Strasburg, 12 kwietnia 2006 r.

Szanowny Panie,

W dniu 9 września 2004 r. złożył Pan skargę przeciwko Komisji Europejskiej do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich. Skarga dotyczyła czasu poświęconego przez Komisję na rozpatrzenie zarzutów zawartych w formalnej skardze złożonej do Komisji w 1999 r. (numer referencyjny 1999/5252).

W dniach 16, 20 i 21 września 2004 r. przesłał Pan dodatkowe informacje.

W dniu 28 września 2004 r. poinformowałem przewodniczącego Komisji o tej skardze i poprosiłem go o przedstawienie opinii. W dniach 7 i 17 października 2004 r. przesłał Pan dodatkowe informacje dotyczące skargi, które przekazałem Komisji w dniu 4 listopada 2004 r. W dniu 29 listopada 2004 r. przesłał mi Pan dodatkowe informacje. W dniu 6 stycznia 2005 r. Komisja przesłała swoją opinię w języku angielskim. W dniu 13 stycznia 2005 r. Komisja przesłała tłumaczenie swojej opinii na język hiszpański, która została Pani przekazana w dniu 19 stycznia 2005 r. wraz z wezwaniem do przedstawienia uwag.

W dniu 25 stycznia 2005 r. potwierdziła Pani otrzymanie mojego pisma z zaproszeniem do zgłaszania uwag, a w dniach 22 i 23 lutego 2005 r. przesłała mi Pani uwagi dotyczące opinii Komisji.

W dniach 13 kwietnia i 6 maja 2005 r. przekazał Pan dodatkowe informacje. W dniu 20 października 2005 r. został Pan poinformowany o nowym numerze referencyjnym Pańskiej sprawy (2748/2004/(JMA)BM).

W dniach 27 października 2005 r. i 8 marca 2006 r. przekazał Pan dodatkowe informacje.

Piszę teraz, aby poinformować Cię o wynikach zapytań, które zostały złożone. Przepraszam za czas, jaki upłynął do zakończenia niniejszego dochodzenia.

WNIOSEK

Według skarżącego stan faktyczny sprawy przedstawia się w skrócie następująco:

W 1999 r. Komisja otrzymała formalną skargę, która została zarejestrowana pod numerem referencyjnym 1999/5252. Dotyczyła ona decyzji podjętej przez władze hiszpańskie o zezwoleniu na budowę zakładu przetwarzania odpadów stałych w San Román de la Vega w León w Hiszpanii. W skardze do Komisji zarzucano, że decyzja była niezgodna z prawem i że centrum stwarzało ryzyko zanieczyszczenia wody pitnej otaczających je obszarów. Skarżący twierdził, że projekt nie był zgodny z szeregiem unijnych dyrektyw środowiskowych, m.in. z dyrektywą Rady 99/31/WE w sprawie składowania odpadów (1); dyrektywa Rady 96/61/WE dotycząca zintegrowanego zapobiegania zanieczyszczeniom i ich kontroli (IPPC)(2); oraz dyrektywa Rady 91/156/EWG zmieniająca dyrektywę 75/442/EWG w sprawie odpadów (3).

W swojej skardze do Rzecznika Praw Obywatelskich skarżący wyjaśnił, że Komisja zbyt długo zajmowała się formalną skargą 1999/5252. Twierdził on, że Komisja nie była w stanie rozwiązać tego problemu, podczas gdy budowa centrum przetwarzania odpadów była w toku.

W dniach 16 i 20 września 2004 r. skarżący przesłał Rzecznikowi dodatkowe informacje, w których wyjaśnił, że centrum zostało formalnie otwarte w dniu 10 września 2004 r. i że rozpoczęło działalność dziesięć dni później. Skarżący zauważył również, że projekt został częściowo sfinansowany ze środków UE.

Na wniosek Rzecznika, skarżący wysłał do Rzecznika kopie korespondencji elektronicznej między nim a Komisją od czerwca 2004 r., w której zażądał informacji na temat stanu formalnej skargi 1999/5252 i podkreślił potrzebę podjęcia działań ze względu na niewłaściwą lokalizację projektu.

Podsumowując, skarżący twierdził, że Komisja nie rozpatrzyła należycie formalnej skargi 1999/5252 i że w związku z tym w San Román de la Vega (León) powstało centrum przetwarzania odpadów stałych, co stanowiło naruszenie dyrektyw WE.

