Obecny język:
- PL Polski
Tłumaczenie tej strony zostało wygenerowane za pomocą tłumaczenia maszynowego.
Tłumaczenia maszynowe mogą zawierać błędy potencjalnie zmniejszające zrozumiałość i dokładność; Rzecznik Praw Obywatelskich nie ponosi odpowiedzialności za jakiekolwiek rozbieżności. Aby uzyskać najbardziej wiarygodne informacje i pewność prawną, należy zapoznać się z następującymi informacjami wersja źródłowa na angielski, do której odnośnik znajduje się powyżej.
Więcej informacji można znaleźć w naszej polityce językowej i tłumaczeniowej.
Tłumaczenia maszynowe mogą zawierać błędy potencjalnie zmniejszające zrozumiałość i dokładność; Rzecznik Praw Obywatelskich nie ponosi odpowiedzialności za jakiekolwiek rozbieżności. Aby uzyskać najbardziej wiarygodne informacje i pewność prawną, należy zapoznać się z następującymi informacjami wersja źródłowa na angielski, do której odnośnik znajduje się powyżej.
Więcej informacji można znaleźć w naszej polityce językowej i tłumaczeniowej.
Projekt zalecenia dla Komisji Europejskiej w sprawie skargi 489/98/OV
Zalecenie
Sprawa 489/98/OV - Otwarta Poniedziałek | 18 maja 1998 - Zalecenia w sprawie Czwartek | 04 listopada 1999 - Decyzja z Środa | 12 kwietnia 2000
(Wykonane zgodnie z art. 3 ust. 6 statutu Rzecznika Praw Obywatelskich.(7))
Szanowny Panie P.,
W dniu 1 kwietnia 1998 r. złożył Pan skargę do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich w związku z tym, że Komisja Europejska nie przywróciła Pana do pracy po zakończeniu urlopu bezpłatnego z przyczyn osobistych i nie odmówiła wypłaty odszkodowania z tytułu utraty wynagrodzenia i obniżonej emerytury.
W dniu 18 maja 1998 r. przekazałem skargę przewodniczącemu Komisji Europejskiej. Komisja przesłała swoją opinię w dniu 27 lipca 1998 r., a ja przekazałem ją Państwu wraz z zaproszeniem do przedstawienia uwag, jeśli Państwo sobie tego życzą. W dniu 14 września 1998 r. otrzymałem Pańskie uwagi dotyczące opinii Komisji. W dniu 31 marca 1999 r. otrzymałem pismo od posła do PE Brendana Donnelly'ego, który napisał w Pana imieniu, aby zapytać o wynik Pańskiej skargi. W dniu 12 kwietnia 1999 r. wysłałem odpowiedź, aby poinformować go, że Pana skarga jest nadal rozpatrywana. Poinformowałem Pana o tym tego samego dnia.
W dniu 22 kwietnia 1999 r. przesłał Pan bardziej szczegółowe informacje dotyczące Pańskiej skargi. W dniu 23 kwietnia 1999 r. zwróciłem się do Komisji z prośbą o przedstawienie dalszych uwag na temat niektórych aspektów Pańskiej skargi. Komisja przesłała swoją drugą opinię w dniu 1 lipca 1999 r., a ja przekazałem ją Panu w dniu 20 lipca 1999 r. z zaproszeniem do przedstawienia nowych uwag. W dniu 11 sierpnia 1999 r. przesłał Pan swoje uwagi dotyczące drugiej opinii Komisji.
Piszę teraz, aby poinformować Cię o wynikach zapytań, które zostały złożone. Przepraszam za opóźnienie w podjęciu decyzji w sprawie Pana skargi.
Według skarżącego istotne fakty były następujące:
Skarżący, urzędnik Komisji Europejskiej w grupie zaszeregowania A4, przebywał na urlopie bezpłatnym z przyczyn osobistych przez okres jednego roku od dnia 1 października 1995 r. do dnia 30 września 1996 r. Skarżył się, że Komisja nie przywróciła go po tym okresie. Dokładniej rzecz ujmując, dwa miesiące po wygaśnięciu urlopu bezpłatnego Komisja nadal nie złożyła oferty przywrócenia do pracy ani nie istniała perspektywa przywrócenia do pracy w przyszłości.
W związku z tym w dniu 25 listopada 1996 r. skarżący wystosował pismo do dyrektora generalnego DG IX, w którym poinformował go, że w celu zapewnienia źródła regularnego dochodu oraz biorąc pod uwagę, że nie ma innej możliwości niż przejście na wcześniejszą emeryturę, zrezygnował ze służby ze skutkiem od dnia 1 października 1996 r.
W dniu 10 czerwca 1997 r. skarżący złożył wniosek, na podstawie art. 90 ust. 1 regulaminu pracowniczego, o rekompensatę finansową z tytułu utraty wynagrodzenia po wygaśnięciu urlopu do dnia złożenia rezygnacji oraz o obniżenie emerytury. W dniu 5 sierpnia 1997 r. DG IX odpowiedziała, że skarżący złożył jednoznaczny wniosek o rezygnację, jak przewidziano w art. 48 regulaminu pracowniczego, i że w związku z tym nie może uwzględnić jego wniosku o odszkodowanie.
W dniu 17 września 1997 r. skarżący wniósł do organu powołującego odwołanie od tej odmowy na podstawie art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego, ponawiając swój wniosek o rekompensatę finansową. Organ powołujący odrzucił wniosek skarżącego w piśmie z dnia 16 lutego 1998 r. Uznał on, że Komisja nie dopuściła się nieprawidłowości administracyjnych i nie była odpowiedzialna za jego rezygnację, a zatem nie musiała wypłacać odszkodowania. Skarżący wniósł zatem niniejszą skargę do Rzecznika Praw Obywatelskich, twierdząc, że Komisja nie przywróciła go do pracy po zakończeniu urlopu bezpłatnego z przyczyn osobistych i odmówiła wypłaty odszkodowania za: a) utratę wynagrodzenia z powodu nieprzywrócenia go do pracy oraz b) stratę finansową z powodu jego rezygnacji.
Opinia Komisji W
swojej opinii Komisja odniosła się do odpowiedzi organu powołującego z dnia 16 lutego 1998 r. Organ powołujący przypomniał skarżącemu o przepisie art. 40 ust. 4 lit. d) regulaminu pracowniczego, który nakłada na instytucję obowiązek przywrócenia urzędnika po wygaśnięciu urlopu bezpłatnego z przyczyn osobistych na pierwsze stanowisko odpowiadające jego grupie zaszeregowania, która jest wakująca w jego kategorii lub w jego służbie, pod warunkiem że spełnia on wymogi dotyczące tego stanowiska. Procedura mająca na celu ustalenie, czy urzędnik spełnia te wymogi, musi rzeczywiście mieć miejsce i być przeprowadzona w taki sposób, aby dana instytucja mogła udowodnić, że warunek ten został spełniony. Nieprzeprowadzenie takich kontroli stanowiłoby bezprawne działanie lub zaniechanie, które pociągałoby za sobą odpowiedzialność Komisji wobec skarżącej.
