# Decyzja w sprawie 1874/2013/MG dotyczącej domniemanych nieprawidłowości w procedurze przetargowej Komisji Europejskiej
- Autor: Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich
- Data : 2016-09-05T10:00+02:00[Europe/Paris]
- [URL](https://www.ombudsman.europa.eu/pl/decision/pl/70657)
---
> Skarżący jest przedsiębiorstwem informatycznym, które uczestniczyło w przetargu Komisji. Komisja zwróciła się do wszystkich oferentów o przeprowadzenie dwóch studiów przypadku, aby umożliwić jej ocenę ich zdolności technicznych.
> 
> Skarżący zakwestionował fakt, że jedno ze studiów przypadku było bardzo podobne do przetargu zorganizowanego niedawno przez agencję UE. Twierdziła ona, że dało to przedsiębiorstwom, które wygrały ten przetarg, przewagę konkurencyjną w przetargu Komisji. Skarżący zakwestionował również decyzję Komisji o nieujawnianiu nazwisk osób, które oceniły wnioski Komisji.
> 
> W następstwie dochodzenia Rzecznik doszła do wniosku, że struktura procedury przetargowej opracowana przez Komisję nie zapewnia zwycięskiemu oferentowi przewagi konkurencyjnej. W odniesieniu do ujawnienia nazwisk oceniających Rzecznik sugeruje, aby Komisja rozważyła ujawnienie takich nazwisk w przyszłości.
> 
**Okoliczności powstania skargi**
---------------------------------

**1.**Skarżący jest greckim przedsiębiorstwem informatycznym, które uczestniczyło w przetargu na usługi informatyczne (usługi związane z przeglądem użyteczności stron internetowych) ogłoszonym przez Komisję Europejską w październiku 2012 r. Specyfikacja istotnych warunków zamówienia wymagała od oferentów przeprowadzenia dwóch studiów przypadku. Studium przypadku nr 1 dotyczyło stron internetowych Komisji. W ramach studium przypadku 2 oferenci musieli przeprowadzić „przegląd ekspercki" strony internetowej Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) lub strony internetowej Europejskiego Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób. W "przeglądzie eksperckim" "ekspert ds. użyteczności" stara się zidentyfikować problemy, które użytkownik może napotkać podczas korzystania ze strony internetowej. Jeśli ekspert zidentyfikuje problemy, proponuje rozwiązania i odpowiednie zmiany.

**2.** W listopadzie 2012 r. w trakcie postępowania o udzielenie zamówienia skarżący poinformował Komisję, że **przedsiębiorstwo X** ma przewagę nad innymi oferentami biorącymi udział w przetargu, ponieważ jest zasiedziałym dostawcą usług informatycznych dla Komisji. Skarżący twierdził, że miał zatem dostęp do informacji na temat stron internetowych Komisji, których inni nie posiadali. Skarżący poinformował również Komisję, że studium przypadku 2 jest bardzo podobne do rzeczywistego zamówienia udzielonego niedawno przez EFSA przedsiębiorstwu X. Skarżący uznał zatem, że przedsiębiorstwo X ma również przewagę nad konkurentami w odniesieniu do studium przypadku 2.

**3.**Komisja odrzuciła te zarzuty. Stwierdziła ona, że wszyscy potencjalni oferenci otrzymali wszystkie informacje dostępne obecnemu wykonawcy. W związku z tym Komisja stwierdziła, że wszyscy oferenci byli traktowani jednakowo.

**4.**W maju 2013 r. skarżący został poinformowany, że jego oferta przetargowa nie została przyjęta. Poinformowano ją również, że przedsiębiorstwo X nie wygrało przetargu, ale że zamówienie zostało faktycznie udzielone konsorcjum dwóch przedsiębiorstw.

**5.**Skarżący zwrócił się następnie do Komisji o przekazanie mu informacji na temat zwycięskiego konsorcjum i jego podwykonawców. Poprosiła również o podanie nazwisk członków komisji oceniającej Komisji. Twierdziła, że potrzebuje tych informacji, aby ocenić, czy procedura przetargowa została przeprowadzona w sposób bezstronny.