WNIOSEK

Opinia Komisji

W swojej opinii Komisja po pierwsze wskazała, że osoba, która złożyła skargę do Rzecznika Praw Obywatelskich, nie była skarżącym w sprawie 1999/5252, lecz osobą trzecią. Od czerwca 2004 r. ta osoba trzecia kontaktowała się z Komisją, prosząc o informacje w tej sprawie. Komisja podkreśliła, że jej służby właściwie odpowiedziały na wszystkie jego wnioski o udzielenie informacji.

Komisja wyjaśniła, że otrzymała dwie skargi dotyczące projektu budowy centrum przetwarzania odpadów stałych w mieście San Román de la Vega w León. Pierwsza z nich, złożona we wrześniu 1998 r., została zarejestrowana pod numerem 1998/4791. Stwierdziwszy, że w tamtym czasie nie doszło do naruszenia prawa wspólnotowego, Komisja zamknęła sprawę. Mimo że skarżący w tej sprawie przedstawił dodatkowe informacje w dniu 28 maja 1999 r., Komisja postanowiła nie wszczynać postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, ponieważ projekt był dopiero na etapie planowania.

Pod koniec 1999 r. inny skarżący złożył do Komisji skargę dotyczącą tej samej sytuacji, która została zarejestrowana pod numerem referencyjnym 1999/5252. Komisja zauważyła, że w potwierdzeniu odbioru skarżący w tej sprawie został wyraźnie poinformowany, że Komisja próbowała zbadać skargi w celu podjęcia decyzji o wszczęciu postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego lub o zamknięciu sprawy w ciągu dwunastu miesięcy od daty rejestracji skargi przez Sekretariat Generalny. Komisja wyjaśniła jednak, że dotrzymanie tego terminu nie zawsze było możliwe ze względu na wewnętrzne i zewnętrzne kroki, które należało podjąć w okresie objętym dochodzeniem, oraz dużą liczbę skarg i dochodzeń z własnej inicjatywy rozpatrywanych przez służby Komisji w odniesieniu do spraw dotyczących środowiska, w szczególności w odniesieniu do niektórych państw członkowskich.

Ponieważ nowa skarga dotyczyła tego samego przedmiotu co skarga 1998/4791, Komisja postanowiła włączyć obie skargi do jednej sprawy, a w dniu 20 grudnia 1999 r. skarżący w sprawie 1998/4791 został poinformowany o istnieniu nowej skargi w tej samej sprawie oraz o nowym numerze referencyjnym (1999/5252).

W dniu 4 stycznia 2000 r., po wszczęciu dochodzenia w tej sprawie, Komisja zwróciła się do władz hiszpańskich o udzielenie informacji. Informacje te zostały przekazane w dniu 12 kwietnia 2000 r. Komisja podjęła następnie decyzję o zwróceniu się do władz hiszpańskich o dalsze informacje, w szczególności w odniesieniu do oceny oddziaływania na środowisko i zezwolenia na przedsięwzięcie. W odpowiedzi na ten wniosek władze hiszpańskie przesłały dodatkowe informacje w dniach 1 lutego, 28 lutego i 9 marca 2001 r. W międzyczasie obaj skarżący przesłali dalsze materiały. W dniach 7 i 25 września 2001 r. skarżący zostali poinformowani o stanie dochodzenia Komisji. Oprócz informacji przekazanych przez władze hiszpańskie Komisja musiała przeanalizować dokumenty przesłane przez skarżących w dniach 15 i 20 listopada oraz 28 grudnia 2001 r.

Pismem z dnia 31 października 2002 r. Komisja poinformowała skarżącego w skardze 1999/5252, że w związku z tą skargą podjęła decyzję o wszczęciu postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego przeciwko Hiszpanii i że w związku z tym władze hiszpańskie otrzymały wezwanie do usunięcia uchybienia.

W dniu 26 listopada 2002 r. Komisja otrzymała wniosek od skarżącego, złożony wcześniej w skardze 1998/4791, o dostęp do wezwania do usunięcia uchybienia wysłanego w skardze 1999/5252. W dniu 3 grudnia 2002 r. Komisja odmówiła dostępu na podstawie wyjątków przewidzianych w rozporządzeniu (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 30 maja 2001 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji (4) i poinformowała skarżącego, że może zakwestionować decyzję w drodze ponownego wniosku do Sekretariatu Generalnego Komisji. Skarżący złożył następnie ponowny wniosek. Wobec braku pisemnej odpowiedzi skarżący w poprzedniej skardze 1998/4791 złożył skargę do Rzecznika Praw Obywatelskich w dniu 24 listopada 2003 r., która została zarejestrowana pod numerem referencyjnym 2229/2003/MHZ (5).