Komisja zauważyła następnie, że analiza działań podjętych przez skarżącego z jednej strony i Komisję z drugiej strony nie wykazała żadnych nieprawidłowości w procedurze przywrócenia do pracy. Organ powołujący uznał, że fakt, iż skarżący nie został przywrócony do pracy pod koniec listopada 1996 r., był uzasadniony, biorąc pod uwagę, że jego urlop z przyczyn osobistych wygasł dwa miesiące wcześniej, w dniu 30 września 1996 r. Na tej podstawie wniosek skarżącego o odszkodowanie został odrzucony w odniesieniu do okresu od zakończenia urlopu z przyczyn osobistych do daty jego rezygnacji.
Organ powołujący wskazał, że w wyroku z dnia 1 lipca 1976 r.(1) Trybunał Sprawiedliwości orzekł, że w przypadku wniosku o odszkodowanie za brak przywrócenia do pracy po wygaśnięciu urlopu z przyczyn osobistych skarżący nie może, w przypadku braku świadczonych usług, domagać się zapłaty zaległego wynagrodzenia. Ma on jednak prawo do odszkodowania za rzeczywistą szkodę, jaką poniósł w wyniku utraty tego wynagrodzenia w wyniku niezgodnego z prawem zachowania administracji.
W odniesieniu do wniosku o rekompensatę finansową od dnia przejścia na emeryturę skarżący podniósł, że był zmuszony do rezygnacji ze względu na to, że administracja pozbawiła go dochodów w ciągu dwóch miesięcy po wygaśnięciu urlopu. Komisja przypomniała utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym instytucja wspólnotowa ponosi odpowiedzialność, jeżeli zarzucane zachowanie jest niezgodne z prawem, szkoda została rzeczywiście poniesiona, a między tym zachowaniem a szkodą istnieje związek przyczynowy.
W niniejszej sprawie organ powołujący sprawdził, czy Komisja rzeczywiście podjęła działania i uczyniła to we właściwy sposób oraz czy okres dwóch miesięcy między wygaśnięciem urlopu a jego rezygnacją był rozsądnym okresem, nawet jeśli skarżący nie został przywrócony do pracy. Rezygnacja skarżącego wynikała również z jego jednoznacznego pisemnego oświadczenia o zamiarze ostatecznego zakończenia służby w instytucji, zgodnie z art. 48 regulaminu pracowniczego. Biorąc zatem pod uwagę, że rezygnacja była dobrowolnym działaniem skarżącego, Komisja stwierdziła, że nie ponosi bezpośredniej odpowiedzialności w tej sprawie i że nie można przypisać Komisji żadnej winy. W związku z tym wniosek o rekompensatę finansową został odrzucony.
Uwagi skarżącego
Skarżący podtrzymał skargę. Stwierdził on, że w rzeczywistości istniała w tym czasie pewna liczba doskonale odpowiednich wolnych stanowisk oraz że Komisja nie zbadała jego kwalifikacji w odniesieniu do żadnego z tych stanowisk. Stwierdził, że cztery odpowiednie stanowiska są zarezerwowane dla innych konkretnych kandydatów lub dla osób z nowych państw członkowskich. W związku z tym skarżący uznał, że stwierdzenie Komisji, że nie wystąpiła nieprawidłowość w procedurze przywrócenia do pracy, nie było prawidłowe. Działania podjęte przez Komisję nie były skuteczne, ponieważ nie skutkowały ani jedną ofertą przywrócenia do pracy w ciągu 3,5 miesiąca od dnia, w którym potwierdził on swój zamiar powrotu, ani perspektywą przywrócenia do pracy w przyszłości. Skarżący doszedł do wniosku, że Komisja dopuściła się niedbalstwa, że poniósł szkodę i że związek przyczynowy między nimi jest jasny. W dniu 22 kwietnia 1999 r. skarżący przesłał dalsze informacje dotyczące 4 stanowisk, które były nieobsadzone w chwili, gdy zwracał się o przywrócenie do pracy.
W celu sprawdzenia, czy Komisja szczegółowo zbadała możliwości skarżącego w odniesieniu do wolnych stanowisk odpowiadających jego grupie zaszeregowania, w dniu 23 kwietnia 1999 r. Rzecznik zwrócił się do Komisji o przedstawienie dalszych uwag w trzech kwestiach.
Po pierwsze, Rzecznik zwrócił się o uzyskanie wykazu wszystkich stanowisk (w tym wymogów) odpowiadających grupie zaszeregowania skarżącego (A4), które były nieobsadzone w okresie następującym po wygaśnięciu jego urlopu z przyczyn osobistych (30 września 1996 r.).
Po drugie, Komisja została poproszona o ustosunkowanie się do zarzutu skarżącego, że nie zbadał on jego kwalifikacji w odniesieniu do żadnego z wolnych stanowisk, ponieważ były one zarezerwowane dla innych kandydatów.
Wreszcie Rzecznik zapytał, jakie było uzasadnienie dla uznania przez organ powołujący, że wolne stanowiska nie odpowiadają kwalifikacjom skarżącego (pismo komisarza Liikanena z dnia 16 lutego 1998 r., s. 3, ostatni akapit).
Druga opinia Komisji
Komisja przesłała Rzecznikowi wykazy wolnych stanowisk kierowniczych, które były publikowane co tydzień w okresie od 18 lipca 1996 r. do 28 listopada 1996 r. Komisja powtórzyła, że spór ten był konsekwencją jednostronnej decyzji skarżącego z dnia 25 listopada 1996 r. o rezygnacji z członkostwa w Komisji, niecałe dwa miesiące po dniu 1 października 1996 r. W związku z tym Komisja stwierdziła, że nie może zostać pociągnięta do odpowiedzialności za tę decyzję ani za jej wpływ na dochody skarżącego.
W odniesieniu do zarzutu skarżącego, że nie zbadał on jego kwalifikacji na żadne z wolnych stanowisk, Komisja zauważyła, że bezsporne jest, iż w okresie od dnia 1 października 1996 r. do dnia 30 listopada 1996 r. istniały wolne stanowiska A5/A4, w tym cztery stanowiska kierownika działu wymienione przez skarżącego. Komisja wskazała najpierw, że jednym ze stanowisk, do których odnosił się skarżący, było stanowisko A3, a zatem nieistotne. Konieczne było zatem zbadanie, czy życiorys skarżącego wykazał, że spełnia on wymogi dotyczące pozostałych trzech stanowisk.
Zgodnie z życiorysem skarżącego jako urzędnik A4 był on głównym administratorem (A5/4), a następnie kierownikiem działu w DG II (Sprawy Gospodarcze i Finansowe) w latach 1974–1990. W latach 1990–1995 był doradcą w DG I w Paryżu. Komisja zauważyła, że życiorys skarżącego zawierał szkic dotyczący jego kariery i umiejętności oraz że do 1988 r. stanowisko kierownika wydziału było zarezerwowane dla urzędników A3. Po 1990 r. skarżący nie był już kierownikiem działu (a raczej kierownikiem działu).
