Okoliczności powstania skargi

1. Niniejsza sprawa dotyczy decyzji Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego (EUNB) z 2011 r. w sprawie składu jego 30-osobowej Bankowej Grupy Interesariuszy (BSG). Decyzja ta została podjęta na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1093/2010 („rozporządzenie”) z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Urzędu Nadzoru (EUNB)[1]. W dniu 23 października 2013 r., po przeprowadzeniu nowej procedury wyboru (rozpoczętej w maju 2013 r.), EUNB ogłosił, że BSG rozpocznie drugą kadencję prac ze zmienionym składem. Dochodzenie w sprawie niniejszej skargi obejmowało konstruktywne dyskusje między pracownikami EUNB a służbami Rzecznika Praw Obywatelskich. Na podstawie tych dyskusji Rzecznik przewidział, że EUNB przeprowadzi nowy proces selekcji odpowiednio i zgodnie z przeprowadzoną przez Rzecznika analizą pierwotnego procesu. Niniejsza decyzja nie zawiera jednak oceny drugiego procesu selekcji ani jego wyniku.

2. Skarżący, EuroFinuse (dawniej EuroInvestors), jest Europejską Federacją Użytkowników Usług Finansowych, składającą się z oszczędzających, inwestorów, akcjonariuszy, posiadaczy polis ubezpieczeniowych na życie, kredytobiorców i innych zainteresowanych stron niezależnych od branży finansowej [2].

3. Motyw 48 rozporządzenia ma następujące brzmienie:

„Urząd powinien konsultować się z zainteresowanymi stronami w sprawie regulacyjnych lub wykonawczych standardów technicznych, wytycznych i zaleceń oraz zapewniać im odpowiednią możliwość przedstawienia uwag na temat proponowanych środków. Przed przyjęciem projektów regulacyjnych lub wykonawczych standardów technicznych, wytycznych i zaleceń Urząd powinien przeprowadzić ocenę skutków. Ze względu na efektywność należy w tym celu powołać Bankową Grupę Interesariuszy, która powinna reprezentować, w zrównoważonych proporcjach, unijne instytucje kredytowe i inwestycyjne reprezentujące różne modele i wielkości instytucji finansowych i przedsiębiorstw, w tym, w stosownych przypadkach, inwestorów instytucjonalnych i inne instytucje finansowe, które same korzystają z usług finansowych; małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP); związki zawodowe; nauczyciele akademiccy; konsumentów; oraz inni detaliczni użytkownicy usług bankowych. Bankowa Grupa Interesariuszy powinna działać jako interfejs z innymi grupami użytkowników w obszarze usług finansowych ustanowionymi przez Komisję lub na mocy przepisów Unii”.

4. Artykuł 37 ust. 2 rozporządzenia stanowi:

„W skład Bankowej Grupy Interesariuszy wchodzi 30 członków reprezentujących w zrównoważonych proporcjach instytucje kredytowe i inwestycyjne działające w Unii, przedstawicieli ich pracowników, a także konsumentów, użytkowników usług bankowych i przedstawicieli MŚP. Co najmniej pięciu jego członków to niezależni najwyżsi rangą naukowcy. Dziesięciu jego członków reprezentuje instytucje finansowe, z których trzech reprezentuje banki spółdzielcze i oszczędnościowe”.

5. Artykuł 37 ust. 3 rozporządzenia ma następujące brzmienie:

„Członków Bankowej Grupy Interesariuszy powołuje Rada Organów Nadzoru na wniosek odpowiednich zainteresowanych stron. Podejmując decyzję, Rada Organów Nadzoru zapewnia, w miarę możliwości, odpowiednią równowagę geograficzną i równowagę płci oraz reprezentację zainteresowanych stron w całej Unii”.

6. Zaproszenie do wyrażenia zainteresowania dotyczące ustanowienia BSG EUNB zostało opublikowane w dniu 26 listopada 2010 r.[3], a termin składania wniosków wyznaczono na dzień 26 grudnia 2010 r. W dniu 18 marca 2011 r. EUNB wydał komunikat prasowy w sprawie swojej decyzji dotyczącej składu BSG [4]. Komunikat prasowy zawierał informacje na temat nazwisk nowo mianowanych członków BSG, instytucji, które każdy z nich reprezentował, ich obywatelstwa oraz podkategorii, do której zostali wybrani.

