- PL Polski
Tłumaczenia maszynowe mogą zawierać błędy potencjalnie zmniejszające zrozumiałość i dokładność; Rzecznik Praw Obywatelskich nie ponosi odpowiedzialności za jakiekolwiek rozbieżności. Aby uzyskać najbardziej wiarygodne informacje i pewność prawną, należy zapoznać się z następującymi informacjami wersja źródłowa na angielski, do której odnośnik znajduje się powyżej.
Więcej informacji można znaleźć w naszej polityce językowej i tłumaczeniowej.
Propozycja Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich dotycząca rozwiązania w sprawie 559/2016/MDC dotyczącej domniemanego niesprawiedliwego zwolnienia skarżącego z pracy i nękania w Europejskim Banku Inwestycyjnym
Rozwiązanie - Data Sobota | 30 kwietnia 2016
Sprawa 559/2016/MDC - Otwarta Piątek | 29 kwietnia 2016 - Decyzja z Wtorek | 31 października 2017 - Instytucja, której sprawa dotyczy Europejski Bank Inwestycyjny ( Przyjęte rozwiązanie ) - Kraj Belgia
Sporządzono zgodnie z art. 3 ust. 5 Statutu Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich [1]
Okoliczności powstania skargi
1. Skarżąca, która pracowała dla agencji UE, przeprowadziła się do Luksemburga z Niemiec (Kolonia) wraz z dwójką dzieci w połowie sierpnia 2015 r. w celu podjęcia pracy w Europejskim Banku Inwestycyjnym („EBI”). Została zatrudniona na podstawie czteroletniej umowy, która podlegała sześciomiesięcznemu okresowi próbnemu.
2. Skarżąca uważa, że padła ofiarą mobbingu i nękania ze strony swojego bezpośredniego przełożonego oraz że niektóre uwagi zawarte w jej sprawozdaniu na temat „spotkania w sprawie przeglądu śródokresowego” były niesprawiedliwe.
3. W dniu 15 stycznia 2016 r. skarżąca została poinformowana, że nie ukończyła pomyślnie okresu próbnego i że jej umowa o pracę wygaśnie w dniu 15 lutego 2016 r.[2]. W dniu 20 stycznia 2016 r. zwróciła się do EBI o ponowne rozpatrzenie tej decyzji. EBI potwierdził jednak swoją decyzję o rozwiązaniu umowy ze skarżącym listem poleconym z dnia 9 lutego 2016 r. i pocztą elektroniczną z dnia 10 lutego 2016 r.[3].
4. W dniu 16 lutego 2016 r. EBI otrzymał pismo adwokata skarżącego z dnia 15 lutego 2016 r., w którym zakwestionował on rozwiązanie umowy skarżącego [4] i oświadczył, że zamierza on wszcząć „postępowanie pojednawcze” przewidziane w art. 41 regulaminu pracowniczego Europejskiego Banku Inwestycyjnego. Artykuł 41 stanowi:
„Spory jakiegokolwiek rodzaju między Bankiem a poszczególnymi członkami personelu są wnoszone do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Wszelkie postępowania wszczęte przez pracownika w związku ze skargą Banku, która mogłaby być dla niego niekorzystna, należy wszcząć w terminie trzech miesięcy.
Poza postępowaniem wszczętym przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej przed wszczęciem jakiegokolwiek postępowania przed komisją pojednawczą Banku dąży się do polubownego rozstrzygnięcia sporów innych niż wynikające ze stosowania środków dyscyplinarnych przewidzianych w art. 38.
Wniosek o przeprowadzenie postępowania pojednawczego należy złożyć w terminie trzech miesięcy od dnia zaistnienia okoliczności faktycznych lub powiadomienia o działaniach leżących u podstaw sporu [...]”(podkreślenie dodane).