**6.**Komisja podała skarżącemu nazwę zwycięskiego konsorcjum i dwóch przedsiębiorstw wchodzących w jego skład. Nie ujawniono jednak nazwisk ich podwykonawców. Twierdził on, że ujawnienie nazw podwykonawców naruszyłoby „uzasadnione interesy biznesowe przedsiębiorstw" i doprowadziłoby do „zakłócenia konkurencji". Odmówiła również ujawnienia nazwisk członków komisji oceniającej. Podniosła ona, że ujawnienie nazwisk, które stanowiły dane osobowe, naruszyłoby ochronę prywatności i integralności członków komisji oceniającej. Twierdził również, że skarżący nie wykazał konieczności przekazania mu nazw, co było wymogiem wynikającym z unijnych przepisów o ochronie danych.

**7.** Skarżący poinformował następnie Komisję, że jeden z podwykonawców zwycięskiego konsorcjum w przetargu Komisji, **podwykonawca Y,** przeprowadził wcześniej przegląd ekspercki strony internetowej EFSA dla przedsiębiorstwa X. W związku z tym twierdził, że zwycięskie **konsorcjum** również odniosło korzyść w postępowaniu o udzielenie zamówienia prowadzonym przez Komisję. Na poparcie tego zarzutu skarżący przedstawił Komisji zrzuty ekranu ze strony internetowej podwykonawcy Y, które zawierały odniesienia do faktu, że podwykonawca Y wykonał te prace. Skarżący zarzucił również Komisji, że nie poinformowała go, iż podwykonawca Y pracował dla zwycięskiego oferenta.

**8.**W sierpniu 2013 r. skarżący zwrócił się do Rzecznika Praw Obywatelskich.

**W przedmiocie dochodzenia**
-----------------------------

**9.**Rzecznik wszczął dochodzenie w sprawie skargi i zidentyfikował następujące zarzuty i roszczenia.

Zarzuty:

1) Komisja naruszyła zasadę równego traktowania, wzywając oferentów do przedstawienia studium przypadku 2, którego zakres był podobny do projektu, w realizacji którego uczestniczył wybrany oferent.

2) Komisja nie przekazała skarżącemu nazwisk członków komisji oceniającej.

Roszczenie:

Komisja powinna naprawić szkody wyrządzone skarżącemu.

**10.**W trakcie dochodzenia Rzecznik Praw Obywatelskich otrzymał opinię Komisji w sprawie skargi, a następnie uwagi skarżącego w odpowiedzi na opinię Komisji. Przejrzała również akta Komisji w tej sprawie. Prowadząc dochodzenie, Rzecznik uwzględnił argumenty i opinie przedstawione przez strony.

Domniemane nieprawidłowości w procedurze przetargowej Komisji
-------------------------------------------------------------

### Argumenty przedstawione Rzecznikowi Praw Obywatelskich

**11.**W swojej opinii Komisja potwierdziła, że podwykonawca Y był jednym z podwykonawców konsorcjum, które wygrało przetarg Komisji.

**12.** Komisja potwierdziła również, że przed ogłoszeniem przetargu w tej sprawie EFSA udzieliła przedsiębiorstwu X zamówienia na opracowanie swojej strony internetowej[\[1\]](#_ftn1){#_ftnref1}.

**13.** Komisja zauważyła również, po przeanalizowaniu informacji na temat podwykonawcy Y, które skarżący uzyskał w internecie, że podwykonawca Y przeprowadził w **marcu 2012 r.** przegląd ekspercki strony internetowej EFSA. Komisja stwierdziła jednak, że nie miała żadnej konkretnej wiedzy na temat roli podwykonawcy Y w procedurze przetargowej EFSA. Założyła jednak, że prace zostały zlecone przez przedsiębiorstwo, które wygrało postępowanie przetargowe EFSA (tj. przez przedsiębiorstwo X).

