, dúnann an tOmbudsman an cás seo leis an gconclúid seo a leanas:

Ní raibh aon drochriarachán ann.

Moladh maidir le feabhsúchán

Ba cheart d’Ionad Aistriúcháin Chomhlachtaí an Aontais Eorpaigh, i nglaonna ar thairiscintí amach anseo, a shoiléiriú cad a mheasann sé a bheith san áireamh sna litreacha molta ó thairgeoirí, i dtéarmaí ‘táscairí cáilíochta inchainníochtaithe’.

Cuirfear an gearánach agus an tIonad Aistriúcháin ar an eolas faoin gcinneadh sin.

Emily O’Reilly

An tOmbudsman Eorpach

Strasbourg, 29/11/2023

[1] Glao ar thairiscintí FL/FIN22: https://www.cdt.europa.eu/en/flfin22-call-tenders-translation-and-post-editing-services-regarding-texts-financial-and-banking  

[2] Leathanach 20 de shonraíochtaí na tairisceana: https://etendering.ted.europa.eu/cft/cft-document.html?docId=119477

[3] Leathanach 23 de shonraíochtaí na tairisceana.

[4] De réir phointe 3.4 de na sonraíochtaí tairisceana, mheasfaí go mbeadh tairiscintí a bhfuil níos lú ná 60 pointe acu as 100 pointe san iomlán ar cháilíocht íseal do-ghlactha agus ní dhéanfaí meastóireacht bhreise orthu.