5. EBI udzielił odpowiedzi w dniu 29 lutego 2016 r. Wskazała ona między innymi, że „[w] odniesieniu do wniosku o wszczęcie postępowania pojednawczego [...] adwokaci ds. personelu Banku jasno wyjaśnili [skarżącej] na spotkaniu, które odbyło się w dniu 21 stycznia 2016 r., że postępowanie to było zastrzeżone dla pracowników EBI i w związku z tym należało o nie wystąpić przed wygaśnięciem jej umowy (tj. najpóźniej do dnia 15 lutego 2016 r.). Na tej podstawie wniosek o przeprowadzenie postępowania pojednawczego należy uznać za niedopuszczalny.” EBI stwierdził również, że ze względu na sytuację osobistą skarżącej (jest ona samotną matką) oraz w celu uniknięcia zakłócenia roku akademickiego jej dzieci EBI zgodził się zwrócić czesne dzieci do końca roku szkolnego, w geście dobrej woli.
6. Warto przytoczyć fragmenty wiadomości e-mail, którą członek działu prawnego EBI przesłał skarżącemu w dniu 21 stycznia 2016 r.: „[a] na Państwa wniosek poniżej znajduje się tekst art. 41 regulaminu pracowniczego EBI przewidującego procedurę pojednawczą, w ramach której pracownik może próbować polubownie rozstrzygać spory z Bankiem. ... Podkreśliłem termin złożenia wniosku [trzy miesiące], ale chciałbym przypomnieć, że w Pana przypadku powinien Pan rozważyć złożenie go przed formalnym wygaśnięciem umowy.” W tym e-mailu dział prawny poinformował również skarżącą, że jej dyrektor jest w trakcie rozpatrywania jej sprawy i że zostanie ona poinformowana o ostatecznym stanowisku w sprawie wyniku jej okresu próbnego najpóźniej do dnia 25 lutego.
7. Skarżący wystosował pisma do prezesa EBI w dniach 23 lutego 2016 r. i 10 marca 2016 r., ale wydaje się, że pisma te pozostały bez odpowiedzi. W piśmie z dnia 10 marca 2016 r. skarżąca stwierdziła, że jej zdaniem twierdzenie EBI zawarte w piśmie z dnia 29 lutego 2016 r., zgodnie z którym „nie wolno jej już wszczynać procedury przewidzianej w art. 41”, stanowi próbę „bojkotu jej”. Dodała: „Nie wszczęłam tej procedury przed 15 lutego, ponieważ miałam nadzieję najpierw rozwiązać ją osobiście. W związku z tym formalnie otwieram procedurę przewidzianą w art. 41.”
8. W dniu 10 marca 2016 r. adwokat skarżącego odpowiedział na pismo EBI z dnia 29 lutego 2016 r. Podtrzymał wcześniej złożone wnioski i zażądał dodatkowego odszkodowania. Stwierdził, że jeżeli EBI nie przychyli się do tych wniosków, skarżący wszcząłby postępowanie sądowe. W dniu 13 kwietnia 2016 r. skarżący złożył skargę do Rzecznika Praw Obywatelskich.
9. EBI udzielił odpowiedzi prawnikowi skarżącego w dniu 2 maja 2016 r., kilka dni po tym, jak Rzecznik poinformował EBI o wszczęciu tego dochodzenia. EBI stwierdził, że decyzja o rozwiązaniu umowy ze skarżącym została podjęta zgodnie z obowiązującą procedurą i odpowiednim orzecznictwem. Wymieniła ona płatności, które otrzymała po rozwiązaniu umowy, i dodała, że „w świetle trudnej sytuacji rodzinnej [skarżącej] i mimo że jej pismo o powołaniu nie przewidywało wypłaty odprawy z tytułu rozwiązania umowy, bank jest gotów wypłacić [skarżącej] odprawę z tytułu rozwiązania umowy (równoważną miesięcznemu wynagrodzeniu), która jest obecnie wypłacana wyłącznie pracownikom, którzy odchodzą po rozwiązaniu umowy na czas określony ”.
