Streszczenie propozycji Rzecznika Praw Obywatelskich

1. Karta praw podstawowych, której traktat lizboński nadaje obecnie taką samą moc prawną jak traktatom, obejmuje prawo obywateli do dobrej administracji. Rozporządzenie finansowe powinno uwzględniać ten nowy przepis, zapewniając urzędnikom wytyczne dotyczące sposobu, w jaki powinni zapewnić zarówno należyte zarządzanie finansami, jak i dobrą administrację. Należy w szczególności wyjaśnić, że obowiązkiem osób ponoszących odpowiedzialność finansową nie jest wyeliminowanie wszelkiego ryzyka błędu, lecz realizowanie w przejrzysty sposób długoterminowej strategii, której celem jest zarówno identyfikacja ryzyka finansowego i zarządzanie nim, jak i promowanie dobrej administracji.
2. Wnioskodawcy ubiegający się o dotacje powinni otrzymać informacje na temat dostępnych im środków odwoławczych.
3. Urzędnicy zatwierdzający powinni mieć możliwość odstąpienia od odzyskania nienależnie wypłaconej kwoty, jeżeli odzyskanie byłoby niezgodne z prawem do dobrej administracji lub jeżeli odzyskanie byłoby uciążliwe lub niesprawiedliwe w okolicznościach danej sprawy.
4. Rozporządzenie finansowe powinno w wyjątkowych przypadkach przewidywać płatności ex gratia jako zadośćuczynienie za straty materialne, poważne niedogodności lub poważne cierpienie spowodowane niewłaściwym administrowaniem.
5. Próg odsetek automatycznych w przypadku opóźnień w płatnościach powinien zostać poddany przeglądowi. Wierzyciele, którzy nie korzystają z odsetek automatycznych, powinni być informowani o przysługującym im prawie do dochodzenia odsetek.
6. Podwykonawcy i pracownicy wykonawców powinni być informowani i mieć możliwość udzielenia odpowiedzi, gdy instytucja UE krytykuje ich wyniki.

Wprowadzenie

Komisja Europejska prowadzi konsultacje społeczne w sprawie drugiego przeglądu rozporządzenia finansowego i jego przepisów wykonawczych. Zgodnie z dokumentem konsultacyjnym [1] Komisja przedstawi swoje wnioski w połowie 2010 r. Komisja wskazuje dwa tematy, które mają najbardziej bezpośredni wpływ na odbiorców i potencjalnych odbiorców funduszy UE. Są to następujące tematy:

- Przyznawanie dotacji;

- Prowadzenie przez Komisję dokumentacji finansowej.

Komisja stwierdza, że byłaby również wdzięczna za wkłady związane z innymi tematami objętymi rozporządzeniem finansowym.

Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich rozpatrzył dużą liczbę skarg, w odniesieniu do których przepisy rozporządzenia finansowego lub rozporządzenia wykonawczego Komisji okazały się istotne [2]. Przeprowadził również kilka dochodzeń z własnej inicjatywy w sprawach związanych z rozporządzeniem finansowym. Niniejsza odpowiedź na konsultacje opiera się na 14-letnim doświadczeniu Rzecznika w tych sprawach [3]. Uwzględniono w nim również dyskusje i spotkania Rzecznika z posłami i pracownikami instytucji UE [4] oraz z organizacjami, które są odbiorcami funduszy UE lub które je reprezentują (stowarzyszenia handlowe, izby handlowe, organizacje pozarządowe).

Propozycje Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczą:

cele rozporządzenia finansowego w odniesieniu do ryzyka;

informacje o środkach zaradczych;

zrzeczenie się zwrotu nienależnie wypłaconych kwot;

odsetki w przypadku opóźnień w płatnościach;

prawa podwykonawców i pracowników;

Wypłata ex gratia w wyjątkowych przypadkach niewłaściwego administrowania.

Wnioski te odnoszą się do dwóch tematów określonych przez Komisję, ale mają również szersze zastosowanie. Zostały one szczegółowo wyjaśnione poniżej.

Niniejsza odpowiedź nie dotyczy kwestii związanych z systemem wczesnego ostrzegania, który jest obecnie przedmiotem dochodzenia z własnej inicjatywy prowadzonego przez Rzecznika Praw Obywatelskich [5].

