Strasburg, 5 października 2005 r.

Szanowny Panie,

W dniu 26 stycznia 2004 r. złożył Pan do mnie skargę przeciwko Europejskiemu Urzędowi Doboru Kadr (zwanemu dalej „EPSO”) dotyczącą wykluczenia Pana z konkursu COM/A/2/02 zorganizowanego przez Komisję Europejską w celu utworzenia rezerwy asystentów administratorów w dziedzinie „Rolnictwo”.

W dniu 8 marca 2004 r. przekazałem skargę dyrektorowi EPSO. W dniu 2 kwietnia 2004 r. EPSO poinformowało mnie, że w dniu 24 grudnia 2003 r. złożył Pan odwołanie na podstawie art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego w związku z dyskwalifikacją z konkursu COM/A/2/02. EPSO poinformowało mnie ponadto, że prześle mi kopię swojej odpowiedzi na Pana odwołanie jako swoją opinię. EPSO przesłało swoją opinię w dniu 23 sierpnia 2004 r. W dniu 3 listopada 2004 r. przekazałem Panu opinię EPSO wraz z zaproszeniem do przedstawienia uwag najpóźniej do dnia 30 listopada 2004 r. Do tego dnia nie otrzymano od Pana żadnych uwag.

W dniu 2 lutego 2005 r. poprosiłem EPSO o dodatkowe informacje w związku z Pana skargą. EPSO przesłało swoją odpowiedź w dniu 8 marca 2005 r. Odpowiedź EPSO została Pani przekazana wraz z zaproszeniem do zgłaszania uwag, które przesłała Pani w dniu 7 kwietnia 2005 r.

Piszę teraz, aby poinformować Cię o wynikach zapytań, które zostały złożone.

WNIOSEK

Według skarżącego istotne fakty są następujące:

W lipcu 2002 r. Komisja Europejska zorganizowała dwa otwarte konkursy na stanowiska administratorów (COM/A/1/02) i asystentów administratorów (COM/A/2/02) w dziedzinach „Rolnictwo”, „Rybołówstwo” i „Środowisko”.

Skarżący złożył wniosek o udział w konkursie COM/A/2/02 w dziedzinie „Rolnictwo”.

Wersja francuska pkt II.2 ogłoszenia o konkursie stanowiła, co następuje:

a) "Aucune expérience professionnelle n'est requise.

b) Seront admis à concourir les candidats ayant obtenu le diplôme de niveau universitaire donnant accès au concours après le 27 wrzesień 1997.

c) Ainsi que les candidats ayant obtenu un diplôme postuniversitaire en rapport direct avec les secteurs d'activité concernés après le 27 września 1999 r.

La date à laquelle le candidat peut se prévaloir de l'obtention du diplôme doit figurer clairement sur le diplôme même ou sur une atestation officielle."

Skarżący został dopuszczony do udziału w testach wstępnych i testach pisemnych. Zaliczył je i został poinformowany przez EPSO pismem z dnia 30 października 2003 r., że w dniu 3 grudnia 2003 r. został dopuszczony do egzaminu ustnego.

Pismem z dnia 16 grudnia 2003 r. skarżący został poinformowany, że po egzaminie ustnym i na wniosek przewodniczącego komisji konkursowej jego kandydatura została ponownie rozpatrzona. Skarżący został ponadto poinformowany, że jego wniosek musi zostać odrzucony, ponieważ nie spełnia warunków b) i c) określonych w pkt II.2 ogłoszenia o konkursie, ponieważ nie uzyskał dyplomu ukończenia studiów wyższych po dniu 27 września 1997 r. oraz że po dniu 27 września 1999 r. nie uzyskał żadnych kwalifikacji podyplomowych bezpośrednio związanych z przedmiotowymi dziedzinami działalności.

W piśmie z dnia 3 stycznia 2004 r. skierowanym do przewodniczącego komisji konkursowej skarżący zwrócił się do niej o ponowne rozważenie decyzji o dyskwalifikacji ze względu na to, że jego kandydatura nie spełniała warunków określonych w pkt II.2 ogłoszenia o konkursie.

