Magħmul skont l-Artikolu 3(5) tal-Istatut tal-Ombudsman Ewropew ^[1]

Il-fatti li wasslu għall-ilment

1. L-ilmentatur huwa uffiċjal tal-UE li jaħdem għal Aġenzija tal-UE li tinsab fil-proċess li tiddivorzja minn impjegat fil-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI). Huma għandhom tifel. Filwaqt li l-proċess tad-divorzju għadu għaddej, il-qorti nazzjonali kompetenti ħarġet ordni li tistabbilixxi li l-wild għandu jirrisjedi mal-omm (l-ilmentatur). L-ordni ma għamlet l-ebda arranġament proviżorju għall-appoġġ finanzjarju tat-tfal.

2. Ir-raġel tal-ilmentatur jirċievi mill-BEI allowance tal-familja u allowance tat-tfal dipendenti. Wara d-deċiżjoni tal-qorti nazzjonali dwar ir-residenza tat-tfal, l-ilmentatur talab li l-PMO tal-Kummissjoni,[2] iħallas mill-inqas 50 % ta' dawn l-allowances direttament lilha. Il-PMO infurmaha li dan ma kienx se jkun possibbli sakemm żewġha jkun irċieva l-allowances mill-BEI.

3. Fit-8 ta’ Ottubru 2013, l-ilmentatur talab lill-BEI biex jieqaf iħallas l-allowances lil żewġha u biex iħallashom direttament lilu.

4. Il-BEI spjega li, fir-rigward tal-allowance tal-familja, ir-regoli interni tal-BEI jipprevedu li din l-allowance tista' titħallas lil membru tal-persunal tal-BEI biss. Fir-rigward tal-allowance għat-tfal, il-BEI kkunsidra li dik l-allowance kienet dovuta lill-persuna li kellha l-kustodja tal-wild, u indika li d-deċiżjoni tal-qorti nazzjonali ddeterminat biss il-post ta' residenza tal-wild, filwaqt li l-kustodja kienet kondiviża bejn il-ġenituri sakemm tingħata d-deċiżjoni finali dwar il-proċedimenti ta' divorzju. Il-BEI kkonkluda li l-allowance għat-tfal titħallas skont ir-regoli applikabbli, jiġifieri lill-uffiċjal tal-UE bl-ogħla salarju bażiku, f’dan il-każ il-missier. Għal dawn ir-raġunijiet, il-BEI ċaħad it-talba tal-ilmentatur.

5. Peress li ma kienx sodisfatt b'dan l-eżitu, l-ilmentatur irrikorra għand l-Ombudsman fil-25 ta' Frar 2014.

L-inkjesta

6. L-Ombudsman fetħet inkjesta dwar l-ilment u identifikat l-allegazzjoni u t-talba li ġejjin:

Il-BEI kkunsidra b’mod żbaljat li l-kunċett ta’ kustodja ta’ wild jipprevali fuq il-kunċett ta’ residenza ta’ wild u, għalhekk, naqas milli jikkonforma mar-regoli ta’ implimentazzjoni tiegħu stess u mad-dispożizzjonijiet ta’ implimentazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea dwar l-allowances tal-familja.

Il-BEI għandu jikkuntattja lill-PMO tal-Kummissjoni u jħallas mill-inqas 50 % ta’ dawn l-allowances direttament lill-ilmentatur peress li kien irrikonoxxa li kien jaqsam il-kustodja tat-tfal.

7. Matul l-inkjesta, l-Ombudsman irċieva l-opinjoni tal-BEI dwar l-ilment u, sussegwentement, il-kummenti tal-ilmentatur bi tweġiba għall-opinjoni tal-BEI. Fit-twettiq tal-investigazzjoni, l-Ombudsman qies l-argumenti u l-opinjonijiet imressqa mill-partijiet.

