- PL Polski
Tłumaczenia maszynowe mogą zawierać błędy potencjalnie zmniejszające zrozumiałość i dokładność; Rzecznik Praw Obywatelskich nie ponosi odpowiedzialności za jakiekolwiek rozbieżności. Aby uzyskać najbardziej wiarygodne informacje i pewność prawną, należy zapoznać się z następującymi informacjami wersja źródłowa na angielski, do której odnośnik znajduje się powyżej.
Więcej informacji można znaleźć w naszej polityce językowej i tłumaczeniowej.
Decyzja w sprawie 129/2018/NF dotycząca stanowiska Komisji Europejskiej, zgodnie z którym skarżący nie kwalifikuje się jako zainteresowana strona w związku z domniemaną niezgodną z prawem pomocą państwa przyznaną przez Niemcy na usługi w branży turystycznej
Decyzja
Sprawa 129/2018/NF - Otwarta Środa | 31 stycznia 2018 - Decyzja z Poniedziałek | 24 września 2018 - Instytucja, której sprawa dotyczy Komisja Europejska ( Nie stwierdzono niewłaściwego administrowania ) - Kraj Niemcy
Sprawa dotyczyła rozpatrzenia przez Komisję Europejską skargi dotyczącej rzekomo niezgodnej z prawem pomocy państwa przyznanej przez Niemcy przedsiębiorstwu promującemu turystykę regionalną. Skarga została złożona przez stowarzyszenie, którego członkowie oferują zakwaterowanie w danym regionie. Komisja uznała, że skarżący nie był konkurentem beneficjenta domniemanej pomocy, a zatem „zainteresowana strona” nie mogła złożyć skargi dotyczącej pomocy państwa. Komisja odrzuciła zatem skargę dotyczącą pomocy państwa jako niedopuszczalną. Skarżący nie zgodził się i zwrócił się do Rzecznika Praw Obywatelskich.
Rzecznik Praw Obywatelskich zbadał tę kwestię i stwierdził, że stanowisko Komisji, zgodnie z którym skarżący nie jest „zainteresowaną stroną” w świetle unijnych przepisów dotyczących pomocy państwa, jest uzasadnione, podobnie jak odrzucenie przez Komisję skargi dotyczącej pomocy państwa. Rzecznik zamknęła zatem sprawę, stwierdzając, że nie doszło do niewłaściwego administrowania.
Kontekst skargi
1. Skarżący jest niemieckim stowarzyszeniem, którego członkowie oferują zakwaterowanie w regionie Jeziora Bodeńskiego w Niemczech.
2. W styczniu 2017 r. skarżący złożył do Komisji Europejskiej skargę dotyczącą pomocy państwa. Skarga dotyczyła udzielenia pożyczki przez niemiecką powiat w regionie Jeziora Bodeńskiego niemieckiej spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w celu wprowadzenia karty usługowej dla turystów. Członkami spółki z ograniczoną odpowiedzialnością są podmioty publiczne, a jej celem jest promocja turystyki w regionie Jeziora Bodeńskiego. Wprowadzono kartę usługową dla turystów, która zapewnia bezpłatny dostęp do transportu publicznego i zniżkowy wstęp do wielu atrakcji w regionie, a także utworzono internetową platformę rezerwacji zakwaterowania w regionie.
3. W lipcu 2017 r. Komisja odpowiedziała skarżącemu, informując go, że nie kwalifikuje się jako „zainteresowana strona” i w związku z tym nie jest uprawniona do wniesienia oficjalnej skargi dotyczącej domniemanej niezgodnej z prawem pomocy państwa [1]. Komisja podziękowała jednak skarżącemu za przekazane informacje, które Komisja uzna za ogólne informacje rynkowe.
4. Skarżący zakwestionował stanowisko Komisji, zgodnie z którym nie kwalifikuje się ona jako zainteresowana strona. Zwróciła się do Komisji o wskazanie konkretnej podstawy prawnej swojego stanowiska oraz o przekazanie skarżącemu informacji na temat dostępnych możliwości odwołania.