Omawiane wakaty dotyczyły kierownika Działu ds. Wymiaru Zewnętrznego Rynku Wewnętrznego i Usług Finansowych w DG XV, kierownika Działu ds. Monitorowania Wpływu Europejskiego Funduszu Społecznego w DG V oraz kierownika Działu ds. Organizacji Narodów Zjednoczonych w DG IA. Każdy z tych stanowisk wymagał specjalnych umiejętności. Komisja stwierdziła, że istnieją uzasadnione wątpliwości co do tego, czy skarżący spełnia wymogi dotyczące tych stanowisk, zarówno w odniesieniu do poziomu odpowiedzialności (kandydat na stanowisko kierownika działu musi posiadać udokumentowane umiejętności w zakresie zarządzania), jak i innych wymogów. Nie można zatem zarzucać administracji, że nie przywróciła niezwłocznie skarżącego, ponieważ w takich okolicznościach musi ona zwrócić się do zainteresowanego o dodatkowe informacje. Fakt, że Komisja tego nie uczyniła, wynikał z faktu, że skarżący przeszedł na emeryturę, zanim było to możliwe w rozsądnym terminie.
DG IX Komisji skontaktowała się również z różnymi dyrekcjami generalnymi, w tym z DG I, DG II, DG VI i DG XXI, próbując znaleźć odpowiednie stanowisko dla skarżącego. Próby te nie doprowadziły jednak do jego przywrócenia do pracy, ponieważ życiorys skarżącego nie zawierał wystarczających informacji na temat jego umiejętności. Komisja zauważyła, że życiorys ten był zbyt niejasny, aby umożliwić podjęcie natychmiastowej decyzji.
W związku z tym Komisja stwierdziła, że administracja jest daleka od bierności w tej sprawie i zaczęła podejmować kroki w celu przywrócenia skarżącego do pracy.
Dodatkowe uwagi skarżącego
Skarżący podtrzymał skargę, powtarzając, że nie zaproponowano mu żadnego stanowiska w ciągu 3,5 miesiąca od złożenia wniosku o przywrócenie do pracy. Skarżący zauważył również, że jego życiorys miał na celu podsumowanie jego doświadczenia zawodowego, które było znane Komisji już od 22 lat. Skarżący dodał, że faktycznie zajmował stanowisko A3 jako kierownik działu w DG II-E-2 w latach 1986–1987. Skarżący stwierdził, że wszystkie stanowiska, do których odniosła się Komisja, są zgodne z jego doświadczeniem i obowiązkami w delegaturze w Paryżu. Wreszcie zauważył on, że Komisja mogła zażądać dodatkowych informacji dotyczących jego życiorysu.
1 Komisja nie przywróciła skarżącego po zakończeniu urlopu bezpłatnego z przyczyn osobistych
1.1 Skarżący twierdził, że Komisja nie przywróciła go po zakończeniu urlopu bezpłatnego z przyczyn osobistych w dniu 30 września 1996 r. Dokładniej rzecz ujmując, dwa miesiące po tej dacie nadal nie otrzymał oferty przywrócenia do pracy ani nie było żadnej perspektywy przywrócenia do pracy w najbliższej przyszłości. Komisja zauważyła, że analiza działań podjętych przez Komisję wykazała, iż nie wystąpiły żadne nieprawidłowości w procedurze przywrócenia do pracy. W drugiej opinii Komisja dodała, że istnieją uzasadnione wątpliwości co do tego, czy skarżący spełnia wymogi dotyczące wolnych stanowisk. Komisja wskazała również, że życiorys skarżącego był zbyt niejasny, aby podjąć natychmiastową decyzję o przywróceniu go do pracy.
1.2 Rzecznik zauważa, że art. 40 ust. 4 lit. d) regulaminu pracowniczego przewiduje, że po wygaśnięciu urlopu urzędnik musi zostać przywrócony na pierwsze stanowisko odpowiadające jego grupie zaszeregowania, która jest wakująca w jego kategorii lub służbie, pod warunkiem że spełnia on wymogi dotyczące tego stanowiska. Zgodnie z orzecznictwem Sądu administracja weryfikuje systematycznie, w drodze szczegółowego badania, kwalifikacje urzędnika oczekującego na przywrócenie do pracy w odniesieniu do każdego wakującego stanowiska odpowiadającego jego grupie zaszeregowania. W związku z tym procedura weryfikacji zdolności urzędników oczekujących na przywrócenie do pracy musi być skuteczna i przebiegać w taki sposób, aby instytucje mogły udowodnić jej przestrzeganie. W tym względzie, o ile nie można zobowiązać właściwych organów do udowodnienia, że zbadały one kwalifikacje urzędnika, w przypadku gdy istnieje wyraźna rozbieżność między jego kwalifikacjami a kwalifikacjami wymaganymi na danym wakującym stanowisku, o tyle dowód taki należy jednak przedstawić we wszystkich przypadkach, w których w braku takiej oczywistej rozbieżności konieczna jest pełna weryfikacja kwalifikacji zainteresowanego w odniesieniu do wakującego stanowiska. Brak systematycznej weryfikacji kwalifikacji danego urzędnika w odniesieniu do każdego wakującego stanowiska, na które mógłby on zostać przywrócony, stanowi uchybienie związane ze służbą, które może prowadzić do odpowiedzialności administracji w zakresie, w jakim takie uchybienie opóźnia przywrócenie zainteresowanego na stanowisko (2).
1.3 Rzecznik Praw Obywatelskich sprawdza zatem, czy w niniejszej sprawie Komisja dokonała szczegółowej analizy możliwości skarżącego w odniesieniu do wolnych stanowisk. Wydaje się, że w dniu 12 sierpnia 1996 r. skarżący zwrócił się o przywrócenie go ze skutkiem od dnia 1 października 1996 r. W swojej ostatecznej decyzji z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie odwołania wniesionego przez skarżącego na podstawie art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego organ powołujący ograniczył się do stwierdzenia, że żadna dyrekcja generalna nie była w stanie zaoferować skarżącemu stanowiska przed końcem listopada 1996 r., ponieważ „albo nie dysponowały one odpowiednimi wolnymi stanowiskami, albo wolne stanowiska nie odpowiadały możliwościom skarżącego”. Organ powołujący nie uzasadnił w żaden sposób swojego wniosku, że umiejętności skarżącego nie odpowiadają umiejętnościom wymaganym na wolnych stanowiskach, ani nie odniósł się do konkretnych wolnych stanowisk.
1.4 Rzecznik poprosił zatem o więcej szczegółów na temat listy stanowisk, które były nieobsadzone w okresie następującym po wygaśnięciu urlopu skarżącego z przyczyn osobistych. Zwrócił się również do Komisji o wskazanie, jakie jest uzasadnienie organu powołującego dla jego wniosku, że możliwości skarżącego nie odpowiadają możliwościom wolnych stanowisk. Z list wolnych stanowisk opublikowanych w okresie od dnia 18 lipca 1996 r. do dnia 28 listopada 1996 r. wynika, że w tym okresie było ponad dwadzieścia pięć wolnych stanowisk A5/A4 (3).
1.5 Jednakże w swojej opinii skierowanej do Rzecznika, z wyjątkiem 4 stanowisk wskazanych przez samego skarżącego, Komisja nie odniosła się do żadnego konkretnego nieobsadzonego stanowiska A5/A4 z tych list ani nie uzasadniła, nawet krótko, dlaczego skarżący nie mógł zostać przywrócony na jedno z tych stanowisk. W odniesieniu do trzech z czterech stanowisk wymienionych przez skarżącego Komisja ponownie ograniczyła się do stwierdzenia, bez szczegółowej analizy, że istnieją uzasadnione wątpliwości co do tego, czy skarżący spełnia wymogi dotyczące tych stanowisk, zarówno w odniesieniu do poziomu odpowiedzialności (potrzeba udowodnionych umiejętności kierowniczych na stanowiskach kierownika działu), jak i innych wymogów. Komisja dodała nawet, że z uwagi na tę rzeczywistą niepewność administracja musi w takich okolicznościach zwrócić się do zainteresowanego o dodatkowe informacje. Wymóg ten został również potwierdzony w orzecznictwie Sądu Pierwszej Instancji (4). Komisja jednak tego nie uczyniła.