Pismem z dnia 14 stycznia 2003 r. Komisja poinformowała skarżących, że w dniach 15 października i 20 grudnia 2002 r. oraz w dniu 7 stycznia 2003 r. władze hiszpańskie odpowiedziały na wezwanie do usunięcia uchybienia. Odpowiedź zawierała obszerne załączniki, które należało przeanalizować. Analiza obszernych materiałów przekazanych przez władze hiszpańskie trwała kilka miesięcy. W wyniku tego żmudnego zadania w tym okresie nie nastąpił żaden istotny rozwój w dochodzeniu.

W dniu 7 września 2004 r. władze hiszpańskie przesłały Komisji dodatkowy dokument, który został oceniony przez służby Komisji.

Komisja zakończyła swoją opinię stwierdzeniem, że nadal dokłada wszelkich starań, aby odpowiednio rozpatrzyć skargę, chociaż biorąc pod uwagę bogactwo materiałów i informacji, wymagałoby to dodatkowego czasu. Po przeanalizowaniu wszystkich materiałów zostanie podjęta decyzja merytoryczna. Skarżący zostaną poinformowani o decyzji.

Komisja wymieniła w swojej opinii wszelką korespondencję ze skarżącym od czerwca 2004 r., załączając kopię tej korespondencji.

Uwagi skarżącego

Skarżący powtórzył niektóre zarzuty zawarte w pierwotnej skardze. Uznał on, że uwagi Komisji są powtarzalne.

Według skarżącego opóźnienie Komisji w rozpatrzeniu skargi przyniosło korzyści władzom hiszpańskim, ponieważ dało im dodatkowy czas na ukończenie centrum przetwarzania odpadów i rozpoczęcie działalności bez przestrzegania obowiązujących przepisów UE.

Skarżący uznał za niedopuszczalne, że Komisja uzasadniła opóźnienie w rozpatrzeniu skargi, twierdząc, że podjęła decyzję o zbadaniu nowych informacji przedłożonych przez władze hiszpańskie w dniu 7 września 2004 r., czyli zaledwie trzy dni przed planowanym otwarciem centrum i dwa tygodnie przed rozpoczęciem działalności.

Zdaniem skarżącego Komisja nie działała z należytą starannością.

Dodatkowe informacje przesłane przez Komisję

Zarzucane Komisji nierozpatrzenie formalnej skargi 1999/5252 z należytą starannością stanowiło również jeden z zarzutów dotyczących poprzedniej skargi, złożonej do Rzecznika Praw Obywatelskich w dniu 24 listopada 2003 r., zarejestrowanej pod numerem referencyjnym 2229/2003/MHZ. W swojej decyzji w tej sprawie z dnia 26 stycznia 2005 r. Rzecznik Praw Obywatelskich poczynił krytyczną uwagę, w której stwierdził, że Komisja nie przedstawiła odpowiedniego wyjaśnienia dotyczącego czasu trwania dochodzenia. Stwierdził, że jest to przypadek niewłaściwego administrowania. W dniu 14 lipca 2005 r. Komisja poinformowała Rzecznika Praw Obywatelskich, że należycie przyjęła do wiadomości uwagę krytyczną i że dołoży starań, aby udzielić bardziej precyzyjnych wyjaśnień w przypadku pojawienia się podobnego przypadku w przyszłości.

W dniu 23 stycznia 2006 r. Komisja przesłała dodatkowe informacje dotyczące krytycznej uwagi sformułowanej przez Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie 2229/2003/MHZ, zgodnie z którą w dniu 5 lipca 2005 r. Komisja podjęła decyzję o skierowaniu do władz hiszpańskich uzupełniającego wezwania do usunięcia uchybienia. Ponadto w dniu 13 grudnia 2005 r. Komisja podjęła również decyzję o skierowaniu do Hiszpanii uzasadnionej opinii, po stwierdzeniu, że władze hiszpańskie uchybiły zobowiązaniom ciążącym na nich na mocy odpowiednich przepisów prawa wspólnotowego. Komisja zauważyła również, że pismami z dnia 20 lipca i 23 grudnia 2005 r. poinformowała skarżącego w sprawie 2229/2003/MHZ o tych zmianach.

DECYZJA

1 Rozpatrywanie przez Komisję formalnej skargi

1.1 Skarżący twierdzi, że Komisja nie rozpatrzyła należycie formalnej skargi 1999/5252 i że w związku z tym w San Román de la Vega (León) powstało centrum przetwarzania odpadów stałych, co stanowiło naruszenie dyrektyw WE.