7. W dniu 4 kwietnia 2011 r. skarżący wystosował do EUNB pismo, w którym wyraził rozczarowanie składem BSG oraz brakiem reprezentacji oszczędzających, stowarzyszeń inwestorów i stowarzyszeń użytkowników usług finansowych. Skarżący zwrócił się do EUNB o podjęcie „natychmiastowych działań” w celu zapewnienia zrównoważonej reprezentacji wszystkich użytkowników sektora bankowego zgodnie z rozporządzeniem.

8. Pismem z dnia 26 kwietnia 2011 r. EUNB udzielił skarżącemu odpowiedzi. Wyjaśniła, że liczba i jakość wniosków są jednymi z kryteriów branych pod uwagę przy mianowaniu poszczególnych kategorii, i podkreśliła, że dołożono wszelkich starań, aby zapewnić niezbędną różnorodność nie tylko wśród przewidzianych kategorii, ale także w ich obrębie, co wyjaśnia, dlaczego kandydatom reprezentującym interesy tej samej instytucji lub federacji przyznano nie więcej niż jedno stanowisko. Zdaniem EUNB w przypadku użytkowników usług bankowych preferowane były wnioski pochodzące od podmiotów o obecności europejskiej lub międzynarodowej.

9. W dniu 14 września 2011 r. skarżący, niezadowolony z powyższej odpowiedzi, złożył niniejszą skargę.

Przedmiot dochodzenia

10. Skarżący przedstawił następujące zarzuty i argumenty, które zostały uwzględnione w dochodzeniu Rzecznika Praw Obywatelskich:

Zarzuty:

1. EUNB nie zapewnił (i) równowagi geograficznej oraz (ii) równowagi płci w ramach kategorii zainteresowanych stron określonych w rozporządzeniu (UE) nr 1093/2010 i między nimi.

2. EUNB nie zapewnił odpowiedniej równowagi między reprezentacją użytkowników i dostawców przy wyborze członków BSG, naruszając tym samym rozporządzenie (UE) nr 1093/2010.

3. EUNB przyjął nieprawidłową definicję poszczególnych kategorii zainteresowanych stron przewidzianych w rozporządzeniu (UE) nr 1093/2010.

Roszczenia:

1. EUNB powinien jak najszybciej ponownie rozważyć skład BSG, a w każdym razie nie czekając na ponowne mianowanie BSG, które odbędzie się w 2013 r.

2. EUNB powinien publikować na swojej stronie internetowej życiorysy wybranych członków oraz kryteria wyboru.

W przedmiocie dochodzenia

11. W dniu 14 października 2011 r. Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do EUNB o przedstawienie opinii w sprawie powyższych zarzutów i twierdzeń.

12. W dniu 31 stycznia 2012 r. EUNB przedłożył swoją opinię Rzecznikowi Praw Obywatelskich, która została przekazana skarżącemu w celu przedstawienia uwag. W dniu 27 lutego 2012 r. skarżący przedstawił swoje uwagi.

13. Po przeanalizowaniu opinii EUNB i uwag skarżącego Rzecznik Praw Obywatelskich stwierdził, że należy przystąpić do kontroli akt EUNB dotyczących tej sprawy. Kontrola odbyła się w dniu 19 marca 2013 r. Sprawozdanie z kontroli zostało przesłane skarżącemu w dniu 30 maja 2013 r. w celu przedstawienia ewentualnych uwag. Skarżący nie przedstawił żadnych uwag w wyznaczonym terminie.

Analiza i wnioski Rzecznika Praw Obywatelskich

A. Zarzut, że EUNB nie zapewnił równowagi geograficznej i równowagi płci w ramach kategorii zainteresowanych stron określonych w rozporządzeniu (UE) nr 1093/2010 i między tymi kategoriami

Argumenty przedstawione Rzecznikowi Praw Obywatelskich

14. Skarżący kwestionuje sposób, w jaki EUNB spełnił wymogi art. 37 ust. 3 rozporządzenia. W szczególności skrytykował fakt, że: (i) dziewięciu na dziesięciu przedstawicieli sektora bankowego pochodziło z wiodących banków wielonarodowych ze "starych" państw członkowskich (tj. państw członkowskich UE przed rozszerzeniem w 2004 r.), podczas gdy tylko jeden z nich pochodził z "nowych" państw członkowskich (tj. państw członkowskich, które przystąpiły do UE w 2004 r. lub później); (ii) EUNB nie wybrał przedstawicieli „starych” państw członkowskich w kategorii konsumentów BSG, (iii) co najmniej ośmiu członków BSG pochodziło ze Zjednoczonego Królestwa, które było zatem nadreprezentowane w BSG; oraz (iv) EUNB wybrał tylko 10 kobiet spośród trzydziestu członków BSG.

