Κύριε πρόεδρε!

Θα ήθελα καταρχάς να σας εκφράσω τις ευχαριστίες μου που με καλέσατε εδώ να απευθυνθώ στην Επιτροπή Αναφορών και να ανταλλάξω απόψεις για θέματα αμοιβαίου ενδιαφέροντος στο πλαίσιο της συνεργασίας μας για την προώθηση των δικαιωμάτων των ευρωπαίων πολιτών.

Στις εισαγωγικές παρατηρήσεις μου, θα αναφερθώ σε τρία ζητήματα που μπορεί να σας ενδιαφέρουν: τις δραστηριότητές μας για την ενημέρωση των πολιτών σχετικά με το δικαίωμά τους να υποβάλλουν καταγγελία στον Ευρωπαίο Διαμεσολαβητή.

Κύριε πρόεδρε!

Από την έναρξη των εργασιών μου ως Ευρωπαίος Διαμεσολαβητής την 1η Σεπτεμβρίου 1995, αφιέρωσα σημαντικό μέρος του χρόνου μου στην ενημέρωση των ευρωπαίων πολιτών σχετικά με το δικαίωμά τους να υποβάλλουν καταγγελία στον Διαμεσολαβητή, σχετικά με τις καταστάσεις στις οποίες είναι σκόπιμο να υποβάλουν καταγγελία και τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να γίνει αυτό. Για να προωθήσω τη γνώση των πολιτών, έχω εμπλακεί σε τακτικές επαφές και συνεργασία με τα γραφεία των εθνικών διαμεσολαβητών και παρόμοιων φορέων, με τα γραφεία πληροφοριών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και με τις αντιπροσωπείες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στα κράτη μέλη. Όλοι αυτοί οι φορείς διαθέτουν το ενημερωτικό υλικό μας, συμπεριλαμβανομένου ενός προαιρετικού εντύπου για την υποβολή καταγγελίας. Έχουν επιδείξει θετική στάση απέναντι στη συνεργασία όλη την ώρα.

Για την ταχύτερη και αποτελεσματικότερη ενημέρωση των πολιτών, ανοίξαμε επίσης έναν ιστότοπο στο Διαδίκτυο, συνδεδεμένο με τον ιστότοπο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, όπου παρέχουμε γενικές πληροφορίες σχετικά με το δικαίωμα υποβολής καταγγελίας και τις δραστηριότητές μας. Δημοσιεύσαμε επίσης στον ευρωπαϊκό Τύπο πληροφορίες σχετικά με αποφάσεις ή πρωτοβουλίες γενικού ενδιαφέροντος και παρουσιάσαμε το έργο του Διαμεσολαβητή σε διάφορα εμπορικά περιοδικά.

Επισκέφθηκα επίσης τα κράτη μέλη προκειμένου να γνωστοποιήσω καλύτερα το έργο του Διαμεσολαβητή. Υπάρχει μόνο ένα κράτος μέλος, η Πορτογαλία, την οποία δεν έχω επισκεφθεί ακόμη. Η επίσκεψή μου εκεί πρόκειται να πραγματοποιηθεί τον Απρίλιο του τρέχοντος έτους και διοργανώνεται σε συνεργασία με το γραφείο πληροφοριών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στη Λισαβόνα και το γραφείο του Πορτογάλου εθνικού Διαμεσολαβητή.

Τα στατιστικά στοιχεία που έχουν διανεμηθεί εδώ σχετικά με τις καταγγελίες σε σχέση με τον πληθυσμό για κάθε κράτος μέλος παρέχουν μια γενική εικόνα του τρόπου με τον οποίο ελήφθησαν οι πληροφορίες. Σε γενικές γραμμές, το 1997 υποβλήθηκαν στον Ευρωπαίο Διαμεσολαβητή 1181 νέες καταγγελίες, δηλαδή αύξηση κατά 40% σε σχέση με το σύνολο των 842 νέων καταγγελιών που ελήφθησαν το 1996.

Εκτός από το Βέλγιο, το Λουξεμβούργο και τη Φινλανδία, καθένα από τα οποία έχει τη δική του εξήγηση, φαίνεται ότι από τις μικρότερες χώρες η Ιρλανδία φαίνεται να είναι καλά ενημερωμένη, ενώ έχουν ληφθεί λιγότερες καταγγελίες από την Αυστρία και τη Σουηδία. Όσον αφορά τις μεγάλες χώρες, η εκστρατεία ενημέρωσης ήταν επιτυχής στην Ισπανία και τη Γαλλία και λιγότερο επιτυχής στη Γερμανία και την Ιταλία.