W przedmiocie dochodzenia
10. W swojej skardze skarżąca przedstawiła szereg zarzutów wobec EBI dotyczących (i) nękania i zastraszania, (ii) bezprawnego zwolnienia oraz (iii) niewłaściwego stosowania procedury składania skarg i błędnych informacji na jej temat. W dniu 29 kwietnia 2016 r. Rzecznik Praw Obywatelskich wszczął dochodzenie w sprawie aspektu (iii) skargi i zidentyfikował następujące zarzuty i roszczenia:
1) EBI niesłusznie odmówił skarżącemu skorzystania z procedury przewidzianej w art. 41 regulaminu pracowniczego Banku.
2) EBI powinien wszcząć procedurę przewidzianą w art. 41 regulaminu pracowniczego.
11. W dniu 29 kwietnia 2016 r., w kontekście znalezienia szybkiego rozwiązania skargi, Biuro Rzecznika zwróciło się do EBI o ustosunkowanie się do powyższego zarzutu i twierdzenia oraz stwierdziło, że w zależności od odpowiedzi EBI Rzecznik podejmie decyzję o wszczęciu dochodzenia w sprawie innych zarzutów i roszczeń skarżącego. Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich stwierdziło, że „na pierwszy rzut oka wydaje się, że EBI uznał, iż art. 41 nie ma zastosowania do byłych pracowników, lecz jedynie do rzeczywistych pracowników. Wydaje się, że pociąga to za sobą jedną z dwóch konsekwencji, albo że spory z byłymi pracownikami muszą być rozwiązywane innymi sposobami niż te przewidziane w art. 41, ostatecznie przed sądami krajowymi, albo że nie istnieją fora rozstrzygania tych sporów. Żadna z tych dwóch konsekwencji nie wydaje się szczęśliwa. Pierwszy z nich obejmowałby dwa różne fora sporów z pracownikami, a drugi nie wydawałby się odpowiedni dla Unii rządzonej przez praworządność.
12. Niestety EBI nie udzielił odpowiedzi urzędowi Rzecznika Praw Obywatelskich do dnia 22 września 2016 r. Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich otrzymało następnie uwagi skarżącego w odpowiedzi na odpowiedź EBI. Propozycja Rzecznika Praw Obywatelskich dotycząca rozwiązania uwzględnia argumenty i opinie przedstawione przez strony.
Domniemana bezprawna odmowa skorzystania z procedury przewidzianej w art. 41 regulaminu pracowniczego Banku i związane z tym roszczenie
Argumenty przedstawione Rzecznikowi Praw Obywatelskich
13. Skarżąca twierdziła, że otrzymała sprzeczne informacje na temat procedury przewidzianej w art. 41. Jej próby rozwiązania kwestii poruszonych w korespondencji z prezesem EBI i kierownikiem ds. zasobów ludzkich zostały zignorowane. Po prostu powiedziano jej, że nie może już wszcząć procedury przewidzianej w art. 41. Jednak członkowie wydziału personalnego powiedzieli jej, że może to zrobić.
14. EBI stwierdził, że konsekwentnie interpretuje art. 41 regulaminu pracowniczego EBI „jako dodatkową procedurę wewnętrzną” mającą zastosowanie do pracowników czynnych zawodowo, pracowników nieaktywnych zawodowo (pracownicy na urlopach bezpłatnych) i byłych pracowników otrzymujących emeryturę EBI. Stwierdził on, że procedura pojednawcza jest „procedurą fakultatywną, która umożliwia polubowne zakwestionowanie wewnętrznego aktu/decyzji/bezczynności.” Jest to procedura „zasobochłonna”, ale EBI uważa, że utrzymywanie związku z wyżej wymienionymi pracownikami „oraz perspektywa jego kontynuacji sprawiają, że wskazane jest, aby Bank dołożył starań w poszukiwaniu polubownego rozwiązania sporu, które pozwoliłoby uniknąć sporów i zachować pozytywne relacje z wyżej wymienionymi kategoriami osób.” Działając jednak według własnego uznania w sprawie sposobu zarządzania swoimi zasobami w najlepszym interesie służby, EBI nie wszczyna procedury pojednawczej na wniosek byłych pracowników, którzy zakończyli stosunek pracy z EBI.