5. We wrześniu i ponownie w grudniu 2017 r. Komisja potwierdziła swoje stanowisko, że skarżący nie kwalifikuje się jako zainteresowana strona. Komisja oświadczyła, że nie będzie kontynuować postępowania w sprawie przedstawionej jej przez skarżącego. Komisja postanowiła również nie odpowiadać już na korespondencję skarżącego w tej samej sprawie.
6. Niezadowolony z odpowiedzi Komisji skarżący zwrócił się do Rzecznika Praw Obywatelskich w styczniu 2018 r.
W przedmiocie dochodzenia
7. Rzecznik Praw Obywatelskich wszczął dochodzenie w sprawie stanowiska skarżącego, zgodnie z którym Komisja niesłusznie uznała, że nie kwalifikuje się jako zainteresowana strona w odniesieniu do domniemanej niezgodnej z prawem pomocy państwa przyznanej przez Niemcy na usługi w branży turystycznej.
8. W pierwszej kolejności Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do Komisji o udzielenie odpowiedzi na wniosek skarżącego o wyjaśnienie konkretnej podstawy prawnej jego stanowiska oraz o dostarczenie informacji na temat dostępnych możliwości odwołania. W trakcie dochodzenia Rzecznik otrzymał odpowiedź Komisji na wniosek skarżącego o udzielenie informacji, a następnie uwagi skarżącego w odpowiedzi na odpowiedź Komisji.
Argumenty przedstawione Rzecznikowi Praw Obywatelskich
9. W skardze do Komisji skarżący twierdził, że pożyczka udzielona przez powiat niemiecki stanowiła niezgodną z prawem pomoc państwa, ponieważ skutkowała zakłóceniem konkurencji konkurentów beneficjenta pożyczki, takich jak on sam. Skarżący określił się jako stowarzyszenie reprezentujące interesy konkurentów. Zdaniem skarżącego kwalifikuje się on jako „zainteresowana strona” w świetle prawa Unii, biorąc pod uwagę, że jego członkowie zapewniają turystom zakwaterowanie wakacyjne i w tym celu utworzyli własną internetową platformę rezerwacji.
10. Komisja argumentowała, że członkowie skarżącego nie konkurują bezpośrednio z beneficjentem pożyczki (domniemana niezgodna z prawem pomoc państwa). Według Komisji członkowie skarżącego działają na innym rynku. Beneficjent pożyczki prowadzi działalność na rynku promocji turystyki w regionie Jeziora Bodeńskiego, podczas gdy członkowie skarżącego świadczą usługi noclegowe. W związku z tym zdaniem Komisji skarżący nie spełnia wymogu, aby przyznanie rzekomo niezgodnej z prawem pomocy państwa miało bezpośredni wpływ na jego sytuację.
11. Jeżeli chodzi o rezerwację zakwaterowania przez internet, Komisja uznała, że skarżący nie wykazał, iż prowadzi działalność handlową na rynku rezerwacji online, tj. że działa w celu osiągania zysków za pośrednictwem procesów rezerwacji online, a zatem konkurencja ze strony beneficjenta rzekomo niezgodnej z prawem pomocy państwa może prowadzić do utraty dochodów. Komisja wskazała również, że skarżący poinformował ją, że beneficjent pożyczki sam nie świadczy usług rezerwacji online (jako działalność komercyjna), ale że jego platforma łączy się ze stroną internetową osoby trzeciej. Komisja wyraziła również pogląd, że członkowie skarżącego korzystają lub mogą korzystać z usług oferowanych przez beneficjenta pożyczki, między innymi poprzez rezerwację zakwaterowania za pośrednictwem jego platformy internetowej.
12. Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem Komisji, że nie kwalifikuje się jako zainteresowana strona w świetle unijnych zasad pomocy państwa. Wyjaśniła również, że jej członkowie nie mogą sprzeciwić się oferowaniu zakwaterowania na platformie rezerwacyjnej beneficjenta pożyczki (ze względu na powiązania umowne między powiatem/gminą a beneficjentem pożyczki).