15. W swojej opinii EUNB stwierdził, że rozporządzenie przewiduje „odpowiednią równowagę geograficzną” oraz „reprezentację zainteresowanych stron w całej Unii”. W związku z tym istnieje jedynie ogólny wymóg dotyczący równowagi geograficznej, a nie szczególny wymóg zapewnienia równowagi geograficznej w ramach różnych kategorii zainteresowanych stron. Według EUNB, zgodnie z wymogami art. 37 ust. 2 rozporządzenia, skupił się przede wszystkim na cechach kandydatów, zapewniając zrównoważoną reprezentację wiedzy fachowej i doświadczenia różnych kategorii zainteresowanych stron.

16. Jeżeli chodzi o skład kategorii „przemysł”, EUNB wyjaśnił, że większość wniosków dotyczących tej kategorii pochodziła ze „starych” państw członkowskich. Fakt ten oraz decyzja o wyznaczeniu przedstawicieli transgranicznych grup bankowych o znaczącej obecności w całej Europie doprowadziły z kolei do wyznaczenia przedstawicieli konsumentów głównie z „nowych” państw członkowskich.

17. EUNB wyjaśnił, że wykaz zatwierdzonych zainteresowanych stron w podziale na kategorie jest następujący:

Kategoria	Liczba
Przemysł	10
Przedstawiciele pracowników/związki zawodowe	1
Konsumenci	5
Użytkownicy usług bankowych	5
MŚP	3
Najwyżsi rangą naukowcy	6
Ogółem	30

18. Jeżeli chodzi o rzekomą dużą liczbę przedstawicieli obywatelstwa brytyjskiego, EUNB wskazał, że wbrew twierdzeniom skarżącego było 5, a nie 8 przedstawicieli ze Zjednoczonego Królestwa reprezentujących interesy (i) instytucji finansowych, (ii) MŚP, (iii) konsumentów, (iv) użytkowników usług bankowych oraz (v) czołowych naukowców. Powtórzyła, że osobiste kompetencje kandydatów i liczba zgłoszeń otrzymanych z każdego kraju są ważnymi czynnikami branymi pod uwagę. Ponieważ większość otrzymanych wniosków pochodziła z Niemiec, Francji i Zjednoczonego Królestwa, zarząd EUNB postanowił ograniczyć liczbę mianowanych członków w poszczególnych państwach. W niektórych przypadkach jednak chęć zapewnienia odpowiedniej reprezentacji dla danej kategorii zainteresowanych stron oznaczała, że wymóg obywatelstwa byłby brany pod uwagę na drugim miejscu. W związku z tym docelową liczbę członków reprezentujących MŚP ustalono na trzy, czyli taką samą liczbę otrzymanych wniosków. W rezultacie decyzja o powołaniu trzech przedstawicieli MŚP przeważyła nad wymogiem obywatelstwa, biorąc pod uwagę, że jeden z trzech wnioskodawców był Brytyjczykiem.

19. Ponadto w odniesieniu do wyboru płci EUNB wskazał, że kobiety stanowią 21 % wszystkich otrzymanych zgłoszeń. Pomimo tego niskiego odsetka EUNB ustalił docelową liczbę zainteresowanych stron będących kobietami na 10, czyli 33 % wszystkich otrzymanych wniosków.