Υπάρχουν ακόμη πολλά που πρέπει να γίνουν στον τομέα της πληροφόρησης. Υποθέτω ότι η επιτροπή αντιμετωπίζει τα ίδια προβλήματα όσον αφορά την προώθηση της γνώσης του δικαιώματος αναφοράς στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Η διαφορά είναι ότι, με την μάλλον περιορισμένη εντολή μου -που περιορίζεται στις δραστηριότητες των κοινοτικών θεσμικών οργάνων και οργανισμών- προσπάθησα να στοχεύσω την πληροφόρηση σε εκείνους που θα μπορούσαν να έχουν πραγματικό λόγο να διαμαρτύρονται για την ευρωπαϊκή διοίκηση και απείχα από γενικές εκστρατείες.

Κύριε πρόεδρε!

Έρχομαι τώρα στο δεύτερο θέμα αυτών των εισαγωγικών παρατηρήσεων, το οποίο είναι η διαφάνεια. Ως Ευρωπαίος Διαμεσολαβητής, έχω ιδιαίτερη ευθύνη σε σχέση με τη διαφάνεια. Η δημιουργία του γραφείου μου με τη Συνθήκη του Μάαστριχτ για την Ευρωπαϊκή Ένωση είχε ως στόχο να υπογραμμίσει τη δέσμευση της Ένωσης για δημοκρατική, διαφανή και υπεύθυνη διοίκηση.

Το άρθρο 138 Ε της Συνθήκης παρέχει στον Διαμεσολαβητή την εξουσία να κινεί έρευνες με δική του πρωτοβουλία καθώς και κατόπιν καταγγελιών. Μέσα στα όρια της εντολής μου, προσπάθησα να χρησιμοποιήσω την εξουσία πρωτοβουλίας για να προωθήσω τη διαφάνεια στην Ένωση, ξεκινώντας τρεις έρευνες σε θέματα όπου ορισμένες καταγγελίες φαίνεται να δείχνουν γενική δυσαρέσκεια εκ μέρους των πολιτών.

Η αυτεπάγγελτη έρευνα σχετικά με τις διαδικασίες που χρησιμοποιεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την εξέταση καταγγελιών πολιτών σχετικά με παραβιάσεις του κοινοτικού δικαίου από κράτη μέλη κινήθηκε και περατώθηκε κατά τη διάρκεια του 1997. Πλήρεις πληροφορίες σχετικά με το αποτέλεσμά της θα συμπεριληφθούν στην ετήσια έκθεση για το 1997, η οποία θα είναι στη διάθεσή σας τον Απρίλιο του τρέχοντος έτους.

Μια άλλη αυτεπάγγελτη έρευνα που αποσκοπεί στην προώθηση μεγαλύτερης διαφάνειας αφορά τις διαδικασίες που χρησιμοποιούν τα κοινοτικά όργανα για την πρόσληψη προσωπικού. Η έρευνα αυτή ξεκίνησε τον Νοέμβριο του 1997 και συνεχίζεται.

Τέλος, υπάρχει η αυτεπάγγελτη έρευνα σχετικά με την πρόσβαση του κοινού στα έγγραφα, την οποία δρομολόγησα τον Ιούνιο του 1996. Στις 20 Δεκεμβρίου 1996, υπέβαλα σχέδια συστάσεων σε δεκατέσσερα κοινοτικά θεσμικά όργανα και οργανισμούς, τα οποία θα πρέπει να εγκρίνουν και να θέσουν εύκολα στη διάθεση του κοινού κανόνες σχετικά με την πρόσβαση του κοινού στα έγγραφα. Τα σχέδια συστάσεων και η αιτιολόγησή τους εξηγήθηκαν πλήρως στην ετήσια έκθεση για το 1996.

Και τα 14 θεσμικά όργανα και οργανισμοί στους οποίους απευθύνθηκαν τα σχέδια συστάσεων έχουν πλέον αποστείλει εμπεριστατωμένη γνώμη, όπως απαιτείται από το άρθρο 3 παράγραφος 6 του καταστατικού, ενώ 13 από αυτά έχουν θεσπίσει κανόνες που διέπουν την πρόσβαση του κοινού στα έγγραφά τους.

