Strasburgu, 06/11/2020

Ilment 1598/2020/ΜΜΟ

Suġġett: Kif il-Kummissjoni Ewropea timmonitorja u tiżgura r-rispett għad-drittijiet fundamentali mill-awtoritajiet Kroati fil-kuntest tal-operazzjonijiet ta’ ġestjoni tal-fruntieri li jirċievu fondi tal-UE

Għażiż President,

Iddeċidejt li niftaħ inkjesta dwar ilment li rċevejt mingħand Amnesty International kontra l-Kummissjoni Ewropea, b’mod partikolari dwar kif il-Kummissjoni tiżgura li l-awtoritajiet Kroati jirrispettaw id-drittijiet fundamentali fil-kuntest tal-operazzjonijiet ta’ ġestjoni tal-fruntieri ffinanzjati mill-fondi tal-UE.

L-ilmentatur isostni li l-Kummissjoni naqset milli tindirizza allegazzjonijiet persistenti ta’ abbużi serji tad-drittijiet tal-bniedem mill-awtoritajiet Kroati fil-kuntest ta’ operazzjonijiet ta’ ġestjoni tal-fruntieri, li għalihom irċeviet fondi tal-UE ^[1], b’mod partikolari fil-fruntieri tagħha mal-Bożnija-Ħerzegovina (BiH) u s-Serbja. B’mod partikolari, l-ilmentatur isostni li l-Kummissjoni naqset milli tivverifika li l-awtoritajiet Kroati stabbilew “mekkaniżmu ta’ monitoraġġ” effettiv biex jiżguraw li l-operazzjonijiet ta’ ġestjoni tal-fruntieri jkunu kompletament konformi mad-drittijiet fundamentali u mad-dritt tal-UE.

Skont l-ilmentatur, il-Kummissjoni rreferiet għal tali mekkaniżmu ta’ monitoraġġ, u ddikjarat li EUR 300 000 ġew allokati għal dak il-għan. Madankollu, ma hemm l-ebda evidenza li tali mekkaniżmu ġie stabbilit, jew liema organizzazzjonijiet huma involuti fil-monitoraġġ tad-drittijiet fundamentali ^[2]. Għalhekk hemm nuqqas ta’ trasparenza dwar kif intużaw il-fondi tal-UE inkwistjoni, l-ilmentatur ikompli.

Fl-aħħar nett, skont l-ilmentatur, minkejja li kienet konxja mill-allegazzjonijiet ta’ ksur tad-drittijiet tal-bniedem, il-Kummissjoni tat finanzjament addizzjonali lill-Kroazja għall-ġestjoni tal-fruntieri f’Diċembru 2019.

Bħala l-ewwel pass f’din l-inkjesta, iddeċidejt li nitlob tweġiba bil-miktub mill-Kummissjoni għall-mistoqsijiet fl-Anness.

Ikun utli wkoll jekk il-Kummissjoni tkun tista’ taqsam mal-Uffiċċju tiegħi kwalunkwe dokument relatat mal-kwistjonijiet identifikati hawn fuq, bħal korrispondenza mal-awtoritajiet Kroati, ftehimiet ma’ entitajiet nazzjonali jew internazzjonali, jew rapporti ta’ implimentazzjoni u valutazzjoni.

Jekk jogħġbok innota li x’aktarx nibgħat it-tweġiba tiegħek u l-annessi relatati lill-ilmentatur għall-kummenti. ^[3] Napprezza jekk nirċievi t-tweġiba tal-Kummissjoni sal-31 ta' Jannar 2021.

Il-persuna responsabbli għal din l-inkjesta hija Maria Moustakali.

Jekk, matul din l-inkjesta, il-Kummissjoni tkun involuta fi proċedimenti tal-qorti dwar l-istess suġġett bħal dan l-ilment, nitolbok tgħarrafna.

Dejjem tiegħek,

Emily O'Reilly Ombudsman
Ewropew

Anness

1. X’jinvolvi l-kunċett ta’ mekkaniżmu ta’ monitoraġġ taħt il-finanzjament ta’ emerġenza tal-UE? Pereżempju, dan jimplika l-finanzjament ta’ korpi internazzjonali jew nazzjonali eżistenti biex jimmonitorjaw id-drittijiet fundamentali u l-konformità mal-liġi tal-UE dwar l-ażil?

2. Il-Kummissarju Johansson reċentement irrefera għal ftehim li skontu l-Ombudsman Kroat, iċ-Ċentru tal-Liġi Kroat u l-Kummissarju Għoli tan-Nazzjonijiet Uniti għar-Refuġjati jkunu involuti f'din il-ħidma. Tista' l-Kummissjoni tipprovdi aktar informazzjoni dwar dak il-ftehim mal-gvern Kroat u tispjega jekk dawn l-entitajiet kinux involuti?

3. Il-ħolqien ta' mekkaniżmu ta' monitoraġġ effettiv kien prerekwiżit għall-allokazzjoni tal-finanzjament tal-UE lill-Kroazja taħt il-proġett ta' assistenza ta' emerġenza ta' Diċembru 2018 ^[4]?