Allegazzjoni li l-BEI kkunsidra b’mod żbaljat li l-kunċett ta’ kustodja ta’ wild jipprevali fuq il-kunċett ta’ residenza ta’ wild

Argumenti ppreżentati lill-Ombudsman

8. L-ilmentatur argumenta li r-Regoli tal-Persunal tal-BEI ma jsemmux b'mod espliċitu l-kustodja tat-tfal iżda minflok jirreferu għar-residenza tat-tfal u l-manteniment tat-tfal. Peress li d-deċiżjoni tal-qorti nazzjonali kienet stabbiliet li r-residenza tal-wild kienet se tkun magħha u li ma kien hemm l-ebda dispożizzjoni legali dwar il-manteniment finanzjarju tal-wild, hija argumentat li l-allowances għandhom jitħallsu lilha.

9. Hija argumentat ukoll li, peress li l-BEI kien irrikonoxxa l-kustodja kondiviża, huwa seta’ mill-inqas iħallas in-nofs tal-allowances tagħha. F’dan ir-rigward, hija rreferiet għad-dispożizzjonijiet ta’ implimentazzjoni tal-Kummissjoni, li jipprevedu li meta l-kustodja tat-tfal talterna bejn żewġ persuni u ma jkun hemm l-ebda ordni tal-qorti li tistabbilixxi t-tul preċiż pro rata tal-kustodja, nofs l-allowances tal-familja jitħallsu lil kull persuna.

10. Fl-opinjoni tiegħu, il-BEI ta ħarsa ġenerali lejn il-proċedimenti ġudizzjarji ta' divorzju li għaddejjin u li huma rilevanti għad-determinazzjoni tar-reġim interim tal-kustodja tat-tfal. Għalkemm dawn il-proċedimenti kkonfermaw li l-post ta' residenza tal-minorenni kien mal-omm, il-qrati nazzjonali rrikonoxxew ukoll li l-wild qatta' nofs il-ħin mal-missier, li kkontribwixxa volontarjament għall-manteniment u l-kura finanzjarja tal-wild. Il-BEI qal ukoll li r-regoli ta' implimentazzjoni tal-Kummissjoni ma japplikawx għall-BEI.

11. Fl-aħħar nett, bi tweġiba għat-talba tal-Ombudsman, il-BEI ċċara l-interpretazzjoni tiegħu tal-kunċett ta' kustodja għall-fini ta' dan l-ilment, bħala li jirreferi għad-dmir tal-ġenituri li jsostnu l-ispejjeż tal-għajxien ta' kuljum tat-tfal.

12. Fl-osservazzjonijiet tiegħu, l-ilmentatur indika li, kif kien irrikonoxxa l-BEI, il-wild qatta’ nofs il-ħin tiegħu ma’ kull ġenitur, li ż-żewġ ġenituri pprovdew għall-kura u l-manteniment tiegħu, u li t-tnejn li huma kellhom kustodja kondiviża. L-ilmentatur għalhekk ikkonkluda li jkun raġonevoli għaliha li tikseb nofs l-allowances.

Il-valutazzjoni preliminari tal-Ombudsman li twassal għall-proposta għal soluzzjoni

13. Skont ir-regoli tal-persunal kemm tal-BEI kif ukoll tal-Aġenzija tal-UE kkonċernata, meta żewġ uffiċjali miżżewġa tal-UE jkollhom id-dritt għal ċerti allowances, dawn l-allowances għandhom jitħallsu lil dak bl-ogħla salarju bażiku; f'dan il-każ, ir-raġel tal-ilmentatur. F’dan il-każ, l-allowances inkwistjoni huma (i) l-allowance tal-familja ^[3] u (ii) l-allowance tat-tfal.

14. L-allowance tal-familja tingħata skont ir-Regolamenti tal-Persunal tal-BEI lil membru tal-persunal li huwa miżżewweġ jew li għandu wild dipendenti.[4] Fid-dawl tar-regola ta' hawn fuq, sakemm il-koppja tkun għadha legalment miżżewġa, ir-raġel tal-ilmentatur huwa intitolat għal din l-allowance, u għalhekk jirċeviha, peress li huwa l-uffiċjal bl-ogħla salarju bażiku. Il-pożizzjoni tal-BEI li jħallas lir-raġel tal-ilmentatur l-allowance tal-familja kollha sakemm jiġu konklużi l-proċedimenti ta' divorzju li għaddejjin bħalissa hija għalhekk konformi mar-regoli applikabbli. Għalhekk il-proposta għal soluzzjoni amikevoli tal-Ombudsman tikkonċerna l-allowance għat-tfal biss.