**14.** Następnie Komisja wyjaśniła, że ponieważ studium przypadku 1 dotyczyło stron internetowych Komisji, postanowiła, że studium przypadku 2 powinno koncentrować się na stronach internetowych innych instytucji lub organów UE. Komisja nie posiadała żadnej wiedzy na temat strony internetowej EFSA poza wiedzą uzyskaną **w wyniku zbadania publicznej wersji tej strony internetowej** . Zadania wymagane w studium przypadku nr 2 opierały się zatem **wyłącznie na publicznie dostępnych informacjach** , tj. **informacjach dostępnych dla wszystkich oferentów**. Komisja zauważyła, że fakt, iż potencjalny oferent mógł posiadać pewną wiedzę na temat projektu dotyczącego strony internetowej EFSA, nie zapewnił mu przewagi konkurencyjnej.

**15.** Ponadto w odniesieniu do wniosku o podanie nazwisk członków komitetu oceniającego Komisja zauważyła, że ani rozporządzenie finansowe, ani zasady jego stosowania[\[2\]](#_ftn2){#_ftnref2} nie przewidują podawania nazwisk członków komitetu oceniającego. Wniosek dotyczył danych osobowych i musiał być przetwarzany zgodnie z rozporządzeniem 45/2001 (tj. rozporządzeniem regulującym przetwarzanie danych osobowych przez instytucje i organy UE[\[3\]).](#_ftn3){#_ftnref3} Zgodnie z niniejszym rozporządzeniem osoba ubiegająca się o dostęp do danych osobowych osoby trzeciej musi wykazać, że istnieje konieczność przekazania tych danych; skarżący nie wykazał takiej konieczności w niniejszej sprawie. Skarżący stwierdził jedynie, że potrzebuje tych informacji, aby sprawdzić, czy istnieje konflikt interesów. W każdym razie Komisja podjęła już wszelkie niezbędne kroki w celu zapewnienia, aby takie konflikty nie istniały.

**16.**W swoich uwagach skarżący powtórzył swoją opinię, że studium przypadku 2 było identyczne z projektem, który został już ukończony przez podwykonawcę Y. Skarżący twierdził, że przedmiotowe zaproszenie do składania ofert miało zatem na celu przyniesienie korzyści zwycięskiemu konsorcjum. Twierdził on, że Komisja powinna była usunąć studium przypadku 2 ze specyfikacji istotnych warunków zamówienia.

**17.**Skarżący skrytykował również Komisję za nieujawnienie w odpowiednim czasie, że podwykonawca Y był jednym z podwykonawców zwycięskiego konsorcjum. Jej zdaniem Komisja nie wyjaśniła, w jaki sposób ujawnienie nazwisk podwykonawców wpłynęłoby na ich uzasadnione interesy i zakłóciłoby konkurencję, zwłaszcza gdy takie ujawnienie miałoby miejsce po wyborze zwycięskiej oferty. Ponadto podwykonawca Y ujawnił te informacje na swojej stronie internetowej.

**18.**W odniesieniu do ujawnienia nazwisk członków komisji oceniającej skarżący stwierdził, że nazwiska te nie stanowią danych osobowych. Skarżący podkreślił, że ma prawo ich poznać, bez konieczności wyjaśniania, dlaczego takie przekazanie danych jest konieczne.

### Kontrola dokumentów

**19.**Po otrzymaniu uwag skarżącego Rzecznik zbadał akta Komisji i uzyskał kopie odpowiednich dokumentów, a mianowicie decyzji o powołaniu komitetu oceniającego, oświadczeń o braku konfliktu interesów i poufności złożonych przez członków komitetu oceniającego oraz oceny technicznej studium przypadku 2 dotyczącego wniosku o udzielenie zamówienia złożonego przez przedsiębiorstwa, które wygrały procedurę przetargową EFSA. Dokumenty zostały oznaczone jako poufne.