1 Cele rozporządzenia finansowego w odniesieniu do ryzyka

Unia Europejska i jej instytucje są ostatecznie finansowane przez obywateli europejskich. Ogólnie rzecz biorąc, obywatele mają prawo oczekiwać, że instytucje będą mądrze i właściwie obchodzić się z ich pieniędzmi, a w szczególności, że podejmą odpowiednie środki w celu uniknięcia niewłaściwego zarządzania lub sprzeniewierzenia funduszy. Ponadto art. 41 Karty praw podstawowych (której traktat lizboński nadaje taką samą moc prawną jak traktatom) stanowi, że każdy ma prawo do bezstronnego i sprawiedliwego rozpatrzenia swojej sprawy w rozsądnym terminie przez instytucje, organy i jednostki organizacyjne Unii. Prawo do dobrej administracji ma również zastosowanie do kwestii finansowych, takich jak umowy i dotacje.

Upadek Komisji Santera w 1999 r. był traumatycznym wydarzeniem dla instytucji UE, zwłaszcza dla Komisji. Poszukiwanie sposobów radzenia sobie z problemami, które spowodowały, doprowadziło do wielu zmian, głównie na lepsze. Jedną z konsekwencji było jednak zachęcenie do poglądu, że idealny poziom ryzyka finansowego w instytucjach UE wynosi zero. W tym kontekście ważne jest, aby nie mylić zasady zerowego ryzyka błędu finansowego z polityką zerowej tolerancji dla nadużyć finansowych. Ta ostatnia polityka powinna oznaczać, że w każdym przypadku wykrycia nadużycia finansowego stosowane są środki karne i dyscyplinarne. Zerowa tolerancja w tym sensie jest zarówno cenna, jak i możliwa do zrealizowania, ale tylko bardzo niewielka część błędów finansowych, które występują każdego roku, wiąże się z nadużyciami finansowymi [6].

Polityka mająca na celu obniżenie poziomu błędu finansowego do zera jest skazana na niepowodzenie, ponieważ wysiłki mające na celu uniknięcie błędów podlegają malejącym zwrotom: w ostatecznym rozrachunku zerowe ryzyko błędu oznaczałoby zerową aktywność.

W praktyce filozofia, że jakikolwiek błąd jest niedopuszczalny, prowadzi do powolnej administracji, a nawet bezwładności, ponieważ wywołuje nadmiernie szczegółowe i złożone procedury i ponieważ zachęca do stanu umysłu, w którym urzędnicy starają się uniknąć osobistego ryzyka, że zostaną pociągnięci do odpowiedzialności za błędy. Konsekwencje te są szczególnie prawdopodobne, gdy błąd finansowy jest błędnie utożsamiany z oszustwem.

Końcowym skutkiem takich okoliczności jest to, że instytucje mają trudności z poszanowaniem prawa do dobrej administracji osób, które mają z nimi do czynienia finansowe. Wpływ na wizerunek UE jest negatywny, zwłaszcza że obciążenia są szczególnie duże dla osób fizycznych i MŚP, które mają większe trudności z uzyskaniem kredytu bankowego niż duże przedsiębiorstwa, co może uniemożliwić im ubieganie się o unijne zamówienia i dotacje.

Obecny przegląd powinien zapewnić, aby oprócz należytego zarządzania finansami rozporządzenie finansowe zachęcało do poszanowania prawa do dobrej administracji i promowało takie poszanowanie. W tym kontekście przegląd daje również okazję głównym instytucjom zajmującym się budżetem UE (Parlamentowi Europejskiemu, Radzie, Komisji i Trybunałowi Obrachunkowemu) do podania do wiadomości publicznej rozróżnienia między (i) zerową tolerancją dla nadużyć finansowych w przypadku ich wykrycia oraz (ii) akceptacją rozsądnego i odpowiedniego poziomu ryzyka finansowego. Można by to ułatwić poprzez zmianę rozporządzenia finansowego w celu wyjaśnienia, że obowiązkiem osób odpowiedzialnych finansowo nie jest wyeliminowanie wszelkiego ryzyka błędu, lecz identyfikacja ryzyka finansowego i zarządzanie nim w przejrzysty sposób.

Zmiana ta przyniosłaby korzyści ogółowi obywateli poprzez promowanie lepszego funkcjonowania instytucji. Przyniosłoby to również korzyści obywatelom, przedsiębiorstwom (zwłaszcza MŚP) i stowarzyszeniom poprzez zmniejszenie obciążeń administracyjnych, z którymi borykają się w kontaktach z instytucjami UE.

