De zaak betrof de behandeling door de Europese Commissie´ van een inbreukklacht met betrekking tot het besluit van Tsjechië´ om zijn Spoorwegautoriteit samen te voegen met de Mededingingsautoriteit. De belangrijkste zorg was dat de fusie mogelijk in strijd was met het EU-recht en dat Tsjechië er mogelijk niet in is geslaagd een onafhankelijk en doeltreffend toezicht op de spoorwegsector te waarborgen.

De Ombudsman stelde vast dat de Commissie klager geen toereikende motivering had verstrekt voor haar bevinding dat er geen sprake was van schending van het EU-recht door Tsjechië. Na onderzoek van de uitleg die de Commissie tijdens het onderzoek had gegeven, concludeerde de Ombudsman dat de Commissie de zaak zorgvuldig had onderzocht en dat haar besluit om de zaak af te sluiten gegrond was.

De Ombudsman sloot het onderzoek af met de vaststelling dat er geen sprake was van wanbeheer met betrekking tot de beoordeling door de Commissie van de inbreukklacht. Aangezien de Commissie in de loop van het onderzoek een gedetailleerde motivering heeft verstrekt, is dit aspect van de zaak beslecht. De Ombudsman stelde de Commissie voor klagers altijd een toereikende motivering te geven wanneer zij voornemens waren een inbreukprocedure af te sluiten.

De zaak betrof de tijd die de Europese Commissie nodig had om haar beoordeling van een inbreukprocedure tegen Spanje in 2018 af te ronden. De inbreukklacht had betrekking op de wetswijzigingen die in 2014 in de Spaanse havenwet waren ingevoerd en de daaropvolgende verlenging, door de havenautoriteit van de Balearen, van de duur van de concessies voor recreatieve watersportactiviteiten in het publieke domein van de haven. In zijn klacht wegens inbreuk voerde klager in wezen aan dat de genoemde wetswijzigingen en de verlenging van de looptijd van de concessies door de havenautoriteit van de Balearen in strijd waren met de artikelen 49, 56 en 106 VWEU.

De Ombudsman stelde vast dat de Commissie niet had aangetoond dat zij ijverig en actief was geweest in de zaak en dat zij geen overtuigende redenen had gegeven om uit te leggen waarom zij haar beoordeling na meer dan zeven jaar niet had kunnen afronden. De Ombudsman was van mening dat dit wanbeheer vormde en deed een aanbeveling aan de Commissie om haar beoordeling onverwijld af te ronden. De Ombudsman stelde ook kwesties vast in verband met de aan klager verstrekte informatie en het bijhouden van gegevens in verband met de EU Pilot-dialoog die de Commissie met Spanje voerde, en zij deed twee overeenkomstige suggesties voor verbetering in dat verband.

Hoewel de Commissie na de opening van het onderzoek van de Ombudsman een nieuwe pre-inbreukdialoog (voorheen bekend als EU Pilot-dialoog) met Spanje heeft geopend, had de Commissie haar beoordeling van de inbreukklacht nog niet afgerond toen de Ombudsman deze zaak sloot. Evenmin had zij een redelijke rechtvaardiging gegeven voor de tijd die zij in beslag had genomen. Als zodanig bevestigde de Ombudsman haar bevinding van wanbeheer. De Ombudsman zal toezicht blijven houden op de administratie van de Commissie met betrekking tot dialogen voorafgaand aan de inbreuk en op de manier waarop zij met klagers communiceert bij het afsluiten van die dialogen.

De zaak betrof een verzoek om toegang van het publiek tot een document in verband met het besluit van de Europese Commissie om een delfstoffenwinningsproject in Servië aan te wijzen als “strategisch project” in het kader van de verordening kritieke grondstoffen (CRMA). De klager heeft met name verzocht om toegang tot de desbetreffende goedkeuring van dit besluit door het betrokken niet-EU-land. Klager had zijn verzoek in juli 2025 bij de Europese Commissie ingediend.

De Commissie antwoordde voor het eerst in augustus 2025. Zij heeft één document aangemerkt als vallend binnen het toepassingsgebied van het verzoek om toegang, waartoe zij heeft geweigerd het publiek in zijn geheel toegang te verlenen. Daarbij voerde de Commissie aan dat openbaarmaking de internationale betrekkingen van de EU met het land waar het project zich bevindt, zou kunnen ondermijnen.

Klager betwistte het besluit van de Commissie door in september 2025 een "bevestigend verzoek" in te dienen. Toen de Commissie geen expliciet antwoord gaf, wendde de klager zich in oktober 2025 tot de Ombudsman.

De Ombudsman opende een onderzoek naar de impliciete weigering van de Commissie om het publiek toegang te verlenen en verzocht de Commissie als eerste stap zo spoedig mogelijk een uitdrukkelijk antwoord op het confirmatief verzoek van klager vast te stellen. Bij gebrek aan een antwoord binnen de gestelde termijn heeft het onderzoeksteam van de Ombudsman het document in kwestie geïnspecteerd, samen met documentatie over de raadpleging van het betrokken niet-EU-land.

De Commissie antwoordde klager in mei 2026 en verleende brede gedeeltelijke toegang tot het litigieuze document, waarbij slechts beperkte persoonsgegevens werden bewerkt, wat klager niet betwistte. De Ombudsman was derhalve van mening dat de klacht over de impliciete weigering van toegang door de Commissie was afgehandeld door de nu verleende toegang. Niettemin betreurde de Ombudsman de vertraging die de Commissie heeft opgelopen bij de behandeling van het verzoek om toegang van klager, dat zelfs na de opening van haar onderzoek voortduurde. De Ombudsman blijft de kwestie van vertragingen op basis van bij haar ingediende klachten nauwlettend volgen.

 

De zaak ging over de wijze waarop de Europese Commissie het publiek informeerde over de status van haar wetgevingsinitiatief betreffende het kader voor duurzame voedselsystemen (FSFS), dat deel uitmaakte van de “van boer tot bord”-strategie. Na de start van dit initiatief en de openbare raadpleging heeft de Commissie het niet opgenomen in haar werkprogramma voor 2024. Klager, een organisatie die aan de openbare raadpleging heeft deelgenomen, was bezorgd dat de Commissie het publiek niet had geïnformeerd over de status van het initiatief en de redenen voor de vertraging bij de goedkeuring van een wetgevingsvoorstel met betrekking tot het initiatief.

Tijdens het onderzoek van de Ombudsman legde de Commissie uit dat zij in 2023 haar politieke prioriteiten had herzien vanwege economische verstoringen als gevolg van de Russische aanvalsoorlog tegen Oekraïne, de protesten van landbouwers in de hele EU en bredere bezorgdheid van belanghebbenden over de landbouw in de EU. In 2025 heeft de Commissie een nieuwe “Visie op landbouw en voeding” aangenomen. Aangezien in dit document geen melding werd gemaakt van de FSFS, was de Commissie van mening dat het voor de belanghebbenden duidelijk was dat dit initiatief was stopgezet. Bovendien heeft de Commissie verklaard dat zij bezig is met het actualiseren van de informatie over al haar beleidsinitiatieven die op haar website beschikbaar is.

De Ombudsman was ingenomen met de toezegging van de Commissie om meer transparantie te verschaffen over de status van haar beleidsinitiatieven en was van mening dat verder onderzoek naar deze kwestie niet gerechtvaardigd was.