Ocena Rzecznika Praw Obywatelskich
13. Mające zastosowanie prawo UE definiuje „zainteresowaną stronę” jako „każde państwo członkowskie oraz każdą osobę, przedsiębiorstwo lub związek przedsiębiorstw, na których interesy może mieć wpływ przyznanie pomocy, w szczególności beneficjenta pomocy, konkurujące ze sobą przedsiębiorstwa i stowarzyszenia handlowe”[2]. W przepisach wykonawczych wyjaśniono, że podmiot można zakwalifikować jako zainteresowaną stronę tylko wtedy, gdy domniemana niezgodna z prawem pomoc państwa ma wpływ na jego konkurencyjną pozycję rynkową (lub pozycję jego członków)[3].
14. W utrwalonym orzecznictwie UE potwierdzono, że „zgodnie z art. 1 lit. h) [rozporządzenia 2015/1589]»zainteresowana strona« oznacza między innymi każdą osobę, przedsiębiorstwo lub związek przedsiębiorstw, na których interesy może mieć wpływ przyznanie pomocy, to znaczy w szczególności przedsiębiorstwa konkurujące z beneficjentem tej pomocy”[4]. Sądy UE wyjaśniły również, że „przedsiębiorstwa otrzymujące pomoc oraz jednostki samorządu terytorialnego w tym państwie, które przyznają pomoc, takie jak wnioskodawcy, są uznawane, w taki sam sposób jak konkurenci beneficjentów pomocy, jedynie za zainteresowane strony w tym postępowaniu [ ].[5]” [Podkreślenie dodane] Z utrwalonego orzecznictwa wynika również, że „konkurent beneficjenta pomocy musi wykazać, że przyznanie pomocy wpływa na jego pozycję konkurencyjną na rynku [6]”. [Podkreślenie dodane]
15. Oczywiste jest zatem, że aby dana osoba mogła zostać uznana za „zainteresowaną stronę” w świetle prawa Unii w dziedzinie pomocy państwa, jej interesy muszą (potencjalnie) zostać naruszone przez rzekomo niezgodną z prawem pomoc państwa. Podmioty inne niż beneficjent pomocy i organ, który przyznał pomoc, muszą ponadto wykazać, że domniemana niezgodna z prawem pomoc państwa wpływa lub może wpływać na ich pozycję konkurencyjną (lub pozycję osób lub podmiotów, które reprezentują). Pozycja konkurencyjna może zostać naruszona tylko wtedy, gdy beneficjent pomocy i drugi podmiot prowadzą działalność na tym samym rynku.
16. W niniejszej sprawie skarżący nie wykazał, że jego członkowie bezpośrednio konkurują z beneficjentem rzekomo niezgodnej z prawem pomocy państwa. Beneficjent pożyczki prowadzi działalność na rynku promowania turystyki w regionie Jeziora Bodeńskiego, natomiast członkowie skarżącego świadczą usługi zakwaterowania. Beneficjent pożyczki i członkowie skarżącego prowadzą zatem działalność na różnych rynkach i w związku z tym nie mogą być uznawani za konkurentów. Fakt, że skarżący prowadzi internetową platformę rezerwacji zakwaterowania, nie zmienia tego wniosku. Jak wyjaśniła Komisja, prowadzenie platformy wydaje się mieć wyłącznie charakter pomocniczy w stosunku do działalności skarżącego na rynku usług zakwaterowania. Nie wykazała ona, że prowadzi platformę rezerwacji online w celu osiągania zysków w ramach procesów rezerwacji online (tj. oprócz zysków osiągniętych dzięki wynajmowaniu zakwaterowania). Skarżącego nie można zatem uznać za działającego na rynku rezerwacji online. W rzeczywistości beneficjent pożyczki również nie może, ponieważ sam nie świadczy usług rezerwacji online (jako działalność handlowa), ale odsyła do strony internetowej osoby trzeciej w celu rezerwacji zakwaterowania online.