20. W swoich uwagach skarżący podkreślił, że EUNB nie ustanowił dość wyważonego BSG.

Ocena Rzecznika Praw Obywatelskich

21. EUNB po raz pierwszy wyznaczył BSG zgodnie z rozporządzeniem. W tym względzie Rzecznik uważa za użyteczne sformułowanie dwóch uwag wstępnych. Po pierwsze, zadaniem Rzecznika nie jest zastępowanie wyboru członków BSG wyborem dokonanym przez EUNB. Badając, czy doszło do niewłaściwego administrowania, Rzecznik sprawdza, czy przeprowadzając procedurę wyboru, EUNB działał zgodnie z prawem i zasadami dobrej administracji. Po drugie, Rzecznik zdaje sobie sprawę z trudności nierozerwalnie związanych z połączeniem kryteriów reprezentacji geograficznej, płci i interesów z koniecznością zapewnienia, aby wybrani członkowie byli kompetentni, w szczególności biorąc pod uwagę fakt, że, jak stwierdzono powyżej, EUNB nie miał wcześniejszego doświadczenia w wykonywaniu tego zadania. Ponadto Rzecznik uważa, że EUNB racjonalnie ograniczył wybór członków BSG do kandydatów spośród tych, którzy wyrazili zainteresowanie powołaniem w następstwie zaproszenia do wyrażenia zainteresowania skierowanego do potencjalnych zainteresowanych stron. Podejście to było zgodne z art. 37 ust. 3 rozporządzenia i zawartym w nim wymogiem, zgodnie z którym „członkowie Bankowej Grupy Interesariuszy są powoływani przez Radę Organów Nadzoru na wniosek odpowiednich zainteresowanych stron”(zob. pkt 5 powyżej).

22. W pierwszym zarzucie skarżący skrytykował fakt, że EUNB (i) postanowił mianować 9 z 10 członków kategorii „przemysł” ze „starych” państw członkowskich, (ii) mianował wszystkich członków kategorii „konsument” wyłącznie z „nowych” państw członkowskich, (iii) mianował nie mniej niż ośmiu członków BSG ze Zjednoczonego Królestwa oraz (iv) wybrał tylko 10 kobiet spośród trzydziestu członków BSG.

23. W tym względzie Rzecznik zauważa, że te same wyżej wymienione argumenty zostały niedawno omówione i szczegółowo przeanalizowane w jej niedawnej decyzji zamykającej dochodzenie w sprawie skargi 1966/2011/(EIS)LP przeciwko EUNB (zwanej dalej "decyzją w sprawie UNI")[5].

24. W decyzji UNI, po uprzednim stwierdzeniu, że cel wymogu odpowiedniej równowagi geograficznej zostałby udaremniony, chyba że miałby on również zastosowanie, w możliwym zakresie, w ramach każdej z różnych kategorii członków składających się na BSG („uczestnicy branżowi”, „przedstawiciele pracowników/związków zawodowych”, „konsumenci”, „użytkownicy”, „MŚP” i „najwyżsi rangą pracownicy akademiccy”), Rzecznik Praw Obywatelskich doszedł do następujących wniosków.

25. Po pierwsze, jeśli chodzi o skład kategorii „przemysł”, Rzecznik stwierdził, że wobec braku przekonujących wyjaśnień, podejmując decyzję o powołaniu 9 z 10 członków kategorii „przemysł” poprzez wybór przedstawicieli ze „starych” państw członkowskich, EUNB nie spełnił wymogu zapewnienia „w miarę możliwości” „odpowiedniej równowagi geograficznej i reprezentacji zainteresowanych stron w całej Unii”. W związku z tym Komisja dopuściła się niewłaściwego administrowania (zob. pkt 26–29 decyzji UNI). Z tych powodów Rzecznik Praw Obywatelskich sformułowa poniżej tę samą uwagę krytyczną, co w decyzji UNI.

26. Po drugie, jeśli chodzi o skład kategorii „konsumenci”, Rzecznik Praw Obywatelskich stwierdził również, że EUNB nie spełnił wymogu zapewnienia „w miarę możliwości” „odpowiedniej równowagi geograficznej i reprezentacji zainteresowanych stron w całej Unii”. W ten sposób EUNB dopuścił się niewłaściwego administrowania (zob. pkt 30–32 decyzji UNI). Rzecznik Praw Obywatelskich sformułowa zatem poniżej tę samą uwagę krytyczną, co w decyzji UNI.

27. Po trzecie, jeśli chodzi o liczbę przedstawicieli obywatelstwa brytyjskiego, Rzecznik nie stwierdził niewłaściwego administrowania. Jednakże z powodów określonych w pkt 33 decyzji UNI Rzecznik Praw Obywatelskich poczyni w niniejszej sprawie tę samą dalszą uwagę, co w decyzji UNI.

28. Wreszcie, jeśli chodzi o argument skarżącego, że tylko 10 z 30 wyznaczonych przedstawicieli stanowiły kobiety, Rzecznik nie uznał, że EUNB dopuścił się przypadku niewłaściwego administrowania (zob. pkt 34 decyzji UNI). Z powodów określonych w tej decyzji Rzecznik Praw Obywatelskich poczyni jednak te same dalsze uwagi, co w decyzji UNI.