**20.**Skarżący powtórzył, że nazwiska oceniających nie powinny być traktowane jako poufne. Był to jej zdaniem jedyny sposób na zapewnienie całkowitego braku konfliktu interesów.

### Ocena Rzecznika Praw Obywatelskich

**21.** Na wstępie Rzecznik zauważa, że skarżący **wyraźnie zwrócił** się do Komisji o podanie nazwisk wszystkich podwykonawców zwycięskiego konsorcjum (zob. pkt 5 i 6 powyżej). Komisja nie przekazała tych informacji skarżącemu na jego pierwsze żądanie. Twierdził on, że ujawnienie nazw podwykonawców naruszyłoby „uzasadnione interesy biznesowe przedsiębiorstw" i doprowadziłoby do „zakłócenia konkurencji".

**22.**Rzecznik zgadza się, że istnieją uzasadnione powody handlowe, dla których przedsiębiorstwo może nie chcieć, aby Komisja ujawniła konkurentom przedsiębiorstwa, kim są jego podwykonawcy. Na przykład konkurenci mogą wykorzystać te informacje, aby zachęcić podwykonawców zwycięskich oferentów do pracy dla nich w celu poprawy ich wyników w przyszłych procedurach przetargowych. W związku z tym Rzecznik nie kwestionuje standardowej praktyki Komisji polegającej na nieujawnianiu nazwisk podwykonawców.

**23.**Jednakże fakt, że standardową praktyką nie jest ujawnianie nazwisk podwykonawców, nie wyklucza, że mogą zaistnieć wyjątkowe okoliczności, w których takie informacje powinny zostać ujawnione.

**24.** Rzecznik zauważa, że skarżący mógł następnie uzyskać informacje na temat prac podwykonawcy Y w odniesieniu do konsorcjum, które wygrało przetarg Komisji (oraz wcześniejszych prac podwykonawcy Y w odniesieniu do przedsiębiorstwa X), **ze źródeł publicznych** (przypuszczalnie uzyskał je ze strony internetowej podwykonawcy Y). Gdyby Komisja wiedziała, że informacje o pracach podwykonawcy Y na rzecz zwycięskiego konsorcjum zostały podane do wiadomości publicznej przez podwykonawcę Y, Komisja nie mogłaby twierdzić, że fakt, iż podwykonawca Y był podwykonawcą zwycięskiego konsorcjum, stanowił poufne informacje handlowe.

**25.**Nie ma jednak powodów, by sądzić, że Komisja wiedziała, iż podwykonawca Y udostępniał te informacje na swojej stronie internetowej, gdy Komisja postanowiła, zgodnie ze swoją standardową procedurą, nie informować skarżącego, że podwykonawca Y był podwykonawcą zwycięskiego konsorcjum.

**26.**Rzecznik zauważa również, że Komisja potwierdziła obecnie w swojej opinii, że podwykonawca Y był rzeczywiście podwykonawcą zwycięskiego konsorcjum, gdy została poinformowana, że podwykonawca Y już podał tę informację do wiadomości publicznej. W związku z tym nie są konieczne dalsze dochodzenia w tym aspekcie skargi.

### W przedmiocie rzekomego nierównego traktowania oferentów

**27.** W odniesieniu do rzekomego nierównego traktowania oferentów Rzecznik zauważa, że podwykonawca Y był jednym z podwykonawców konsorcjum, które wygrało przetarg Komisji. Konkurując o wygranie tego przetargu, konsorcjum miało możliwość przeprowadzenia ekspertyzy strony internetowej EFSA. Podwykonawca Y świadczył wcześniej usługi na rzecz przedsiębiorstwa X, które wygrało wcześniejszą ofertę EFSA. W ramach tych wcześniejszych prac podwykonawca Y przeprowadził ekspertyzę strony internetowej EFSA. Powstaje zatem pytanie, czy wcześniejsza ekspertyza strony internetowej EFSA przeprowadzona przez podwykonawcę Y dała konsorcjum, z którym obecnie pracował podwykonawca Y, nienależną przewagę nad konkurentami **w postępowaniu przetargowym Komisji.**