W odpowiedzi z dnia 28 stycznia 2004 r., złożonej w imieniu komisji konkursowej, EPSO poinformowało skarżącego, że komisja konkursowa potwierdziła jego decyzję o dyskwalifikacji. EPSO zauważyło, że komisja konkursowa musi spełnić warunki określone w ogłoszeniu o konkursie, które zastosowała już do innych kandydatów, stosując jednocześnie warunki określone w pkt II.2 lit. a), b) i c) ogłoszenia. EPSO wskazało ponadto na ten warunek w pkt II lit. b). 2 ogłoszenia o konkursie nie należy uznawać za arbitralne, lecz związane z równoczesnym przeprowadzeniem dwóch konkursów o różnych warunkach dopuszczenia, a mianowicie w odniesieniu do doświadczenia zawodowego kandydatów.

W skardze do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich skarżący twierdził, że:

1) Komisja konkursowa niesłusznie go zdyskwalifikowała, ponieważ francuska wersja ogłoszenia o konkursie nie zawierała wzmianki o warunkach określonych w pkt II lit. a) i b). 2 muszą być spełnione jednocześnie, aby zostać dopuszczonym do konkursu.

2) Dopuszczając go do egzaminów pisemnych, z których wynikało, że jego akta spełniają wszystkie warunki określone w ogłoszeniu o konkursie, oraz dyskwalifikując go po egzaminie ustnym, komisja konkursowa nie działała w sposób konsekwentny.

3) Zwracając się do kandydatów o uzyskanie dyplomu ukończenia studiów wyższych wymaganego do przyjęcia po dniu 27 września 1997 r., EPSO nie uniknęło dyskryminacji i nie przyjęło zgłoszeń bez rozróżnienia ze względu na wiek, jak wskazano w ogłoszeniu o konkursie.

Skarżący domagał się umieszczenia jego nazwiska na liście kandydatów dopuszczonych do udziału w konkursie. Jeżeli komisja konkursowa odmówi umieszczenia jego nazwiska na liście kandydatów dopuszczonych do udziału w konkursie, skarżący wniósł o odszkodowanie w wysokości 10 000 EUR.

WNIOSEK

Opinia EPSO

Reasumując, opinia EPSO w sprawie skargi była następująca:

Jeżeli chodzi o rzekomy niesprawiedliwy dyskwalifikację skarżącego przez komisję konkursową, oczywiste było, że warunki określone w pkt II.2 lit. a), b) i c) ogłoszenia o konkursie muszą być spełnione jednocześnie, aby można je było dopuścić do udziału w konkursie. W odpowiedzi z dnia 28 stycznia 2004 r. na pismo skarżącego z dnia 3 stycznia 2004 r., wystosowane w imieniu komisji konkursowej, EPSO wskazało już na ten warunek w pkt II lit. b). 2 ogłoszenia o konkursie nie należy uznawać za arbitralne, lecz związane z równoczesnym przeprowadzeniem dwóch konkursów o różnych warunkach dopuszczenia, a mianowicie w odniesieniu do doświadczenia zawodowego kandydatów.

Jeżeli chodzi o rzekomy brak spójności ze strony komisji konkursowej, w ogłoszeniu o konkursie wyraźnie stwierdzono, że jeżeli na którymkolwiek etapie procedury zostanie ustalone, że kandydat nie spełnia wszystkich warunków dopuszczenia do konkursu, zostanie on zdyskwalifikowany. Gdy komisja konkursowa zauważyła, że wniosek skarżącego nie spełnia warunków określonych w lit. b) i c) ogłoszenia o konkursie, musiała zdyskwalifikować jego wniosek, zgodnie z ogłoszeniem o konkursie i w celu uniknięcia wszelkiej dyskryminacji. Podkreślono ponadto, że w zażaleniu z dnia 24 grudnia 2003 r. złożonym na podstawie art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego skarżący przyznał, że uzyskał dyplom ukończenia studiów wyższych w dniu 23 listopada 1988 r., czyli przed datą graniczną określoną w ogłoszeniu o konkursie. Był on zatem w pełni świadomy faktu, że jego zgłoszenie nie spełniało warunków dopuszczenia do konkursu.