1.6 W związku z powyższym Rzecznik stwierdza, że Komisja nie przeprowadziła szczegółowego badania, wymaganego przez orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości, umiejętności skarżącego w odniesieniu do każdego wolnego stanowiska odpowiadającego jego grupie zaszeregowania. Potwierdza to również fakt, że Komisja oparła swoją ocenę zdolności skarżącego w odniesieniu do wolnych stanowisk wyłącznie na życiorysach skarżącego, które uznała za zbyt niejasne i pobieżne, bez zwracania się do skarżącego o bardziej szczegółowe informacje. Wydaje się również, że Komisja nigdy nie zapoznała się ze szczegółami akt osobowych skarżącego, co mogła zrobić, biorąc pod uwagę, że pracował on dla Komisji przez 22 lata.
1.7 Z powyższych rozważań wynika zatem, że niepodjęcie przez Komisję szczegółowej analizy kwalifikacji skarżącego na przedmiotowe stanowiska stanowi przypadek niewłaściwego administrowania, który może spowodować powstanie odpowiedzialności Komisji wobec skarżącego. Biorąc pod uwagę, że z powodu przeciwnych opinii Komisji i skarżącego nie było możliwe znalezienie polubownego rozwiązania między stronami w tej kwestii, Rzecznik przedstawia projekt zalecenia poniżej.
2 Żądania skarżącego dotyczące rekompensaty finansowej za brak przywrócenia go do pracy przez Komisję oraz skutki finansowe jego rezygnacji 2.1
Skarżący domagał się rekompensaty za 1) utratę wynagrodzenia (między końcem urlopu bezpłatnego a datą jego rezygnacji) spowodowaną brakiem przywrócenia go do pracy przez Komisję po zakończeniu urlopu bezpłatnego z przyczyn osobistych oraz 2) stratę finansową związaną z faktem, że musiał on zrezygnować z pracy w Komisji. Komisja odmówiła wypłaty obu odszkodowań, ponieważ uznała, że z jednej strony nie dopuściła się nieprawidłowości w procedurze przywrócenia do pracy, a z drugiej strony nie mogła zostać pociągnięta do odpowiedzialności za jednostronną decyzję skarżącego o rezygnacji z członkostwa w Komisji.
2.2 W odniesieniu do pierwszego roszczenia odszkodowawczego z powodu nieprzywrócenia skarżącego przez Komisję, Rzecznik zauważa, że zgodnie z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości, wnioskodawca odszkodowawczy z tytułu nieprzywrócenia po wygaśnięciu urlopu z przyczyn osobistych nie może, w przypadku braku świadczonych usług, domagać się wypłaty zaległego wynagrodzenia. Ma on jednak prawo do odszkodowania za rzeczywistą szkodę poniesioną w wyniku utraty tego wynagrodzenia w wyniku niezgodnego z prawem zachowania administracji (5).
2.3 W związku z tym w niniejszej sprawie Komisja powinna zrekompensować skarżącemu szkodę majątkową bezpośrednio poniesioną przez niego w wyniku winy służb Komisji, jaką jest niepodjęcie szczegółowej analizy kwalifikacji skarżącego na stanowiska, które były nieobsadzone po wygaśnięciu jego urlopu z przyczyn osobistych. Rzecznik uważa, że nie jest w stanie określić wysokości tego odszkodowania. Składający petycję zwraca się do stron o uzgodnienie zasady i kwoty rekompensaty finansowej. Rzecznik Praw Obywatelskich przedstawia zatem poniższy projekt zalecenia. 2.4 W odniesieniu do drugiego zarzutu Rzecznik zauważa, że zgodnie z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości dana instytucja nie może zostać pociągnięta do odpowiedzialności za jakiekolwiek straty finansowe wynikające z decyzji urzędnika o odejściu z pracy przed otrzymaniem zawiadomienia o przywróceniu do pracy (6). Artykuł 40 ust. 4 lit. d) in fine rzeczywiście przewiduje, że do czasu skutecznego przywrócenia do pracy urzędnik pozostaje na urlopie bezpłatnym z przyczyn osobistych. Rzecznik uważa zatem, że w przedmiotowej sprawie Komisja nie może ponosić odpowiedzialności za jednostronną decyzję skarżącego o rezygnacji. W związku z tym wniosek skarżącego o odszkodowanie nie jest uzasadniony i nie stwierdzono niewłaściwego administrowania w tym aspekcie sprawy.
3 Wniosek
Zgodnie z orzecznictwem Sądu administracja weryfikuje systematycznie, w drodze szczegółowego badania, kwalifikacje urzędnika oczekującego na przywrócenie do pracy w odniesieniu do każdego wakującego stanowiska odpowiadającego jego grupie zaszeregowania.
W niniejszej sprawie organ powołujący nie uzasadnił w żaden sposób swojego wniosku, zgodnie z którym umiejętności skarżącego nie odpowiadały umiejętnościom wymaganym na wolnych stanowiskach. Ponadto, z wyjątkiem 4 stanowisk wskazanych przez samego skarżącego, Komisja nie odniosła się do żadnego konkretnego nieobsadzonego stanowiska A5/A4 z list ani nie uzasadniła, nawet krótko, dlaczego skarżący nie mógł zostać przywrócony na jedno z tych stanowisk. Komisja oparła swoją ocenę zdolności skarżącego w odniesieniu do wolnych stanowisk wyłącznie na życiorysach skarżącego, które uznała za zbyt niejasne i pobieżne, bez zwracania się do skarżącego o bardziej szczegółowe informacje. W związku z tym Rzecznik stwierdza, że Komisja nie przeprowadziła szczegółowego badania, zgodnie z wymogami orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości, umiejętności skarżącego w odniesieniu do każdego wakującego stanowiska odpowiadającego jego grupie zaszeregowania. To uchybienie stanowi przypadek niewłaściwego administrowania, który może spowodować powstanie odpowiedzialności Komisji wobec skarżącego.
W świetle tych wniosków (pkt 1.7 i 2.3) oraz biorąc pod uwagę, że nie było możliwe znalezienie polubownego rozwiązania między stronami w tej kwestii, Rzecznik Praw Obywatelskich przedstawia Komisji Europejskiej następujący projekt zalecenia:
Komisja Europejska zostanie poinformowana o tym projekcie zalecenia. Zgodnie z art. 3 ust. 6 Statutu Rzecznika Praw Obywatelskich Komisja przesyła szczegółową opinię w terminie trzech miesięcy. Szczegółowa opinia mogłaby polegać na przyjęciu zalecenia Rzecznika Praw Obywatelskich i opisie środków podjętych w celu wdrożenia zalecenia.
Z poważaniem
Jacob SÖDERMAN
Strasburg, 4 listopada 1999 r.