2 Informacje o środkach zaradczych

Rzecznik Praw Obywatelskich z zadowoleniem zauważa, że w następstwie przeglądu z 2007 r.[7] obowiązki nałożone na instytucje UE na mocy art. 149 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego obejmują informowanie odrzuconych oferentów o przysługujących im środkach odwoławczych.

Nie ma jednak wymogu informowania niewybranych wnioskodawców ubiegających się o dotacje o środkach odwoławczych.

Europejski kodeks dobrego postępowania administracyjnego stanowi, że:

Decyzja instytucji, która może niekorzystnie wpłynąć na prawa lub interesy osoby prywatnej, zawiera wskazanie możliwości odwołania się od tej decyzji. Wskazuje ona w szczególności charakter środków zaradczych, organy, przed którymi można z nich skorzystać, a także terminy ich wykonania. (Artykuł 19)

Rzecznik Praw Obywatelskich zauważa, że najnowsze orzecznictwo potwierdza dopuszczalność przed sądami wspólnotowymi skargi o stwierdzenie nieważności decyzji o odrzuceniu wniosku o udzielenie dotacji [8].

W związku z tym Rzecznik uważa, że właściwe byłoby, aby odpowiedni przepis rozporządzenia wykonawczego (art. 179) wymagał podawania informacji o dostępnych środkach odwoławczych w przypadku odrzucenia wniosku o udzielenie dotacji.

3 Zrzeczenie się zwrotu nienależnie wypłaconych kwot

Artykuł 87 rozporządzenia wykonawczego stanowi, że urzędnik zatwierdzający może odstąpić od windykacji jedynie w następujących przypadkach:

a) jeżeli przewidywany koszt odzyskania przekraczałby kwotę podlegającą odzyskaniu, a zwolnienie nie zaszkodziłoby wizerunkowi Wspólnoty;

b) gdy należności nie można odzyskać ze względu na jej wiek lub niewypłacalność dłużnika;

c) w przypadku gdy odzyskanie jest niezgodne z zasadą proporcjonalności.

Odstąpienie od odzyskania kwot należnych budżetowi UE powinno być środkiem wyjątkowym, a przepis zezwalający na jego odzyskanie powinien być interpretowany i stosowany w sposób zawężający. Rzecznik Praw Obywatelskich zajmował się jednak szeregiem spraw, w których dana instytucja interpretowała i stosowała art. 87 tak wąsko, że było to nieuzasadnione. Ponadto po odmowie zwolnienia instytucje wydają się wyjątkowo niechętne zmianie swojego stanowiska. W jednym przypadku na przykład dana instytucja dokonała płatności na rzecz obywatela, który był spadkobiercą zmarłego urzędnika. Jedna płatność została dokonana omyłkowo, a instytucja próbowała odzyskać odpowiednią kwotę kilka lat później. Skarżący zakwestionował odzyskanie pomocy na tej podstawie, że (i) działał w dobrej wierze; (ii) instytucja zwróciła się o spłatę dopiero cztery i pół roku po dokonaniu płatności; (iii) nie wiedział o kwotach na danym rachunku bankowym z powodu tragicznych okoliczności, a mianowicie utraty kilku członków rodziny w krótkim czasie; oraz (iv) jako wolontariusz w organizacji pozarządowej nie miał środków na zwrot tej kwoty. Rzecznik zgodził się ze skarżącym. Instytucja ta odrzuciła jednak propozycję polubownego rozwiązania i Rzecznik Praw Obywatelskich musiał przedstawić projekt zalecenia, zanim zgodził się anulować nakaz odzyskania środków [9].

W takich przypadkach ryzyko dla reputacji Unii Europejskiej w zakresie dobrej administracji znacznie przewyższa wszelkie ewentualne korzyści dla budżetu Wspólnoty wynikające z odzyskania odnośnych kwot. Zdaniem Rzecznika w takich przypadkach odzyskanie byłoby niezgodne z zasadą proporcjonalności i w związku z tym powinno zostać uchylone zgodnie z art. 87 lit. c) rozporządzenia wykonawczego w jego obecnym brzmieniu. Aby jednak uniknąć wątpliwości i zapobiec dalszym tego rodzaju przypadkom, należy doprecyzować ten ostatni przepis.

