Strasburg, 14 grudnia 2007 r.

Szanowna Pani!

W dniu 11 kwietnia 2007 r. złożył Pan skargę przeciwko Komisji Europejskiej do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich.

W dniu 16 maja 2007 r. przekazałem skargę przewodniczącemu Komisji.

W dniu 23 lipca 2007 r. Komisja przesłała opinię w sprawie Pańskiej skargi, a następnego dnia poinformowała mnie, że opinia, którą przesłała, jest niewłaściwą wersją i że poprawiona wersja zostanie przesłana w pierwszych dniach września 2007 r.

W dniu 8 sierpnia 2007 r. zadzwonił Pan do moich służb, a w dniu 5 września 2007 r. przesłał mi Pan pismo informujące, że w dniu 23 maja 2007 r. wszczął Pan postępowanie przed Sądem do spraw Służby Publicznej Unii Europejskiej.

W dniu 15 października 2007 r. Komisja poinformowała podległe mi służby pismem, że dowiedziała się, iż wszczęła Pani wyżej wymienione postępowanie i w związku z tym postanowiła nie przesyłać poprawionej opinii.

Piszę teraz, aby poinformować Cię o wynikach zapytań, które zostały złożone.

WNIOSEK

Według skarżącego istotne fakty zostały podsumowane w następujący sposób:

Skarżący jest urzędnikiem Komisji Europejskiej. Od 7 lipca 2005 r. pracuje w Dyrekcji Generalnej Komisji Europejskiej („DG”) ds. Społeczeństwa Informacyjnego i Mediów („DG INFSO”).

Jej skarga odnosiła się do okresu próbnego w DG ds. Przedsiębiorstw (DG ENTR) (od dnia 1 października 2003 r. do dnia 28 lutego 2005 r.). Skarżący pracował w DG ENTR jako doradca prawny na stanowisku tymczasowym. Jej pierwszy, pośredni raport był pozytywny.

Następnie, ze względu na reorganizację jej jednostki, która została przeniesiona z Luksemburga do Brukseli, zmienił się jej przełożony. Skarżąca stwierdziła, że nowe warunki pracy nie umożliwiają jej prawidłowego wykonywania obowiązków ze względu na (i) sprzeczne polecenia, które zostały jej wydane; (ii) zmiany w profilu zawodowym bez jej zgody (w ramach nowego profilu nie mogła rozwijać swoich zdolności zawodowych); (iii) nieinformowanie jej o sprawach biznesowych; oraz (iv) ogólne trudności w komunikowaniu się z nowymi przełożonymi i współpracownikami. W związku z tym zwróciła się o przeniesienie do innego działu tej samej dyrekcji generalnej. Jej przełożeni nie zgodzili się na tę prośbę.

W sierpniu 2004 r. skarżąca otrzymała drugie sprawozdanie pośrednie, które było negatywne. Pogorszyły się jej warunki pracy. Podczas spotkania kierownik działu poinformował wszystkich pracowników o drugim sprawozdaniu pośrednim skarżącego. Ponadto nie zgodził się z propozycją skarżącej dotyczącą terminów jej urlopu letniego i jej wniosku o szkolenie lub o wysłanie jej na misje zagraniczne. Ponadto wysyłał e-maile do jej kolegów, które zawierały negatywne komentarze na temat jej występu. Zadania skarżącej zostały rozdzielone między innych pracowników, a jej dostęp do wspólnego dysku "S" został ograniczony. Wreszcie kierownik działu rozpoczął procedurę oceny jej pracy na podstawie art. 34 ust. 2 regulaminu pracowniczego, która może prowadzić do zwolnienia przed zakończeniem okresu próbnego.

Skarżąca uznała, że powyższe zachowanie kierownika działu stanowi mobbing. W związku z tym załączyła do skargi opinię adwokata i opinię psychologa.

Skarżący zwrócił się do Komitetu Pracowniczego, związków zawodowych i dyrektora ds. zasobów ludzkich DG ENTR.

