Għażiż Sur L.,
Fid-19 ta' Awwissu 1997 inti għamilt ilment lill-Ombudsman Ewropew dwar termini kuntrattwali allegatament inġusti użati mill-Kummissjoni Ewropea.
Fis-16 ta’ Settembru 1997 għaddejt l-ilment lill-President tal-Kummissjoni Ewropea. Il-Kummissjoni bagħtet l-opinjoni tagħha fit-18 ta' Diċembru 1997 u bgħattha bi stedina biex tagħmel osservazzjonijiet, jekk xtaqt tagħmel dan. Ma waslet l-ebda osservazzjoni.
Issa qed nikteb biex inkun naf ir-riżultati tal-inkjesti li saru.
Niskuża ruħi għat-tul ta' żmien li ħadt biex tittratta l-ilment tiegħek.

Il-komponent

L-ilmentatur allega li l-Kummissjoni Ewropea tuża termini inġusti fil-kuntratti tagħha għall-provvista ta’ oġġetti u servizzi. Huwa rrefera għat-termini u l-kundizzjonijiet ġenerali tal-Kummissjoni applikabbli għall-kuntratti, u ssottometta l-erba’ punti ta’ lment li ġejjin:

i) L-Artikoli 24 u 30 tat-termini ġenerali jipprovdu li l-Kummissjoni għandha perjodu ta' sittin jum biex tħallas lill-kuntratturi tagħha. L-ilmentatur sostna li perjodu ta’ ħlas ta’ sittin jum deher inkonsistenti ma’ rakkomandazzjoni reċenti tal-Kummissjoni li tirrakkomanda perjodi ta’ ħlas iqsar fi tranżazzjonijiet kummerċjali.

ii) Ma hemm l-ebda regola li tobbliga lill-Kummissjoni tħallas l-imgħaxijiet fuq il-pagamenti b'lura.

iii) L-Artikolu 6 tat-termini ġenerali jidher li jeskludi kwalunkwe responsabbiltà tal-Kummissjoni għad-danni.

iv) L-Artikoli 22 u 28 tat-termini ġenerali jipprovdu lill-Kummissjoni bi grad eċċessiv ta' protezzjoni fil-konfront ta' kuntratturi inadempjenti. Dawn id-dispożizzjonijiet jagħtu lill-Kummissjoni garanzija ta’ sena fir-rigward tal-kuntratti ta’ provvista, u jintitolaw lill-Kummissjoni żżomm 10 % tal-ammont tal-kuntratt sal-iskadenza ta’ dan il-perjodu ta’ garanzija. L-ilmentatur ikkunsidra wkoll li dawn id-dispożizzjonijiet kienu jirrappreżentaw inkonsistenza, peress li l-Kummissjoni tidher li tipprovdi għaliha nnifisha livell ogħla ta’ protezzjoni minn dak irrakkomandat mill-Kummissjoni għall-konsumaturi ordinarji.

L-Inkwantu

L-opinjoni tal-Kummissjoni
Il-Kummissjoni pprovdiet l-osservazzjonijiet li ġejjin dwar l-ilment:

- Il-Kummissjoni apprezzat bis-sħiħ il-problemi kkawżati minn perjodi twal ta’ pagament, u kienu diġà ttieħdu miżuri biex jittejbu l-prattiki f’dan ir-rigward.

- Ir-regoli dwar il-ħlas tal-imgħax fuq l-arretrati ġew regolati formalment f’Ġunju 1997. B’hekk, il-kuntratti kollha konklużi wara l-1 ta’ Ottubru 1997 jinkludu klawżola li tagħti d-dritt lill-kredituri għall-interessi moratorji.

- Fir-rigward tar-responsabbiltà skont l-Artikolu 6 tat-termini ġenerali, il-kuntratti huma koperti mis-sistema legali adottata fil-kuntratti rilevanti. Il-kuntratturi li jqisu li sofrew dannu huma liberi li jressqu każijiet quddiem il-qorti nazzjonali rilevanti.

- Rigward l-allegazzjoni li l-Kummissjoni tiżgura livell mhux xieraq ta' protezzjoni għaliha nnifisha, il-Kummissjoni ddikjarat li qed taġixxi taħt obbligu li tipproteġi l-interessi finanzjarji tal-Komunità. Barra minn hekk, l-analoġija tal-ilmentatur mal-kuntratti ordinarji tal-konsumatur dehret inadegwata, peress li fi kwalunkwe każ il-Kummissjoni għandha titqies bħala l-“konsumatur” fil-kuntratti u li ma hemm xejn ħażin mal-konsumaturi li jippruvaw jiksbu pożizzjoni legali aħjar għalihom infushom minn dak li jirriżulta mir-regoli applikabbli.