**28.** Rzecznik zauważa, że to **przedsiębiorstwo X** wygrało umowę z EFSA. Jest zatem całkiem możliwe, że **w **okresie współpracy z EFSA** przedsiębiorstwo X** uzyskało przynajmniej pewną dodatkową wiedzę na temat strony internetowej EFSA. W szczególności mógł uzyskać wgląd w **rzeczywiste problemy** napotykane przez użytkowników podczas korzystania ze strony internetowej EFSA oraz w **rzeczywiste rozwiązania** przedstawione w odniesieniu do tych problemów (Rzecznik Praw Obywatelskich zauważa, że studium przypadku 2 obejmowało „przegląd ekspercki", w ramach którego „ekspert ds. użyteczności" stara się zidentyfikować **problemy,** które użytkownik może napotkać podczas korzystania ze strony internetowej, a następnie proponuje **rozwiązania** i odpowiednie zmiany).

**29. Przedsiębiorstwo X nie wygrało** jednak przetargu Komisji. Co ważniejsze, skarżący w swojej skardze do Rzecznika Praw Obywatelskich nie koncentruje się na tym, czy przedsiębiorstwo X miało nad nim przewagę w postępowaniu o udzielenie zamówienia prowadzonym przez Komisję. Skupia się on raczej wyłącznie na tym, czy **zwycięskie konsorcjum, korzystając z usług podwykonawcy Y, miało** przewagę nad nim w ramach procedury przetargowej Komisji.

**30. Rzecznik zauważa** jednak, że ekspertyza podwykonawcy Y dotycząca strony internetowej EFSA, w kontekście procedury przetargowej EFSA, została przeprowadzona w **marcu 2012 r.** Było to cztery miesiące **przed udzieleniem** przedsiębiorstwu X zamówienia z EFSA (zamówienie to zostało udzielone w **czerwcu 2012 r.).** W związku z tym wszelkie prace wykonane przez podwykonawcę Y na rzecz przedsiębiorstwa X w marcu 2012 r. mogły opierać się wyłącznie **na ogólnodostępnej wersji strony internetowej EFSA,** ponieważ podwykonawca Y nie był zaangażowany w korzystanie ze strony internetowej EFSA poza przeprowadzeniem ekspertyzy **publicznie** **dostępnej wersji tej strony internetowej** . W związku z tym Rzecznik stwierdza, że nie ma dowodów na to, że podwykonawca Y był wtajemniczony w jakiekolwiek informacje na temat strony internetowej EFSA, które **nie byłyby również dostępne dla żadnej innej osoby lub przedsiębiorstwa uczestniczącego w przetargu Komisji**.

**31.**Chociaż podwykonawca Y nie miał żadnego dostępu do uprzywilejowanych informacji na temat strony internetowej EFSA, prawdą jest, że jego doświadczenie w pracy nad publiczną wersją strony internetowej EFSA w niedawnej przeszłości mogło dać mu (a tym samym jego partnerom) bezpośrednią przewagę „pierwszego podmiotu" w kontekście późniejszego postępowania przetargowego Komisji. Rzecznik zauważa jednak, że taka natychmiastowa przewaga „pierwszego podmiotu" mogłaby zostać łatwo wyeliminowana, gdyby inni oferenci otrzymali, w kontekście nowego przetargu Komisji, odpowiedni czas na przeanalizowanie tych samych informacji.