Szanowny Panie P.,
W dniu 1 kwietnia 1998 r. złożył Pan skargę do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich w związku z tym, że Komisja Europejska nie przywróciła Pana do pracy po zakończeniu urlopu bezpłatnego z przyczyn osobistych i nie odmówiła wypłaty odszkodowania z tytułu utraty wynagrodzenia i obniżonej emerytury.
W dniu 18 maja 1998 r. przekazałem skargę przewodniczącemu Komisji Europejskiej. Komisja przesłała swoją opinię w dniu 27 lipca 1998 r., a ja przekazałem ją Państwu wraz z zaproszeniem do przedstawienia uwag, jeśli Państwo sobie tego życzą. W dniu 14 września 1998 r. otrzymałem Pańskie uwagi dotyczące opinii Komisji. W dniu 31 marca 1999 r. otrzymałem pismo od posła do PE Brendana Donnelly'ego, który napisał w Pana imieniu, aby zapytać o wynik Pańskiej skargi. W dniu 12 kwietnia 1999 r. wysłałem odpowiedź, aby poinformować go, że Pana skarga jest nadal rozpatrywana. Poinformowałem Pana o tym tego samego dnia.
W dniu 22 kwietnia 1999 r. przesłał Pan bardziej szczegółowe informacje dotyczące Pańskiej skargi. W dniu 23 kwietnia 1999 r. zwróciłem się do Komisji z prośbą o przedstawienie dalszych uwag na temat niektórych aspektów Pańskiej skargi. Komisja przesłała swoją drugą opinię w dniu 1 lipca 1999 r., a ja przekazałem ją Panu w dniu 20 lipca 1999 r. z zaproszeniem do przedstawienia nowych uwag. W dniu 11 sierpnia 1999 r. przesłał Pan swoje uwagi dotyczące drugiej opinii Komisji.
Piszę teraz, aby poinformować Cię o wynikach zapytań, które zostały złożone. Przepraszam za opóźnienie w podjęciu decyzji w sprawie Pana skargi.
WNIOSEK
Według skarżącego istotne fakty były następujące:
Skarżący, urzędnik Komisji Europejskiej w grupie zaszeregowania A4, przebywał na urlopie bezpłatnym z przyczyn osobistych przez okres jednego roku od dnia 1 października 1995 r. do dnia 30 września 1996 r. Skarżył się, że Komisja nie przywróciła go po tym okresie. Dokładniej rzecz ujmując, dwa miesiące po wygaśnięciu urlopu bezpłatnego Komisja nadal nie złożyła oferty przywrócenia do pracy ani nie istniała perspektywa przywrócenia do pracy w przyszłości.
W związku z tym w dniu 25 listopada 1996 r. skarżący wystosował pismo do dyrektora generalnego DG IX, w którym poinformował go, że w celu zapewnienia źródła regularnego dochodu oraz biorąc pod uwagę, że nie ma innej możliwości niż przejście na wcześniejszą emeryturę, zrezygnował ze służby ze skutkiem od dnia 1 października 1996 r.
W dniu 10 czerwca 1997 r. skarżący złożył wniosek, na podstawie art. 90 ust. 1 regulaminu pracowniczego, o rekompensatę finansową z tytułu utraty wynagrodzenia po wygaśnięciu urlopu do dnia złożenia rezygnacji oraz o obniżenie emerytury. W dniu 5 sierpnia 1997 r. DG IX odpowiedziała, że skarżący złożył jednoznaczny wniosek o rezygnację, jak przewidziano w art. 48 regulaminu pracowniczego, i że w związku z tym nie może uwzględnić jego wniosku o odszkodowanie.
W dniu 17 września 1997 r. skarżący wniósł do organu powołującego odwołanie od tej odmowy na podstawie art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego, ponawiając swój wniosek o rekompensatę finansową. Organ powołujący odrzucił wniosek skarżącego w piśmie z dnia 16 lutego 1998 r. Uznał on, że Komisja nie dopuściła się nieprawidłowości administracyjnych i nie była odpowiedzialna za jego rezygnację, a zatem nie musiała wypłacać odszkodowania. Skarżący wniósł zatem niniejszą skargę do Rzecznika Praw Obywatelskich, twierdząc, że Komisja nie przywróciła go do pracy po zakończeniu urlopu bezpłatnego z przyczyn osobistych i odmówiła wypłaty odszkodowania za: a) utratę wynagrodzenia z powodu nieprzywrócenia go do pracy oraz b) stratę finansową z powodu jego rezygnacji.
WNIOSEK
Opinia Komisji W
swojej opinii Komisja odniosła się do odpowiedzi organu powołującego z dnia 16 lutego 1998 r. Organ powołujący przypomniał skarżącemu o przepisie art. 40 ust. 4 lit. d) regulaminu pracowniczego, który nakłada na instytucję obowiązek przywrócenia urzędnika po wygaśnięciu urlopu bezpłatnego z przyczyn osobistych na pierwsze stanowisko odpowiadające jego grupie zaszeregowania, która jest wakująca w jego kategorii lub w jego służbie, pod warunkiem że spełnia on wymogi dotyczące tego stanowiska. Procedura mająca na celu ustalenie, czy urzędnik spełnia te wymogi, musi rzeczywiście mieć miejsce i być przeprowadzona w taki sposób, aby dana instytucja mogła udowodnić, że warunek ten został spełniony. Nieprzeprowadzenie takich kontroli stanowiłoby bezprawne działanie lub zaniechanie, które pociągałoby za sobą odpowiedzialność Komisji wobec skarżącej.
Komisja zauważyła następnie, że analiza działań podjętych przez skarżącego z jednej strony i Komisję z drugiej strony nie wykazała żadnych nieprawidłowości w procedurze przywrócenia do pracy. Organ powołujący uznał, że fakt, iż skarżący nie został przywrócony do pracy pod koniec listopada 1996 r., był uzasadniony, biorąc pod uwagę, że jego urlop z przyczyn osobistych wygasł dwa miesiące wcześniej, w dniu 30 września 1996 r. Na tej podstawie wniosek skarżącego o odszkodowanie został odrzucony w odniesieniu do okresu od zakończenia urlopu z przyczyn osobistych do daty jego rezygnacji.
Organ powołujący wskazał, że w wyroku z dnia 1 lipca 1976 r.(1) Trybunał Sprawiedliwości orzekł, że w przypadku wniosku o odszkodowanie za brak przywrócenia do pracy po wygaśnięciu urlopu z przyczyn osobistych skarżący nie może, w przypadku braku świadczonych usług, domagać się zapłaty zaległego wynagrodzenia. Ma on jednak prawo do odszkodowania za rzeczywistą szkodę, jaką poniósł w wyniku utraty tego wynagrodzenia w wyniku niezgodnego z prawem zachowania administracji.
W odniesieniu do wniosku o rekompensatę finansową od dnia przejścia na emeryturę skarżący podniósł, że był zmuszony do rezygnacji ze względu na to, że administracja pozbawiła go dochodów w ciągu dwóch miesięcy po wygaśnięciu urlopu. Komisja przypomniała utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym instytucja wspólnotowa ponosi odpowiedzialność, jeżeli zarzucane zachowanie jest niezgodne z prawem, szkoda została rzeczywiście poniesiona, a między tym zachowaniem a szkodą istnieje związek przyczynowy.