15. EBI uznał, że działając w ten sposób, nie ogranicza on prawa takich osób do środka prawnego, ponieważ mogą one nadal wszcząć postępowanie przeciwko EBI przed Sądem do spraw Służby Publicznej. Dodał, że „odmiennie od tego, co dzieje się na mocy regulaminu pracowniczego instytucji UE, w ramach prawnych mających zastosowanie do pracowników EBI, nie jest obowiązkowe, aby najpierw wyczerpać wewnętrzne środki odwoławcze, tj. procedurę pojednawczą, w celu uzyskania dopuszczalności wniesienia skargi do sądu, i dotyczy to zarówno czynnego personelu, jak i byłych pracowników, którzy nie zostali potwierdzeni po okresie próbnym.” Ci ostatni mogą jednak, do dnia zakończenia zatrudnienia w EBI, wystąpić z wnioskiem o rozpatrzenie ich sprawy w ramach procedury pojednawczej. Według EBI złożenie wniosku jest prostym procesem polegającym na pisemnym powiadomieniu prezesa, w którym osoba fizyczna identyfikuje zaskarżony akt/decyzję/brak działania lub decyzji.
16. EBI stwierdził, że podczas spotkania z działem prawnym Działu Personelu w dniu 21 stycznia 2016 r. skarżący otrzymał wszystkie wymagane informacje na temat sposobu zaskarżenia decyzji o rozwiązaniu umowy. Poinformowano ją między innymi, że dopóki jest pracownikiem (ale nie po rozwiązaniu umowy), może złożyć wniosek o przeprowadzenie postępowania pojednawczego zgodnie z art. 41 regulaminu pracowniczego EBI. Po rozwiązaniu umowy pozostawała ona uprawniona do wszczęcia postępowania bezpośrednio przed Sądem do spraw Służby Publicznej (a nie przed sądami krajowymi) lub do podjęcia próby zawarcia porozumienia pozasądowego z EBI „z uwzględnieniem” terminu wszczęcia postępowania sądowego. Oznacza to, że zdaniem EBI (i) nie uznał on, że art. 41 nie ma zastosowania do byłych pracowników, oraz (ii) że nie istnieją dwa różne fora rozstrzygania sporów z pracownikami, ponieważ Sąd do spraw Służby Publicznej jest jedynym sądem właściwym do rozpoznawania spraw dotyczących byłych pracowników.
17. EBI stwierdził, że wydaje się, iż skarżąca chciała skorzystać z procedury pojednawczej, i zwrócił się do EBI o przekazanie jej tekstu odpowiedniego przepisu regulaminu pracowniczego EBI. EBI stwierdził, że w odpowiedzi z dnia 21 stycznia 2016 r. „zwrócił uwagę skarżącej na fakt, że musi ona wnieść sprawę przed wygaśnięciem umowy”.
18. EBI podniósł, że skarżąca wiedziała o tym, że nie złożyła w terminie wniosku o przeprowadzenie postępowania pojednawczego, ponieważ uzasadniła to uchybienie, wskazując, że miała nadzieję na osobiste rozwiązanie tej kwestii. Zdawała sobie również sprawę z możliwości wszczęcia postępowania sądowego w świetle informacji przekazanych przez EBI. Prawnik zastrzegł jej do tego prawo.
19. EBI stwierdził, że skarżący nie wyczerpał wszystkich „możliwości składania wewnętrznych wniosków administracyjnych”[5] przed wniesieniem skargi do Rzecznika Praw Obywatelskich. W rzeczywistości był to argument, że skarga do Rzecznika Praw Obywatelskich jest niedopuszczalna.