Wszczęła również nieformalną procedurę ustanowioną przez Komisję dla ofiar molestowania. Zwróciła się do dwóch zaufanych doradców i mediatora Komisji, którzy doradzali jej i pomagali podczas spotkań z przełożonymi skarżącego.

W dniu 26 października 2004 r. skarżący złożył formalny wniosek o pomoc na mocy art. 24 regulaminu pracowniczego, który jest przewidziany dla każdej osoby, która uważa się za ofiarę molestowania. Skarżąca oświadczyła, że jest „nękana” i zwróciła się o zawieszenie oceny jej wyników na podstawie art. 34 ust. 2 regulaminu pracowniczego, a także o przeniesienie jej do innej dyrekcji generalnej.

W dniu 20 lipca 2005 r. DG ds. Administracji i Personelu („DG ADMIN”) odpowiedziała na wniosek skarżącego o udzielenie pomocy na mocy art. 24 regulaminu pracowniczego. Wskazała ona, że na podstawie dostępnych dowodów dział DG ADMIN odpowiedzialny za skargi dotyczące mobbingu nie stwierdził, że istotne okoliczności stanowiły przypadek mobbingu, w związku z czym nie wszczęto specjalnego dochodzenia administracyjnego.

W międzyczasie, w dniu 15 stycznia 2005 r., sprawozdanie oceniające skarżącej („sprawozdanie”) sporządzone na podstawie art. 34 ust. 2 regulaminu pracowniczego zostało ukończone i zalecono jej zwolnienie. Komisja ds. sprawozdania nie zgodziła się jednak z tym zaleceniem i zaproponowała DG ADMIN, aby skarżąca zakończyła okres próbny w innej DG przez kolejne sześć miesięcy. W związku z tym DG ADMIN przekazała skarżącą DG INFSO i rozpoczęła ten sześciomiesięczny okres w marcu 2005 r.

Skarżąca nie była usatysfakcjonowana swoim nowym stanowiskiem i ubiegała się o stanowiska w Komisji za granicą (w Nowym Jorku). Jej wniosek nie powiódł się. Zwróciła się do mediatora Komisji o interwencję w tym zakresie. Stwierdziła, że negatywna decyzja w sprawie jej delegowania za granicę wynikała ze sprawozdania oraz z faktu, że złożyła skargi na swoich przełożonych.

W związku z tym w dniu 17 sierpnia 2005 r. skarżąca złożyła wniosek na podstawie art. 90 ust. 1 regulaminu pracowniczego o wypłacenie jej odszkodowania jako ofierze mobbingu.

Wniosła również odwołanie na podstawie art. 90 ust. 2 od wniosków zawartych w sprawozdaniu (o oddalenie jej bez ukończenia okresu próbnego) i wniosła o jego unieważnienie. W dniu 19 grudnia 2005 r. DG ADMIN stwierdziła, że ponieważ skarżąca została w międzyczasie powołana na urzędnika, nie ma podstaw do odwołania się od powyższych wniosków zawartych w sprawozdaniu.

W dniu 20 stycznia 2006 r. skarżąca zwróciła się do przewodniczącego Komisji i skarżyła się na zachowanie swoich przełożonych w DG ENTR. Została również przyjęta przez komisarza Kallasa. Kallas skierował również pismo do skarżącej w odpowiedzi na jej pismo do przewodniczącego Komisji, w którym Kallas odrzucił jej skargę.

W dniu 13 marca 2006 r. skarżąca złożyła kolejne odwołanie na podstawie art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego od decyzji z dnia 19 grudnia 2005 r. dotyczącej jej wniosku o odszkodowanie. Poprosiła również o dostęp do niektórych dokumentów z jej akt osobowych.

W dniu 17 maja 2006 r. jej apelacja została odrzucona i wydano tylko jeden dokument.

Następnie zwróciła się do Europejskiego Inspektora Ochrony Danych („EIOD”), który pomógł jej w złożeniu wniosku o dostęp do dokumentów. Kiedy dowiedziała się o nowych dokumentach, uznała, że niektóre inne dokumenty z jej akt zostały usunięte lub zmienione bez jej wiedzy.

