Il-każ kien jikkonċerna talba għal aċċess pubbliku għal skambji bejn il-Kummissjoni, organizzazzjoni bbażata fl-Istati Uniti u l-Europol dwar il-kwistjoni tal-abbuż sesswali tat-tfal. L-ilmentatur issottometta t-talba tiegħu lill-Kummissjoni f’Novembru 2024.

Il-Kummissjoni wieġbet għall-ewwel darba f’Marzu 2025. Hija identifikat 14-il dokument bħala li jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tat-talba, li jagħtu aċċess parzjali għal 11-il dokument u li jirrifjutaw l-aċċess għal tliet dokumenti fl-intier tagħhom. B’dan il-mod, il-Kummissjoni argumentat li l-iżvelar jista’ jimmina l-privatezza, l-interess pubbliku fir-rigward tas-sigurtà pubblika u l-proċess tat-teħid ta’ deċiżjonijiet tagħha stess.

L-ilmentatur ikkontesta d-deċiżjoni tal-Kummissjoni billi għamel “applikazzjoni konfermatorja” f’April 2025. Fin-nuqqas ta’ tweġiba, l-ilmentatur irrikorra għand l-Ombudsman f’Lulju 2025.

L-Ombudsman fetħet inkjesta dwar ir-rifjut impliċitu tal-Kummissjoni li tagħti aċċess pubbliku u, bħala l-ewwel pass, talbet lill-Kummissjoni tadotta malajr kemm jista’ jkun tweġiba espliċita għall-applikazzjoni konfermatorja tal-ilmentatur. Fin-nuqqas ta' tweġiba fil-limitu ta' żmien stabbilit, it-tim ta' inkjesta tal-Ombudsman spezzjona d-dokumenti inkwistjoni.

Il-Kummissjoni wieġbet lill-ilmentatur f’Marzu 2026, u tat aċċess parzjali (aktar wiesa’) għall-14-il dokument kollha. L-ilmentatur, fil-kummenti tiegħu dwar id-deċiżjoni konfermatorja tal-Kummissjoni, ma kkontestax ir-redazzjonijiet li kien fadal. Għalhekk, l-Ombudsman qieset li l-ilment dwar ir-rifjut impliċitu tal-Kummissjoni ġie solvut permezz tal-aċċess parzjali li issa ngħata. Minkejja dan, l-Ombudsman jiddispjaċiha dwar id-dewmien imġarrab mill-Kummissjoni fit-trattament tat-talba għal aċċess tal-ilmentatur, li ppersista anke wara li fetħet l-inkjesta tagħha. L-Ombudsman tkompli tissorvelja mill-qrib il-kwistjoni tad-dewmien abbażi tal-ilmenti ppreżentati lilha.

Il-każ kien jikkonċerna talba għal aċċess pubbliku għal dokumenti miżmuma mill-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għall-Kooperazzjoni fl-Infurzar tal-Liġi (Europol) dwar il-kooperazzjoni tagħha mal-awtoritajiet tal-Istati Membri, ir-Renju Unit u l-Frontex dwar attivitajiet kontra l-faċilitazzjoni ta’ dħul klandestin fil-Kanal Ingliż. Il-Europol identifikat 197 dokument bħala li jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tat-talba u rrifjutat l-aċċess għalihom kollha. Meta rrifjutat l-aċċess, l-Europol argumentat li l-iżvelar tad-dokumenti jimmina l-protezzjoni tal-interess pubbliku fir-rigward tas-sigurtà pubblika u r-relazzjonijiet internazzjonali tagħha. 

It-tim ta’ inkjesta tal-Ombudsman spezzjona kampjuni tad-dokumenti inkwistjoni u ltaqa’ mar-rappreżentanti tal-Europol. Abbażi ta’ dan u meta jitqies il-marġni wiesa’ ta’ diskrezzjoni li jgawdu l-istituzzjonijiet u l-aġenziji tal-UE meta jqisu li s-sigurtà pubblika u r-relazzjonijiet internazzjonali huma f’riskju, l-Ombudsman sabet li d-deċiżjoni tal-Europol li tirrifjuta l-aċċess pubbliku ma kinitx manifestament żbaljata.

Minħabba li l-interessi pubbliċi inkwistjoni ma jistgħux jiġu sostitwiti minn interess pubbliku ieħor li jitqies aktar importanti, l-Ombudsman għalqet l-inkjesta billi sabet li ma kien hemm l-ebda amministrazzjoni ħażina mill-Europol.