Οι εμπεριστατωμένες γνωμοδοτήσεις αποτελούν το αντικείμενο της πρώτης ειδικής έκθεσης του Διαμεσολαβητή προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την οποία παρουσίασα στον Πρόεδρο Gil-Robles στις 15 Δεκεμβρίου 1997. Αντίγραφα της ειδικής έκθεσης έχουν τεθεί στη διάθεσή σας και, επιπλέον, θα ήθελα να επωφεληθώ της ευκαιρίας για να σας ενημερώσω σχετικά με ορισμένες πτυχές της έκθεσης.

Δεδομένου ότι πρόκειται για την πρώτη ειδική έκθεση βάσει του καθεστώτος του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή, πρότεινα να εξεταστεί μέσω διαδικασίας παρόμοιας με εκείνη που χρησιμοποιείται για την ετήσια έκθεση. Έχω επίσης επιστήσει την προσοχή σε ορισμένα θέματα ουσίας τα οποία το Κοινοβούλιο μπορεί να επιθυμεί να εξετάσει κατά την εξέταση της έκθεσης.

Όπως ανέφερα ήδη, 13 θεσμικά όργανα και οργανισμοί έχουν πλέον θεσπίσει κανόνες σχετικά με την πρόσβαση του κοινού στα έγγραφα. Στην περίπτωση του Ευρωπαϊκού Νομισματικού Ιδρύματος, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Δικαστηρίου, τα σχέδια συστάσεων αφορούσαν μόνο διοικητικά έγγραφα.

Σύμφωνα με τα σχέδια συστάσεων, το Ευρωπαϊκό Νομισματικό Ίδρυμα έχει θεσπίσει κανόνες σχετικά με τα διοικητικά έγγραφα. Όταν ιδρυθεί εντός του τρέχοντος έτους, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα θα πρέπει να εξετάσει κατά πόσον θα πρέπει να θεσπίσει τους ίδιους κανόνες για την πρόσβαση στα έγγραφα με το ΕΝΙ, το οποίο θα τεθεί υπό εκκαθάριση (1).

Οι κανόνες που θεσπίζει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ισχύουν για όλα τα έγγραφα και όχι μόνο για τα διοικητικά. Ο Διαμεσολαβητής εκφράζει την ικανοποίησή του για την απόφαση του Κοινοβουλίου να συμπεριλάβει όλα τα έγγραφα στο πεδίο εφαρμογής των κανόνων του.

Μόνο το Δικαστήριο δεν έχει ακόμη θεσπίσει κανόνες σχετικά με την πρόσβαση του κοινού στα έγγραφα. Σύμφωνα με την εμπεριστατωμένη γνώμη του Συνεδρίου, εξετάζει όλα τα ζητήματα που αφορούν την πρόσβαση στα έγγραφά του. Χαιρετίζω το γεγονός ότι το Δικαστήριο προχώρησε πέρα από την πρωτοβουλία συμπεριλαμβάνοντας τόσο δικαστικά όσο και διοικητικά έγγραφα στη μελέτη. Θα είναι ιδιαίτερα επωφελές για τους ευρωπαίους πολίτες το γεγονός ότι οι κανόνες που θα θεσπιστούν θα ισχύουν για όλα τα έγγραφα του Δικαστηρίου. Ωστόσο, είναι λυπηρό το γεγονός ότι δεν έχει ακόμη καθοριστεί χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση των εργασιών αυτών.

Δεδομένου ότι ο δικαστικός ρόλος του Ελεγκτικού Συνεδρίου δεν εμπίπτει στην εντολή του Διαμεσολαβητή, δεν έχει διατυπωθεί επίσημη σύσταση σύμφωνα με το καθεστώς του Διαμεσολαβητή. Ωστόσο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει τη δυνατότητα να ζητήσει περαιτέρω πληροφορίες από το Ελεγκτικό Συνέδριο σχετικά με το θέμα αυτό.

Πολλά θεσμικά όργανα και οργανισμοί έχουν βασίσει τους κανόνες τους σε εκείνους που είχαν προηγουμένως εγκριθεί από το Συμβούλιο και την Επιτροπή. Με τον τρόπο αυτό, συμμορφώθηκαν πλήρως με τα σχέδια συστάσεών μου, τα οποία αφορούσαν μόνο την ύπαρξη και τη δημοσιοποίηση των κανόνων.

Φυσικά, μόλις θεσπιστούν και δημοσιοποιηθούν οι κανόνες, υπόκεινται σε έλεγχο και συζήτηση και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει τη δυνατότητα να εξετάσει κατά πόσον οι εγκριθέντες κανόνες διασφαλίζουν τον βαθμό διαφάνειας που αναμένουν οι ευρωπαίοι πολίτες από την Ένωση.