15. Skont ir-regoli tal-BEI, l-allowance għat-tfal tingħata meta ġenitur effettivament jipprovdi għall-manteniment tat-tfal. F'dan is-sens, il-manteniment jitqies li huwa pprovdut meta l-wild ikun qed jgħix mal-ġenitur jew il-ġenitur isostni l-ispejjeż tal-għajxien ta' kuljum tal-wild.[5] Il-BEI ddikjara li meta dawn it-tnejn ma jikkoinċidux, l-appoġġ finanzjarju lill-wild jipprevali fuq il-kwistjoni tar-residenza. Fl-aħħar nett, skont dawn ir-regoli, meta deċiżjoni legali tiddetermina l-kustodja tal-minuri, l-allowance tal-minuri għandha titħallas lill-kustodju tal-minuri [6].

16. Wara t-talba tal-Ombudsman, il-BEI ċċara l-interpretazzjoni tiegħu tal-kunċett ta' kustodja, għall-fini ta' dan l-ilment, bħala t-"twettiq tad-dmir tal-kura tat-tfal b'mezzi ekonomiċi". L-Ombudsman tinnota li dan il-fehim tal-kunċett ta' kustodja jimplika li jekk il-kustodja tiġi kondiviża, l-istess għandu jkun id-dmir jew l-obbligu legali li jiġi sostnut l-għoli tal-ħajja ta' kuljum tat-tfal. F'dan il-każ, madankollu, kif indika l-BEI, filwaqt li jikkwota diversi deċiżjonijiet tal-qorti, il-missier qed jaqsam volontarjament l-ispejjeż tal-manteniment tat-tfal. Fi kliem ieħor, il-missier ma jidhirx li għandu obbligu legali wara deċiżjoni tal-qorti li jmantni lill-wild. Minkejja dan, il-BEI kkunsidra li l-kustodja f'dan il-każ hija kondiviża. Fid-dawl ta' dan, l-Ombudsman iqis li l-interpretazzjoni tal-BEI tal-kunċett ta' kustodja mhijiex kompletament konvinċenti.

17. Minkejja dan, l-Ombudsman jaqbel mal-valutazzjoni ġenerali tal-BEI li l-fatt li l-wild jgħix mal-omm matul il-proċedura tad-divorzju ma jfissirx li l-ilmentatur għandu l-kustodja tal-wild. Dan il-fatt lanqas ma ġie kkontestat mill-ilmentatur, li jirrikonoxxi li l-kustodja legali tal-minuri bħalissa hija kondiviża. Peress li l-kustodja tat-tfal hija kondiviża, dak li huwa rilevanti f'dan il-każ huwa min effettivament qed jipprovdi għall-manteniment tat-tfal.

18. Fir-rigward ta’ din il-kwistjoni, il-BEI enfasizza ripetutament fl-opinjoni tiegħu li missier il-wild qiegħed effettivament jaqsam mal-ilmentatur il-manteniment tal-wild. Fid-dawl ta' dawn iċ-ċirkostanzi, l-Ombudsman iqis li jkun ġust għall-ġenituri li jikkondividu wkoll l-allowance għat-tfal, sakemm il-kwistjoni tal-kustodja finalment tiġi solvuta mill-qorti kompetenti.

19. Għalkemm ir-regoli tal-BEI ma jipprevedux b'mod espliċitu l-kondiviżjoni tal-allowance għat-tfal, dawn ma jidhrux li jeskludu din il-possibbiltà. Fl-opinjoni tal-Ombudsman, għalhekk, m'hemm xejn li jwaqqaf lill-Bank, f'każijiet bħal dan (jiġifieri, ta' kustodja kondiviża u manteniment kondiviż), milli jħallas lil kull ġenitur nofs l-allowance inkwistjoni. Dan jidher ukoll li huwa konformi mal-prinċipji tal-ġustizzja u l-proporzjonalità.