Następnie w dniu 8 listopada 2006 r. skarżący złożył odwołanie na podstawie art. 90 ust. 2 oraz wniosek o odszkodowanie na podstawie art. 90 ust. 1. Twierdziła, że w jej sprawie istniały „równoległe” akta osobowe oraz że sprawozdanie zostało sporządzone bez umożliwienia jej obrony.

DG ADMIN odpowiedziała w dniu 13 lutego 2007 r. i odrzuciła jej odwołanie i wniosek. Stwierdziła, że elementy jej akt, które skarżąca uznała za nowe, nie stanowiły wystarczających podstaw do ponownej oceny jej sprawozdania i że nie istniały „równoległe” akta osobowe. Stwierdził również, że odwołanie skarżącego było "powtarzalne".

Ponadto w dniu 19 grudnia 2006 r. skarżący zwrócił się do OLAF-u. W lutym 2007 r. OLAF stwierdził, że nie jest właściwy do rozpatrzenia jej sprawy.

W dniu 11 kwietnia 2007 r. skarga została złożona do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich.

Twierdziła, że Komisja nie zajęła się należycie jej zarzutami molestowania.

Stwierdziła, że Komisja powinna (i) przekazać jej informacje na temat wszystkich dochodzeń przeprowadzonych w DG ENTR w związku z jej sprawą oraz (ii) ustanowić skuteczne środki zapobiegawcze przeciwko molestowaniu, a także skuteczne środki dochodzenia roszczeń w przypadkach molestowania.

WNIOSEK

Zakres dochodzenia Rzecznika Praw Obywatelskich

W piśmie wszczynającym dochodzenie Rzecznik poinformował skarżącego, że jego dochodzenia w sprawie skarg dotyczących molestowania w miejscu pracy ograniczają się do ustalenia, czy dana instytucja właściwie zastosowała odpowiednie procedury wewnętrzne.

Opinia Komisji w sprawie pism Komisji z dnia 23 i 24 lipca 2007 r.

W dniu 23 lipca 2007 r. Komisja przesłała opinię w sprawie skargi, a następnego dnia poinformowała służby Rzecznika Praw Obywatelskich, że opinia, którą przesłała, odzwierciedla niewłaściwą wersję i że poprawiona wersja zostanie przesłana w pierwszych dniach września 2007 r.

Uwagi skarżącego (telefon skarżącego z dnia 8 sierpnia 2007 r. i pismo skarżącego z dnia 5 września 2007 r.)

W dniu 8 sierpnia 2007 r. skarżąca poinformowała służby Rzecznika Praw Obywatelskich, że w dniu 23 maja 2007 r. wszczęła postępowanie sądowe przed Sądem do spraw Służby Publicznej (sprawa F-49/07 R przeciwko Komisji) na podstawie faktów podniesionych w skardze do Rzecznika Praw Obywatelskich.

W późniejszym piśmie z dnia 5 września 2007 r. skarżąca podniosła najpierw, że jej skarga do Sądu dotyczy stwierdzenia nieważności aktów, które jej zdaniem wywołują dla niej szkodliwe skutki. Akty te obejmują decyzję DG ADMIN z dnia 20 lipca 2005 r. oddalającą jej wniosek z dnia 26 października 2004 r. o udzielenie pomocy na podstawie art. 24 regulaminu pracowniczego i są wymienione w jej aktach osobowych. W swojej skardze zwróciła się do Trybunału o „ustanowienie odpowiedzialności Wspólnoty za wszystkie niezgodne z prawem decyzje, działania i zachowania Komisji” oraz o odszkodowanie w wysokości 2 500 000 EUR za szkody poniesione w wyniku mobbingu.

Po drugie, skarżąca wydawała się zasadniczo uważać, że Rzecznik Praw Obywatelskich powinien (i) kontynuować dochodzenie w sprawie jej skargi, równolegle z postępowaniem przed Sądem do spraw Służby Publicznej, lub (ii) wszcząć dochodzenie z własnej inicjatywy dotyczące kwestii mobbingu w Komisji na podstawie podnoszonych przez nią faktów. Zwróciła się również do Rzecznika o uzgodnienie z Komisją, że zanim Trybunał podejmie decyzję w jej sprawie, zostanie ona przeniesiona do innej instytucji.