20. EBI uznał, że zaangażował się w konstruktywną wymianę korespondencji ze skarżącą i jej prawnikami „w celu zapewnienia skarżącej pewnego komfortu, biorąc pod uwagę jej sytuację osobistą”. Zauważył, że skarżąca nie odpowiedziała na pismo EBI z dnia 2 maja 2016 r. Powtórzyła ona ofertę złożoną skarżącemu w tym piśmie (wypłata miesięcznego wynagrodzenia).
21. W swoich uwagach dotyczących odpowiedzi EBI skarżąca wskazała na czas potrzebny EBI na udzielenie odpowiedzi Rzecznikowi [6]. Uznała to za nieprofesjonalne zachowanie i podważenie wiarygodności EBI, ponieważ w swojej odpowiedzi położyła nacisk na znaczenie dotrzymywania terminów.
22. W odniesieniu do procedury przewidzianej w art. 41 skarżąca stwierdziła, że w wiadomości e-mail z dnia 21 stycznia 2016 r. dział prawny „poinformował ją, że ma trzy miesiące po dniu 15 lutego na złożenie wniosku o zastosowanie art. 41”. Podczas spotkania, które odbyło się tego dnia, powiedziano jej, że wskazane jest wszczęcie postępowania pojednawczego przed dniem 15 lutego, ale że ma na to dodatkowe trzy miesiące. W związku z tym oświadczenie EBI, zgodnie z którym otrzymał on pismo adwokata skarżącego z dnia 16 lutego 2016 r. z jednodniowym opóźnieniem, było sprzeczne z informacjami przekazanymi przez EBI. Ponadto nikt nie poinformował jej, w jaki sposób powinna wszcząć procedurę przewidzianą w art. 41. Zdaniem skarżącej oświadczenie EBI, zgodnie z którym wiedziała ona o tym, że nie złożyła wniosku w terminie, było nieprawdziwe.
23. Skarżąca twierdziła, że do dnia 29 stycznia 2016 r. była przekonana, że EBI ponownie rozważy swoje stanowisko w sprawie jej zwolnienia, „ponieważ problem nie miał charakteru zawodowego, lecz relacyjny między [jej] a [jej] przełożonym [7]”. Po otrzymaniu potwierdzenia, że jej umowa zostanie rozwiązana, próbowała znaleźć rozwiązanie. EBI nie udzielił jednak odpowiedzi lub udzielił odpowiedzi z opóźnieniem, co uniemożliwiło jej dotrzymanie terminów. W dniu 3 lutego 2016 r. dostęp do jej konta e-mail został zablokowany bez uprzedzenia i nikt nie odbierał jej telefonów. Dopiero 8 lutego udało jej się uzyskać pewne informacje. EBI stwierdził, że lepiej byłoby szukać rozwiązań bez udziału sądu. Jednak brak komunikacji ze strony EBI bardzo to utrudnił. Oprócz prób komunikowania się z EBI, o których mowa w pkt 4, 7 i 8 powyżej, w dniu 1 kwietnia 2016 r. skarżąca skontaktowała się również z Sekcją ds. Personelu, ale nigdy nie otrzymała odpowiedzi.
24. Skarżąca stwierdziła, że odpowiedź EBI z dnia 2 maja 2016 r. na pismo jej adwokata z dnia 10 marca 2016 r. została wysłana tuż po tym, jak Rzecznik Praw Obywatelskich poinformował EBI o jej skardze. Dodała, że nie odpowiedziała EBI, ponieważ uważa, że EBI działał nieetycznie, wysyłając jej pismo podczas trwającego dochodzenia Rzecznika Praw Obywatelskich. W ten sam sposób, gdyby odpowiedziała, byłoby to nieetyczne.
25. Wreszcie skarżąca zakwestionowała oświadczenie EBI, że zaangażował się on w konstruktywną wymianę korespondencji z nią. Stwierdziła, że jej zdaniem EBI nie chce szukać rozwiązań i nie wykazuje zainteresowania dialogiem. Skarżąca zwróciła się do Rzecznika o zbadanie również jej innych zarzutów i roszczeń wobec EBI.