W odniesieniu do zarzucanego EPSO braku uniknięcia wszelkiej dyskryminacji i przyjęcia zgłoszeń bez rozróżnienia ze względu na wiek EPSO wskazało, że warunek b) zawarty w pkt II.2 ogłoszenia o konkursie wyklucza kandydatów, którzy uzyskali dyplom przed określoną datą, z udziału w konkursie. EPSO twierdzi jednak, że kandydaci, którzy odroczyli studia uniwersyteckie lub studenci, którzy nie studiowali na uniwersytecie bezpośrednio po ukończeniu szkoły średniej, mogli ubiegać się o udział w konkursie.

Równocześnie zorganizowano dwa konkursy otwarte na stanowiska administratorów (COM/A/1/02) i asystentów administratorów (COM/A/2/02). W konkursie COM/A/1/02 kandydaci musieli posiadać co najmniej trzyletnie doświadczenie zawodowe, podczas gdy w konkursie COM/A/2/02 doświadczenie zawodowe nie było wymagane. Kandydaci biorący udział w konkursie COM/A/2/02 byli jednak zobowiązani do uzyskania dyplomu ukończenia studiów wyższych wymaganego do przyjęcia po dniu 27 września 1997 r. lub do uzyskania kwalifikacji podyplomowych bezpośrednio związanych z przedmiotowymi dziedzinami działalności i uzyskanych po dniu 27 września 1999 r. Żądając od kandydatów uzyskania dyplomu ukończenia studiów wyższych wymaganego do dopuszczenia do udziału w konkursie po dniu 27 września 1997 r., warunek b) pkt II.2 ogłoszenia o konkursie miał właśnie na celu zapewnienie uczciwego i odrębnego konkursu między kandydatami biorącymi udział w konkursach COM/A/1/02 i COM/A/2/02, w zależności od tego, czy posiadają oni doświadczenie zawodowe, czy też nie.

Uwagi skarżącego

W wyznaczonym w tym celu terminie nie otrzymano żadnych uwag od skarżącego.

Dalsze dochodzenia Wniosek
Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich o udzielenie informacji przez EPSO

Po dokładnym rozważeniu opinii EPSO okazało się, że konieczne są dalsze dochodzenia. W związku z tym Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do EPSO o udzielenie mu informacji na temat następującej kwestii:

„Zgodnie z warunkiem określonym w pkt II.2 lit. a) ogłoszenia o konkursie COM/A/2/02 kandydaci nie musieli posiadać żadnego doświadczenia zawodowego, aby zostać dopuszczonymi do udziału w konkursie. Jego zdaniem EPSO wydawało się jednak sugerować, że kandydaci posiadający doświadczenie zawodowe powinni byli zgłosić się do konkursu COM/A/1/02 (administratorzy), a nie do COM/A/2/02 (asystenci). Czy EPSO może wyjaśnić tę rozbieżność i wyjaśnić, dlaczego uznało, że nie uniknęło dyskryminacji ze względu na wiek, zwracając się do kandydatów o uzyskanie dyplomu ukończenia studiów wyższych wymaganego do przyjęcia po dniu 27 września 1997 r.?”

Odpowiedź EPSO

W swojej odpowiedzi ESPO podsumowała następujące stwierdzenia:

Zarzut podniesiony w skardze był identyczny z zarzutami podniesionymi w skargach 1523/2002/GG i 1536/2002/OV (1) dotyczących warunku świeżości dyplomu kandydata. W swoich decyzjach w sprawie tych dwóch skarg Rzecznik uznał, że Komisja Europejska nie dopuściła się niewłaściwego administrowania.

