Ιστορικό της καταγγελίας

1. Τον Μάιο του 2017, ο Γερμανός νομοθέτης τροποποίησε τον γερμανικό κώδικα κατασκευών ώστε να καταστεί δυνατή, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, η κατάρτιση σχεδίων για τη χρήση γης σε περιοχές εκτός των υφιστάμενων αστικοποιημένων περιοχών χωρίς να απαιτείται η διενέργεια επίσημης εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων.

2. Τον Σεπτέμβριο του 2017, μια ένωση περιβαλλοντικής προφύλαξης υπέβαλε καταγγελία επί παραβάσει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Υποστήριξε ότι η αλλαγή αυτή παραβιάζει την οδηγία της ΕΕ για τη στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση ^[1], σύμφωνα με την οποία οι δημόσιες αρχές υποχρεούνται να διενεργούν περιβαλλοντική εκτίμηση πριν από την κατάρτιση σχεδίου χρήσης γης.

3. Ο καταγγέλλων ζήτησε από την Επιτροπή ενημέρωση σχετικά με την επεξεργασία της εν λόγω καταγγελίας τον Φεβρουάριο του 2019. Η Επιτροπή εξήγησε στην απάντησή της του Μαρτίου 2019 ότι βρισκόταν σε επαφή με τις γερμανικές αρχές και ότι επί του παρόντος αξιολογεί την πλέον πρόσφατη απάντηση των γερμανικών αρχών. Ο καταγγέλλων απέστειλε δύο ακόμη ηλεκτρονικά μηνύματα στην Επιτροπή τον Μάιο και τον Ιούνιο του 2019, αλλά δεν έλαβε άλλη απάντηση. Ως εκ τούτου, απευθύνθηκε στον Διαμεσολαβητή τον Δεκέμβριο του 2019.

Η έρευνα

4. Η Διαμεσολαβήτρια κίνησε έρευνα σχετικά με την ανησυχία του καταγγέλλοντος όσον αφορά τον χρόνο που χρειάστηκε η Επιτροπή για να εξετάσει την καταγγελία επί παραβάσει κατά της Γερμανίας.

5. Κατά τη διάρκεια της έρευνας, η Διαμεσολαβήτρια έλαβε την απάντηση της Επιτροπής σε άλλο αίτημα παροχής πληροφοριών που είχε αποστείλει ο καταγγέλλων στην Επιτροπή τον Δεκέμβριο του 2019. Η ομάδα έρευνας της Διαμεσολαβήτριας συναντήθηκε επίσης με την ομάδα της Επιτροπής για την υπόθεση αυτή.

Επιχειρήματα που υποβλήθηκαν στον Διαμεσολαβητή

6. Σύμφωνα με τον καταγγέλλοντα, η Επιτροπή δεν ενήργησε. Δηλώνει ότι η Επιτροπή θα πρέπει τελικά να αποφανθεί επί της καταγγελίας. Θα πρέπει είτε να την απορρίψει είτε να κινήσει διαδικασία επί παραβάσει κατά της Γερμανίας. Κατά την άποψη του καταγγέλλοντος, απαιτείται επίσης επειγόντως απόφαση της Επιτροπής, διότι η γερμανική κυβέρνηση σκόπευε να υποβάλει νομοσχέδιο για την τροποποίηση του γερμανικού κατασκευαστικού κώδικα έως το τέλος του 2019 και να παρατείνει την περίοδο ισχύος του επίμαχου νόμου πέραν του 2019.

7. Η Επιτροπή παρείχε λεπτομερείς πληροφορίες στην ομάδα έρευνας της Διαμεσολαβήτριας σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο επεξεργάζεται αποτελεσματικά την εν λόγω καταγγελία επί παραβάσει. Ειδικότερα, η Επιτροπή διευκρίνισε ότι βρίσκεται επί του παρόντος σε τακτική επαφή με τις γερμανικές αρχές σε σχέση με την εν λόγω καταγγελία επί παραβάσει.

Η αξιολόγηση του Διαμεσολαβητή

8. Η Επιτροπή είναι υπεύθυνη για την εποπτεία της αποτελεσματικής εφαρμογής, υλοποίησης και επιβολής του δικαίου της ΕΕ από τα κράτη μέλη. Εάν ένα κράτος μέλος δεν εκπληρώσει υποχρέωση που υπέχει από τις Συνθήκες της ΕΕ, η Επιτροπή, ως θεματοφύλακας των Συνθηκών, μπορεί να λάβει μέτρα (διαδικασία επί παραβάσει) για τον τερματισμό της εν λόγω παράβασης.

