-
Misja
Naszą misją jest pomoc w rozpatrywaniu skarg i dbanie o to, by unijna administracja stosowała najwyższe standardy uczciwości, przejrzystości, rozliczalności i szybkiego reagowania. Misję tę wypełniamy w naszych działaniach, stawiając obywateli i ich prawa na pierwszym planie oraz wspierając konstruktywny dialog z instytucjami, organami, urzędami i agencjami UE, a także współpracując z innymi zainteresowanymi stronami.
-
Wizja
Reputacja zaufanego obrońcy praw i zasad leżących u podstaw demokratycznego funkcjonowania UE oraz podmiotu działającego na rzecz pozytywnych zmian.
-
Zasady i wartości
Nasze zasady przewodnie i wartości stanowią podstawę sposobu, w jaki wykonujemy naszą pracę i współpracujemy z zainteresowanymi stronami.
- PL Polski
Strategia Europejskiej Rzecznik Praw Obywatelskich na kadencję 2025–2029
Dokument - Data Poniedziałek | 10 listopada 2025
Wprowadzenie
Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich rozpatruje skargi i prowadzi dochodzenia w sprawach zarzutów niewłaściwego administrowania w działaniach instytucji, organów, urzędów i agencji UE, z wyjątkiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej pełniącego funkcje sądowe.
Ta ważna rola zapewnia osobom i organizacjom środki dochodzenia roszczeń w sytuacjach, w których uważają, że ich skargi pozostają nierozpatrzone przez zainteresowane instytucje. Uprawnia ona również Rzecznika Praw Obywatelskich do prowadzenia dochodzeń z własnej inicjatywy oraz do współpracy z instytucjami, organami, urzędami i agencjami UE, a także innymi zainteresowanymi stronami, aby proaktywnie określać obszary wymagające poprawy i rozwiązywać problemy systemowe. W ten sposób Rzecznik Praw Obywatelskich przyczynia się do zapewnienia dobrej administracji, a tym samym do wzmocnienia demokratycznych standardów i wartości, na których opiera się UE.
Od czasu utworzenia Biura w 1995 r. Rzecznik rozpatrzył ponad 68 000 skarg i przeprowadził blisko 10 000 dochodzeń.
Czerpiąc z doświadczeń i osiągnięć moich poprzedników i nie stroniąc od głównych wyzwań geopolitycznych, przed którymi stoi obecnie UE, zamierzam bronić praw ludzi i organizacji. Pragnę pełnić rolę prawdziwego łącznika między nimi a UE, wzmacniając zaufanie do rządów demokratycznych w UE i dbając o to, by unijne instytucje, organy, urzędy i agencje przestrzegały najwyższych standardów dobrej administracji.
Będzie to oznaczać:
- stawianie praw obywateli na pierwszym planie;
- nie tylko reaktywne, lecz także proaktywne i strategiczne działania umożliwiające pozytywne zmiany; oraz
- wspieranie konstruktywnego dialogu z instytucjami, organami, urzędami i agencjami UE, a także nawiązywanie kontaktów z innymi odpowiednimi zainteresowanymi stronami.
Strategia, opracowana w wyniku szeroko zakrojonych konsultacji wewnętrznych, określa sposoby, w jakie Biuro zamierza osiągnąć ten cel w nadchodzących latach, oraz zasady i wartości, które będą przyświecać naszej pracy.
Teresa Anjinho, Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich
Październik 2025 r.
Nasze zasady przewodnie
Zasady te kształtują nasze decyzje i interakcje na każdym poziomie
działamy zgodnie z zasadami etyki i przestrzegamy najwyższych standardów postępowania zawodowego.
dążymy do tego, aby ludzie i organizacje byli traktowani sprawiedliwie, równo i z należytym szacunkiem.
traktujemy wszystkie strony w sposób równy i obiektywny, bez uprzedzeń i nieodpowiednich wpływów.
wykonujemy naszą pracę w sposób autonomiczny, gwarantując wiarygodność i zaufanie.
bierzemy odpowiedzialność i odpowiadamy za nasze działania i decyzje.
Nasze podstawowe wartości
Wartości te określają sposób, w jaki pracujemy i współpracujemy z ludźmi, organizacjami i instytucjami
traktujemy wszystkich z godnością, ceniąc różne perspektywy i doświadczenia.
propagujemy przejrzystość i jasną komunikację, zarówno w naszej instytucji, jak i na zewnątrz.
staramy się, aby nasze usługi były dostępne dla wszystkich obywateli i dostosowane do ich potrzeb.
promujemy konstruktywny dialog i współpracę z instytucjami i zainteresowanymi stronami.
dążymy do wywarcia wpływu za pomocą elastycznego i terminowego wykorzystania naszych zasobów.
Cele
1. Wzmocnienie pozycji obywateli
Cel: Podniesienie wśród obywateli i społeczeństwa obywatelskiego świadomości na temat roli Europejskiej Rzecznika Praw Obywatelskich oraz zadbanie o to, by ich głos był wysłuchiwany, a prawa – przestrzegane.
- Przeanalizowanie nowych sposobów rozpowszechniania wiedzy na temat Biura Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich, naszej roli oraz praw osób i organizacji, które mogą się do nas zwrócić.
- Przyjęcie ukierunkowanego podejścia do kontaktów z obywatelami należącymi do niedostatecznie reprezentowanych kategorii.
- Upewnienie się, że nasze platformy komunikacyjne są przyjazne dla użytkownika i dostępne dla jak najszerszego grona odbiorców.