Στο πλαίσιο αυτό, αξίζει να σημειωθεί ότι οι κανόνες της Επιτροπής και του Συμβουλίου είναι αρκετά περιορισμένοι σε σύγκριση με τους κανόνες που διέπουν ορισμένες εθνικές διοικήσεις. Ειδικότερα, οι κανόνες δεν απαιτούν την τήρηση μητρώων εγγράφων. Ούτε παρέχουν δικαίωμα πρόσβασης σε έγγραφα που βρίσκονται στην κατοχή ενός φορέα, αλλά προέρχονται από άλλον. Στο μέλλον, οι αδυναμίες αυτές πρέπει να αντιμετωπιστούν πριν μπορέσει κανείς να μιλήσει για πραγματική διαφάνεια στην κοινοτική διοίκηση.

Το τελευταίο μου σημείο σχετικά με τις εμπεριστατωμένες γνωμοδοτήσεις αφορά το σχέδιο σύστασης σύμφωνα με το οποίο οι κανόνες που εγκρίνονται θα πρέπει να είναι εύκολα διαθέσιμοι στο κοινό. Ορισμένα θεσμικά όργανα έχουν δημοσιεύσει τους κανόνες τους σε όλες τις επίσημες γλώσσες στην Επίσημη Εφημερίδα, ενώ ορισμένα προτίθενται να το πράξουν. Κάποιοι τα έχουν διαθέσιμα στο διαδίκτυο, κάποιοι στα γραφεία τους.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα μπορούσε να ενθαρρύνει τα θεσμικά όργανα και τους οργανισμούς που δεν το έχουν πράξει ακόμη να διαθέσουν τους κανόνες τους σε όλες τις επίσημες γλώσσες και να τους δημοσιεύσουν με την κατάλληλη μορφή.

Κύριε πρόεδρε!

Πριν ολοκληρώσω αυτές τις προκαταρκτικές παρατηρήσεις σχετικά με τη διαφάνεια, θα ήθελα να σχολιάσω τα επιτεύγματα της Συνθήκης του Αμστερνταμ εν προκειμένω.

Όταν τεθεί σε ισχύ, θα εισαγάγει στη συνθήκη ΕΚ ένα νέο άρθρο 191α παράγραφος 2, το οποίο έχει ως εξής:

"1. Κάθε πολίτης της Ένωσης και κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο που κατοικεί ή έχει την καταστατική έδρα του σε κράτος μέλος έχει δικαίωμα πρόσβασης στα έγγραφα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής, με την επιφύλαξη των αρχών και των προϋποθέσεων που θα καθοριστούν σύμφωνα με τις παραγράφους 2 και 3.

2. Οι γενικές αρχές και τα όρια, για λόγους δημόσιου ή ιδιωτικού συμφέροντος, που διέπουν αυτό το δικαίωμα πρόσβασης στα έγγραφα καθορίζονται από το Συμβούλιο, το οποίο αποφασίζει σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 189 Β, εντός δύο ετών από την έναρξη ισχύος της συνθήκης του Άμστερνταμ.

3. Κάθε θεσμικό όργανο που αναφέρεται ανωτέρω θεσπίζει στον εσωτερικό κανονισμό του ειδικές διατάξεις σχετικά με την πρόσβαση στα έγγραφά του.»

Θα ήθελα να τονίσω ότι η Συνθήκη του Αμστερνταμ δείχνει ότι υπάρχει βούληση εντός της Ένωσης για μεγαλύτερη διαφάνεια. Αυτό δεν υπογραμμίζεται μόνο στο νέο άρθρο 191α. Δύο πολύ σημαντικές εξελίξεις αρχής περιλαμβάνονται στις τροποποιήσεις των άρθρων Α και ΣΤ της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση).

Το άρθρο Α τροποποιείται έτσι ώστε η δέσμευση της Ένωσης για διαφάνεια (η οποία είχε προηγουμένως ενσωματωθεί στη δήλωση αριθ. 17 που επισυνάπτεται στην τελική πράξη της Συνθήκης του Μάαστριχτ) να ενσωματωθεί στην ίδια τη Συνθήκη ως μία από τις καταστατικές αρχές της Ένωσης. Όπως τροποποιήθηκε, το άρθρο Α έχει ως εξής:

Η Συνθήκη αυτή σηματοδοτεί ένα νέο στάδιο στη διαδικασία δημιουργίας μιας διαρκώς στενότερης ένωσης μεταξύ των λαών της Ευρώπης, στην οποία οι αποφάσεις λαμβάνονται όσο το δυνατόν πιο ανοιχτά και όσο το δυνατόν εγγύτερα στους πολίτες.