9. Η Επιτροπή διαθέτει ευρεία διακριτική ευχέρεια όσον αφορά τη λήψη απόφασης σχετικά με το αν και με ποιον τρόπο θα κινήσει διαδικασία επί παραβάσει. Ο ρόλος του Διαμεσολαβητή στον τομέα αυτό εκτείνεται στην έρευνα σχετικά με τον διοικητικό και διαδικαστικό χειρισμό των υποθέσεων παράβασης από την Επιτροπή, μεταξύ άλλων όσον αφορά τον χρόνο που απαιτείται και τους λόγους που προβάλλονται για τυχόν καθυστερήσεις. Ο Διαμεσολαβητής θα διαπιστώσει κακοδιοίκηση στο πλαίσιο αυτό μόνο εάν ο χρόνος που χρειάστηκε η Επιτροπή για να χειριστεί το θέμα παρατάθηκε άσκοπα, λόγω αμέλειας της Επιτροπής ή αβάσιμων αναβολών [2].

10. Η Επιτροπή εξήγησε στην ομάδα έρευνας της Διαμεσολαβήτριας τον ακριβή τρόπο με τον οποίο επεξεργάζεται αποτελεσματικά τον εν λόγω φάκελο παράβασης και εξήγησε λεπτομερώς τη φύση των συνεχιζόμενων επαφών με τις γερμανικές αρχές. Οι λεπτομέρειες αυτών των επαφών δεν μπορούν, προς το παρόν, να δημοσιοποιηθούν. Η δημοσιοποίηση περισσότερων λεπτομερειών θα εμπόδιζε την Επιτροπή να αποφασίσει σχετικά με τη θέση της χωρίς εξωτερική επιρροή και θα ενείχε τον κίνδυνο υπονόμευσης του διαλόγου με τις γερμανικές αρχές, για τον οποίο είναι απαραίτητο το κλίμα συνεργασίας και αμοιβαίας εμπιστοσύνης. Κάτι τέτοιο θα μπορούσε να επηρεάσει αρνητικά την ικανότητα της Επιτροπής να επιτελεί το έργο της για τη διασφάλιση της ορθής εφαρμογής του δικαίου της ΕΕ.

11. Ωστόσο, έχοντας χρησιμοποιήσει τις εκτεταμένες εξουσίες έρευνας που διαθέτει για να επαληθεύσει με ακρίβεια τι συμβαίνει, η Διαμεσολαβήτρια μπορεί να διαβεβαιώσει την καταγγέλλουσα ότι η Επιτροπή χειρίζεται την υπόθεση αυτή με επιμέλεια.

12. Η Διαμεσολαβήτρια υπογραμμίζει επίσης στην Επιτροπή ότι θα πρέπει να ενημερώσει επαρκώς τον καταγγέλλοντα σχετικά με το αποτέλεσμα της διαδικασίας μόλις αυτό καταστεί δυνατό.

13. Υπό το πρίσμα των εμπιστευτικών πληροφοριών που παρασχέθηκαν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η Διαμεσολαβήτρια διαβεβαιώνει τον καταγγέλλοντα ότι η έρευνα δεν έφερε στο φως καμία περίπτωση κακοδιοίκησης.

Συμπέρασμα

Βάσει της έρευνας, η Διαμεσολαβήτρια περατώνει την υπόθεση με το ακόλουθο συμπέρασμα:

Δεν υπάρχει κακοδιοίκηση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Ο καταγγέλλων και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα ενημερωθούν για την απόφαση αυτή.

Fergal Ó Regan

Προϊστάμενος ερευνών - Μονάδα 2

Στρασβούργο, 19/06/2020

[1] Ειδικότερα, η καταγγελία αφορούσε το άρθρο 3, παράγραφοι 1 και 2, της οδηγίας 2001/42.

[2] Βλ. π.χ. απόφαση στην υπόθεση 369/2018/JAP, διαθέσιμη στη διεύθυνση https://www.ombudsman.europa.eu/en/decision/en/119020#_ftn12.