17. Skarżący nie wykazał również, w jaki sposób przyznanie pomocy mogło wpłynąć na interesy handlowe jego członków. Wydaje się raczej, że członkowie skarżącego korzystają lub mogliby korzystać z usług oferowanych przez beneficjenta pożyczki.
18. Beneficjenta pożyczki i członków skarżącego nie można zatem uznać za konkurentów, a skarżący z tego samego powodu nie kwalifikuje się jako „zainteresowana strona”.
19. Zgodnie z obowiązującymi przepisami skarga do Komisji w sprawie pomocy państwa jest jednak dopuszczalna tylko wtedy, gdy została złożona przez „zainteresowaną stronę”[7]. Decyzja Komisji o odrzuceniu skargi w sprawie pomocy państwa złożonej przez skarżącego ze względu na to, że skarżący nie kwalifikuje się jako „zainteresowana strona”, była zatem uzasadniona.
20. Ze skargi do Rzecznika Praw Obywatelskich wynika, że członkowie skarżącego sprzeciwiają się stosowaniu karty usługowej dla turystów w jej obecnej formie z kilku powodów. Decyzję o wprowadzeniu karty podjęły władze lokalne, najwyraźniej bez udziału członków skarżącego. Chociaż skarżący wydaje się kwestionować przydatność karty usług turystycznych, złożenie skargi dotyczącej pomocy państwa nie jest, w okolicznościach sprawy, odpowiednim środkiem do tego celu.
21. W toku dochodzenia Rzecznika Praw Obywatelskich Komisja przekazała skarżącemu poszukiwane informacje dotyczące podstawy prawnej jego stanowiska i dostępnych możliwości odwołania. Ten aspekt skargi do Rzecznika Praw Obywatelskich został zatem rozwiązany.
Wnioski
Na podstawie dochodzenia Rzecznik zamyka tę sprawę następującym ustaleniem:
Komisja nie dopuściła się niewłaściwego administrowania, odrzucając skargę skarżącego w sprawie pomocy państwa.
Skarżący i Komisja zostaną poinformowani o niniejszej decyzji.
Tina Nilsson
Kierownik ds. dochodzeń – Dział 4
Strasburg, 24 września 2018 r.
[1] Zgodnie z art. 24 ust. 2 i art. 1 lit. h) rozporządzenia Rady 2015/1589 ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania art. 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.U. 2015, L 248, s. 9).
[2] Artykuł 1 lit. h) rozporządzenia 2015/1589.
[3] Artykuł 11a ust. 2 („Dopuszczalność skarg”) i załącznik IV do rozporządzenia Komisji 794/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. wykonującego rozporządzenie Rady 2015/1589 ustanawiające szczegółowe zasady stosowania art. 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, Dz.U. 2016, L 327, s. 19.
[4] Zob. wyroki Trybunału Sprawiedliwości z dnia 24 maja 2011 r., Komisja/Kronoply GmbH & Co. KG i Kronotex GmbH & Co. KG, C-83/09, ECLI:EU:C:2011:341, pkt 63 oraz z dnia 14 listopada 1984 r., SA Intermills/Komisja, 323/82, ECLI:EU:C:1984:345, pkt 16.
[5] Wyrok Sądu Pierwszej Instancji z dnia 6 marca 2003 r., Westdeutsche Landesbank Girozentrale/Komisja, T-228/99 i T-233/99, ECLI:EU:T:2003:57, pkt 122.
[6] Wyrok Sądu Pierwszej Instancji z dnia 21 marca 2001 r., Hamburger Hafen- und Lagerhaus AG/Komisja, T-69/96, ECLI:EU:T:2001:100, pkt 41.
[7] Artykuł 24 ust. 2 rozporządzenia 2015/1589 stanowi: „Każda zainteresowana strona może złożyć skargę w celu poinformowania Komisji o domniemanej pomocy niezgodnej z prawem lub domniemanym niewłaściwym wykorzystaniu pomocy.”