Jak wspomniano powyżej, art. 41 Karty praw podstawowych (prawo do dobrej administracji) stanowi, że każda osoba ma prawo do bezstronnego i sprawiedliwego rozpatrzenia swojej sprawy w rozsądnym terminie (podkreślenie moje). Prawo to powinno być wyraźnie wymienione w art. 87 lit. c) rozporządzenia wykonawczego, tak aby odnosiło się do przypadków, „w których odzyskiwanie jest niezgodne z prawem do dobrej administracji lub zasadą proporcjonalności, w szczególności dlatego, że byłoby uciążliwe lub niesprawiedliwe w danych okolicznościach ”.

Zmiana ta wyraźnie sygnalizowałaby instytucjom potrzebę uwzględnienia prawa do dobrej administracji po wejściu w życie traktatu lizbońskiego.

W celu zapewnienia spójnego podejścia przydatne byłoby, aby szefowie administracji instytucji (którzy spotykają się regularnie) okresowo analizowali, w jaki sposób zmieniony przepis jest stosowany w praktyce.

4 Płatności ex gratia w przypadku niewłaściwego administrowania

W przypadku niewłaściwego administrowania przeprosiny i korekta błędu stanowią zazwyczaj odpowiednie zadośćuczynienie dla skarżącego. W wyjątkowych przypadkach, gdy niewłaściwe administrowanie spowodowało, że skarżący poniósł straty materialne, poważne niedogodności lub poważne trudności, właściwe może być dochodzenie roszczeń finansowych.

Zgodnie z art. 3 ust. 5 swojego statutu [10] w przypadku stwierdzenia przez Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich niewłaściwego administrowania poszukuje on, w miarę możliwości, polubownego rozwiązania.  Rzecznik Praw Obywatelskich zauważył, że instytucje bardzo niechętnie współpracowały w nielicznych przypadkach, w których zaproponował on polubowne rozwiązanie polegające na zadośćuczynieniu finansowym lub obejmujące takie zadośćuczynienie. Głównym powodem wydaje się być pogląd, że takie płatności oznaczają, że spełnione są warunki odpowiedzialności umownej lub pozaumownej. Ponieważ warunki te obejmują niezgodność z prawem zachowania instytucji, niechęć do przyjęcia propozycji Rzecznika nie jest zaskakująca. Ponadto instytucje mogą obawiać się, że wyrażenie zgody na zadośćuczynienie finansowe może być interpretowane jako przyznanie się do odpowiedzialności prawnej, co naraziłoby je na powództwo o odszkodowanie.

Rzecznik uważa, że powyższe obawy są nieuzasadnione. Orzecznictwo sądów wspólnotowych wyraźnie wskazuje, że stwierdzenie niewłaściwego administrowania przez Rzecznika nie musi oznaczać, że zachowanie danej instytucji było niezgodne z prawem. Zdaniem Rzecznika z orzecznictwa tego wynika, że zadośćuczynienie finansowe jako rozwiązanie problemu niewłaściwego administrowania nie zależy od spełnienia przesłanek odpowiedzialności umownej lub pozaumownej. Ponadto Rzecznik konsekwentnie podkreśla, że zadośćuczynienie finansowe za niewłaściwe administrowanie ma charakter ex gratia i nie wiąże się z przyznaniem się do odpowiedzialności prawnej.

Nawet jeśli instytucje zaakceptują stanowisko Rzecznika w tej kwestii, mogą jednak niechętnie zgodzić się na rekompensatę finansową ze względu na to, że o ile warunki odpowiedzialności umownej lub pozaumownej nie są (przynajmniej prawdopodobnie) spełnione, nie ma podstawy prawnej do dokonywania płatności ex gratia.

W związku z tym Rzecznik uważa, że przydatne byłoby uznanie w rozporządzeniu finansowym i rozporządzeniu wykonawczym możliwości dochodzenia roszczeń finansowych z tytułu niewłaściwego administrowania. Można tego dokonać poprzez wprowadzenie nowego art. 179b do rozporządzenia finansowego w następujący sposób:

Przepisy wykonawcze przewidują zatwierdzanie płatności ex gratia, w wyjątkowych przypadkach strat materialnych, poważnych niedogodności lub poważnych niebezpieczeństw spowodowanych niewłaściwym administrowaniem.

Odpowiednim przepisem rozporządzenia wykonawczego mógłby być nowy art. 265b w brzmieniu:

Każda instytucja określa w swoim regulaminie wewnętrznym warunki i procedurę delegowania uprawnień do zatwierdzania płatności ex gratia w wyjątkowych przypadkach strat materialnych, poważnych niedogodności lub poważnych niedogodności spowodowanych niewłaściwym administrowaniem.