W niniejszej sprawie organ powołujący sprawdził, czy Komisja rzeczywiście podjęła działania i uczyniła to we właściwy sposób oraz czy okres dwóch miesięcy między wygaśnięciem urlopu a jego rezygnacją był rozsądnym okresem, nawet jeśli skarżący nie został przywrócony do pracy. Rezygnacja skarżącego wynikała również z jego jednoznacznego pisemnego oświadczenia o zamiarze ostatecznego zakończenia służby w instytucji, zgodnie z art. 48 regulaminu pracowniczego. Biorąc zatem pod uwagę, że rezygnacja była dobrowolnym działaniem skarżącego, Komisja stwierdziła, że nie ponosi bezpośredniej odpowiedzialności w tej sprawie i że nie można przypisać Komisji żadnej winy. W związku z tym wniosek o rekompensatę finansową został odrzucony.
Uwagi skarżącego
Skarżący podtrzymał skargę. Stwierdził on, że w rzeczywistości istniała w tym czasie pewna liczba doskonale odpowiednich wolnych stanowisk oraz że Komisja nie zbadała jego kwalifikacji w odniesieniu do żadnego z tych stanowisk. Stwierdził, że cztery odpowiednie stanowiska są zarezerwowane dla innych konkretnych kandydatów lub dla osób z nowych państw członkowskich. W związku z tym skarżący uznał, że stwierdzenie Komisji, że nie wystąpiła nieprawidłowość w procedurze przywrócenia do pracy, nie było prawidłowe. Działania podjęte przez Komisję nie były skuteczne, ponieważ nie skutkowały ani jedną ofertą przywrócenia do pracy w ciągu 3,5 miesiąca od dnia, w którym potwierdził on swój zamiar powrotu, ani perspektywą przywrócenia do pracy w przyszłości. Skarżący doszedł do wniosku, że Komisja dopuściła się niedbalstwa, że poniósł szkodę i że związek przyczynowy między nimi jest jasny. W dniu 22 kwietnia 1999 r. skarżący przesłał dalsze informacje dotyczące 4 stanowisk, które były nieobsadzone w chwili, gdy zwracał się o przywrócenie do pracy.
NASTĘPUJĄCE PYTANIA
W celu sprawdzenia, czy Komisja szczegółowo zbadała możliwości skarżącego w odniesieniu do wolnych stanowisk odpowiadających jego grupie zaszeregowania, w dniu 23 kwietnia 1999 r. Rzecznik zwrócił się do Komisji o przedstawienie dalszych uwag w trzech kwestiach.
Po pierwsze, Rzecznik zwrócił się o uzyskanie wykazu wszystkich stanowisk (w tym wymogów) odpowiadających grupie zaszeregowania skarżącego (A4), które były nieobsadzone w okresie następującym po wygaśnięciu jego urlopu z przyczyn osobistych (30 września 1996 r.).
Po drugie, Komisja została poproszona o ustosunkowanie się do zarzutu skarżącego, że nie zbadał on jego kwalifikacji w odniesieniu do żadnego z wolnych stanowisk, ponieważ były one zarezerwowane dla innych kandydatów.
Wreszcie Rzecznik zapytał, jakie było uzasadnienie dla uznania przez organ powołujący, że wolne stanowiska nie odpowiadają kwalifikacjom skarżącego (pismo komisarza Liikanena z dnia 16 lutego 1998 r., s. 3, ostatni akapit).
Druga opinia Komisji
Komisja przesłała Rzecznikowi wykazy wolnych stanowisk kierowniczych, które były publikowane co tydzień w okresie od 18 lipca 1996 r. do 28 listopada 1996 r. Komisja powtórzyła, że spór ten był konsekwencją jednostronnej decyzji skarżącego z dnia 25 listopada 1996 r. o rezygnacji z członkostwa w Komisji, niecałe dwa miesiące po dniu 1 października 1996 r. W związku z tym Komisja stwierdziła, że nie może zostać pociągnięta do odpowiedzialności za tę decyzję ani za jej wpływ na dochody skarżącego.
W odniesieniu do zarzutu skarżącego, że nie zbadał on jego kwalifikacji na żadne z wolnych stanowisk, Komisja zauważyła, że bezsporne jest, iż w okresie od dnia 1 października 1996 r. do dnia 30 listopada 1996 r. istniały wolne stanowiska A5/A4, w tym cztery stanowiska kierownika działu wymienione przez skarżącego. Komisja wskazała najpierw, że jednym ze stanowisk, do których odnosił się skarżący, było stanowisko A3, a zatem nieistotne. Konieczne było zatem zbadanie, czy życiorys skarżącego wykazał, że spełnia on wymogi dotyczące pozostałych trzech stanowisk.
Zgodnie z życiorysem skarżącego jako urzędnik A4 był on głównym administratorem (A5/4), a następnie kierownikiem działu w DG II (Sprawy Gospodarcze i Finansowe) w latach 1974–1990. W latach 1990–1995 był doradcą w DG I w Paryżu. Komisja zauważyła, że życiorys skarżącego zawierał szkic dotyczący jego kariery i umiejętności oraz że do 1988 r. stanowisko kierownika wydziału było zarezerwowane dla urzędników A3. Po 1990 r. skarżący nie był już kierownikiem działu (a raczej kierownikiem działu).
Omawiane wakaty dotyczyły kierownika Działu ds. Wymiaru Zewnętrznego Rynku Wewnętrznego i Usług Finansowych w DG XV, kierownika Działu ds. Monitorowania Wpływu Europejskiego Funduszu Społecznego w DG V oraz kierownika Działu ds. Organizacji Narodów Zjednoczonych w DG IA. Każdy z tych stanowisk wymagał specjalnych umiejętności. Komisja stwierdziła, że istnieją uzasadnione wątpliwości co do tego, czy skarżący spełnia wymogi dotyczące tych stanowisk, zarówno w odniesieniu do poziomu odpowiedzialności (kandydat na stanowisko kierownika działu musi posiadać udokumentowane umiejętności w zakresie zarządzania), jak i innych wymogów. Nie można zatem zarzucać administracji, że nie przywróciła niezwłocznie skarżącego, ponieważ w takich okolicznościach musi ona zwrócić się do zainteresowanego o dodatkowe informacje. Fakt, że Komisja tego nie uczyniła, wynikał z faktu, że skarżący przeszedł na emeryturę, zanim było to możliwe w rozsądnym terminie.
DG IX Komisji skontaktowała się również z różnymi dyrekcjami generalnymi, w tym z DG I, DG II, DG VI i DG XXI, próbując znaleźć odpowiednie stanowisko dla skarżącego. Próby te nie doprowadziły jednak do jego przywrócenia do pracy, ponieważ życiorys skarżącego nie zawierał wystarczających informacji na temat jego umiejętności. Komisja zauważyła, że życiorys ten był zbyt niejasny, aby umożliwić podjęcie natychmiastowej decyzji.
W związku z tym Komisja stwierdziła, że administracja jest daleka od bierności w tej sprawie i zaczęła podejmować kroki w celu przywrócenia skarżącego do pracy.