B. Zarzut, że EUNB nie zapewnił odpowiedniej równowagi między reprezentacją użytkowników i dostawców przy wyborze członków BSG, naruszając tym samym rozporządzenie (UE) nr 1093/2010

Argumenty przedstawione Rzecznikowi Praw Obywatelskich

29. Skarżący twierdził, że EUNB nie zapewnił odpowiedniej równowagi między kategoriami zainteresowanych stron przewidzianymi w rozporządzeniu. W tym kontekście skarżący przedstawił następujące dwa główne argumenty: Po pierwsze, 10 z ogólnej liczby 30 członków BSG to specjaliści wyższego szczebla zatrudnieni i opłacani bezpośrednio przez sektor bankowy. Po drugie, jeden z trzech wybranych przedstawicieli MŚP pochodził z jednej z największych europejskich federacji („BUSINESSEUROPE”), która oprócz MŚP reprezentowała również interesy wszystkich dużych federacji bankowych. W związku z tym przedstawiciela tego można również uznać za przedstawiciela „przemysłu”.

30. W odniesieniu do pierwszego argumentu podniesionego przez skarżącego EUNB wyjaśnił, że wybierając 10 z 30 członków BSG spośród specjalistów wyższego szczebla zatrudnionych i opłacanych bezpośrednio przez sektor bankowy, w pełni przestrzegał rozporządzenia, które dokładnie przewiduje, że 10 członków BSG powinno reprezentować instytucje finansowe. Jeżeli chodzi o reprezentację MŚP, EUNB wyjaśnił, że otrzymał tylko cztery wnioski, z których jeden uznano za „nieodpowiedni”. Ustaliwszy docelową liczbę przedstawicieli MŚP w grupie BSG na trzy, Komisja wybrała wszystkie trzy wnioski i przypomniała, że jeden z wybranych członków pochodził z federacji europejskiej, która wcześniej była członkiem panelu konsultacyjnego Komitetu Europejskich Organów Nadzoru Bankowego (CEBS).

Ocena Rzecznika Praw Obywatelskich

31. Rzecznik zauważa, że dokładnie te same wyżej wymienione argumenty zostały już szczegółowo przeanalizowane w jej niedawnej decyzji UNI.

32. W szczególności w decyzji UNI Rzecznik Praw Obywatelskich stwierdził, że wybierając 10 spośród całkowitej liczby 30 członków BSG spośród specjalistów zatrudnionych i opłacanych przez sektor bankowy, EUNB, wbrew temu, co twierdził również skarżący w niniejszej sprawie, nie odstąpił od wymogów art. 37 ust. 2 rozporządzenia, w którym określono liczbę przedstawicieli branży dokładnie na dziesięciu członków (zob. pkt 39–39 decyzji UNI). W związku z tym EUNB nie dopuścił się żadnego przypadku niewłaściwego administrowania.

33. Jeśli chodzi o reprezentację MŚP oraz fakt, że – jak podniósł również skarżący w niniejszej sprawie – jeden z przedstawicieli wybranych do tej kategorii pracował dla dużej organizacji, która reprezentowała nie tylko interesy MŚP, ale także interesy federacji bankowych, Rzecznik Praw Obywatelskich, z tych samych powodów co powody przedstawione w pkt 43–44 decyzji UNI, również nie stwierdza niewłaściwego administrowania w tym względzie.

C. Zarzut, że EUNB przyjął nieprawidłową definicję różnych kategorii zainteresowanych stron przewidzianych w rozporządzeniu (UE) nr 1093/2010

Argumenty przedstawione Rzecznikowi Praw Obywatelskich

34. Skarżący twierdził, że EUNB przyjął nieprawidłową definicję różnych kategorii zainteresowanych stron przewidzianych w rozporządzeniu. W tym względzie skarżący podniósł dwa główne argumenty. Po pierwsze, jeśli chodzi o kategorię „konsumenci”, Komisja argumentowała, że jeden z wybranych członków był w rzeczywistości naukowcem, podczas gdy inny pracował dla ośrodka analitycznego („Re-Define”). W związku z tym nie można uznać, że żaden z tych dwóch przedstawicieli reprezentuje interesy konsumentów.