Skarżący twierdzi, że Komisja zajęła zbyt dużo czasu na rozpatrzenie formalnej skargi 1999/5252 i że Komisja nie była w stanie rozwiązać problemu w trakcie budowy centrum przetwarzania odpadów.

1.2 Komisja twierdzi, że potrzebowała kilku miesięcy na przeanalizowanie wszystkich istotnych dokumentów zawartych w odpowiedziach władz hiszpańskich na wezwanie do usunięcia uchybienia, które zostały przekazane w dniach 15 października i 20 grudnia 2002 r., 7 stycznia 2003 r. i 7 września 2004 r.

Zdaniem Komisji w jej potwierdzeniu otrzymania skargi 1999/5252 stwierdzono, że jej zdaniem przestrzeganie dwunastomiesięcznego terminu od daty rejestracji skargi przez Sekretariat Generalny na zbadanie skarg w celu podjęcia decyzji o wszczęciu postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego lub zamknięciu sprawy nie zawsze jest możliwe ze względu na wewnętrzne i zewnętrzne kroki, które należy podjąć w okresie objętym dochodzeniem, oraz dużą liczbę skarg i dochodzeń z własnej inicjatywy rozpatrywanych przez służby Komisji w odniesieniu do spraw dotyczących środowiska, w szczególności w odniesieniu do niektórych państw członkowskich.

1.3 Rzecznik zauważa, że zarzut postawiony przez skarżącego w tej sprawie, a mianowicie, że Komisja nie rozpatrzyła formalnej skargi 1999/5252 z należytą starannością, został już rozpatrzony przez Rzecznika w kontekście poprzedniej skargi (sprawa 2229/2003/MHZ (6)) złożonej przez innego skarżącego. W swojej decyzji w sprawie 2229/2003/MHZ z dnia 26 stycznia 2005 r. Rzecznik Praw Obywatelskich odniósł się do czasu trwania postępowania prowadzonego przez Komisję przy rozpatrywaniu formalnej skargi 1999/5252.

Rzecznik Praw Obywatelskich stwierdził, że Komisja nie uzasadniła należycie dużego opóźnienia w dochodzeniu w sprawie skargi od daty jej złożenia do dnia 31 października 2002 r., kiedy to Komisja poinformowała skarżącego o wystosowaniu wezwania do usunięcia uchybienia. Rzecznik Praw Obywatelskich skierował zatem do Komisji następującą uwagę krytyczną:

„W niniejszej sprawie Komisja odniosła się jedynie do ogólnych czynników, które mogą powodować opóźnienia w rozpatrywaniu spraw dotyczących środowiska, i nie przedstawiła konkretnych powodów uzasadniających okres prawie trzech lat, który zajęło jej zbadanie skargi skarżącego przeciwko Hiszpanii w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego. Rzecznik uważa zatem, że Komisja nie przedstawiła odpowiedniego wyjaśnienia dotyczącego czasu trwania dochodzenia. To był przypadek niewłaściwego administrowania".

1.4 Rzecznik zwraca zatem uwagę, że zajął już stanowisko w sprawie zarzutu w niniejszej sprawie na podstawie informacji, którymi dysponował do dnia zamknięcia sprawy 2229/2003/MHZ, czyli do dnia 25 stycznia 2005 r. Rozpatrując niniejszą sprawę, Rzecznik uważa, że należy skupić się na działaniach Komisji w okresie po otrzymaniu krytycznej uwagi w sprawie 2229/2003/MHZ.

1.5 Rzecznik zauważa w tym względzie, że w dniu 14 lipca 2005 r. Komisja odpowiedziała na krytyczną uwagę Rzecznika w sprawie 2229/2003/MHZ i stwierdziła, że:

„... [przyjmuje] do wiadomości krytyczną uwagę Rzecznika Praw Obywatelskich i dołoży starań, aby udzielić bardziej precyzyjnego wyjaśnienia w przypadku pojawienia się podobnej sprawy w przyszłości”.

Ponadto w dniu 23 stycznia 2006 r. Komisja przesłała Rzecznikowi dodatkowe informacje dotyczące jej odpowiedzi na uwagę krytyczną. W swoim piśmie Komisja zauważyła, że po wysłaniu do Hiszpanii pierwszego wezwania do usunięcia uchybienia w dniu 23 października 2002 r., w dniu 5 lipca 2005 r. postanowiła skierować do władz hiszpańskich uzupełniające wezwanie do usunięcia uchybienia, a w dniu 13 grudnia 2005 r. – uzasadnioną opinię. Komisja zauważyła również, że pismami z dnia 20 lipca i 23 grudnia 2005 r. poinformowała skarżącego w sprawie 2229/2003/MHZ o tych zmianach.