Dodatkowe uwagi skarżącego
Skarżący podtrzymał skargę, powtarzając, że nie zaproponowano mu żadnego stanowiska w ciągu 3,5 miesiąca od złożenia wniosku o przywrócenie do pracy. Skarżący zauważył również, że jego życiorys miał na celu podsumowanie jego doświadczenia zawodowego, które było znane Komisji już od 22 lat. Skarżący dodał, że faktycznie zajmował stanowisko A3 jako kierownik działu w DG II-E-2 w latach 1986–1987. Skarżący stwierdził, że wszystkie stanowiska, do których odniosła się Komisja, są zgodne z jego doświadczeniem i obowiązkami w delegaturze w Paryżu. Wreszcie zauważył on, że Komisja mogła zażądać dodatkowych informacji dotyczących jego życiorysu.
DECYZJA
1 Komisja nie przywróciła skarżącego po zakończeniu urlopu bezpłatnego z przyczyn osobistych
1.1 Skarżący twierdził, że Komisja nie przywróciła go po zakończeniu urlopu bezpłatnego z przyczyn osobistych w dniu 30 września 1996 r. Dokładniej rzecz ujmując, dwa miesiące po tej dacie nadal nie otrzymał oferty przywrócenia do pracy ani nie było żadnej perspektywy przywrócenia do pracy w najbliższej przyszłości. Komisja zauważyła, że analiza działań podjętych przez Komisję wykazała, iż nie wystąpiły żadne nieprawidłowości w procedurze przywrócenia do pracy. W drugiej opinii Komisja dodała, że istnieją uzasadnione wątpliwości co do tego, czy skarżący spełnia wymogi dotyczące wolnych stanowisk. Komisja wskazała również, że życiorys skarżącego był zbyt niejasny, aby podjąć natychmiastową decyzję o przywróceniu go do pracy.
1.2 Rzecznik zauważa, że art. 40 ust. 4 lit. d) regulaminu pracowniczego przewiduje, że po wygaśnięciu urlopu urzędnik musi zostać przywrócony na pierwsze stanowisko odpowiadające jego grupie zaszeregowania, która jest wakująca w jego kategorii lub służbie, pod warunkiem że spełnia on wymogi dotyczące tego stanowiska. Zgodnie z orzecznictwem Sądu administracja weryfikuje systematycznie, w drodze szczegółowego badania, kwalifikacje urzędnika oczekującego na przywrócenie do pracy w odniesieniu do każdego wakującego stanowiska odpowiadającego jego grupie zaszeregowania. W związku z tym procedura weryfikacji zdolności urzędników oczekujących na przywrócenie do pracy musi być skuteczna i przebiegać w taki sposób, aby instytucje mogły udowodnić jej przestrzeganie. W tym względzie, o ile nie można zobowiązać właściwych organów do udowodnienia, że zbadały one kwalifikacje urzędnika, w przypadku gdy istnieje wyraźna rozbieżność między jego kwalifikacjami a kwalifikacjami wymaganymi na danym wakującym stanowisku, o tyle dowód taki należy jednak przedstawić we wszystkich przypadkach, w których w braku takiej oczywistej rozbieżności konieczna jest pełna weryfikacja kwalifikacji zainteresowanego w odniesieniu do wakującego stanowiska. Brak systematycznej weryfikacji kwalifikacji danego urzędnika w odniesieniu do każdego wakującego stanowiska, na które mógłby on zostać przywrócony, stanowi uchybienie związane ze służbą, które może prowadzić do odpowiedzialności administracji w zakresie, w jakim takie uchybienie opóźnia przywrócenie zainteresowanego na stanowisko (2).
1.3 Rzecznik Praw Obywatelskich sprawdza zatem, czy w niniejszej sprawie Komisja dokonała szczegółowej analizy możliwości skarżącego w odniesieniu do wolnych stanowisk. Wydaje się, że w dniu 12 sierpnia 1996 r. skarżący zwrócił się o przywrócenie go ze skutkiem od dnia 1 października 1996 r. W swojej ostatecznej decyzji z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie odwołania wniesionego przez skarżącego na podstawie art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego organ powołujący ograniczył się do stwierdzenia, że żadna dyrekcja generalna nie była w stanie zaoferować skarżącemu stanowiska przed końcem listopada 1996 r., ponieważ „albo nie dysponowały one odpowiednimi wolnymi stanowiskami, albo wolne stanowiska nie odpowiadały możliwościom skarżącego”. Organ powołujący nie uzasadnił w żaden sposób swojego wniosku, że umiejętności skarżącego nie odpowiadają umiejętnościom wymaganym na wolnych stanowiskach, ani nie odniósł się do konkretnych wolnych stanowisk.
1.4 Rzecznik poprosił zatem o więcej szczegółów na temat listy stanowisk, które były nieobsadzone w okresie następującym po wygaśnięciu urlopu skarżącego z przyczyn osobistych. Zwrócił się również do Komisji o wskazanie, jakie jest uzasadnienie organu powołującego dla jego wniosku, że możliwości skarżącego nie odpowiadają możliwościom wolnych stanowisk. Z list wolnych stanowisk opublikowanych w okresie od dnia 18 lipca 1996 r. do dnia 28 listopada 1996 r. wynika, że w tym okresie było ponad dwadzieścia pięć wolnych stanowisk A5/A4 (3).
1.5 Jednakże w swojej opinii skierowanej do Rzecznika, z wyjątkiem 4 stanowisk wskazanych przez samego skarżącego, Komisja nie odniosła się do żadnego konkretnego nieobsadzonego stanowiska A5/A4 z tych list ani nie uzasadniła, nawet krótko, dlaczego skarżący nie mógł zostać przywrócony na jedno z tych stanowisk. W odniesieniu do trzech z czterech stanowisk wymienionych przez skarżącego Komisja ponownie ograniczyła się do stwierdzenia, bez szczegółowej analizy, że istnieją uzasadnione wątpliwości co do tego, czy skarżący spełnia wymogi dotyczące tych stanowisk, zarówno w odniesieniu do poziomu odpowiedzialności (potrzeba udowodnionych umiejętności kierowniczych na stanowiskach kierownika działu), jak i innych wymogów. Komisja dodała nawet, że z uwagi na tę rzeczywistą niepewność administracja musi w takich okolicznościach zwrócić się do zainteresowanego o dodatkowe informacje. Wymóg ten został również potwierdzony w orzecznictwie Sądu Pierwszej Instancji (4). Komisja jednak tego nie uczyniła.
1.6 W związku z powyższym Rzecznik stwierdza, że Komisja nie przeprowadziła szczegółowego badania, wymaganego przez orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości, umiejętności skarżącego w odniesieniu do każdego wolnego stanowiska odpowiadającego jego grupie zaszeregowania. Potwierdza to również fakt, że Komisja oparła swoją ocenę zdolności skarżącego w odniesieniu do wolnych stanowisk wyłącznie na życiorysach skarżącego, które uznała za zbyt niejasne i pobieżne, bez zwracania się do skarżącego o bardziej szczegółowe informacje. Wydaje się również, że Komisja nigdy nie zapoznała się ze szczegółami akt osobowych skarżącego, co mogła zrobić, biorąc pod uwagę, że pracował on dla Komisji przez 22 lata.
1.7 Z powyższych rozważań wynika zatem, że niepodjęcie przez Komisję szczegółowej analizy kwalifikacji skarżącego na przedmiotowe stanowiska stanowi przypadek niewłaściwego administrowania, który może spowodować powstanie odpowiedzialności Komisji wobec skarżącego. Biorąc pod uwagę, że z powodu przeciwnych opinii Komisji i skarżącego nie było możliwe znalezienie polubownego rozwiązania między stronami w tej kwestii, Rzecznik przedstawia projekt zalecenia poniżej.