35. Po drugie, jeśli chodzi o kategorię „użytkowników”, pięciu przedstawicieli wybranych do tej kategorii było w rzeczywistości „dostawcami”, a nie „użytkownikami” usług bankowych, reprezentującymi wpływowe organizacje (tj. główne agencje ratingowe i firmy audytorskie), które świadczyły usługi na rzecz sektora bankowego. Szeroka interpretacja terminu „użytkownicy” przez EUNB umożliwiła zatem wyznaczenie większej liczby członków BSG należących do branży, podczas gdy nie wybrano przedstawicieli oszczędzających i stowarzyszeń inwestorów. Skarżący zwrócił również uwagę na brak jakiegokolwiek przedstawiciela przedsiębiorstw będących klientami banków, takich jak główni sprzedawcy detaliczni lub ich stowarzyszenia.

36. W swojej odpowiedzi EUNB argumentował, że wnioskodawcy mogą swobodnie wskazać w swoim wniosku swoje zainteresowanie więcej niż jedną z sześciu kategorii zainteresowanych stron i to do EUNB należy decyzja, w poszczególnych przypadkach, do której kategorii należy przyporządkować każdy wniosek. W odniesieniu do przedstawiciela konsumentów, który jest pracownikiem naukowym, EUNB wyjaśnił, że był również członkiem grupy użytkowników usług finansowych (FSUG)[6], która zajmowała się również kwestiami związanymi z ochroną konsumentów i przejrzystością cen. Według EUNB osoba ta miała duże doświadczenie w reprezentowaniu, sporządzaniu opinii i zaleceń dotyczących inicjatyw mających wpływ na „użytkowników” usług finansowych, a także w przeszłości była członkiem Forum Ekspertów ds. Użytkowników w dziedzinie Usług Finansowych („FIN-USE”), identyfikując kluczowe kwestie, które miały wpływ na użytkowników usług finansowych. W przeszłości został również powołany do reprezentowania interesów użytkowników finansowych w poprzednim „panelu konsultacyjnym CEBS”[7]. Biorąc pod uwagę jego cenny wkład w poprzednie prace prowadzone przez Komitet Europejskich Organów Nadzoru Bankowego, został pozytywnie oceniony przez EUNB i w związku z tym został mianowany członkiem kategorii „konsumenci”.

37. Jeżeli chodzi o członka, który reprezentował ośrodek analityczny „Re-define”, EUNB wyjaśnił, że „Re-define” jest niezależną organizacją międzynarodową nienastawioną na zysk, która niedawno podpisała czteroletnią umowę ramową z Parlamentem Europejskim w celu doradzania Komisji ECON w kwestiach dotyczących regulacji usług finansowych i polityki gospodarczej oraz że wspomniany przedstawiciel szeroko opublikował artykuły i propozycje dotyczące kwestii konsumenckich.

38. Jeżeli chodzi o definicję pojęcia „użytkowników”, EUNB stwierdził, że ponieważ rozporządzenie nie zawiera definicji „użytkowników”, postanowił przyjąć szeroką interpretację tego pojęcia, aby zapewnić spójną i wyważoną ogólną reprezentację w BSG. W związku z tym termin „użytkownicy” został zinterpretowany jako obejmujący wszystkie możliwe podmioty, inne niż przedstawiciele branży, które umożliwiają użytkownikom końcowym podejmowanie decyzji w sprawie usług finansowych/bankowych. Wyjaśniła ponadto, że otrzymano tylko piętnaście wniosków należących do tej kategorii, a tylko siedem z nich wyraźnie wskazywało na reprezentowanie interesów użytkowników usług bankowych.

Ocena Rzecznika Praw Obywatelskich

39. Rzecznik zauważa, że argument skarżącego, zgodnie z którym dwóm przedstawicielom wyznaczonym przez EUNB do kategorii „konsumentów” wydaje się brakować niezbędnej wiedzy fachowej lub związku z ruchem konsumenckim, został już przeanalizowany w decyzji UNI. W związku z tym, z tych samych powodów co powody określone w decyzji UNI (zob. pkt 51–52), Rzecznik uważa, że w tym względzie nie doszło do niewłaściwego administrowania. Rzecznik Praw Obywatelskich sformułowa jednak w tym względzie tę samą uwagę co uwaga poczyniona w decyzji UNI (zob. pkt 52 tej decyzji).