**32.**W tym względzie Rzecznik zauważa, że skarżący w swoim piśmie do Komisji po przedłożeniu wniosku nawiązał do tej właśnie kwestii. Stwierdził on, że:

„Oferenci*byli/są zapraszani do wykonania **w krótkim czasie gruntownych** prac, które **zostały już wykonane przez obecnego wykonawcę , przez** **znacznie dłuższy okres niż** **ograniczony czas dostępny na przygotowanie oferty , ciesząc się stałą współpracą** i interakcją z Komisją, mając dostęp do wszystkich niezbędnych informacji i materiałów (które nie są dostępne dla oferentów)* \[...\]*Jest oczywiste, że w **tych okolicznościach** żaden oferent nie może konkurować na równych zasadach z obecnym wykonawcą, który z pewnością przedstawi najlepsze studia przypadków, przy ograniczonym (jeśli w ogóle) wysiłku!"*

**33.** Teraz oświadczenie to zostało złożone **w odniesieniu do spółki X**, przede wszystkim w związku z faktem, że spółka X była od wielu lat zasiedziałym dostawcą usług informatycznych dla Komisji. Wygrała również przetarg EFSA na kilka miesięcy przed ogłoszeniem przetargu Komisji.

**34.** Można argumentować, że ta przewaga „pierwszego podmiotu" przedsiębiorstwa X była znacząca, biorąc pod uwagę zakres jego prac w Komisji oraz jego ostatnie prace w EFSA. Nie można jednak tego samego powiedzieć o podwykonawcy Y, który pracował wyłącznie **nad publiczną wersją strony internetowej EFSA, pomagając przedsiębiorstwu X w wygraniu przetargu EFSA** . W związku z tym, zdaniem Rzecznika, wszelka natychmiastowa korzyść „pierwszego podmiotu" przysługująca podwykonawcy Y zostałaby całkowicie wyeliminowana, **pod warunkiem że oferenci w nowym przetargu Komisji mieliby wystarczająco dużo czasu na przygotowanie studium przypadku 2** . Tak więc ta **natychmiastowa** **korzyść „pierwszego oferenta"** stanowiłaby **nieuczciwą korzyść w kontekście nowego przetargu Komisji** tylko wtedy, gdyby inni oferenci, którzy być może nie pracowali wcześniej na stronie internetowej EFSA, nie mieli wystarczająco dużo czasu w trakcie postępowania przetargowego Komisji na zbadanie publicznej wersji strony internetowej EFSA i przeprowadzenie własnej „przeglądu eksperckiego" tej strony internetowej.

**35.** Rzecznik Praw Obywatelskich przeanalizował harmonogram zaproszenia do składania ofert. Zauważa ona, że oferenci mieli **dwa i pół miesiąca na złożenie ofert**. Czas ten wydaje się wystarczający, aby oferenci zapoznali się z informacjami niezbędnymi do ukończenia studiów przypadku, przynajmniej w zakresie, który zrekompensowałby fakt, że podwykonawca Y przeprowadził prace nad publiczną wersją strony internetowej EFSA na początku 2012 r.

**36. Rzecznik nie zgadza się** również ze stanowiskiem skarżącego, że Komisja **zamierzała** faworyzować podwykonawcę Y i jego partnerów, świadomie wybierając stronę internetową EFSA do studium przypadku 2. Gdyby istniały jakiekolwiek wątpliwości co do tej kwestii, dotyczyłoby to jedynie tego, czy Komisja zamierzała uprzywilejować **przedsiębiorstwo X** , któremu faktycznie udzielono zamówienia EFSA i które było dotychczasowym wykonawcą Komisji. Pogląd ten potwierdza fakt, że skarżący nalegał przez cały czas trwania postępowania o udzielenie zamówienia, aby Komisja **faworyzowała dotychczasowego wykonawcę, przedsiębiorstwo X.** Zmieniła ona swoje stanowisko w tej sprawie dopiero wtedy, gdy przedsiębiorstwo X nie wygrało nowego przetargu Komisji.

**37. W**związku z tym Rzecznik stwierdza, że podwykonawcy Y, a tym samym zwycięskiemu oferentowi, nie przyznano żadnej nieuczciwej korzyści w związku z zakończeniem studium przypadku 2 w ofercie Komisji. Nie ma zatem dowodów na niewłaściwe administrowanie w odniesieniu do tego aspektu skargi.