20. L-Ombudsman għalhekk jipproponi soluzzjoni hawn taħt, skont l-Artikolu 3(6) tal-Istatut tal-Ombudsman Ewropew.

21. Barra minn hekk, l-Ombudsman tixtieq tħeġġeġ lill-BEI jemenda r-regoli tiegħu dwar l-allowances tat-tfal sabiex jirrifletti aħjar ir-realtà u l-prattiki attwali fil-proċedimenti tad-divorzju, fejn il-kustodja kondiviża hija n-norma u mhux l-eċċezzjoni. F'dan ir-rigward, l-Ombudsman jixtieq jiġbed l-attenzjoni tal-BEI għar-regoli tal-persunal tal-Kummissjoni, li jipprevedu b'mod espliċitu d-diviżjoni tal-allowances "(w) fejn il-kustodja tal-istess minuri talterna bejn żewġ persuni u ma jkun hemm l-ebda ordni tal-qorti jew ordni tal-awtorità amministrattiva kompetenti jew, fin-nuqqas ta' tali ordni, l-ebda ftehim stabbli bejn il-persuni kkonċernati li jistabbilixxi t-tul ta' żmien pro rata preċiż tal-kustodja, nofs l-allowances tal-familja għandhom jitħallsu lil kull persuna. Id-drittijiet għaż-żjarat ma għandhomx jitqiesu bħala kustodja [7].

22. Meta jitqies li r-regola ta' hawn fuq tidher li tikkostitwixxi soluzzjoni ġusta għall-problema tal-kustodja kondiviża f'każijiet fejn ma tkun għadha ġiet adottata l-ebda deċiżjoni definittiva tal-qorti dwar dik il-kwistjoni, l-Ombudsman iħeġġeġ lill-BEI jieħu ispirazzjoni minn dik ir-regola.

Is-soluzzjoni proposta

Abbażi tal-inkjesta dwar dan l-ilment, l-Ombudsman jipproponi s-soluzzjoni li ġejja lill-BEI:

Sakemm tittieħed id-deċiżjoni finali tal-qorti nazzjonali dwar il-kwistjoni tal-kustodja fil-proċedimenti ta’ divorzju li għaddejjin, il-BEI għandu jħallas lill-ilmentatur nofs l-allowance għat-tfal.

Emily O'Reilly

L-Ombudsman Ewropew

Strasburgu, 29/06/2015

[1] Deċiżjoni tal-Parlament Ewropew tad-9 ta’ Marzu 1994 dwar ir-regolamenti u l-kundizzjonijiet ġenerali li jirregolaw it-twettiq tal-obbligi tal-Ombudsman (94/262/KEFA, KE, Euratom), ĠU 1994 L 113, p. 15.

[2] PMO stands għall-Uffiċċju Paymaster. Huwa l-Uffiċċju tal-Kummissjoni Ewropea għall-amministrazzjoni u l-pagamenti tal-intitolamenti individwali tal-persunal. Ara: http://ec.europa.eu/pmo/accueil_mt.htm

[3] Ta’ min jinnota li l-benefiċċju tal-familja tal-BEI huwa ekwivalenti għall-benefiċċju tal-unità domestika tar-Regolamenti tal-Persunal għall-Uffiċjali tal-UE.

[4] L-Artikolu 2.2.1. tar-regoli ta' implimentazzjoni tal-BEI.

[5] Artikolu 2.2.2. it-tielet paragrafu tar-regoli ta' implimentazzjoni tal-BEI

[6] L-Artikolu 2.2.5. tar-regoli ta' implimentazzjoni tal-BEI jaqra kif ġej: “Lorsque l’enfant à charge est confié en vertu des dispositions légales ou par décision de justice ou de l’autorité administrative compétente à la garde d’une autre personne, les allocations pour enfant à charge et scolaire sont versés directement à celle-ci pour le compte et au nom de l’agent. L’allocation de famille est verse dans tous les cas au membre de personnel de la Banque”.

[7] L-Artikolu 3 tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni dwar id-Dispożizzjonijiet Ġenerali ta’ Implimentazzjoni għall-implimentazzjoni tal-Artikoli 67 u 68 tar-Regolamenti tal-Persunal u l-Artikoli 1, 2 u 3 tal-Anness VII tagħha, C (2004) 1364