Wstępna ocena Rzecznika Praw Obywatelskich prowadząca do propozycji rozwiązania
26. EBI uważa, że procedura pojednawcza przewidziana w art. 41 regulaminu pracowniczego ma zastosowanie do byłych pracowników tylko wtedy, gdy otrzymują oni emeryturę EBI. Uważa ona, że dysponuje swobodą uznania w zakresie wykładni art. 41 w ten sposób. EBI uważa również, że byli pracownicy, którzy nie otrzymują emerytury EBI, mogą wszcząć postępowanie przed Sądem do spraw Służby Publicznej, nawet jeśli nie wszczęto postępowania pojednawczego.
27. Jedynie Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (zwany dalej „TSUE”) jest uprawniony do dokonywania wykładni prawa Unii w sposób autorytatywny. Nie uniemożliwia to jednak Rzecznikowi zajęcia stanowiska w kwestii, czy interpretacja danego przepisu przez instytucję jest zgodna z prawem i zasadami dobrej administracji.
28. W art. 41 nie rozróżnia się czynnych i byłych pracowników (którzy nie otrzymują emerytury EBI). Brzmienie art. 41 nie potwierdza argumentu EBI, zgodnie z którym prawo jednostek, takich jak skarżący, do wszczęcia postępowania pojednawczego wygasa natychmiast po rozwiązaniu umowy o pracę. Brzmienie art. 41 wydaje się bowiem wymagać wszczęcia postępowania pojednawczego przed wniesieniem sprawy do sądu – „[...] przed wszczęciem jakiegokolwiek postępowania [...] należy dążyć do polubownego rozwiązania” (podkreślenie dodane). Okoliczność, że postępowanie pojednawcze przewidziane w art. 41 nie jest obowiązkowe dla pracownika, nie zmienia faktu, że prawo do wszczęcia postępowania powinno przysługiwać wszystkim pracownikom [8]. Prawo to nie powinno zależeć na przykład od tego, czy pracownik wszczyna procedurę kilka dni po zakończeniu zatrudnienia pracownika w EBI lub kilka dni przed jego zakończeniem. Artykuł 41 nie pozwala EBI na wybór, które jego części mają zastosowanie do byłych pracowników, a które nie.
29. Uchwalając art. 41 regulaminu pracowniczego EBI, EBI zobowiązał się do podjęcia próby polubownego rozwiązania wszelkich sporów między nim a jego (obecnymi lub byłymi) pracownikami w drodze procedury pojednawczej. Stanowisko, jakie zajął EBI w niniejszej sprawie, wydaje się naruszać zasadę patere legem quam ipse fecisti [9], która wymaga, aby każdy organ przestrzegał własnych przepisów. Ponadto zasady dobrej administracji wymagają, aby przepisy wewnętrzne były sformułowane w sposób jasny, tak aby pracownicy, tacy jak skarżący, którzy znajdują się w słabszej sytuacji niż decydenci w danej instytucji, mogli mieć pewność co do swoich praw. Dobrostan pracowników zależy od pewności prawa.
30. EBI twierdzi, że członkowie jego departamentu prawnego poinformowali skarżącą, że może ona powoływać się na postępowanie pojednawcze tylko tak długo, jak długo pozostaje członkiem personelu. W rzeczywistości dział prawny poinformował skarżącą w wiadomości e-mail z dnia 21 stycznia 2016 r., że „powinna rozważyć” skorzystanie z procedury pojednawczej przed wygaśnięciem umowy; Nie powiedziano jej, że musi to zrobić przed rozwiązaniem umowy o pracę. Gdyby dział prawny chciał przekazać tę ostatnią ideę, powinien był stwierdzić to w sposób jednoznaczny. W każdym razie brzmienie art. 41 nie potwierdza tego stanowiska.