2 Każda instytucja przesyła co roku władzy budżetowej sprawozdanie dotyczące płatności, o których mowa w ust. 1, w wysokości co najmniej 5000 EUR. W przypadku Komisji sprawozdanie to załącza się do podsumowania rocznych sprawozdań z działalności, o którym mowa w art. 60 ust. 7 rozporządzenia finansowego.

Podobnie jak w przypadku zwolnienia (sekcja 3 powyżej) i mając na uwadze zapewnienie spójnego podejścia, szefowie administracji instytucji mogliby okresowo badać, w jaki sposób nowy przepis jest stosowany w praktyce.

5 Odsetki w przypadku opóźnień w płatnościach

Problem opóźnień w płatnościach ze strony instytucji wspólnotowych był przyczyną wielu skarg kierowanych do Rzecznika Praw Obywatelskich i doprowadził do dochodzeń z własnej inicjatywy, z których jedno jest w toku [11].

Rzecznik zauważa, że po przeglądzie z 2007 r.[12] art. 106 rozporządzenia wykonawczego przewiduje automatyczne odsetki w przypadku opóźnień w płatnościach. Jednakże w drodze wyjątku, gdy odsetki są niższe lub równe 200 EUR, są one wypłacane tylko wtedy, gdy wierzyciel złoży wniosek w terminie dwóch miesięcy. Jest to znacząca poprawa w porównaniu z poprzednią sytuacją, w której wierzyciel musiał wyraźnie zażądać wypłaty odsetek. Jednakże, jak już zauważył Rzecznik [13], w wielu przypadkach nadmiernego opóźnienia w płatnościach na rzecz obywateli lub małych i średnich przedsiębiorstw kwota należnych odsetek prawdopodobnie będzie niższa niż 200 EUR.

Rzecznik Praw Obywatelskich nie wyklucza, że obliczanie i wypłacanie odsetek w każdym przypadku opóźnień w płatnościach mogłoby stanowić nieproporcjonalne obciążenie administracyjne dla instytucji UE. Rzecznik nie ma jednak wiedzy na temat podstawy prawnej lub innej, na podstawie której wybrano próg 200 EUR. Ponadto liczba ta wydaje się zbyt wysoka, aby stanowić rozsądny kompromis między prawami wierzycieli a potrzebą uniknięcia niepotrzebnej pracy administracyjnej. Rzecznik sugeruje zatem, aby Komisja dokonała przeglądu potrzeby wprowadzenia progu. W przypadku gdy Komisja uzna, że próg powinien zostać utrzymany, należy przedstawić szczegółowe dowody uzasadniające jego poziom. Ponadto w takim przypadku nie należy uniemożliwiać wierzycielom dochodzenia odsetek, nawet jeśli ich kwota jest minimalna. Aby im to umożliwić, należy przedstawić jasne informacje na temat ich praw.

6 Prawa podwykonawców i pracowników

Komisja realizuje wiele programów UE, zawierając umowy. W wielu przypadkach wykonawca zawiera umowy podwykonawstwa. Komisja nie ponosi odpowiedzialności umownej wobec podwykonawców ani personelu zatrudnionego przez wykonawców i podwykonawców. Ponadto rozporządzenie finansowe i rozporządzenie wykonawcze nie przyznają praw takim osobom.

Sytuacja ta może prowadzić do niesprawiedliwości proceduralnej; w szczególności w przypadku, gdy Komisja negatywnie ocenia wyniki podwykonawcy lub pracownika. Na przykład w jednej ze spraw rozpatrywanych przez Rzecznika Komisja nalegała na usunięcie skarżącego ze stanowiska kierownika zespołu projektu, mimo że jego pracodawca był zadowolony z jego wyników i poinformował go, że został zwolniony tylko z powodu nalegających żądań Komisji w tym zakresie [14]. W takich przypadkach osoba, której wyniki zostały negatywnie ocenione przez Komisję, może nawet nie zostać poinformowana o szczegółach negatywnej oceny, a tym bardziej nie mieć możliwości przedstawienia swojego punktu widzenia.

Zdaniem Rzecznik sytuacja ta jest niesprawiedliwa i niezgodna z prawem do dobrej administracji. Rzecznik sugeruje zatem, że rozporządzenie finansowe lub rozporządzenie wykonawcze powinny przewidywać informowanie podwykonawców i pracowników oraz umożliwianie im udzielania odpowiedzi, gdy instytucja UE krytykuje ich wyniki.

