A Uasail X, a chara,

An 9 Nollaig 2024, fuair an tOmbudsman Eorpach ceist ó Ombudsman Phobal Labhartha Gearmáinise na Beilge maidir le léirmhíniú Rialachán 883/2004 maidir le comhordú córas slándála sóisialta i ndáil le sochair linbh.

Tá an tOmbudsman iarrthach ag déileáil le cás a bhaineann le teaghlach a fuair sochair linbh ón mBeilg agus ó Phobal labhartha na Gearmáinise ar feadh roinnt blianta. Tá cónaí ar an teaghlach sa Bheilg ach oibríonn an t-athair sa Ghearmáin. Bhí an mháthair dífhostaithe agus fuair sí sochair dhífhostaíochta ar feadh tamaill sa Bheilg. Tá iarraidh ar aisghabháil os comhair an teaghlaigh anois maidir le sochair linbh ar feadh 18 mí toisc go gcreideann údarás ábhartha na Beilge gur chinn sé go mícheart an Ballstát inniúil agus gur cheart don Ghearmáin íoc ina ionad sin.

Bunaithe ar an gceist sin, ba mhaith linn a iarraidh ar an gCoimisiún freagra a thabhairt ar na ceisteanna seo a leanas:

1. An bhféadfadh an Coimisiún a shoiléiriú cén Ballstát a chaithfidh sochair linbh a íoc i gcás (i) ina gcónaíonn teaghlach i mBallstát amháin (an Bheilg) ina bhfuil an mháthair i dteideal sochair dhífhostaíochta agus (ii) ina n-oibríonn an t-athair i mBallstát eile (an Ghearmáin)?

An féidir sochair dhífhostaíochta na máthar a mheas mar ‘chearta atá ar fáil ar bhonn gníomhaíochta mar dhuine fostaithe nó féinfhostaithe’ de réir bhrí Airteagal 68(1)(b)(i) de Rialachán 883/2004?

2. Ós rud é go nglacann an Ghearmáin le sochair linbh a íoc ar feadh na sé mhí roimh an iarratas amháin, conas ba cheart Airteagal 68(3)(b) de Rialachán 883/2004 a chur i bhfeidhm má tá an sochar íoctha cheana féin ag Ballstát eile (an Bheilg) ar feadh níos mó ná sé mhí (cé gur cheart don Ghearmáin a bheith íoctha)?

Cad iad na himpleachtaí d’aisghabháil fhéideartha ag údaráis an Bhallstáit a d’íoc sochair linbh ar feadh níos mó ná sé mhí (cé gur cheart do Bhallstát eile a bheith íoctha) ón bhfaighteoir nó ón mBallstát ar cheart dó a bheith íoctha? An féidir leis an mBeilg nó le Pobal Gearmáinise na Beilge aisíocaíocht a lorg ón nGearmáin?

3. A mhéid atá dlí an Aontais á chur chun feidhme ag údaráis na mBallstát agus a mhéid a ghníomhaíonn siad laistigh dá raon feidhme, an dtugann dlí an Aontais aon chosaint bhreise do dhaoine a fuair sochair linbh ar feadh tréimhsí fada ama de mheon macánta agus a mbíonn éilimh aisghabhála rompu go tobann bunaithe ar an bhfíoras go measann údaráis na mBallstát gur chinn siad go mícheart an Ballstát ba cheart a íoc - amhail cosaint maoine (Airteagal 17 de Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh) agus cosaint ceart faighte, prionsabail na neamh-aisghníomhaíochta, ionchais dhlisteanacha, deimhneacht dhlíthiúil, comhréireacht agus dea-riarachán?

Ba mhór againn dá bhféadfadh an Coimisiún freagra a thabhairt ar an gceist seo agus ar na ceisteanna thuas, agus aon treoir úsáideach bhreise a sholáthar, faoin 10 Feabhra 2025, más féidir, ionas gur féidir linn an fhaisnéis a chur ar aghaidh chuig Ombudsman Phobal Labhartha Gearmáinise na Beilge.

Cuirfear cóip den litir seo, agus den fhreagra ón gCoimisiún, ar fáil ar shuíomh gréasáin an Ombudsman.

Le dea-mhéin,

Tina Nilsson
Ceann an Aonaid um Láimhseáil Cásanna

Strasbourg, 13/01/2025