31. Niesprawiedliwe jest wyciąganie przez EBI jakichkolwiek szczególnych wniosków z faktu, że skarżąca wiedziała, iż może wnieść sprawę do sądu. Jej adwokat zastrzegł sobie prawo do wniesienia sprawy do sądu po tym, jak EBI oficjalnie poinformował skarżącą w piśmie z dnia 29 lutego 2016 r., że jej wniosek o przeprowadzenie postępowania pojednawczego jest niedopuszczalny. W tym momencie nie pozostało wiele opcji do wyboru przez adwokata, ale do rozważenia postępowania sądowego.
32. Niesprawiedliwe jest również sugerowanie, że skarga do Rzecznika Praw Obywatelskich powinna była zostać uznana za niedopuszczalną, ponieważ skarżąca nie złożyła wniosku o wszczęcie postępowania pojednawczego przed rozwiązaniem umowy i nie przedstawiła uzasadnionych powodów, dla których tego nie uczyniła. W istocie EBI podnosi zasadniczo, że w przypadku wygaśnięcia umowy z pracownikiem, gdy w ciągu ostatnich kilku dni EBI wyda akt niekorzystny dla tego pracownika [10] i gdy osoba ta nie otrzymuje emerytury EBI, traci ona prawo do złożenia skargi do Rzecznika Praw Obywatelskich, jeżeli nie powoła się na postępowanie pojednawcze w ciągu kilku pozostałych dni. Tak napięty termin trudno uznać za sprawiedliwy.
33. Wreszcie wydaje się uzasadnione, aby wszyscy pracownicy, w tym byli pracownicy, mieli równy dostęp do procedury pojednawczej. Gdyby tak nie było, pracownicy na tyle szczęśliwi, aby móc powołać się na postępowanie pojednawcze przed wygaśnięciem ich umów, byliby traktowani lepiej niż ci, którzy nie są w stanie tego zrobić. Prowadziłoby to do nierównego traktowania w ramach jednej grupy pracowników w odniesieniu do tego samego rodzaju skargi: niektórzy mieliby dostęp do postępowania pojednawczego (nawet jeśli ich umowy wygasły, ponieważ wszczęli postępowanie przed rozwiązaniem umowy), podczas gdy inni nie mieliby innego wyjścia, jak tylko wszcząć postępowanie sądowe.
34. Procedura pojednawcza jest podstawowym narzędziem służącym rozwiązywaniu sporów wewnętrznie, bez konieczności kierowania sprawy do TSUE lub Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich. Umożliwia on obu stronom otwarte przedyskutowanie spornych kwestii i podjęcie próby osiągnięcia polubownego i sprawiedliwego rozwiązania, które jest możliwe do zaakceptowania przez obie strony. Dokonując przeglądu okoliczności faktycznych sprawy, w tym współpracy EBI z Rzecznikiem Praw Obywatelskich w toku tego dochodzenia, trudno jest uniknąć wniosku, że EBI przyjął mniej niż pomocne podejście do sytuacji skarżącego. Na przykład niefortunne jest to, że odpowiedź EBI na powiadomienie o skardze przez Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich trwała prawie pięć miesięcy. Biorąc pod uwagę, że Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich poinformowało, że dąży do szybkiego rozwiązania skargi, opóźnienie w udzieleniu odpowiedzi jest bardzo rozczarowujące.
35. W związku z powyższym Rzecznik wstępnie stwierdza, że EBI dopuścił się niewłaściwego administrowania, podejmując decyzję o uznaniu wniosku skarżącego o powołanie się na postępowanie pojednawcze na podstawie art. 41 regulaminu pracowniczego EBI za niedopuszczalny. W związku z tym składająca petycję przedstawia poniżej odpowiednią propozycję rozwiązania, zgodnie z art. 3 ust. 5 statutu Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich.
36. W świetle tego wniosku pozostałe zarzuty i twierdzenia skarżącego nie będą obecnie oceniane.
Propozycja rozwiązania
Rzecznik proponuje, aby EBI (i) uznał wniosek skarżącego o postępowanie pojednawcze na podstawie art. 41 regulaminu pracowniczego EBI z dnia 10 marca 2016 r. za dopuszczalny oraz (ii) niezwłocznie wszczął postępowanie pojednawcze.