4. Skont il-Kummissarju Johansson ^[5], il-Kummissjoni rċeviet mingħand l-awtoritajiet Kroati r-rapport finali ta' implimentazzjoni dwar il-proġett ta' assistenza ta' emerġenza msemmi hawn fuq. Tista' l-Kummissjoni tikkondividi dak ir-rapport kif ukoll il-valutazzjoni tagħha stess ta' kif twettaq il-proġett?

5. Abbażi ta' dak ir-rapport, il-Kummissjoni għandha informazzjoni konkreta dwar (i) jekk il-mekkaniżmu ta' monitoraġġ ġiex stabbilit, (ii) jekk sarx operazzjonali, (iii) l-objettivi u l-attivitajiet tiegħu, u (iv) l-entitajiet involuti?

Jekk il-mekkaniżmu kien tabilħaqq stabbilit, u l-Kummissjoni vverifikat dan:

6. Il-Kummissjoni għandha informazzjoni dwar l-ammont ta' fondi li fil-fatt intefqu fuq il-mekkaniżmu?

7. Il-Kummissjoni kif ivverifikat direttament l-indipendenza u l-effettività tal-mekkaniżmu? Organizza missjoni ta’ ġbir ta’ informazzjoni fil-Kroazja? Il-Kummissjoni ddiskutiet ir-riżultati tal-mekkaniżmu ta' monitoraġġ mal-awtoritajiet Kroati, l-Ombudsman Kroat u l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili, kif previst fil-Komunikazzjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar il-verifika tal-applikazzjoni sħiħa tal-acquis ta' Schengen mill-Kroazja ^[6]?

8. Il-Kummissjoni talbet xi miżuri ulterjuri mill-awtoritajiet Kroati sabiex ittejjeb l-effettività ta' kif jimmonitorjaw id-drittijiet fundamentali fil-kuntest tal-ġestjoni tal-fruntieri?

9. Il-Kummissjoni tipprevedi xi azzjoni ulterjuri biex ittejjeb kif id-drittijiet fundamentali jiġu mmonitorjati fil-kuntest tal-operazzjonijiet tal-fruntieri Kroati? Pereżempju, il-Kummissjoni se torganizza missjoni fuq il-post biex tgħin lill-awtoritajiet Kroati? Jekk iva, x’se jkun ir-rwol u l-kompiti konkreti ta’ dik il-missjoni, taħt il-finanzjament ta’ emerġenza tal-UE?

10. L-allegazzjonijiet ta’ ksur sistematiku tad-drittijiet fundamentali fil-fruntiera Kroata kellhom impatt fuq l-allokazzjoni ta’ fondi ġodda (relatati mal-migrazzjoni) lill-Kroazja f’Diċembru 2019?

11. Il-Kummissjoni kkunsidrat li tirkupra l-fondi jekk ikun hemm evidenza li l-Kroazja ma kkonformatx mal-kundizzjonijiet tal-proġett?

12. X'proċeduri għandha fis-seħħ il-Kummissjoni (i) biex tirreaġixxi jekk ikun hemm evidenza li l-Kroazja ma kkonformatx mal-kundizzjonijiet tal-proġett, u (ii) biex tiżgura li l-finanzjament tal-UE fil-kuntest tal-ġestjoni tal-fruntieri jikkontribwixxi għat-tisħiħ tal-protezzjoni tad-drittijiet fundamentali?

[1] Taħt il-Fond tal-UE għall-Asil, il-Migrazzjoni u l-Affarijiet Internazzjonali (AMIF) u l-Fond għas-Sigurtà Interna (ISF) 2014-2020.

[2] Skont l-ilmentatur, il-Kummissarju Għoli tan-Nazzjonijiet Uniti għar-Refuġjati u ċ-Ċentru tal-Liġi Kroat qalu li mhumiex involuti.

[3] Jekk tixtieq tissottometti dokumenti jew informazzjoni li tqis li huma kunfidenzjali, u li ma għandhomx jiġu żvelati lill-ilmentatur, jekk jogħġbok immarkahom bħala “Kunfidenzjali”. Tali dokumenti jistgħu jintbagħtu permezz ta’ kanali siguri, bħal Ares, CIRCABC jew applikazzjonijiet ekwivalenti. Il-persuna li tittratta l-każ tista’ tiġi kkuntattjata minn qabel, jekk ikun meħtieġ.

[4] HOME/2017/ISFB/AG/EMAS/0076

[5] http://hr.n1info.com/Ingliż/NEWS/a567446/Johansson-We-have-to-make-sure-the-protection-borders-does-not-involve-abuse.html

[6] COM(2019) 497 final tat-22 ta’ Ottubru 2019: https://ec.europa.eu/home-affairs/sites/homeaffairs/files/what-we-do/policies/european-agenda-migration/20191022_com-2019-497-communication_en.pdf.