40. Podobnie w decyzji UNI Rzecznik Praw Obywatelskich szczegółowo przeanalizował te same argumenty, które zostały podniesione w niniejszej sprawie przez skarżącego w odniesieniu do sposobu, w jaki EUNB zdefiniował termin „użytkownicy usług bankowych”. W decyzji UNI Rzecznik Praw Obywatelskich stwierdził, że nie wykluczając z kategorii „użytkowników” wniosków podmiotów, które wyraźnie świadczą usługi za wynagrodzeniem na rzecz sektora finansowego, a nie użytkowników usług tego sektora, EUNB dopuścił się przypadku niewłaściwego administrowania (zob. pkt 53–54 decyzji UNI). Rzecznik Praw Obywatelskich sformułowa zatem w niniejszej sprawie taką samą uwagę krytyczną jak w decyzji UNI.

D. Twierdzenia skarżącego

Twierdzenia skarżącego

41. Skarżący twierdził, że (i) EUNB powinien jak najszybciej ponownie rozważyć skład BSG, a w każdym razie nie czekając na odnowienie członkostwa, które ma nastąpić w 2013 r. Stwierdził również, że (ii) EUNB powinien opublikować na swojej stronie internetowej życiorysy wybranych członków, a także szczegółowe informacje na temat kryteriów wyboru i procesu wyboru, w ramach którego wybrano każdego kandydata.

42. W swojej opinii EUNB zauważył, że proces wyboru przeprowadzono w dobrej wierze i zgodnie z jego najlepszymi możliwościami. Wszelkie prawdopodobne ponowne rozważenie składu BSG byłoby bardzo czasochłonne i wpłynęłoby na oczekiwany wkład zainteresowanych stron w realizację celów EUNB zaplanowanych na 2012 r. EUNB byłby jednak bardziej niż skłonny uwzględnić sugestie i zalecenia Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczące kolejnego ponownego mianowania członków BSG w 2013 r.

43. EUNB potwierdził również, że opublikował już życiorysy wybranych członków BSG oraz że są one dostępne online na jego stronie internetowej. W odniesieniu do kryteriów wyboru, zarówno ogólnych, jak i specyficznych dla danej kategorii, EUNB stwierdził, że oparł się na wymogach określonych w art. 37 rozporządzenia i odpowiadających mu motywach. Wyjaśniła również, że kryteria ogólne i kryteria dotyczące poszczególnych kategorii zostały przyjęte na posiedzeniu zarządu EUNB w lutym 2011 r., a następnie wykorzystane do sporządzenia proponowanego wykazu zainteresowanych stron, który został przedłożony na posiedzeniu Rady Organów Nadzoru EUNB w marcu 2011 r.

Ocena Rzecznika Praw Obywatelskich

44. Rzecznik zbadał dokładnie te same argumenty w decyzji UNI. I tak w pkt 58 tej decyzji wyjaśniła już powody, dla których pierwsze żądanie nie może zostać uwzględnione. W odniesieniu do drugiego zarzutu skarżącego Rzecznik zauważył w decyzji UNI, że wszystkie życiorysy członków BSG zostały już opublikowane na stronie internetowej EUNB. W decyzji UNI Rzecznik wyjaśniła również, dlaczego nie była przekonana, że EUNB powinien być zobowiązany do publikowania szczegółowych informacji na temat zastosowanych kryteriów wyboru i procesu wyboru każdego kandydata (zob. pkt 59 decyzji UNI). Jednakże, jak stwierdzono również w decyzji UNI (zob. pkt 59), jeszcze bardziej poprawiłaby się ogólna przejrzystość procesu wyboru, gdyby EUNB miał opublikować, po powołaniu członków BSG, istotne informacje, które mogłyby wykazać, w jaki sposób, w świetle różnych otrzymanych wniosków, EUNB spełnił wymóg zapewnienia zrównoważonej reprezentacji wszystkich różnych kategorii zainteresowanych stron oraz w jaki sposób, w miarę możliwości, zapewnił również „odpowiednią równowagę geograficzną i równowagę płci oraz reprezentację zainteresowanych stron w całej Unii”. Rzecznik Praw Obywatelskich poczyni zatem dalszą uwagę poniżej.

E. Wnioski

45. Na podstawie dochodzenia w sprawie tej skargi Rzecznik zamyka sprawę następującymi uwagami krytycznymi:

1. Stosując wymóg określony w art. 37 ust. 3 rozporządzenia, aby zapewnić w miarę możliwości „odpowiednią równowagę geograficzną i równowagę płci oraz reprezentację zainteresowanych stron w całej Unii” wyłącznie w odniesieniu do składu BSG jako całości, a nie również w ramach każdej kategorii członkostwa, EUNB dopuścił się przypadku niewłaściwego administrowania.