Postępowanie pojednawcze powinno obejmować kwestie domniemanego niesprawiedliwego zwolnienia i domniemanego molestowania.
Rzecznik proponuje ponadto, aby w ramach dodatkowego gestu dobrej woli EBI wypłacił skarżącemu dodatkowe miesięczne wynagrodzenie, zgodnie z propozycją EBI zawartą w piśmie z dnia 2 maja 2016 r. Wypłaty tej należy dokonać jak najszybciej i bez uszczerbku dla ostatecznego wyniku procedury pojednawczej na mocy art. 41 regulaminu pracowniczego EBI.
Emily O'Reilly
Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich
Strasburg, 10 marca 2017 r.
[1] Decyzja Parlamentu Europejskiego z dnia 9 marca 1994 r. w sprawie przepisów i ogólnych warunków regulujących wykonywanie funkcji Rzecznika Praw Obywatelskich (94/262/EWWiS, WE, Euratom), Dz.U. L 113, s. 15.
[2] Decyzja ta „oparta była na szeregu uwag dotyczących okresu próbnego [...], w szczególności na braku dokładności [skarżącego] w odniesieniu do kluczowych zadań administracyjnych. ... Ponadto [jej] brak odpowiedzialności za [jej] kluczowe obowiązki doprowadził do pozostawienia zadań bez nadzoru lub niewykonywania ich w odpowiednim czasie”.
[3] Z uwag skarżącej wynika, że dowiedziała się ona, iż EBI zamierza podjąć tę decyzję w dniu 29 stycznia 2016 r.
[4] Adwokat zwrócił się do EBI o poinformowanie skarżącej o dokładnych powodach rozwiązania jej umowy. Zwrócił się również do EBI o dalsze wypłacanie skarżącej wynagrodzenia do dnia 30 czerwca 2016 r. oraz o przyznanie jej odszkodowania z tytułu zwolnienia w formie zryczałtowanej wypłaty odpowiadającej dwuipółmiesięcznemu wynagrodzeniu. Ponadto zwrócił się do EBI o utrzymanie praw skarżącej do ubezpieczenia zdrowotnego i świadczeń z jej programu emerytalnego do dnia 15 sierpnia 2016 r.
[5] Zgodnie z art. 2.8 statutu Rzecznika Praw Obywatelskich.
[6] Odpowiedź EBI trwała pięć miesięcy.
[7] Skarżąca załączyła do skargi e-mail członka Rady Pracowniczej z dnia 20 stycznia 2016 r. Ten ostatni poinformował ją, że rozmawiał z odpowiednim zastępcą dyrektora. Stwierdził, że ta ostatnia „była bardzo otwarta i konstruktywna, a [jej] sytuacja nie jest całkowicie zablokowana [...]. Decyzja nie jest osobistą decyzją [jej bezpośredniego przełożonego], ale od różnych ludzi. Ale to [zastępca dyrektora] decyduje ”.
[8] Okoliczność, że postępowanie pojednawcze nie jest obowiązkowe, została ustalona w orzecznictwie. Zob. na przykład wyroki Sądu: z dnia 17 czerwca 2003 r., Seiller/EBI, T-385/00, ECLI:EU:T:2003:169; z dnia 16 września 2013 r., Carlo De Nicola/EBI, T-264/11 P, ECLI:EU:T:2013:461.
[9] Zdanie to można luźno przetłumaczyć w następujący sposób: „przestrzegaj prawa, które sam ustanowiłeś”.
[10] Należy pamiętać, że EBI potwierdził swoją decyzję o rozwiązaniu umowy ze skarżącym listem poleconym z dnia 9 lutego 2016 r. W związku z tym trzymiesięczny termin na wszczęcie postępowania pojednawczego zaczął biec od tego dnia.