Il-każ kien jikkonċerna ż-żmien meħud mill-Kummissjoni Ewropea biex tiżgura l-konformità ta’ Spanja ma’ sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea dwar ir-regoli nazzjonali ta’ Spanja fir-rigward tar-responsabbiltà tal-Istat għal ksur tad-dritt tal-UE. L-ilmentatur kien imħasseb li l-Kummissjoni ma kinitx qed tieħu azzjonijiet f’waqthom u effettivi biex tiżgura l-konformità ta’ Spanja mas-sentenza.  

L-Ombudsman sabet li l-Kummissjoni kienet ġeneralment segwiet il-kwistjoni b’mod attiv mill-adozzjoni tas-sentenza. Għalkemm kien hemm perjodu ta’ madwar sena li ma juri l-ebda traċċa dokumentata ta’ kwalunkwe azzjoni meħuda mill-Kummissjoni, iż-żmien meħud biex tiġi segwita l-kwistjoni jista’ jiġi attribwit parzjalment għas-sitwazzjoni fi Spanja. Barra minn hekk, l-Ombudsman sabet b’mod raġonevoli l-pożizzjoni tal-Kummissjoni li, meta Stat Membru juri r-rieda li jieħu azzjoni, djalogu jista’ jkun l-aktar triq ’il quddiem effiċjenti.

Għalhekk, l-Ombudsman ikkonkludiet li, minħabba l-passi meħuda mill-Kummissjoni s’issa, inkluża l-ittra ta’ intimazzjoni reċenti mibgħuta lil Spanja, u meta jitqiesu ċ-ċirkostanzi tal-każ li jispjegaw l-iskeda ta’ żmien tal-azzjonijiet tal-Kummissjoni, l-ebda inkjesta ulterjuri ma kienet ġustifikata f’dak il-mument u għalqet il-każ.

Il-każ kien jikkonċerna talba għal aċċess pubbliku għal diskors tal-Viċi Direttur Eżekuttiv tal-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għall-Kooperazzjoni fl-Infurzar tal-Liġi (Europol). Il-Europol identifikat nota ta’ informazzjoni li fiha d-diskors rilevanti bħala li jaqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tat-talba għal aċċess tal-ilmentatur. Hija tat aċċess wiesa’ għad-dokument iżda redatt parti mid-diskors dwar il-proposti organizzattivi u l-punti ta’ diskussjoni relatati mal-futur tal-aġenzija. B’dan il-mod, l-Europol ibbaża ruħu fuq żewġ eċċezzjonijiet skont il-leġiżlazzjoni tal-UE dwar l-aċċess pubbliku għad-dokumenti, bl-argument li l-iżvelar tiegħu jimmina l-interess pubbliku fir-rigward tas-sigurtà pubblika u proċess tat-teħid ta’ deċiżjonijiet. 

L-ilmentatur talab lill-Europol biex jirrieżamina d-deċiżjoni tiegħu (billi jagħmel “applikazzjoni konfermatorja”) iżda l-Europol żamm il-fehma tiegħu li l-informazzjoni relatata mal-futur tal-Aġenzija, li dwarha d-deliberazzjonijiet għadhom għaddejjin, ma tistax tiġi żvelata.

Abbażi ta’ spezzjoni tad-dokument mitlub, l-Ombudsman ma kienx konvint mill-ispjegazzjoni tal-Europol li l-iżvelar ulterjuri tiegħu jimmina l-interess pubbliku fir-rigward tas-sigurtà pubblika jew il-proċess tat-teħid ta’ deċiżjonijiet dwar il-futur tal-aġenzija. Minkejja dan, l-Ombudsman innotat li diskussjoni simili ħafna dwar il-futur tal-Europol ġiet organizzata fil-Grupp ta' Skrutinju Parlamentari Konġunt (JPSG) dwar l-Europol u xxandret b'mod dirett mill-Parlament Ewropew. F'dan il-kuntest, l-Ombudsman ma ratx skop utli fit-tkomplija tal-investigazzjoni tagħha. Hija ssuġġeriet, madankollu, li l-Europol terġa' tikkunsidra l-pożizzjoni tagħha fid-dawl tal-osservazzjonijiet tagħha u l-kontenut tad-diskussjoni pubblika fil-JPSG, bil-ħsieb li jingħata aktar aċċess għad-dokument mitlub.