2 Żądania skarżącego dotyczące rekompensaty finansowej za brak przywrócenia go do pracy przez Komisję oraz skutki finansowe jego rezygnacji 2.1
Skarżący domagał się rekompensaty za 1) utratę wynagrodzenia (między końcem urlopu bezpłatnego a datą jego rezygnacji) spowodowaną brakiem przywrócenia go do pracy przez Komisję po zakończeniu urlopu bezpłatnego z przyczyn osobistych oraz 2) stratę finansową związaną z faktem, że musiał on zrezygnować z pracy w Komisji. Komisja odmówiła wypłaty obu odszkodowań, ponieważ uznała, że z jednej strony nie dopuściła się nieprawidłowości w procedurze przywrócenia do pracy, a z drugiej strony nie mogła zostać pociągnięta do odpowiedzialności za jednostronną decyzję skarżącego o rezygnacji z członkostwa w Komisji.
2.2 W odniesieniu do pierwszego roszczenia odszkodowawczego z powodu nieprzywrócenia skarżącego przez Komisję, Rzecznik zauważa, że zgodnie z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości, wnioskodawca odszkodowawczy z tytułu nieprzywrócenia po wygaśnięciu urlopu z przyczyn osobistych nie może, w przypadku braku świadczonych usług, domagać się wypłaty zaległego wynagrodzenia. Ma on jednak prawo do odszkodowania za rzeczywistą szkodę poniesioną w wyniku utraty tego wynagrodzenia w wyniku niezgodnego z prawem zachowania administracji (5).
2.3 W związku z tym w niniejszej sprawie Komisja powinna zrekompensować skarżącemu szkodę majątkową bezpośrednio poniesioną przez niego w wyniku winy służb Komisji, jaką jest niepodjęcie szczegółowej analizy kwalifikacji skarżącego na stanowiska, które były nieobsadzone po wygaśnięciu jego urlopu z przyczyn osobistych. Rzecznik uważa, że nie jest w stanie określić wysokości tego odszkodowania. Składający petycję zwraca się do stron o uzgodnienie zasady i kwoty rekompensaty finansowej. Rzecznik Praw Obywatelskich przedstawia zatem poniższy projekt zalecenia. 2.4 W odniesieniu do drugiego zarzutu Rzecznik zauważa, że zgodnie z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości dana instytucja nie może zostać pociągnięta do odpowiedzialności za jakiekolwiek straty finansowe wynikające z decyzji urzędnika o odejściu z pracy przed otrzymaniem zawiadomienia o przywróceniu do pracy (6). Artykuł 40 ust. 4 lit. d) in fine rzeczywiście przewiduje, że do czasu skutecznego przywrócenia do pracy urzędnik pozostaje na urlopie bezpłatnym z przyczyn osobistych. Rzecznik uważa zatem, że w przedmiotowej sprawie Komisja nie może ponosić odpowiedzialności za jednostronną decyzję skarżącego o rezygnacji. W związku z tym wniosek skarżącego o odszkodowanie nie jest uzasadniony i nie stwierdzono niewłaściwego administrowania w tym aspekcie sprawy.
3 Wniosek
Zgodnie z orzecznictwem Sądu administracja weryfikuje systematycznie, w drodze szczegółowego badania, kwalifikacje urzędnika oczekującego na przywrócenie do pracy w odniesieniu do każdego wakującego stanowiska odpowiadającego jego grupie zaszeregowania.
W niniejszej sprawie organ powołujący nie uzasadnił w żaden sposób swojego wniosku, zgodnie z którym umiejętności skarżącego nie odpowiadały umiejętnościom wymaganym na wolnych stanowiskach. Ponadto, z wyjątkiem 4 stanowisk wskazanych przez samego skarżącego, Komisja nie odniosła się do żadnego konkretnego nieobsadzonego stanowiska A5/A4 z list ani nie uzasadniła, nawet krótko, dlaczego skarżący nie mógł zostać przywrócony na jedno z tych stanowisk. Komisja oparła swoją ocenę zdolności skarżącego w odniesieniu do wolnych stanowisk wyłącznie na życiorysach skarżącego, które uznała za zbyt niejasne i pobieżne, bez zwracania się do skarżącego o bardziej szczegółowe informacje. W związku z tym Rzecznik stwierdza, że Komisja nie przeprowadziła szczegółowego badania, zgodnie z wymogami orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości, umiejętności skarżącego w odniesieniu do każdego wakującego stanowiska odpowiadającego jego grupie zaszeregowania. To uchybienie stanowi przypadek niewłaściwego administrowania, który może spowodować powstanie odpowiedzialności Komisji wobec skarżącego.
W świetle tych wniosków (pkt 1.7 i 2.3) oraz biorąc pod uwagę, że nie było możliwe znalezienie polubownego rozwiązania między stronami w tej kwestii, Rzecznik Praw Obywatelskich przedstawia Komisji Europejskiej następujący projekt zalecenia:
- Komisja powinna zrekompensować skarżącemu szkodę majątkową bezpośrednio poniesioną w wyniku winy służb Komisji, jaką jest niepodjęcie szczegółowej analizy kwalifikacji skarżącego na stanowiska, które były nieobsadzone po wygaśnięciu jego urlopu z przyczyn osobistych.
Komisja Europejska zostanie poinformowana o tym projekcie zalecenia. Zgodnie z art. 3 ust. 6 Statutu Rzecznika Praw Obywatelskich Komisja przesyła szczegółową opinię w terminie trzech miesięcy. Szczegółowa opinia mogłaby polegać na przyjęciu zalecenia Rzecznika Praw Obywatelskich i opisie środków podjętych w celu wdrożenia zalecenia.
Z poważaniem
Jacob SÖDERMAN
(1) Sprawa 58/75, Sergy przeciwko Komisji, Rec. 1976, s. 1139.
(2) Sprawa T-48/90, Giordani przeciwko Komisji, [1993], Rec. II-721, pkt 50–56; Sprawa T-276/94, Buick przeciwko Komisji, Rec. [1995], s. II-667, pkt 34–46; Sprawa T-205/96, Bieber przeciwko Parlamentowi, Rec. 1998, s. II-723.
(3) Wolne stanowiska COM/088/96, COM/090/96, COM/093/96, COM/094/96, COM/095/96, COM/096/96, COM/R/5138/96, COM/036/96, COM/105/96, COM/104/96, COM/103/96, COM/109/96, COM/110/96, COM/065/96, COM/113/96, COM/118/96, COM/122/96, COM/120/96, COM/126/96, COM/115/96, COM/116/96, COM/128/96, COM/R/5659/96, COM/131/96, COM/155/96, COM/157/96, COM/163/96.
(4) Zob. sprawa T-276/94 powyżej, pkt 43.
(5) Sprawa 58/75 Sergy przeciwko Komisji, Rec. 1976, s. 1139, pkt 39.
(6) Sprawa 292/87, Pizziolo przeciwko Komisji, Rec. 1988, s. 5165.
(7) Decyzja 94/262 Parlamentu Europejskiego z dnia 9 marca 1994 r. w sprawie przepisów i ogólnych warunków regulujących wykonywanie funkcji Rzecznika Praw Obywatelskich, Dz.U. L 113 z 1994 r., s. 15.