Għażiż President tar-Repubblika ta' Ċipru Nikos Christodoulides,

Għażiża Ombudswoman Maria Stylianou-Lottides,

Għeżież kollegi u ħbieb,

Ninsab onorat li ninsab hawn illejla biex niċċelebra l-ħamsa u tletin anniversarju tal-Uffiċċju tal-Ombudsman ta' Ċipru.

Ix-xahar li għadda, l-Ombudswoman Stylianou-Lottides kienet miegħi fil-Parlament Ewropew fi Strasburgu biex tfakkar tletin sena tan-Netwerk Ewropew tal-Ombudsmen. Huwa ta' pjaċir għalissa li nkun mistieden hawn f'Nikosija u nressaq lill-Ombudsman Ewropew eqreb lejn iċ-ċittadini Ċiprijotti.

Ninsab ħerqan ħafna wkoll, kif ninsab ċert li intom ilkoll, għad-diskussjonijiet fil-jiem li ġejjin. Diskussjonijiet li se jgħinuna nsibu modi aħjar biex insolvu l-problemi tan-nies, nippromwovu l-ġustizzja amministrattiva, u nsaħħu l-kooperazzjoni bejn l-uffiċċji tagħna, kemm fil-livell nazzjonali kif ukoll f’dak Ewropew.

Ippermettuli nibda, madankollu, billi ninnota l-importanza li jiġu mmarkati stadji importanti bħal din.

Ix-xogħol li nagħmlu bħala ombudsmen spiss jista' jkun diffiċli. Aħna responsabbli biex ninvestigaw l-ilmenti, nisfidaw l-amministrazzjoni ħażina, nikkonfrontaw il-korruzzjoni, u nindirizzaw il-ksur tad-drittijiet fundamentali.

Naħdmu biex innaqqsu d-distakk bejn dawk l-aktar vulnerabbli tas-soċjetà – il-persuni b’diżabilità, it-tfal, il-migranti, l-individwi li jesperjenzaw tbatija ekonomika – u istituzzjonijiet tal-gvern ħafna aktar b’saħħithom. Ħafna drabi aħna msejħin biex inreġġgħu lura l-aċċess għall-ġustizzja u biex nitkellmu dwar veritajiet skomdi għall-poter.

Fi kliem ieħor, ftit dwar ix-xogħol tagħna huwa faċli. U t-triq li għandna quddiemna rarament tkun ħielsa mill-ostakli.

Madankollu, huwa preċiżament għal din ir-raġuni li kultant irridu nieqfu u nħarsu lura. Irridu nirrikonoxxu kemm wasalna, u dak li ksibna individwalment u flimkien.

Li tħares lura mhuwiex sempliċement eżerċizzju biex tiftakar il-passat. Dan jagħti impetu mġedded lill-missjoni tagħna. Tfakkarna li bnejna pedamenti b’saħħithom li fuqhom nistgħu nilqgħu l-isfidi li għandna quddiemna. U jippermettilna nevalwaw, nantiċipaw il-bidla, u nħejju għal dak li jmiss.

Bħala koordinatur tan-Netwerk Ewropew tal-Ombudsmen, dan l-aħħar kelli l-unur nippreżenta ktieb tat-tletin anniversarju li jistabbilixxi l-istorja u l-kisbiet tan-netwerk lill-Parlament Ewropew.

Il-paġni tagħha jiġbru flimkien l-esperjenza kollettiva tal-ombudsmen madwar l-Ewropa. Huma jirrakkontaw stejjer individwali dwar kif użajna l-liġi Ewropea u l-prinċipji minquxa fit-Trattati tal-UE biex nagħmlu differenza tanġibbli fil-ħajja tan-nies.

Il-kontribut minn Ċipru kien jinkludi diversi każijiet notevoli fejn l-Ombudsman għen lill-persuni b’diżabilità li kienu qed jiffaċċjaw diffikultajiet fl-amministrazzjoni pubblika, pereżempju fl-applikazzjoni għaċ-ċittadinanza u fir-riċeviment tagħha jew fil-kisba ta’ akkomodazzjoni raġonevoli fl-eżamijiet tad-dħul fl-università.

Dawn mhumiex sempliċement eżempji ta’ prattika amministrattiva tajba. Dawn huma eżempji ta’ kif ix-xogħol tagħna jista’ jbiddel il-ħajja tan-nies. Dawn juru x’jiġri meta l-istituzzjonijiet jisimgħu, meta d-drittijiet jiġu rispettati, u meta xi ħadd ikun lest li jqum bilwieqfa għal dawk li altrimenti jistgħu ma jinstemgħux.