2. Włączając do kategorii „użytkownicy” wnioski złożone przez przedstawicieli podmiotów, które w oczywisty sposób nie są detalicznymi użytkownikami usług świadczonych przez sektor finansowy/bankowy, lecz raczej dostawcami usług odpłatnych na rzecz tego sektora, EUNB dopuścił się kolejnego przypadku niewłaściwego administrowania.

Nie stwierdzono niewłaściwego administrowania w odniesieniu do innych aspektów zarzutów i twierdzeń skarżącego.

Dalsze uwagi

1. W przyszłych wyborach członków BSG wskazane byłoby, aby EUNB unikał ryzyka, że co najmniej jedno państwo członkowskie może wydawać się nadmiernie reprezentowane.

2. EUNB mógłby publikować przyszłe zaproszenia do wyrażenia zainteresowania przystąpieniem do BSG, nie tylko na swojej stronie internetowej, ale także w specjalistycznej prasie finansowej, oraz korzystać ogólnie z wszelkich innych kanałów komunikacji, które mogłyby zwiększyć świadomość i zainteresowanie kobiet kandydujących.

3. Ułatwiłoby to i jeszcze bardziej usprawniło proces wyboru, gdyby EUNB wymagał od przyszłych wnioskodawców wskazania tylko jednej z sześciu kategorii, w odniesieniu do których chcieliby zostać uwzględnieni.

4. Poprawiłoby to jeszcze bardziej ogólną przejrzystość procesu wyboru, gdyby EUNB miał opublikować, po powołaniu członków BSG, istotne informacje, które mogłyby pokazać, w jaki sposób, w świetle różnych otrzymanych wniosków, EUNB spełnił wymóg zapewnienia zrównoważonej reprezentacji wszystkich różnych kategorii zainteresowanych stron oraz w jaki sposób, czyniąc to, zapewnił również „w miarę możliwości (...) odpowiednią równowagę geograficzną i równowagę płci oraz reprezentację zainteresowanych stron w całej Unii”.

Podczas dochodzenia, a zwłaszcza przy okazji kontroli dokumentów, odbyły się nieformalne i konstruktywne dyskusje między EUNB a służbami Rzecznika Praw Obywatelskich. Podczas tych dyskusji EUNB wyraził gotowość do zmiany swojego podejścia do drugiej rundy wyboru. Jak już wspomniano, EUNB ogłosił nowy skład BSG w dniu 23 października 2013 r. Chociaż niniejsza decyzja dotyczy jedynie pierwszego procesu selekcji, który miał miejsce w marcu 2011 r., Rzecznik zwraca się do EUNB, aby w ramach działań następczych w związku z powyższymi uwagami krytycznymi i dalszymi wyjaśnił, w jaki sposób zmienił swoje podejście podczas drugiego procesu selekcji w celu uwzględnienia wszelkich wniosków wyciągniętych podczas dochodzenia Rzecznika.

 

Emily O'Reilly

Sporządzono w Strasburgu dnia 19 grudnia 2013 r.

---

[1] Dz.U. 2010, L 331, s. 12.

[2] http://www.eurofinuse.org/index.php?id=72

[3] http://www.eba.europa.eu/cebs/media/Publications/Other%20Publications/Others/2010/BSG%20call%20for%20expression%20of%20interest/Complete-call-text.pdf

[4] http://www.eba.europa.eu/-/the-eba-establishes-its-banking-stakeholder-group (grupa zainteresowanych stron z sektora bankowego)

[5] Decyzja z dnia 7 listopada 2013 r., http://www.ombudsman.europa.eu/en/cases/decision.faces/en/52432/html.bookmark

[6] W 2010 r. Komisja Europejska utworzyła grupę użytkowników usług finansowych (FSUG). Grupa przejęła zadania dwóch wcześniejszych grup, Forum Ekspertów Użytkowników w obszarze Usług Finansowych (FIN-USE) oraz Financial Services Consumer Group (FSCG).

[7] Komitet Europejskich Organów Nadzoru Bankowego (CEBS). W dniu 1 stycznia 2011 r. utworzono EUNB, który przejął bieżące zadania i obowiązki CEBS.