Zwróciła się do Rzecznika o znalezienie z Komisją polubownego rozwiązania w celu „wyeliminowania przypadków niewłaściwego administrowania” lub zachęcenia Komisji do udziału w postępowaniu pojednawczym przed Trybunałem.

Wreszcie wskazała ona, że w międzyczasie, w dniu 1 maja 2007 r., została przeniesiona do innej jednostki (zwanej dalej „stosunkami międzynarodowymi”) w ramach tej samej dyrekcji generalnej i uznała, że przeniesienie to stanowi nadużycie, a uzasadnienie decyzji w sprawie tego przeniesienia jest niewystarczające.

Pismo Komisji z dnia 15 października 2007 r.

Komisja oświadczyła, że obiecała przesłać sprostowanie swojej opinii z dnia 23 lipca 2007 r. w sprawie skargi, ale gdy poprawiona opinia została zakończona we wrześniu 2007 r., dowiedziała się, że w międzyczasie skarżący wniósł odwołanie do Sądu Pierwszej Instancji (1) w oparciu o fakty będące przedmiotem dochodzenia Rzecznika Praw Obywatelskich. W związku z tym Komisja postanowiła nie przesyłać Rzecznikowi skorygowanej opinii.

DECYZJA

1 Uwagi wstępne

1.1 Rzecznik zauważa, że w piśmie z dnia 5 września 2007 r. skarżąca poinformowała go, że w dniu 1 maja 2007 r. została przeniesiona do innej jednostki ("Stosunki międzynarodowe") w ramach tej samej dyrekcji generalnej ("DG") i uznała, że takie przeniesienie stanowi nadużycie, a uzasadnienie decyzji w sprawie tego przeniesienia jest niewystarczające.

W zakresie, w jakim stanowisko skarżącego może stanowić nowy zarzut, jeśli jest należycie uzasadnione, nie wydaje się, aby skarżący zastosował się do art. 2 ust. 8 Statutu Rzecznika Praw Obywatelskich (2) w odniesieniu do tej konkretnej kwestii i wyczerpał w tym względzie procedurę przewidzianą w art. 90 regulaminu pracowniczego. Rzecznik nie zajmuje się zatem tą kwestią w ramach niniejszego dochodzenia. Skarżący może jednak złożyć nową skargę w tym zakresie po wyczerpaniu procedury przewidzianej w art. 90.

1.2 Ponadto Rzecznik rozumie pismo skarżącego z dnia 5 września 2007 r. sugerujące, że Rzecznik może przeprowadzić dochodzenie z własnej inicjatywy w sprawie ogólnej kwestii rozpatrywania przez Komisję spraw dotyczących molestowania. Rzecznik nie dysponuje elementami, które mogłyby wskazywać na systemowe niewłaściwe administrowanie w tym zakresie, w związku z czym wszczęcie dochodzenia z własnej inicjatywy nie wydaje się obecnie przydatne. Gdyby Rzecznik Praw Obywatelskich uznał w przyszłości, że w odniesieniu do tych kwestii może dojść do systemowego niewłaściwego administrowania, rozważyłby wówczas, czy właściwe byłoby wszczęcie takiego dochodzenia.

2 Pierwotne zarzuty i twierdzenia skarżącego

2.1 W skardze do Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 11 kwietnia 2007 r. skarżąca twierdziła, że Komisja nie zajęła się należycie jej zarzutami molestowania.

Skarżąca twierdziła, że Komisja powinna (i) poinformować ją o wszystkich dochodzeniach przeprowadzonych w DG ds. Przedsiębiorstw w związku z jej sprawą oraz (ii) ustanowić skuteczne środki zapobiegawcze przeciwko molestowaniu, a także skuteczne środki dochodzenia roszczeń w przypadkach molestowania.