EPSO wskazało, że – jak stwierdziło w piśmie z dnia 15 września 2003 r. skierowanym do Rzecznika Praw Obywatelskich (2) – podjęto decyzję o nieorganizowaniu kolejnych konkursów, których ogłoszenie wymagało warunku „świeżości” w odniesieniu do dyplomu.

Dalsze uwagi skarżącego

W swoich dalszych uwagach skarżący podtrzymał swoje zarzuty.

DECYZJA

1 Zarzucany niesprawiedliwy dyskwalifikacja skarżącego przez komisję konkursową

1.1 W lipcu 2002 r. Komisja Europejska zorganizowała dwa otwarte konkursy na stanowiska administratorów (COM/A/1/02) i asystentów administratorów (COM/A/2/02) w dziedzinach "Rolnictwo", "Rybołówstwo" i "Środowisko". Skarżący złożył wniosek o udział w konkursie COM/A/2/02 w dziedzinie rolnictwa. Skarżący twierdził, że komisja konkursowa niesłusznie go zdyskwalifikowała, ponieważ francuska wersja ogłoszenia o konkursie nie wspominała, że warunki określone w pkt II.2 lit. a) i b) muszą być spełnione jednocześnie, aby zostać dopuszczonym do konkursu.

1.2 EPSO stwierdziło, że oczywiste jest, iż warunki określone w pkt II.2 lit. a), b) i c) ogłoszenia o konkursie muszą być spełnione jednocześnie, aby zostać dopuszczonym do konkursu.

1.3 Rzecznik zauważa, że francuska wersja pkt II.2 ogłoszenia o konkursie COM/A/2/02 (administratorzy pomocniczy) została sporządzona w następujący sposób: a) "aucune expérience professionnelle n'est requise" b) "Seront admis à concourir les candidats ayant obtenu le diplôme de niveau universitaire (…)". c) "ainsi que les candidats ayant obtenu un diplôme post-universitaire (…)".

Rzecznik zauważa ponadto, że w skardze złożonej na podstawie art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego skarżący przyznał, że uzyskał dyplom ukończenia studiów wyższych w dniu 23 listopada 1988 r., czyli przed datą graniczną określoną w ogłoszeniu o konkursie.

1.4 Rzecznik uważa, że z ogłoszenia o konkursie wynika, iż warunki określone w pkt II lit. a), b) i c) są spełnione. 2 ogłoszenia o konkursie należało zastosować jednocześnie, a kandydaci, którzy spełnili tylko jeden z trzech warunków, nie zostaliby dopuszczeni do konkursu.

1.5 W związku z powyższym Rzecznik stwierdza, że nie doszło do niewłaściwego administrowania ze strony EPSO w odniesieniu do tego zarzutu.

2 W przedmiocie zarzucanego braku konsekwentnego działania komisji konkursowej

2.1 Skarżący twierdził, że dopuszczając go do egzaminów pisemnych, co oznacza, że jego akta spełniają wszystkie warunki określone w ogłoszeniu o konkursie, oraz dyskwalifikując go po egzaminie ustnym, komisja konkursowa nie działała w sposób konsekwentny.

2.2 EPSO argumentowało, że w ogłoszeniu o konkursie wyraźnie stwierdzono, że jeżeli na którymkolwiek etapie procedury zostanie ustalone, że kandydat nie spełnia wszystkich warunków dopuszczenia do konkursu, zostanie on zdyskwalifikowany.

2.3 Rzecznik zauważa, że w pkt 7 części C ogłoszenia o konkursie stwierdzono, że "jeżeli na dowolnym etapie procedury zostanie ustalone, że informacje zawarte w formularzu rejestracyjnym czytnika optycznego lub oficjalnym formularzu zgłoszeniowym są nieprawidłowe lub niezgodne z dokumentami potwierdzającymi lub że kandydat nie spełnia wszystkich warunków dopuszczenia do konkursu, zostanie zdyskwalifikowany".

