An gearán leis an gCoimisiún

1. Scríobh an gearánach chuig an gCoimisiún chun ábhair imní a chur in iúl faoi scéim a dúirt sí a cruthaíodh sa Fhrainc 20 bliain ó shin, rud a spreag infheisteoirí coigríche chun maoin saoire a cheannach. Bhí infheistíocht déanta ag an ngearánaí, ar Éireannach é, sa scéim. Dar léi, mar mhalairt ar dhíolúine ó cháin bhreisluacha a fháil, d’aontaigh ceannaitheoirí a gcuid maoine a léasú le hoibreoirí turasóireachta ar feadh naoi mbliana ar a laghad. Cé gur gealladh ‘cíos ráthaithe’ dóibh, ní bhfuair go leor úinéirí aon chíos nó íocadh ráta níos ísle leo ná mar a bhíothas ag súil leis. Ina theannta sin, ní raibh go leor úinéirí in ann seilbh a ghlacadh ar a maoin nuair a tháinig deireadh le téarma an léasa tosaigh, mar gheall ar chineál na gconarthaí ^[1]. Mheas an gearánach go raibh dlí tomhaltóirí an Aontais á shárú ag an scéim. D’iarr sí ar an gCoimisiún imeachtaí um shárú a thionscnamh i gcoinne na Fraince.

Freagra an Choimisiúin ar an ngearánach

2. Ina fhreagra ar an ngearánach, dúirt an Coimisiún gur faoi na húdaráis náisiúnta ábhartha atá sé imscrúdú a dhéanamh ar cé acu a sháraíonn nó nach sáraíonn an scéim dlí tomhaltóirí an Aontais. Cé nach bhfuil sé de shainchúram ar an gCoimisiún imscrúdú a dhéanamh ar ábhair den sórt sin, chuir sé údarás na Fraince, Ard-Stiúrthóireacht an Bheartais Iomaíochta, na nGnóthaí Tomhaltóirí agus an Rialaithe Calaoise (DGCCRF), ar an eolas faoin bhfadhb. Ansin lorg agus fuair DGCCRF faisnéis bhreise ó na húdaráis náisiúnta in Éirinn agus sa Ríocht Aontaithe - an Coimisiún um Iomaíocht agus Cosaint Tomhaltóirí agus an tÚdarás Iomaíochta agus Margaidh faoi seach.

3. Chuir an Coimisiún in iúl go ndearna údaráis na Fraince dlí tomhaltóirí ábhartha an Aontais a thrasuí i ndlí na Fraince. Maidir leis an gcás sin, tá imscrúdú á dhéanamh ag a údaráis inniúla ar sháruithe líomhnaithe ar chearta tomhaltóirí, mar a cheanglaítear le dlí an Aontais. Dá bhrí sin, níl sé beartaithe ag an gCoimisiún cás a thabhairt i gcoinne na Fraince i ndáil le dlí tomhaltóirí an Aontais. Mar sin féin, tá sé ag leanúint ar aghaidh go dlúth leis an ábhar.

4. Ní raibh an gearánach sásta le freagra an Choimisiúin agus chuaigh sé i dteagmháil leis an Ombudsman.

Torthaí an Ombudsman Eorpaigh

5. Tá lánrogha leathan ag an gCoimisiún agus é ag déileáil le gearáin ina líomhnaítear sárú ar dhlí an Aontais (‘gearáin maidir le sárú’). I gcásanna den sórt sin, is féidir athbhreithniú an Ombudsman a leathnú chun scrúdú a dhéanamh ar cé acu a chuir nó nár chuir an Coimisiún a sheasamh in iúl don ghearánach, ós rud é go raibh deis aige nó aici a thuairimí nó a tuairimí ar an seasamh sin a chur i láthair, agus gur bhreithnigh sé nó sí na tuairimí sin go cúramach. Maidir le substaint gearáin um shárú, tá scrúdú an Ombudsman ar anailís an Choimisiúin dírithe ar a fháil amach an ndearnadh earráid fhollasach mheasúnaithe. Má chomhlíonann an Coimisiún a oibleagáidí nós imeachta agus mura ndéanann sé aon earráidí follasacha measúnaithe, tiocfaidh an tOmbudsman ar an gconclúid de ghnáth nach ndearnadh aon drochriarachán. 

6. I mí Feabhra 2017, bhuail an Coimisiún leis an ngearánach, in éineacht le beirt infheisteoirí eile dá ndéantar difear agus Feisire de Pharlaimint na hEorpa (FPE). Thug sé freagra freisin ar litreacha agus ríomhphoist an ghearánaigh, chomh maith le litreacha agus ríomhphoist na bhFeisirí éagsúla a chuaigh i dteagmháil leis faoin bhfadhb. Ar gach ócáid, mhínigh an Coimisiún na cúiseanna nach bhféadfadh sé idirghabháil a dhéanamh, ar bhealach diongbháilte. Chuir sé comhairle ar fáil freisin maidir leis na húdaráis a raibh sé de chumhacht acu déileáil leis an tsaincheist sna Ballstáit éagsúla, mhol sé do na daoine aonair lena mbaineann teagmháil a dhéanamh leis na húdaráis sin, agus chuaigh sé i dteagmháil go díreach le DGCCRF. Dúirt an Coimisiún go bhfuil sé ag leanúint an imscrúdaithe atá ar siúl faoi láthair go han-dlúth, agus go bhfuil sé toilteanach aon chúnamh a d’fhéadfadh a bheith riachtanach a chur ar fáil, laistigh de theorainneacha na reachtaíochta is infheidhme.

7. Bunaithe ar an bhfaisnéis a chuir an gearánach ar fáil, ní fhaigheann an tOmbudsman aon drochriarachán ag an gCoimisiún sa chás seo.^[2]

Marta Hirsch-Ziembińska

Ceann Fiosrúcháin agus TFC - Aonad 1

Strasbourg, 01/07/2019

[1] De réir an ghearánaigh, úsáideadh conarthaí léasa tráchtála, rud a chiallaigh, ag deireadh théarma an léasa, gur íoc an t-úinéir ‘cúiteamh díshealbhaithe’ leis an tionónta, méid a bhí gar do luach na maoine go minic, nó gur lean an léas ar aghaidh ar feadh tréimhse éiginnte. Dúirt sí nach raibh na ceannaitheoirí ar an eolas faoi na téarmaí conarthacha seo tráth an cheannaigh.

[2] Déileáladh leis an ngearán seo faoi láimhseáil cásanna tarmligthe, i gcomhréir le hAirteagal 11 den Chinneadh ón Ombudsman Eorpach lena nglactar Forálacha Cur Chun Feidhme