- Informowanie o naszej pracy w sposób, który uwydatnia znaczenie dobrej administracji, a także niezależność Biura i jego rolę jako obrońcy praw obywateli.
- Wspieranie przejrzystego, inkluzywnego i odpowiedzialnego procesu decyzyjnego w UE w drodze konstruktywnych konsultacji publicznych na temat strategii politycznych, tak aby wspierać uczestnictwo obywatelskie.
- Wykorzystanie pełnego zakresu uprawnień Rzecznik Praw Obywatelskich do zajmowania się sprawami, które nam zgłoszono, w tym działaniami UE w państwach trzecich.
2. Wywołanie pozytywnych przemian
Cel: Stymulowanie zmian instytucjonalnych i wzmacnianie dobrej administracji dzięki propagowaniu sprawiedliwości, uczciwości, przejrzystości i zaufania.
- Dalsze przedstawianie terminowych, jasnych i należycie uzasadnionych propozycji rozwiązań i sugestii dotyczących usprawnień, wydawanie zaleceń dla instytucji UE oraz dopilnowanie, aby nasze decyzje były dobrze uzasadnione i solidne.
- Monitorowanie i działania następcze na potrzeby wdrożenia naszych propozycji rozwiązań, sugestii dotyczących usprawnień i zaleceń.
- Przewidywanie, w jaki sposób zmieniający się kontekst UE wpłynie na pracę Rzecznik Praw Obywatelskich, oraz aktywny udział w odpowiednich debatach i dyskusjach na temat podstawowych zasad i wartości administracji UE.
- Skoncentrowanie naszych działań strategicznych na obszarach leżących w interesie publicznym, które wnoszą wartość dodaną i są możliwe do podjęcia przez Biuro.
- Prezentowanie wpływu pracy Rzecznik Praw Obywatelskich, w tym przez publikację wyników dochodzeń, sprawozdań tematycznych oraz wytycznych.
- Wykorzystanie uprawnień nadzorczych Parlamentu Europejskiego w celu wsparcia i wzmocnienia ustaleń Rzecznik Praw Obywatelskich oraz zwrócenia uwagi na kluczowe kwestie leżące w interesie publicznym.
3. Rozwinięcie partnerstw
Cel: Nawiązywanie i pielęgnowanie opartych na współpracy relacji z zainteresowanymi stronami, które mogą wspierać i zwiększać skuteczność Rzecznik Praw Obywatelskich w zakresie ochrony praw obywateli i propagowania dobrej administracji.
- Wzmocnienie relacji roboczych z instytucjami, organami, urzędami i agencjami UE, tak aby przybliżyć rolę Rzecznik i zapewnić poszanowanie tej roli, pomagać w szybkim i sprawiedliwym rozpatrywaniu skarg oraz promować dobre praktyki administracyjne.
- Zacieśnienie współpracy z europejską siecią rzeczników praw obywatelskich w celu zapewnienia lepszej ochrony praw obywateli UE i nagłośnienia kluczowych kwestii związanych z demokracją, praworządnością i prawami podstawowymi na szczeblu unijnym i krajowym.
- Wspieranie współpracy z organizacjami międzynarodowymi zaangażowanymi w ochronę praw człowieka i praworządności, takimi jak Rada Europy, Europejski Trybunał Praw Człowieka i Organizacja Narodów Zjednoczonych.
- Współpraca z organizacjami społeczeństwa obywatelskiego i organizacjami pozarządowymi oraz zbieranie informacji na temat obaw społeczeństwa.
- Współpraca z instytucjami akademickimi i sieciami badawczymi, aby promować rolę Rzecznik Praw Obywatelskich w poprawie sprawowania rządów.
4. Foster operational quality and efficiency
Cel: Propagowanie przyszłościowego i elastycznego Biura Rzecznika Praw Obywatelskich, które służy obywatelom, stanowi przykład najlepszych praktyk, stosuje innowacyjne rozwiązania oraz reaguje na zmieniające się trendy i potrzeby.
- Ciągły przegląd i dostosowywanie procesów Biura w celu usprawnienia jego działania oraz zapewnienia elastyczności i zdolności reagowania.
- Udoskonalenie narzędzi cyfrowych i zbadanie, w jaki sposób sztuczna inteligencja może skutecznie przyczynić się do uproszczenia i usprawnienia procesów rozpatrywania skarg i innych procesów Biura.
- Wspieranie wzorowego zarządzania zasobami ludzkimi za sprawą rekrutacji i zatrzymywania wysoko wykwalifikowanych pracowników oraz pielęgnowania wewnętrznej kultury komunikacji, współpracy, dobrostanu i kształcenia ciągłego z myślą o wspieraniu rozwoju osobistego i sprawności organizacyjnej.
- Przyjęcie podejścia ukierunkowanego na służbę obywatelom, charakteryzującego się inkluzywnością i przystępnością w interakcjach z wewnętrznymi i zewnętrznymi zainteresowanymi stronami.
- Dalsze zapewnianie zgodności z obowiązującymi przepisami oraz zasadami etyki i dobrej administracji, m.in. w obszarze przejrzystości, ochrony danych i zrównoważonego rozwoju.
Wdrożenie
Konkretne działania mające na celu wdrożenie tej strategii zostaną uwzględnione w rocznym planie zarządzania na lata obejmujące obecny mandat. Biuro ustanowi również zestaw kluczowych wskaźników efektywności do pomiaru postępów w osiąganiu celów i realizacji priorytetów strategii.