2.4 W świetle powyższego Rzecznik uważa, że stanowisko przyjęte przez komisję konkursową wydaje się rozsądne. Rzecznik stwierdza, że wydaje się, iż EPSO nie dopuściło się niewłaściwego administrowania w odniesieniu do tego zarzutu.

3 W przedmiocie rzekomego braku uniknięcia przez EPSO wszelkiej dyskryminacji ze względu na wiek

3.1 Skarżący twierdził, że zwracając się do kandydatów o uzyskanie dyplomu ukończenia studiów wyższych wymaganego do przyjęcia po dniu 27 września 1997 r., EPSO nie uniknęło dyskryminacji i nie przyjęło zgłoszeń bez rozróżnienia ze względu na wiek, jak wskazano w ogłoszeniu o konkursie.

3.2 EPSO wskazało, że warunek b) zawarty w pkt II.2 ogłoszenia o konkursie wyklucza kandydatów, którzy uzyskali dyplom przed określoną datą, z udziału w konkursie. Zdaniem EPSO kandydaci, którzy odroczyli studia uniwersyteckie lub studenci, którzy nie studiowali na uniwersytecie bezpośrednio po ukończeniu szkoły średniej, mogli jednak ubiegać się o udział w konkursie. EPSO podniosło ponadto, że żądając od kandydatów uzyskania dyplomu ukończenia studiów wyższych wymaganego do przyjęcia po dniu 27 września 1997 r., warunek b) zawarty w pkt II.2 ogłoszenia o konkursie miał właśnie na celu zapewnienie uczciwego i odrębnego konkursu między kandydatami biorącymi udział w konkursach COM/A/1/02 i COM/A/2/02, w zależności od tego, czy posiadają oni doświadczenie zawodowe, czy też nie.

3.3 W dniu 2 lutego 2005 r. Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do EPSO o przedstawienie dalszych informacji na ten temat.

3.4 W swojej odpowiedzi EPSO stwierdziło, że zarzut podniesiony w skardze jest identyczny z zarzutami podniesionymi w skargach 1523/2002/GG i 1536/2002/OV dotyczących warunku "świeżości dyplomu kandydata". W swoich decyzjach w sprawie tych dwóch skarg Rzecznik uznał, że Komisja Europejska nie dopuściła się niewłaściwego administrowania.

3.5 W swoich dalszych uwagach skarżący podtrzymał swoje zarzuty.

3.6 Jak stwierdzono w opinii EPSO, Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich miał już do czynienia z kwestią "świeżości" dyplomu kandydata w swoich dochodzeniach dotyczących skarg 1523/2002/GG i 1536/2002/OV, które dotyczyły również konkursu COM/A/2/02.

3.7 W swojej decyzji w sprawie skargi 1523/2002/GG Rzecznik zauważył, że "odpowiedni konkurs (3) dotyczył grupy zaszeregowania A8 (administrator pomocniczy), która jest podstawową grupą zaszeregowania A i dla której nie jest wymagane wcześniejsze doświadczenie zawodowe. Zauważa on ponadto, że instytucje i organy UE organizują konkursy w celu naboru urzędników w zależności od potrzeb swoich służb oraz że dysponują one znaczną swobodą uznania w tym zakresie, pod warunkiem że przestrzegają regulaminu pracowniczego i innych wiążących je przepisów prawnych. Rzecznik Praw Obywatelskich jest zdania, że wymagając od kandydatów na stanowiska A8 (asystenckich administratorów) posiadania dyplomu ukończenia studiów wyższych uzyskanego w niedawnej przeszłości, Komisja działała w granicach swoich uprawnień prawnych (4). Ten sam wniosek odnosi się do decyzji Komisji o ustaleniu okresu, w którym należy uzyskać dyplom, na pięć lat przed datą zamknięcia. W decyzji w sprawie skargi 1523/2002/GG Rzecznik zauważył ponadto, że „klauzula »ostatniego stopnia«, która miała zastosowanie do danego konkursu, była szersza niż odpowiednie klauzule stosowane w poprzednich konkursach oraz że Komisja zorganizowała konkurs COM/A/1/01 dla administratorów równolegle z danym konkursem. Kandydaci, którzy uzyskali dyplom ukończenia studiów wyższych w dniu 27 września 1997 r. lub wcześniej, ale którzy posiadali trzyletnie doświadczenie zawodowe odpowiadające danym obowiązkom, mogli zatem wziąć udział w konkursie COM/A/1/01.”