U dan, fl-aħħar mill-aħħar, huwa dak li l-istituzzjonijiet tagħna qegħdin hawn għalih.

Għeżież kollegi,

Qed ngħixu fi żminijiet dejjem aktar diffiċli – żminijiet ta’ bidla teknoloġika rapida, politika globali progressivament tranżazzjonali, u tnaqqis inkwetanti fil-fiduċja fl-istituzzjonijiet pubbliċi.

Quddiem dawn ir-realtajiet, il-ħidma tagħna bħala ombudsmen x’aktarx li tikber mhux biss fl-importanza iżda wkoll fil-kumplessità.

Għalhekk irridu nħarsu 'l quddiem kemm b'determinazzjoni kif ukoll b'sens ċar ta' responsabbiltà.

Pereżempju, x’jista’ jsir biex jiġi ggarantit li t-teħid ta’ deċiżjonijiet tal-gvern jibqa’ inklużiv anke matul il-kriżijiet? Jew kif niżguraw li l-amministrazzjonijiet pubbliċi jibqgħu trasparenti u responsabbli meta jużaw għodod tal-IA fil-ħidma tagħhom?

Dawn mhumiex biss kwistjonijiet tekniċi jew amministrattivi. Fil-qalba tagħhom hemm mistoqsijiet fundamentali dwar il-ġustizzja, ir-responsabbiltà, id-drittijiet tal-bniedem u r-relazzjoni bejn iċ-ċittadini u l-istat.

Fid-dinja tumultuża tal-lum, nemmen li aħna l-ombudsmen inservu wkoll bħala xi ħaġa simili għall-osservatorji. L-enfasi tagħna mhijiex fuq il-moviment tal-korpi ċelesti, iżda fuq ix-xenarju li qed jinbidel tal-amministrazzjoni pubblika.

Permezz tal-ilmenti li nirċievu, nistgħu nidentifikaw xejriet li oħrajn jistgħu jinjoraw. Nistgħu naraw lil hinn minn każijiet individwali u nirrikonoxxu problemi usa’. Fuq kollox, nistgħu naraw il-konsegwenzi umani ta’ deċiżjonijiet amministrattivi skorretti jew inġusti.

U minn dan il-punt ta’ vantaġġ uniku u privileġġat tagħna, nistgħu nwissu lill-istituzzjonijiet pubbliċi dwar forom emerġenti ta’ inġustizzja, nidentifikaw lakuni fil-leġiżlazzjoni u nenfasizzaw proċeduri li mhumiex qed jaħdmu kif maħsub. U r-rwol tagħna ma jintemmx bl-identifikazzjoni tal-problemi. Nistgħu ngħinu wkoll lill-istituzzjonijiet isibu soluzzjonijiet li huma effettivi, ġusti, u b’għeruq sodi fil-prinċipji ta’ amministrazzjoni tajba.

Din hija parti importanti mill-kontribut tagħna għad-demokrazija. Aħna mhux sempliċiment inżommu lill-amministrazzjoni pubblika responsabbli. Aħna ngħinuh ukoll biex isir aħjar.

B’dan il-mod, nuru liċ-ċittadini li l-istituzzjonijiet tagħhom jistgħu jisimgħu u jwieġbu. Din is-setgħa pubblika tista’ tiġi eżerċitata b’mod responsabbli. U li, anke meta l-affarijiet imorru ħażin, hemm xi ħadd lest li jisma', li jiddefendi d-drittijiet tiegħu, u li jgħin biex l-affarijiet jirranġaw.

Fl-aħħar mill-aħħar, il-fiduċja tal-pubbliku mhijiex mibnija permezz ta’ kliem jew dikjarazzjonijiet biss. Hija mibnija permezz ta’ azzjonijiet – permezz tal-ġustizzja, ir-responsabbiltà, u l-esperjenza ta’ kuljum taċ-ċittadini li jħossu li l-ilħna tagħhom huma importanti.

Din hija r-responsabbiltà li naqsmu, u huwa l-iskop li jgħaqqadna hawn illum.

L-aktar nifraħ għal darb'oħra lill-Uffiċċju tal-Ombudsman ta' Ċipru fil-ħamsa u tletin anniversarju tagħhom.

Jalla dan l-anniversarju ma jkunx biss ċelebrazzjoni ta' ħamsa u tletin sena ta' kisbiet, iżda wkoll ispirazzjoni għall-ħidma importanti li għandna quddiemna.

Grazzi.