1.6 Na podstawie informacji otrzymanych w ramach sprawy 2229/2003/MHZ w dniu 23 stycznia 2006 r. Rzecznik zauważa zatem, że Komisja podjęła szereg istotnych inicjatyw dotyczących toczącego się postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego przeciwko władzom hiszpańskim w skardze 1999/5252 w następstwie krytycznej uwagi w sprawie 2229/2003/MHZ. W szczególności Komisja skierowała do władz hiszpańskich uzupełniające wezwanie do usunięcia uchybienia i uzasadnioną opinię.

Rzecznik zauważa również, że Komisja należycie poinformowała skarżącego w sprawie 2229/2003/MHZ o tych wydarzeniach. Rzecznik przypomina, że zarzut w niniejszej sprawie dotyczy niewłaściwego rozpatrzenia skargi w sprawie naruszenia 1999/5252. Fakt, że Komisja odpowiednio poinformowała skarżącego w sprawie 2229/2003/MHZ (który jest jednym ze skarżących w Komisji w sprawie dotyczącej naruszenia 1999/5252), jest zgodny z obowiązkami Komisji w zakresie przekazywania skarżącym informacji w sprawach dotyczących naruszenia.

W świetle powyższych ustaleń oraz biorąc pod uwagę, że Komisja wydaje się aktywnie prowadzić to dochodzenie, o czym świadczy fakt, że niedawno skierowała uzasadnioną opinię do władz hiszpańskich w skardze 1999/5252, Rzecznik uważa, że dalsze dochodzenia w sprawie niniejszej skargi nie są uzasadnione.

1.7 Rzecznik uważa również, że warto przypomnieć, iż jego decyzja z dnia 10 stycznia 2006 r. zamykająca sprawę 3369/2004/JMA zawierała następującą uwagę:

„Rzecznik Praw Obywatelskich zauważa, że w komunikacie Komisji w sprawie stosunków ze skarżącym w odniesieniu do naruszeń prawa wspólnotowego nie określono ani zwykłego terminu rozpatrywania skarg po wystosowaniu wezwania do usunięcia uchybienia, ani informacji, które należy przekazać skarżącym w okresie po wysłaniu takiego pisma. Rzecznik Praw Obywatelskich zwraca jednak uwagę, że art. 41 ust. 1 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej stanowi, że „każda osoba ma prawo do bezstronnego i sprawiedliwego rozpatrzenia swojej sprawy w rozsądnym terminie przez instytucje i organy Unii”. Rzecznik dokładnie przeanalizował orzecznictwo sądów wspólnotowych dotyczące uprawnień dyskrecjonalnych Komisji w zakresie rozpatrywania spraw dotyczących uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego. Rzecznik Praw Obywatelskich jest zdania, że orzecznictwo nie wyklucza stosowania zasad dobrej administracji do stosunków między Komisją a skarżącymi w okresie następującym po wystosowaniu wezwania do usunięcia uchybienia. Rzecznik uważa zatem, że Komisja powinna przestrzegać zasad dobrej administracji w stosunkach ze skarżącym w okresie następującym po wystosowaniu wezwania do usunięcia uchybienia.”

Wnioski

Na podstawie dochodzenia Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie tej skargi dalsze dochodzenie nie wydaje się uzasadnione. W związku z tym Rzecznik Praw Obywatelskich zamyka sprawę.

Rzecznik Praw Obywatelskich prześle kopię tej decyzji przewodniczącemu Komisji.

Z poważaniem,

 

P. Nikiforos DIAMANDOUROS

---

(1) Dz.U. L 182, s. 1.

(2) Dz.U. L 257, s. 26.

(3) Dz.U. 1991, L 78, s. 32.

(4) Dz.U. L 145, s. 43.

(5) Sprawa 2229/2003/MHZ. Sprawa ta została zamknięta decyzją Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 26 stycznia 2005 r.: Zob. http://www.ombudsman.europa.eu/decision/en.

(6) Sprawa 2229/2003/MHZ. Sprawa ta została zamknięta decyzją Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 26 stycznia 2005 r.: Zob. http://www.ombudsman.europa.eu/decision/en.