 

P. Nikiforos Diamandouros

---

[1] http://ec.europa.eu/budget/library/consultations/FRconsult2009/consultation_paper_en.pdf

[2] rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002 z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie rozporządzenia finansowego mającego zastosowanie do budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich, Dz.U. L 357, s. 1; Rozporządzenie Komisji (WE, Euratom) nr 2342/2002 z dnia 23 grudnia 2002 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002 w sprawie rozporządzenia finansowego mającego zastosowanie do budżetu ogólnego Wspólnot 2002, Dz.U. L 357, s. 1 (ostatnio zmienione rozporządzeniem (WE, Euratom) nr 478/2007 z dnia 23 kwietnia 2007 r., Dz.U. L 111, s. 13).

[3] W ramach wstępnego przeszukiwania bazy danych zidentyfikowano 136 decyzji i 10 projektów zaleceń, w których wspomniano o rozporządzeniu finansowym. Niektóre z tych spraw dotyczyły przepisów, które zostały już zmienione.

[4] Dla wygody w odpowiedzi tej użyto terminu „instytucja” w odniesieniu do wszystkich instytucji, organów, urzędów i agencji UE. W odniesieniu do instytucji w rozumieniu art. 7 Traktatu WE termin „instytucja” jest kapitalizowany.

[5] OI/3/2008/FOR. Szczegółowe informacje na temat dochodzenia z własnej inicjatywy są dostępne na stronie internetowej: http://www.ombudsman.europa.eu/cases/initiatives.faces

[6] Średnio w ciągu czterech lat 2004–2007 Trybunał Obrachunkowy zgłaszał do Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) 3,5 przypadków podejrzeń nadużyć finansowych rocznie: zob. nota informacyjna Trybunału dotycząca sprawozdania rocznego za rok 2007 w sprawie budżetu UE za rok 2007.

[7] Rozporządzenie Komisji (WE, Euratom) nr 478/2007 z dnia 23 kwietnia 2007 r. zmieniające rozporządzenie (WE, Euratom) nr 2342/2002 ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002 w sprawie rozporządzenia finansowego mającego zastosowanie do budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich, Dz.U. L 111, s. 13.

[8] Postanowienie Trybunału Sprawiedliwości z dnia 5 marca 2009 r. w sprawie C-183/08 P Komisja przeciwko Provincia di Imperia, oddalające jako oczywiście bezzasadne odwołanie Komisji od decyzji Sądu Pierwszej Instancji w sprawie T-351/05 Provincia di Imperia przeciwko Komisji, Zb.Orz. 2008, s. II-241.

[9] Sprawy 1617/2005/JF i 902/2007/RT. Decyzje Rzecznika Praw Obywatelskich są dostępne na stronie internetowej: http://www.ombudsman.europa.eu/cases/decision.faces/en/2910/html.bookmark, http://www.ombudsman.europa.eu/cases/decision.faces/en/3327/html.bookmark

[10] Decyzja Parlamentu Europejskiego 94/262/EWWiS, WE, Euratom z dnia 9 marca 1994 r. w sprawie przepisów i ogólnych warunków regulujących wykonywanie funkcji Rzecznika Praw Obywatelskich, Dz.U. L 113, s. 15, ostatnio zmieniona decyzją Parlamentu Europejskiego 2008/587/WE, Euratom z dnia 18 czerwca 2008 r., Dz.U. L 189, s. 25.

[11] OI/1/2009/GG. Szczegółowe informacje na temat dochodzenia z własnej inicjatywy są dostępne na stronie internetowej: http://www.ombudsman.europa.eu/cases/initiatives.faces

[12] Rozporządzenie Komisji (WE, Euratom) nr 478/2007 z dnia 23 kwietnia 2007 r. zmieniające rozporządzenie (WE, Euratom) nr 2342/2002 ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002 w sprawie rozporządzenia finansowego mającego zastosowanie do budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich, Dz.U. L 111, s. 13.

[13] OI/5/2007/GG http://www.ombudsman.europa.eu/cases/decision.faces/en/3387/html.bookmark Zob. pkt 1.10.

[14] Sprawa 2477/2005/GG. Decyzja Rzecznika Praw Obywatelskich w tej sprawie jest dostępna na stronie internetowej http://www.ombudsman.europa.eu/cases/decision.faces/pl/2979/html.bookmark