Επιπλέον, το άρθρο ΣΤ, πρώτο εδάφιο, έχει ως εξής:

Η Ένωση βασίζεται στις αρχές της ελευθερίας, της δημοκρατίας, του σεβασμού των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των θεμελιωδών ελευθεριών, καθώς και του κράτους δικαίου, αρχές οι οποίες είναι κοινές στα κράτη μέλη.

Είναι δύσκολο να κατανοήσουμε πώς θα μπορούσε να υπάρξει διαφάνεια και δημοκρατική κυβέρνηση χωρίς επαρκή πρόσβαση του κοινού σε έγγραφα που βρίσκονται στην κατοχή της διοίκησης. Επιπλέον, οι θεμελιώδεις ελευθερίες στις οποίες αναφέρεται το άρθρο ΣΤ περιλαμβάνουν την ελευθερία της έκφρασης. Οι πολίτες και οι κοινοβουλευτικοί εκπρόσωποί τους μπορούν να εκφράσουν αποτελεσματικά τις απόψεις τους για θέματα δημόσιας διοίκησης μόνο εάν γνωρίζουν τι κάνει η διοίκηση και γιατί. Η δυνατότητα αυτή απαιτεί επίσης επαρκή πρόσβαση σε έγγραφα που βρίσκονται στην κατοχή της διοίκησης.

Έτσι, φαίνεται ότι η Συνθήκη του Αμστερνταμ, όταν τεθεί σε ισχύ, θα ενισχύσει και θα εμβαθύνει την αρχή της διαφάνειας, η οποία υποστηρίζεται πλέον από τη νομολογία του Δικαστηρίου.

Ορισμένοι με ρώτησαν σχετικά με τη σχέση μεταξύ του προτεινόμενου νέου άρθρου 191α και των συστάσεων της αυτεπάγγελτης έρευνάς μου σχετικά με την πρόσβαση του κοινού στα έγγραφα. Το ζήτημα αυτό είναι πλέον σημαντικό, διότι ο κανονισμός που διέπει το δικαίωμα πρόσβασης στα έγγραφα πρόκειται να καθοριστεί από το Συμβούλιο μέσω της διαδικασίας συναπόφασης με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Σε απάντηση, τόνισα ότι το νέο άρθρο 191α της Συνθήκης ΕΚ θα δημιουργήσει για τους πολίτες θετικό δικαίωμα πρόσβασης στα έγγραφα του Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής. Αυτό σημαίνει ότι τόσο ο κανονισμός σχετικά με τις γενικές αρχές και τα όρια όσο και ο κανονισμός διαδικασίας κάθε θεσμικού οργάνου θα υπόκεινται στον έλεγχο του Δικαστηρίου προκειμένου να διαπιστωθεί κατά πόσον το περιεχόμενο των κανόνων σχετικά με την πρόσβαση του κοινού στα έγγραφα είναι νομικά έγκυρο.

Όπως εξήγησα ήδη, η πρωτοβουλία μου αφορούσε την ύπαρξη κανόνων σχετικά με την πρόσβαση του κοινού στα έγγραφα βάσει της γενικής αρχής της διαφάνειας και της ορθής διοικητικής συμπεριφοράς. Το σημείο των συστάσεων του Διαμεσολαβητή είναι ότι ακόμη και τα θεσμικά όργανα και οι οργανισμοί για τους οποίους δεν υπάρχει θετικό δικαίωμα πρόσβασης σε έγγραφα πρέπει να διαθέτουν κανόνες σχετικά με την εν λόγω πρόσβαση. Μετά τη θέσπιση των κανόνων, η μη ορθή και συνεπής εφαρμογή τους θα μπορούσε να συνιστά κακοδιοίκηση.