**38.**Rzecznik podkreśla, że stwierdzenie braku niewłaściwego administrowania dotyczy jedynie kwestii, czy zwycięskiemu oferentowi przyznano nienależną korzyść (zob. pkt 27 powyżej). Rzecznik Praw Obywatelskich ma jednak poważne obawy, że przedsiębiorstwu X mogła zostać przyznana nienależna przewaga w przetargu. Komisja powinna podjąć wszelkie niezbędne kroki w celu uniknięcia takich sytuacji w przyszłości. W związku z tym Rzecznik sugeruje, aby Komisja bardzo dokładnie zbadała, czy zasiedziałym dostawcom przyznaje się nienależną przewagę przy sporządzaniu zaproszeń do składania ofert.

### W przedmiocie nieujawnienia nazwisk członków komisji oceniającej

**39.** Nazwiska członków Komisji Oceniającej stanowią dane osobowe. Artykuł 8 rozporządzenia 45/2001 stanowi, że:

*„\[...\] dane osobowe są przekazywane \[...\] tylko wtedy, gdy odbiorca wykaże **konieczność** przekazania danych i nie ma powodu przypuszczać, że uzasadnione interesy osoby, której dane dotyczą, mogą zostać naruszone".*

**40.** Do skarżącego należało zatem przedstawienie powodów uzasadniających *konieczność* ujawnienia ich nazw . Komisja poinformowała skarżącego w pismach z maja i września 2013 r., że skarżący nie wykazał konieczności przekazania odpowiednich danych osobowych.

**41.**Skarżący stwierdził, że potrzebuje „imion i nazwisk członków komisji oceniającej w celu sprawdzenia potencjalnych konfliktów interesów".

**42.** Rzecznik zgadza się z Komisją, że takie twierdzenie nie jest wystarczające do stwierdzenia konieczności (w rozumieniu art. 8 lit. b) rozporządzenia 45/2001) przekazania danych osobowych. Charakter roszczenia jest niejasny i ogranicza się do względów o charakterze ogólnym i abstrakcyjnym (w tym względzie odsyła się do sprawy *ClientEarth* [\[4\]).](#_ftn4){#_ftnref4} Należy podkreślić, że w tej sprawie *ClientEarth* organizacja pozarządowa ubiegająca się o publiczny dostęp do dokumentów wykazała w badaniu, że dana agencja UE często korzystała z **pomocy ekspertów zewnętrznych** powiązanych z branżą w celu przeprowadzenia ocen. Informacje te sugerowały, że podejrzenia organizacji pozarządowej wykraczały poza zwykłe domniemania, a zatem były uzasadnione. Te uzasadnione podejrzenia można by zatem rozwiać jedynie poprzez dostęp do nazwisk ekspertów, którzy zajmowali się przedmiotowymi aktami. Rzecznik zauważa natomiast, że członkami komisji oceniającej są pracownicy Komisji, a nie eksperci zewnętrzni. Jako takie nie mogły one, bez poważnego naruszenia regulaminu pracowniczego, pracować dla zwycięskiego oferenta lub w inny sposób mieć powiązań ze zwycięskim oferentem. Oczywiście nigdy nie można wykluczyć, że urzędnicy mogli, z naruszeniem regulaminu pracowniczego, tworzyć takie powiązania. Skarżący nie przedstawił jednak **żadnych faktów** na poparcie swoich podejrzeń, że oceniający mieli powiązania ze zwycięskim oferentem -- w rzeczywistości jego podejrzenia są niejasne i całkowicie nieuzasadnione. Komisja miała zatem prawo uznać, że „test konieczności" nie został spełniony.