W swojej decyzji w sprawie skargi 1536/2002/OV Rzecznik Praw Obywatelskich uznał, że „skorzystanie przez Komisję z domniemanej pośredniej klauzuli dyskryminacyjnej w warunkach dopuszczenia do konkursu COM/A/2/02, a mianowicie data uzyskania przez kandydatów A8 stopnia naukowego lub specjalistycznego, powinna opierać się na obiektywnych powodach. Takie rozumowanie powinno umożliwić Rzecznikowi Praw Obywatelskich ocenę, czy nakładając tego rodzaju warunki, Komisja działała w granicach swoich uprawnień prawnych. Komisja uzasadniła stosowanie tej klauzuli charakterem i funkcjami, które mają pełnić asystenci administratorów. Ponieważ uznaje się, że urzędnicy A8 nie posiadają żadnego odpowiedniego doświadczenia zawodowego przed dołączeniem do Komisji, instytucja wyznaczyła termin ukończenia przez nich studiów lub studiów specjalistycznych. Świeżość dyplomu jawi się zatem jako szczególny warunek wynikający z charakteru stanowisk do obsadzenia. Nakładając na kandydatów A8 warunek oparty na „świeżości” dyplomu, Rzecznik doszedł do wniosku, że Komisja działała w granicach swoich uprawnień prawnych”. Rzecznik Praw Obywatelskich nie stwierdził żadnego przypadku niewłaściwego administrowania w swoich decyzjach w sprawie skarg 1523/2002/GG i 1536/2002/OV dotyczących konkurencji COM/A/2/02, która jest przedmiotem niniejszej skargi.

3.8 W tych okolicznościach Rzecznik stwierdza, że najwyraźniej EPSO nie dopuściło się niewłaściwego administrowania w tym aspekcie sprawy. Rzecznik z zadowoleniem przyjmuje jednak decyzję EPSO o zniesieniu wymogu posiadania ostatniego dyplomu w przyszłych procedurach rekrutacyjnych.

4 Twierdzenia skarżącego

4.1 Skarżący twierdził, że jego nazwisko powinno zostać umieszczone na "liście kandydatów dopuszczonych do udziału w konkursie". Jeżeli komisja konkursowa odmówi umieszczenia jego nazwiska na liście kandydatów dopuszczonych do udziału w konkursie, skarżący wniósł o odszkodowanie w wysokości 10 000 EUR.

4.2 W związku z powyższym Rzecznik uważa, że nie ma potrzeby kontynuowania dochodzenia w sprawie roszczeń skarżącego.

5 Wnioski

Na podstawie dochodzenia Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie tej skargi wydaje się, że EPSO nie dopuściło się niewłaściwego administrowania. W związku z tym Rzecznik Praw Obywatelskich zamyka sprawę.

Dyrektor EPSO zostanie również poinformowany o tej decyzji.

Z poważaniem,

 

P. Nikiforos DIAMANDOUROS

---

(1) Decyzje te są dostępne na stronie internetowej Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich pod następującym adresem: http://www.ombudsman.europa.eu/decision/en/default.htm.

(2) EPSO powołuje się na pismo z dnia 15 września 2003 r. skierowane do Rzecznika Praw Obywatelskich w ramach skarg 1523/2002/GG i 1536/2002/OV.

(3) tj. konkurencja COM/A/2/02.

(4) Zob. decyzja Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 21 lipca 2000 r. w sprawie skarg 428/98/JMA i 464/98/JMA.