Ως εκ τούτου, το προτεινόμενο άρθρο 191α και οι συστάσεις του Διαμεσολαβητή είναι συμπληρωματικές. Έχουν διαφορετικούς στόχους και - εκτός από την περίπτωση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου - εφαρμόζονται σε διαφορετικά θεσμικά όργανα και οργανισμούς. Μόλις τεθεί σε ισχύ η Συνθήκη του Αμστερνταμ, το Κοινοβούλιο θα πρέπει να εξετάσει κατά πόσον το περιεχόμενο των κανόνων που έχει ήδη θεσπίσει πληροί το πρόσθετο κριτήριο του νέου άρθρου 191α και του νέου κανονισμού. Γενικότερα, η άποψή μου είναι ότι η συνέπεια και η ίση μεταχείριση των ευρωπαίων πολιτών θα απαιτήσουν την εφαρμογή των προτύπων που θεσπίζει ο κανονισμός σε ολόκληρη την κοινοτική διοίκηση.

Θα ήθελα να αναφέρω στο σημείο αυτό ότι οι αρχές στις οποίες βασίζονται οι συστάσεις του Διαμεσολαβητή θα ισχύουν για κάθε νέο κοινοτικό όργανο που μπορεί να ιδρυθεί. Επιπλέον, μόλις τεθεί σε ισχύ η Συνθήκη του Άμστερνταμ, η αρχή θα ισχύει και για την Ευρωπόλ (3), δεδομένου ότι η νέα Συνθήκη θα επεκτείνει την εντολή του Διαμεσολαβητή στον αναθεωρημένο «τρίτο πυλώνα» σχετικά με την αστυνομική και δικαστική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις. Φυσικά, η Ευρωπόλ -όπως το Ευρωπαϊκό Νομισματικό Ίδρυμα και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων- έχει νόμιμους λόγους να διατηρεί ορισμένα έγγραφα εμπιστευτικά. Ωστόσο, όπως το Ινστιτούτο και η Τράπεζα, οι κανόνες της σχετικά με την πρόσβαση του κοινού μπορούν να προβλέπουν κάτι τέτοιο.

Τέλος, ακόμη και αν δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής αυτής της ειδικής έκθεσης, αισθάνομαι υποχρεωμένος να επιστήσω την προσοχή σας στο γεγονός ότι η διαφάνεια δεν είναι μόνο ζήτημα πρόσβασης του κοινού στα έγγραφα. Σύμφωνα με τις συνταγματικές αρχές που είναι κοινές στα κράτη μέλη της Ένωσης, οι συνεδριάσεις των νομοθετικών οργάνων που συζητούν και εγκρίνουν νόμους θα πρέπει να είναι δημόσιες. Για μένα, επομένως, είναι δύσκολο να δούμε πώς μπορεί να συνεχιστεί η τρέχουσα πρακτική στην Ένωση, σύμφωνα με την οποία μόνο ένα θεσμικό όργανο - το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο - εκτελεί το νομοθετικό του έργο δημόσια, ενώ τα άλλα δύο θεσμικά όργανα λειτουργούν λίγο πολύ κεκλεισμένων των θυρών. Η Συνθήκη του Άμστερνταμ κατοχυρώνει τις αρχές της διαφάνειας και της δημοκρατίας. Ως εκ τούτου, το Συμβούλιο θα πρέπει ιδίως να εξετάσει το ενδεχόμενο ανοίγματος των νομοθετικών συνόδων του στο κοινό, ιδίως όταν εγκρίνει τελικά κοινοτική νομοθεσία δεσμευτική για τους ευρωπαίους πολίτες.

Κύριε πρόεδρε!

Διακεκριμένα μέλη της Επιτροπής!

Επιτρέψτε μου να ολοκληρώσω υπογραμμίζοντας πόσο χαίρομαι που είχα τη δυνατότητα να διατυπώσω ορισμένες εισαγωγικές παρατηρήσεις πριν από τη γενική ανταλλαγή απόψεων στην οποία με καλέσατε.

Ελπίζω ότι το αποτέλεσμα των συσκέψεών σας θα έχει μεγάλη σημασία για την προώθηση των δικαιωμάτων των ευρωπαίων πολιτών και των προσδοκιών που ενσαρκώνει η ιθαγένεια της Ένωσης.

Σας ευχαριστώ.

(1) Βλ. άρθρο 109 Λ ΕΚ.

(2) (γίνεται άρθρο 255 στη νέα αρίθμηση).

(3) Επί του παρόντος, έχει συσταθεί πλήρως μόνο η Μονάδα Ναρκωτικών της Ευρωπόλ: Κοινή δράση 95/73/ΔΕΥ της 10ης Μαρτίου 1995, ΕΕ L 62/1. Για τη σύμβαση Ευρωπόλ βλ. ΕΕ C 316/1 του 1995.