2.2 Następnie w rozmowie telefonicznej z dnia 8 sierpnia 2007 r. i w odrębnym piśmie z dnia 5 września 2007 r. skarżąca poinformowała Rzecznika Praw Obywatelskich, że w dniu 23 maja 2007 r. wszczęła postępowanie przed Sądem do spraw Służby Publicznej Unii Europejskiej.

2.3 Komisja potwierdziła powyższe informacje w piśmie do Rzecznika z dnia 15 października 2007 r. i stwierdziła, że odwołanie skarżącego do Trybunału opiera się na tych samych faktach, które stanowią przedmiot dochodzenia Rzecznika.

2.4 Rzecznik Praw Obywatelskich przypomina, że art. 195 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską upoważnia Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich do przyjmowania skarg "(...) dotyczących przypadków niewłaściwego administrowania w działaniach instytucji lub organów wspólnotowych (...), z wyjątkiem przypadków, gdy domniemane fakty są lub były przedmiotem postępowania sądowego. "Ponadto art. 2 ust. 7 statutu Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich stanowi, że "(...) jeżeli Rzecznik Praw Obywatelskich, z powodu toczącego się lub zakończonego postępowania sądowego dotyczącego przedstawionych faktów, musi uznać skargę za niedopuszczalną lub zakończyć jej rozpatrywanie, wynik wszelkich dochodzeń, które przeprowadził do tej pory, składa się bez dalszych działań."

2.5 Rzecznik zauważa, że skarżąca poinformowała go, iż wszczęła postępowanie przed Sądem do spraw Służby Publicznej Unii Europejskiej w sprawie faktów, na których oparła swoje zarzuty i roszczenia w pierwotnej skardze do Rzecznika. Komisja potwierdziła również, że taka skarga została wniesiona przeciwko niej do Sądu do spraw Służby Publicznej. W świetle cytowanego wyżej art. 195 Traktatu WE i art. 2 ust. 7 Statutu Rzecznika Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Obywatelskich kończy zatem rozpatrywanie skargi i przedstawia wyniki swoich dochodzeń przeprowadzonych do tej pory bez dalszych działań.

2.6 Biorąc pod uwagę, że Rzecznik zamyka dochodzenie bez dalszych działań, nie może on zaspokoić wniosku skarżącego o znalezienie polubownego rozwiązania w celu wyeliminowania przypadku niewłaściwego administrowania lub zachęcenia Komisji do udziału w postępowaniu pojednawczym pod egidą Trybunału. Rzecznik Praw Obywatelskich nie jest również uprawniony do interweniowania przed Komisją w odniesieniu do wniosku skarżącego o przeniesienie do innej instytucji wspólnotowej przed wydaniem przez Sąd orzeczenia w jego sprawie. Jeżeli wniosek skarżącego jest wnioskiem o zastosowanie środków tymczasowych, Rzecznik Praw Obywatelskich przypomina, że takie środki, jeżeli zostaną uznane za uzasadnione, mogą zostać zarządzone przez sam Trybunał.

3 Wnioski

Rzecznik Praw Obywatelskich kończy rozpatrywanie skargi i przedstawia wyniki swoich dotychczasowych dochodzeń bez dalszych działań.

Przewodniczący Komisji zostanie poinformowany o tej decyzji.

Z poważaniem,

 

P. Nikiforos DIAMANDOUROS

---

(1) Rzecznik rozumie Sąd do spraw Służby Publicznej Unii Europejskiej.

(2) Artykuł 2 ust. 8 statutu Rzecznika Praw Obywatelskich stanowi: „Żadna skarga do Rzecznika Praw Obywatelskich dotycząca stosunku pracy między instytucjami i organami wspólnotowymi a ich urzędnikami i innymi pracownikami nie może zostać złożona, chyba że zainteresowana osoba wyczerpała wszystkie możliwości składania wewnętrznych wniosków i skarg administracyjnych, w szczególności procedury, o których mowa w art. 90 ust. 1 i 2 regulaminu pracowniczego, oraz upłynął termin na udzielenie odpowiedzi przez organ, którego dotyczy wniosek.”