Id-Deċiżjoni

1. Dan l-ilment jikkonċerna l-ekwità ta’ kundizzjonijiet kuntrattwali standard adottati mill-Kummissjoni fir-rigward ta’ kuntratti għall-provvista ta’ oġġetti u servizzi. L-Ombudsman Ewropew huwa kompetenti biex jittratta lmenti li għandhom x'jaqsmu ma' relazzjonijiet kuntrattwali, għalkemm normalment ma jiddeterminax jekk kienx hemm ksur ta' kuntratt f'każijiet separati. L-investigazzjonijiet dwar kwistjonijiet kuntrattwali huma primarjament immirati biex jiżguraw li l-istituzzjoni jew il-korp inkwistjoni jkunu jistgħu jipprovdu raġunijiet koerenti għall-pożizzjonijiet tagħhom fil-każ inkwistjoni.
2. Fir-rigward tal-ewwel allegazzjoni tal-ilmentatur, il-Kummissjoni ddikjarat li hija konxja mill-problema, u li diġà ttieħdu miżuri amministrattivi biex jitħaffu l-pagamenti. Għandu jiġi nnutat ukoll li t-termini ġenerali ma jidhrux li huma inkonsistenti mal-inizjattivi attwali tal-Kummissjoni biex jiġu armonizzati l-perjodi ta' ħlas f'relazzjonijiet kuntrattwali kummerċjali u pubbliċi (1). L-Ombudsman għalhekk isib li mhuwiex ġustifikat li jinvestiga aktar din l-allegazzjoni.
3. It-tieni allegazzjoni tal-ilmentatur tikkonċerna n-nuqqas ta’ obbligu għall-Kummissjoni li tħallas l-imgħax fuq il-pagamenti b’lura. L-Ombudsman jinnota li l-kuntratti konklużi mal-Kummissjoni wara l-1 ta' Ottubru 1997 issa fihom klawżoli li jintitolaw lill-kredituri għal imgħax fuq ħlas b'lura. L-Ombudsman għalhekk isib li mhuwiex ġustifikat li jinvestiga aktar din l-allegazzjoni.
4. Fir-rigward tat-tielet allegazzjoni, jidher li l-Artikolu 6 tal-kundizzjonijiet ġenerali sempliċement jeskludi r-responsabbiltà tal-Kummissjoni fir-rigward tar-relazzjoni kuntrattwali bejn il-kuntratturi immedjati u s-sottokuntratturi ta’ dawn tal-aħħar. Klawżoli bħal dawn huma komuni fir-relazzjonijiet kuntrattwali, u ma jidhrux li jagħtu livell eċċessiv ta’ protezzjoni lill-Kummissjoni.
5. Ir-raba’ allegazzjoni tal-ilmentatur tikkonċerna awtoprotezzjoni allegatament eċċessiva mill-Kummissjoni fir-rigward tal-garanziji kuntrattwali. Permezz tal-Artikoli 22 u 28 tat-termini ġenerali tagħha, il-Kummissjoni żgurat li se jkollha garanzija ta’ sena għall-provvista taħt kuntratti ta’ oġġetti u servizzi, u li 10 % tal-ammont tal-kuntratt jista’ jinżamm sal-iskadenza ta’ dak il-perjodu. Il-Kummissjoni indikat li hija għandha l-obbligu li tħares l-interessi leġittimi tal-Komunità, li f’dan il-kuntest jimplika d-dmir li tipproteġi l-finanzi tal-Komunità. Hija ammettiet ukoll li dan l-interess għandu jkun ibbilanċjat mal-interess ta’ amministrazzjoni tajba. L-Ombudsman iqis li m'hemm xejn li jissuġġerixxi li dan l-ibbilanċjar twettaq b'mod mhux xieraq.

Konklużjonijiet

6. Fuq il-bażi tal-inkjesti tal-Ombudsman Ewropew dwar dan l-ilment, jidher li ma kien hemm l-ebda amministrazzjoni ħażina mill-Kummissjoni. L-Ombudsman għalhekk iddeċieda li jagħlaq il-każ.
Il-President tal-Kummissjoni se jiġi infurmat ukoll b’din id-deċiżjoni.
Dejjem tiegħek
Jacob Söderman

---

(1) Proposta għal Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-ġlieda kontra l-ħlas tard fi tranżazzjonijiet kummerċjali, COM(98) 0126 finali, ĠU 1998 C 168/0013, Kapitolu II, Artikolu 8(1).