**43.**W tym konkretnym przypadku Rzecznik Praw Obywatelskich przyznaje, że Komisja działała w ramach przysługujących jej praw, odmawiając ujawnienia nazwisk oceniających. Niemniej jednak Rzecznik jest zdania, że dobremu administrowaniu najlepiej służy przyjęcie ogólnej praktyki, zgodnie z którą nazwiska oceniających w takich przypadkach będą ujawniane. Odmowa ujawnienia nazwisk takich oceniających nieuchronnie rodzi podejrzenia i nieufność. Rzecznik jest zdania, że Komisja powinna w przyszłości proaktywnie ujawniać nazwiska członków komisji oceniającej po zakończeniu procedury przetargowej. Aby uczynić to w sposób zgodny z wymogami dotyczącymi ochrony danych określonymi w rozporządzeniu 45/2001, Komisja musiałaby jedynie z wyprzedzeniem poinformować potencjalnych członków komisji oceniających, że jej praktyką jest ujawnianie takich nazw po zakończeniu przetargów. Rzecznik jest przekonany, że taka zmiana przyczyniłaby się do budowania większego zaufania do prac Komisji. Rzecznik zauważa, że taka zmiana byłaby spójna z praktyką w innych obszarach, w których działa Komisja. Ugruntowaną praktyką było na przykład ujawnianie nazwisk członków zarządu zaangażowanych w selekcję i rekrutację pracowników. Ponadto skarżący przedstawił dowody na to, że w przeszłości różne instytucje i agencje UE, w tym sama Komisja, ujawniły nazwiska członków komisji oceniającej.

Wnioski
-------

Na podstawie dochodzenia w sprawie tej skargi Rzecznik zamyka je następującym wnioskiem:

**Rzecznik nie stwierdza niewłaściwego administrowania ze strony Komisji.**

Skarżący i Komisja zostaną poinformowani o tej decyzji.

Propozycje
----------

**Komisja powinna zapewnić, aby wezwania do dostarczania towarów lub świadczenia usług były opracowywane w taki sposób, aby nie faworyzować żadnego potencjalnego oferenta, w szczególności dostawców zasiedziałych.**

**Komisja powinna przyjąć praktykę proaktywnego ogłaszania nazwisk członków komitetu oceniającego w przyszłości po zakończeniu przetargów.**

Emily O'Reilly

Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich

Strasburg, 29 sierpnia 2016 r.

[\[1\]](#_ftnref1){#_ftn1} Tytuł części CT/EFSA/COMM/2012/04 -- Inne usługi łączności cyfrowej, część nr 3, zamówienie nr 4, ogłoszenie o udzieleniu zamówienia opublikowane w Dz.U./S S123, s. 4.

[\[2\]](#_ftnref2){#_ftn2} Dostępne pod adresem: <http://ec.europa.eu/budget/biblio/documents/regulations/regulations_en.cfm>

[\[3\]](#_ftnref3){#_ftn3} Rozporządzenie (WE) nr 45/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2000 r. o ochronie osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez instytucje i organy wspólnotowe i o swobodnym przepływie takich danych, Dz.U. 2001, L 8, s. 1.

[\[4\]](#_ftnref4){#_ftn4} Wyrok ClientEarth/EFSA, C-615/13 P, EU:C:2015:489, pkt 53--59. W wyroku tym Trybunał uchylił odmowę udzielenia dostępu do nazwisk ekspertów zewnętrznych, do których zwrócono się o wydanie opinii w sprawie projektu wytycznych EFSA. Trybunał zauważył, że wniosek opierał się na istnieniu „klimatu*podejrzeń EFSA, często oskarżanego o stronniczość z powodu korzystania przez niego z usług ekspertów mających partykularne interesy ze względu na ich powiązania z lobby przemysłowymi \[...\].* Wniosek **został poparty** „badaniem,*w którym zidentyfikowano powiązania między większością ekspertów będących członkami grupy roboczej EFSA a lobby przemysłowymi.* „W opinii Trybunału uzyskanie nazwisk ekspertów"*było konieczne, aby można było konkretnie ustalić bezstronność każdego z tych ekspertów w wykonywaniu ich zadań jako naukowców w służbie EFSA".*